Zoals velen inmiddels weten, maak ik alles zelf, en dus ook mijn broden. Ik heb over de jaren al talloze heerlijke broodrecepten bedacht, op de meest gemakkelijkste manieren. Ik heb niets met broodbakmachines of andere leuke hippe apparaten om zelf je brood te bakken, ik hou het liever lekker bij mijn oude vertrouwde oventje.
Wat ze allemaal gemeen hebben, is dat ze vrij zijn van meuk, gluten, en gist. Ik probeer brood ook zeer simpel te houden, want laten we eerlijk zijn, het lekkerste brood heeft geen poes-pas en hocus-pocus nodig.
Ik maak eens per week twee broden voor mezelf en dit varieer ik continu met zelf bedachte heerlijke combinaties van diverse granen. Soms maak ik een ” uitstapje” met granen, zoals spelt, of rogge. Ik ben goddank gezegend met darmen die glutenbestendig zijn, en ik ben dol op rogge, en volkoren graansoorten. (deze bevatten gluten)
Het mooie met mijn basis-broodrecept is, dat je tot in den eeuwigheid kan combineren met granen, wat je ook maar wenst. Dit basis broodrecept heb ik standaard glutenvrij gehouden, maar je kunt, net als ik vaak doe, ook lekkere andere combinaties maken van diverse granen, en zoveel je maar wenst. Ik zal verderop enkele lekkere combinaties geven.
Wat wel belangrijk is, is dat je voor biologische (en dan nog liefst biologisch-dynamisch) graansoorten kiest. Deze zijn in regel niet eens zoveel duurder dan niet-biologische graansoorten. Je kunt deze kopen in de biowinkels of bij molens die nog vers malen.
Je kunt zelf bepalen welke bakvorm je gebruikt. Ik wissel vaak af met een vierkant broodblik tot een ronde bakvorm, om zo een bolbrood te bakken (zie foto’s) Een vierkant blik geeft boterhammen, een ronde bakvorm lange sneden brood.
Basis Gierst Brood Recept
Dit basisrecept vraagt 8-24 uur weektijd vooraf. Ik adviseer je om 24 uur te weken voor de beste resultaten. Ik zet iedere dag gewoon een grote kom neer en heb de volgende dag dan mijn granen gereed.
Verwarm de oven voor op 190 graden. Bekleed een ronde of vierkante vorm met bakpapier.
Zet alle granen en pitten in water te weken, en giet de volgende dag het restante water af. Roer alle ingrediënten stevig door elkaar in een kom (let op: NIET in de keukenmachine) en voeg steeds beetjes water toe tot er een smeuïge massa ontstaat.
Stort de massa in de vorm en verdeel. Strooi er maanzaad overheen. Bak het brood in het midden van de oven gaar in ongeveer 50-60 minuten, blijf tussentijds controleren.
Variaties en Combinaties
Deze combinaties zijn ook al net zo verrukkelijk! Heeft iemand wel eens gierst of gepofte spelt door het deeg gedaan?
Ik wil een maisbrood bakken en ben op zoek naar 'iets extra's' door het brood. Maar nu weet ik niet of de gierstkorreltjes hard blijven of juist melig gaan worden. Misschien is het een idee de gierst eerst even te roosteren totdat je ze ruikt en daarna 20 mins zacht te koken. Een dag in water laten staan kan ook.
Over de gepofte spelt durf ik weinig te zeggen. Heb het inmiddels gewoon geprobeerd. Gierst afgespoeld met heet water en even laten uitdruipen. Daarna gewoon mee gekneed met het deeg. De gepofte spelt met wat mais de laatste twee minuten van het kneden toegevoegd.
Resultaat: gierst zijn kleine iets stevige (niet harde) balletjes in het brood, de gepofte spelt zijn zachte stukjes geworden en vallen niet zo op. Ik heb nl zelf ook eens gierst door het brood gedaan. Zonder welke bewerking dan ook.
