Wil je een leuke stedentrip plannen in België, denk dan niet meteen aan Brugge of Antwerpen! Niet ver van de Nederlandse grens vind je Tongeren. Het is onder Nederlanders nog niet heel bekend, maar het is de oudste stad van België. Denk eens aan een tripje naar deze oeroude stad, op slechts 20 kilometer rijden van Maastricht.

Historische bezienswaardigheden van Tongeren

Ben je benieuwd naar alle bezienswaardigheden in de oudste stad van België? De Grote Markt is het hart van de stad en de plek waar het eigenlijk allemaal begon. Tongeren kreeg al in de 2e eeuw marktrechten, dus moet je eens bedenken hoe lang hier al spullen worden verhandeld! Niet gek dus dat je Tongeren de oudste stad van België mag noemen. Nog altijd is er een markt op het plein.

Maar de Grote Markt is ook de plek om een terrasje te pakken bij een van de gezellige cafés en restaurants rondom het plein. Midden op het plein staat een staat een bronzen standbeeld van Ambiorix, dat ingehuldigd werd in 1866. Hij is een lokale held omdat hij zich in 54 voor Christus had verzet tegen de Romeinen.

De Onze-Lieve-Vrouwebasiliek

Midden in het centrum prijkt de imposante Onze-Lieve-Vrouwebasiliek fier boven de rest van Tongeren uit. De eerste stenen van deze kathedraal werden al in 1240 gelegd. Je kunt 300 treden beklimmen van de 56 meter hoge kerktoren voor een adembenemend uitzicht over Tongeren en omgeving. Ondergronds is een archeologische kelder omgevormd tot het museum Teseum, waar je de kerkschatten kunt bewonderen.

Je ziet er onder meer religieuze kunstwerken, priestergewaden en relieken - dus overblijfselen van het lichaam van een heilige. De kerk staat op de Grote Markt van Tongeren, waar het uitkijkt op het standbeeld van Ambiorix. De ingang van het museum is aan de andere kant.

Het Stadhuis van Tongeren

Aan de noordkant van de kerk pronkt het schitterende stadhuis van Tongeren, met de fraaie rode gevel en witte kozijnen. Het werd van 1737 tot 1755 gebouwd in Luikse stijl door architect Pascal Barbier uit Luik. Na een grootschalige renovatie van elf jaar is het stadhuis in de zomer van 2023 weer heropend voor het publiek. Onder leiding van een stadsgids kun je een bezoek brengen en een kijkje nemen in de trouwzaal, de raadszaal en het kabinet van de burgemeester, die allemaal statig zijn ingericht.

Ook hangen er schilderijen van kunstenaars die Tongeren op het witte doek hebben vastgelegd.

Gallo-Romeins Museum

De Romeinse invloedssfeer zie je nog het duidelijkst terug in het Gallo-Romeins Museum in het centrum van Tongeren. Zo leer je dat de stad ooit een enorm Romeins tempelcomplex had, waar nu niks meer van bewaard is gebleven. Met de talloze levensechte figuren en opgezette dieren is het museum ook een leuk uitje als je wat wilt doen met kinderen in Tongeren.

Je vindt het Gallo-Romeins Museum aan de Kielenstraat 15. Maar ook aan de hand van educatieve films, maquettes en levensechte figuren in kunsthars komen lang vervlogen tijden tot leven. De Romeinse keizer-filosoof Marcus Aurelius zei het vroeger al: ‘Wat volgt, staat altijd in verband met wat eraan voorafging’.

Begijnhof

De met kasseien geplaveide straatjes en pleintjes in het Begijnhof ademen nog steeds de sfeer van de middeleeuwen. Het is dan ook niet voor niets dat dit deel van de Tongeren op de Werelderfgoedlijst van Unesco is beland. Zeker als je bedenkt dat de geschiedenis al teruggaat tot de 13 eeuw, toen de eerste ‘begijnen’ (alleenstaande vrouwen) hier kwamen wonen. Het Begijnhof heeft ook een Begijnhofkerk en het museum Beghina.

Dit is een authentiek ingericht huisje uit 1660 waar je kunt zien hoe de vrouwen vroeger leefden. In de kelder kun je een ambachtelijk gebrouwen begijnenbiertje drinken.

Moerenpoort

Tongeren was in de middeleeuwen omringd door een hoge muur en zes stadspoorten en verdedigingstorens. Met de auto kun je nog altijd door deze poort het oude centrum binnen rijden. De Moerenpoort kun je ook bezoeken. Binnen is een museum over de militaire geschiedenis van de stad en bovenop heb je een prachtig uitzicht over Tongeren.

Antiekmarkt Tongeren

In de oudste stad van België kun je natuurlijk op zoek naar oude spullen. Ga daarvoor op zondagochtend naar de Antiekmarkt Tongeren, de grootste antiek- en brocantemarkt van de Benelux. De markt is populair onder Nederlanders, maar ook Duitsers, Fransen, Britten en zelfs Amerikanen komen hier om op zoek te gaan naar zeldzame vondsten.

De Antiekmarkt vindt zondag plaats van 07.00 uur tot 13.00 uur. In de zomermaanden zorgen straatmuzikanten en straattheater voor extra sfeer.

Sint-Janskerk

Religie speelde altijd een belangrijke rol in Tongeren: de stad telde ooit liefst 24 kerken! De meeste hebben inmiddels een andere bestemming gekregen, maar de Sint-Janskerk is na de Onze-Lieve-Vrouwebasiliek de tweede parochiekerk in de stad. In de loop van de eeuwen is de kerk verschillende keren hersteld en uitgebreid. Zo kwam de huidige toren er pas bij in 1615.