Ik heb al vaker een rest gare gierst en gare rijst in glutenvrij brood verwerkt. Het is heel lekker en voedzaam en het brood wordt er malser door en krijgt een stevige structuur. Rauwe gierst of rijst zal niet gaar worden door het bakken en blijft hard.
Volkoren Boekweit Gierst Brood Recept
Deze makkelijke Volkoren Boekweit Gierst Brood is precies wat de titel zegt, makkelijk te maken en het bestaat uit hele granen. Er zijn een aantal redenen waarom ik dol ben op dit brood, eerst omdat het van nature glutenvrij is en omdat het heel rijk is aan vezels en voedingstoffen dankzij de volkoren granen of zaden eigenlijk.
Daarnaast heeft het een licht nootachtig smaak dankzij de boekweit en het gaat heerlijk in combinatie met zout of zoet beleg. De twee granen zijn allebei alkaliserend.
De basis van het brood is niet gemaakt van meel maar van geweekte boekweit en gierst, dit geeft een andere resultaat dan als het gebakken zou zijn van boekweit meel. Boekweit is eigenlijk ook geen graan maar het zaad van een plant, rijk aan eiwit en vezels. Boekweit heeft een zeer goed invloed op cholesterol en bloeddruk. Het is rijk aan antioxidanten, vitamine B’s en mineralen zoals magnesium, manganese, ijzer, foliumzuur en zink.
Gierst is een van de oudste gewassen en is ook een zaad net als boekweit en quinoa. Gierst heeft een positieve invloed op triglyceridenniveaus in het bloed, helpt tijdens het afvallen doordat het vezelrijk is en je een lang voldaan gevoel geeft. In combinatie met de aanwezige fytonutriënten verlaagt het het gevaar op het ontwikkelen van darmkanker. Net als boekweit rijk aan antioxidanten en laag op de GI index, wat simpelweg betekent dat het de bloedsuiker niet beïnvloedt.
Psyllium husk wordt vaak gebruikt als hulpmiddel bij het afvallen. In contact met water zwelt het ongelooflijk op, het is rijk aan vezels en heeft een balancerend effect op bloedsuiker.
Ingrediënten:
- 1 kop boekweit korrels
- 1 kop gierst
- 4 el psyllium husk
- 1 kop water om de psyllium gel te maken
- 1/2 kop water
- 1/4 kop glutenvrij meel zoals sorghum, kokos of rijstmeel
- 2 grote zachte medjool dadels, ontpit
- 1/2 tot 1 tl zeezout, naar smaak
- 1/2 tl
Instructies:
- Week de boekweit en gierst voor ongeveer 12 uur of overnacht in ruim water. Goed afspoelen onder stromend water.
- Meng de psyllium husk met 1 kop water. Doorroeren en wachten tot het een gel heeft gevormd, ongeveer 10 minuten.
- Doe alle ingrediënten inclusief de gespoelde zaden en gel in de keukenmachine en laat het ongeveer 60 seconde werken zodat er een mooi geheel ontstaat.
- Bak het brood in met bakpapier beklede vorm in een voorverwarmde oven op 175C ongeveer 60 minuten.
- Na 20 minuten in de bovenkant van het brood wat gaatjes prikken met een vork.
- 10 minuten in het vorm laten afkoelen voordat je het op een rekje plaatst.
Het is belangrijk om de luchtbellen goed uit het brood te drukken zodat er geen gaten in de boterhammen komen onder het bakken. Na ongeveer 20 minuten bakken prik ik er wat gaatjes in zodat de korst niet loskomt van het brood. Het brood wordt zoals alle broden iets droger naarmate het ouder wordt, mocht het een paar dagen oud zijn is het ook heerlijk geroosterd met avocado of pindakaas met jam. Een heerlijke volkoren brood, van nature glutenvrij.
Zelf glutenvrij brood bakken is in het begin misschien een beetje wennen, maar met wat geduld en met het beste meel is het zeker de moeite waard. De smaak van glutenvrij brood dat zelf gebakken is, is namelijk niet te evenaren met brood dat u in de winkel koopt. De smaak is beter, maar ook het aroma, de structuur en de korst zijn beduidend lekkerder. Daarbij weet u zeker dat u brood eet van verse granen als u meel bestelt bij de molen.
Wat zijn Gluten?
Gluten zijn kleine deeltjes in de eiwitten van sommige granen, zoals tarwe, durum tarwe, spelt, gerst, rogge en soms ook haver*. Die gluten zorgen ervoor dat deeg van dit meel goed rijst en dat het brood dat u ermee bakt een luchtige structuur krijgt.
Sommige mensen zijn intolerant voor gluten en kunnen er zelfs erg ziek van worden. Het gaat hierbij om coeliakie patiënten. Deze mensen lopen door het eten van gluten een beschadiging op in het darmslijmvlies. Daardoor kan hun lichaam belangrijke voedingsstoffen niet opnemen. Bovendien krijgen coeliakie patiënten door het eten van gluten diverse lichamelijke klachten, zoals diarree, buikpijn, vermoeidheid, maar soms ook depressies. Behalve gluten intolerantie bestaat ook gluten sensitiviteit.
Glutenvrije Granen
Granen die geen gluten bevatten zijn uitermate geschikt voor mensen met een gluten intolerantie. Glutenvrije (pseudo) granen zijn o.a. spelt, quinoa, boekweit, teff en haver*. Ook mais kan gegeten worden door coeliakie patiënten, hoewel mais wel gluten bevat. Deze gluten hebben echter een andere samenstelling in aminozuren, waardoor ze geen problemen geven.
Speltbrood bevat gluten, al zijn het er weinig. Daarom kan het niet gegeten worden door coeliakie patiënten. Het brood wordt gemaakt van spelt, een oeroud graan. Spelt smaakt wat pittiger dan tarwe.
Wilt u een meergranen glutenvrij speltbrood bakken, dan dient u het meel te combineren met quinoa, mais of boekweit. Iedere bakker gebruikt daarvoor een eigen mix. Ook van boekweit kunt u brood bakken. Het wordt vaak gebruikt als onderdeel van meergranenbrood, maar ook met boekweit alleen bakt u een prima brood.
Boekweit is een pseudo graan. De vruchtjes van de boekweit plant lijken op graankorrels en worden op dezelfde manier verwerkt als bijvoorbeeld tarwekorrels. Behalve van boekweit kunt u ook van quinoa een glutenvrij brood bakken, hoewel ook quinoa geen echt graan is maar een pseudo graan. Omdat quinoa dezelfde voedingsstoffen heeft als granen wordt het vaak wel tot de granen gerekend.
Boekweit en quinoa bevatten geen gluten, daarom zijn beide geschikt voor mensen met een gluten intolerantie of gluten sensitiviteit. Ook met haver, witte teff, bruine teff en gierst kunt u heerlijke broden bakken. Die worden wel wat compact.
Glutenvrij brood bakken is niet alleen leuk, maar vooral heel erg bevredigend. Het smaakt heerlijk en het idee dat het zelf gemaakt is maakt het eten ervan nog leuker. Het leuke van zelf brood bakken is bovendien dat u helemaal zelf het deeg kunt samenstellen. Wilt u een keer een brood bakken dat iets anders smaakt, kies dan voor een bijzondere variatie. Mix bijvoorbeeld twee of meer soorten glutenvrij meel door elkaar voor een net iets andere smaak en geur. Of voeg eens wat gezonde extra’s toe aan uw glutenvrij brood.
Bent u gek op noten, meng die er dan eens doorheen. Voeg zaden en pitten toe voor een bijzondere beet of probeer eens een brood met zuidvruchten of rozijnen te bakken. Speculaaskruiden toevoegen is ook een goed idee, zeker met de feestdagen aan het eind van het jaar.
* Haver bevat van nature geen gluten, maar omdat het in de fabriek of in een vlakmaalderij vaak in aanraking komt met andere granen kan het toch sporen van gluten bevatten.
Glutenvrij Meergranenbrood Recept
Ik heb erg veel zin in brood de laatste tijd … en sandwiches … de reden voor het ontstaan van deze glutenvrije meergranenbrood waarvan ik het recept vandaag met je deel. Glutenvrij en gezond is vaak niet een vanzelfsprekende combinatie. Veel glutenvrije artikelen zijn gemaakt van zeer bewerkte ingrediënten zoals maïsmeel, aardappelzetmeel en veel rijstmeel.
Gist is iets wat ik niet wou gebruiken, het maakt het brood luchtiger en als je gist gebruikt kan je het aan dit recept toevoegen. Voor dit brood heb ik gekozen voor boekweit, gierst, quinoa, havermout en sorghum meel. De eerste vier heb ik in mijn blender tot meel geblend, je kan natuurlijk ook gewoon meel kopen, ik vind het makkelijker om de granen te hebben en het te blenden als het nodig is.
Ik gebruik vaak psyllium husk of vlozaad in mijn glutenvrije broden, het houdt het geheel zacht en bij elkaar. Sorghum is een hele oude graansoort, de vijfde meest gebruikte graan ter wereld. Oorspronkelijk uit Afrika, duizenden jaren geleden. Sorghum is daarnaast van nature glutenvrij en rijker aan voedingsstoffen dan de andere glutenvrije granen. Rijk aan ijzer, magnesium, natrium, zink en niacin. Sorghum is ook makkelijk verteerbaar en vezelrijk.
De psyllium / vlozaad neemt het water heel snel op en het wordt een soort harde gel. Ik kneed het deeg in mijn keukenmachine, de makkelijkste manier om het bij elkaar te krijgen. Ik heb er een rond brood van gemaakt, je kan ook twee kleine baguette-achtige broden van maken.
Het brood snijdt makkelijk, niet brokkelig en je kan met een scherpe mes mooie dunne plakjes van maken. Het lijkt op een zuurdezem structuur, stevig maar zonder de zure smaak. Heerlijk met avocado, hummus of een plakje vegan kaas. Het is niet te zout zodat het ook met jam lekker is.
Ingrediënten:
- 1 cup oats
- 1 cup buckwheat I used groats
- 1/2 cup millet
- 1/2 cup quinoa
- 1/2 cup sorghum flour
- 1/3 cup psyllium husk
- 2,5 cups water, divided into 1 and 1 and 1/2 cup
- 1 tsp salt
- 2 Tbsp
Instructies:
- Preheat oven to 200C. I like to place a ovenproof dish on the bottom with water to make a steam in the oven.
- Mix the psyllium husk with 1 cup of water and let it thicken. Whisk so it wont form lumps.
- If you are using whole grains you should blend them all up into a flour. When using flours mix them, the total should be 3 and 1/2 cups of flour.
- Add the flours to a food processor, add in the salt, baking powder, remaining water and the psyllium gel. Process until it comes together as a dough.
- Form the dough into a bowl. When making baguettes or other shapes the baking time may vary. Bake for about 60 minutes until light golden and when you tap on the bottom of the bread it makes a hollow sound.
- Place it to cool completely on a wire rack. Slice with a sharp knife when cooled.
Voor meer glutenvrij bakken kijk bij mijn Kikkererwten Hummus Brood recept!
Instructions:
- Oven voorverwarmen op 200C. Plaats een ovenvaste schaal of bakvorm op de onderste laag van de oven en vul het met water zodat er stoom in de oven is.
- Meng de vlozaad met 1 kop water, goed roeren en laten staan zodat het een gel vormt.
- In een blender blend de granen tot het geheel een fijne meel is geworden. Je kan natuurlijk ook meel gebruiken, ik heb zelf eerder de granen in heel vorm thuis dan zoveel soorten meel. Het geheel moet na het blenden 3 en 1/2 kop meel zijn.
- Zout en bakpoeder toevoegen en geheel in een keukenmachine scheppen. Psylium gel verdeeld in een paar brokken erbij voegen, rest van de water erbij en het laten draaien tot het een deeg vormt.
- De deeg met een beetje meel op de handen in de gewenste vorm rollen. Ongeveer 60 minuten bakken tot licht bruin en hol klinkend aan de onderkant.
Wat is Gierst?
Misschien wil je graag je meer gebruik maken van alternatieve granen in je dieet en ben je nieuwsgierig naar gierst. Als je glutenvrij eet, mag je een paar graansoorten niet, waaronder tarwe en rogge. Maar er blijven heel veel gewassen en granen over die je dan gelukkig nog wél mag! Ze zijn alleen wat minder bekend, en daarom vertellen we je er graag meer over.
Gierst is een oude graansoort die al duizenden jaren wordt verbouwd. Het is een veelzijdig gewas dat vooral wordt verbouwd in Azië en Afrika. Het zijn kleine ronde korreltjes. De smaak is redelijk neutraal en en nootachtig. Daarom is het een heel geschikt in de glutenvrije keuken en wordt het gebruikt als ingrediënt in glutenvrije broden en andere producten. Overigens is het wel belangrijk om de gierst eerst even af te spoelen. Er zitten tanines in die voor een bittere smaak zorgen. Overigens moet je gierst niet verwarren met gerst. Want ook al scheelt het maar één letter, gerst moet je absoluut niet eten, want dit bevat gluten. Ja, gierst is van nature glutenvrij. Super!
Maar dan moet je natuurlijk wel weten hoe je gierst moet gebruiken. Online zijn er namelijk relatief weinig recepten mee te vinden. Maar het is geen moeilijk graan om mee te werken in baksels. Gierst is verkrijgbaar in verschillende vormen:
- Korrels: Kleine korrels gepelde gierst.
- Gierstmeel
- Gierstvlokken
Hoe Gebruik je Gierst?
Gierst kan op veel verschillende manieren worden gebruikt. Het is voor zowel zoet als hartig geschikt.
- Ontbijtpap: Kook gierstkorrels of -vlokken als een pap en voeg fruit, noten en honing toe.
- Baked Millet: een alternatief voor de bekende Baked Oats: we maakten ‘m en het was heerlijk! Meng gierstmeel met eieren, melk (of een plantaardig alternatief), een snufje zout en bakpoeder.
- Kook gierstkorrels en laat rustig afkoelen. (Dit kan natuurlijk makkelijk een dag van tevoren). Blendeer de gekookte gierst met je favoriete fruit, een beetje yoghurt en honing tot een gladde massa.
- Kook gierst en laat afkoelen. Meng met gesneden groenten, zoals tomaten, komkommer, paprika en kruiden.
- Spoel gierstvlokken allereerst af onder stromend water. Kook hierna de gierst in melk (of een plantaardig alternatief).Houd de verhouding aan voor 100 gram gierstvlokken op 150 ml melk. Verder is het jouw feestje: voeg toe waar je zin in hebt! Vers fruit of nootjes?
Gierst is een veelzijdig en voedzaam alternatief voor andere granen die gluten bevatten. Overigens zit in heel veel glutenvrij brood een klein percentage gierst. Vaak is dit tussen de 1 - 10 %. Het is bijna nooit het hoofdingrediënt. En ook glutenvrij bier wordt wel eens gemaakt met gierst!
Experimenteren met Gierst
AFGEKEURD! Ik ben aan het experimenteren met gierst & dat gaat lang niet allemaal in één keer goed.
"Hé, je hebt een hele grote kokosmakroon gebakken," riep Jan Albert zodra hij dit gierstbrood zag. :-) Daar had 'ie wel een punt mee, want de structuur van dit 'brood' lijkt ook meer op een knapperige koek dan op een zacht brood. Geen succes dus.
Gierst is een graansoort met kleine korrels die bij de grasfamilie hoort. Je kunt gierst koken en het daarna als rijst eten, maar je kunt er ook meel van maken & daar mee bakken. Verder kun je de gierstkorrels net als maïs poffen, zodat je gierstpopcorn krijgt. Dat laatste heb ik trouwens ook geprobeerd, maar in plaats van popcorn kreeg ik gewoon bruin geroosterde gierst. Overigens vind ik dat experimenteren wel erg leuk. Het is net een soort puzzel: waarom werkt het niet zoals ik had bedacht? Waar ging het mis? Wat kan ik de volgende keer anders doen? En dan weer lekker een nieuwe poging wagen, net zolang totdat het wél goed is. Heerlijk. :-)
Ik had verwacht dat het laten rijzen van het deeg het lastigste zou zijn, want er zitten geen gluten in gierst. Maar bij het maken van het deeg ontdekte ik dat de gierst helemaal geen vocht opnam; in plaats van deeg kreeg ik dus een papje met gierst er in. Ik had de gierst zelf vermalen tot meel en ik vermoed dat mijn meel nog veel te grof was. Met veel fijner meel gaat het misschien wel beter. Dat lukte mij met een koffiemolentje in elk geval niet. En ik ga het ook eens experimenteren met gierstkorrels die ik eerst in heet water heb laten weken. Ben benieuwd wat dat oplevert...
Veganistisch Gierst Brood
Als je veganistisch leeft, moet je goed letten op de hoeveelheden eiwitten , bepaalde vitaminen maar ook voedingsvezels je dagelijks binnen harkt. Je loopt een groter risico tekorten op te lopen bij een 100% veganistisch menu. Ook als je geen veganist bent kun je soms wat laag in je energie zitten. Uiteraard kan dit te maken hebben met ontzettend veel factoren zoals stress/ spanningen, maar ook onderliggende ziekten / aandoeningen, of te weinig / voldoende voedingsstoffen. Dit laatste kun je gelukkig zelf goed opvangen door de juiste voeding te gaan consumeren. Soms is dat wat lastig.
Ik bedacht daarom een heerlijk brood-recept die voor zowel de veganist als de niet-veganist is toe te passen als er behoefte is aan wat meer energie in de vorm van voedingsstoffen. Dit brood maak je snel en eenvoudig en kun je invriezen. Het bevat veel bruikbare ( goed opneembare ) eiwitten uit peulvruchten ( in dit geval groene erwten ) het is zeer rijk aan voedingsvezels dankzij de toevoeging van psyllium en het bevat aardig wat kalium , ijzer, magnesium, koper, fosfor,en mangaan dankzij het gierst-meel. Het bevat daarnaast goede vetzuren uit zuivere kokosolie en heeft een bijzondere smaak. Ik vind het brood zelf zo smakelijk dat ik er geen beleg op doe. Ik eet dit brood liefst zo per sneetje. Ik eet gemiddeld drie sneetjes per dag.
Je kunt het brood dus zoals eerder gezegd invriezen, wat het makkelijker maakt om altijd iets in huis te hebben. Ik gebruik dit brood graag om na het sporten te consumeren. Daar is het meest ideaal voor!
Instructies:
- Meng in een kom alle ingrediënten voor het brood door elkaar, voeg steeds kleine beetjes warm water toe tot de massa vrij stevig is geworden.
- Verwarm de oven voor op 180*C. Bekleed een middelgroot vierkante ( brood) vorm met bakpapier.
- Kneed de massa opnieuw stevig door. Stort het deeg in de vorm en maak in het midden een ” groef ” om het zaden-mengsel in te strooien.
- Bak het brood in het midden van de oven gaar in ongeveer 45-55 minuten, blijf tussentijds goed controleren.
Zie ook:
- Recept met Gierst: Gezond & Veelzijdig Koken
- Gierst Recepten AH: Inspiratie voor Gezonde Maaltijden
- Gierst Met Kip Recept: Gezond & Smaakvol Genieten!
- Gierst Recepten Ontbijt: Gezond & Energiek de Dag Beginnen!
- Onmisbare Tips & Houdbaarheidstabel: Zo Bewaar Je Voedsel Perfect in de Koelkast!
- Ontdek de Leukste Lunchplekjes in De Pijp, Amsterdam – Verrassend en Heerlijk!