Op bepaalde dagen kun je via het toeristenbureau van Tongeren een rondleiding krijgen in de kerk. Dan krijg je verhalen te horen over de verschillende bouwstijlen, de glas-in-loodramen, de heiligenbeelden en de grafstenen van ridders.

Kasteel van Betho

Iets ten westen van het stadscentrum van Tongeren ligt het Kasteel van Betho. Het is een imposant kasteelcomplex met een hoeve, vier hoektorens en twee vierkante binnenplaatsen. Daar omheen ligt een park met een vijver. De geschiedenis van het kasteel gaat terug tot de 13e eeuw, maar wat je nu ziet dateert uit de 17e eeuw. Naar verluidt was Arnold van Betu de eerste bewoner, die in 1272 overleed.

Het kasteel is nog altijd eigendom van een Belgische adellijke familie en daarom niet te bezichtigen. In de omgeving kun je wel mooie wandelingen maken als je wat actiefs wilt doen. Bij het kasteel begint en eindigt een uitdagende lusvormige wandelroute van 6,8 kilometer, dwars door de natuur rondom Tongeren.

Natuurgebieden

Het kasteel ligt in natuurgebied Beukenberg, met een kunstmatige heuvelrug die door de Romeinen is aangelegd. In deze aarden wal van 4 kilometer lang bouwden ze een ingenieus aquaduct om Tongeren van water te voorzien.

Nog meer natuur vind je aan de oostkant van Tongeren, in natuurgebied De Kevie. Dit is een uitgestrekt reservaat met bossen, moerassen, poelen, sloten en vochtige hooilanden. Er leeft een kudde konikpaarden en verder kun je er verschillende soorten vogels spotten, waaronder nachtegalen, boomvalken en gierzwaluwen.

In het natuurgebied zijn vier bewegwijzerde wandelroutes uitgestippeld, variërend in lengte van 2,6 tot ruim 7 kilometer. Vergeet niet laarzen of stevige wandelschoenen aan te trekken om droge voeten te houden. Elke twee maanden is er een wandeling onder leiding van een ervaren gids waar iedereen gratis aan mag deelnemen. Het bezoekerscentrum Natuur.huis De Kevie is een handig startpunt om het gebied te verkennen.

Accommodatie in Tongeren

In Tongeren en omgeving zijn tientallen hotels, bed & breakfasts, gastenkamers en vakantiewoningen. Zoek je liever een vakantiehuis in Tongeren? Kijk dan op Booking.com voor een overzicht van vakantiehuizen die particulieren in de omgeving van Tongeren verhuren. Je verblijft vaak in de natuur en je wordt wakker met het gezang van vogels en uitzicht op akkers of bossen.

Een aanrader in Tongeren is Boutique Hotel ‘t Huys van Steyns. Dit charmante 3-sterrenhotel is gevestigd in een monumentaal pand uit 1892, met een bijzondere geschiedenis. Het hotel ligt dichtbij het station en 500 meter van het centrum van Tongeren. Ontbijten kan in de prachtige orangerie met zicht op de tuin en er zijn fietsen te huur.

Op een toplocatie op een steenworp afstand van de Grote Markt ligt Boutique Hotel Caelus VII, dat goede reviews heeft van reizigers. Het 3-sterrenhotel heeft vriendelijk personeel en zes kamers die smaakvol zijn ingericht met subtiele verwijzingen naar het verleden. Oorspronkelijk was dit herenhuis een hoedenwinkel en in de decoratie vind je daar nog details van terug. De naam ‘Caelus’ is een verwijzing naar de Romeinse god van de hemel.

Culinair genieten in Tongeren

Cultuur is niet het enige waarvoor je de trip naar de oudste stad van België op het programma kunt zetten. Tongeren barst van de pleinen en straten waar je kunt vertoeven voor de inwendige mens. De Grote Markt is dé plek waar je op een terrasje kunt zijgen met een Belgisch biertje. Ook aan chocolaterieën is geen gebrek. Neem zeker een zakje ambachtelijk met de hand gemaakte chocolaatjes mee naar huis. Wat dacht je van de ‘steenuilpraliné’? Dat zijn Tongerse pralines in melk- en fondantchocolade gevuld met Haspengouwens fruit.

Tongeren heeft geen sterrenrestaurant, maar in restaurant ALTER (www.restaurant-alter.be) komt de beleving aardig in de buurt. Alter is de Latijnse naam voor ‘anders’, met een knipoog naar de taal die de Romeinen in Tongeren spraken. Met ‘out-of-the-box’ gerechten wil het restaurant anders zijn dan soortgenoten. Je kunt van de kaart bestellen of kiezen uit een menu van 5, 6 of 7 gangen.

Naast deze Romeinse sporen is er ook genoeg Italiaans lekkers te vinden. A tavola! Een dagje sightseeing en tijdreizen maakt hongerig. Gelukkig zorgden de zuiderlingen niet alleen voor een rijke culturele erfenis. De allerbeste pasta’s van Tongeren en omstreken eet je bij De Ezel (Piepelpoel 3). Kies vooraf de bruschetta met tomatensaus, mozzarella en pesto en daarna bijvoorbeeld de spaghetti met wodkasaus, de spaghetti puttanesca of de Tony Soprano meatball special.

Ook bij Le 54 (Hondsstraat 54) waan je je lekker zuidelijk. Niet alleen dankzij het olijfboompje, maar vooral dankzij de warme gastvrijheid én de mediterrane gerechten. Aan de Grote Markt 37 geniet je bij Ristorante-Pizzeria Etna van gefrituurde mozzarella, gegrilde garnalen, pasta’s, vlees- en visgerechten en mooie bijpassende wijnen. Aan de Sint-Truiderstraat 17 schuif je bij L’Adriatico aan voor authentieke gerechten uit de Italiaanse keuken. Het is er niet groot, maar de familie onthaalt je als het maar even kan met open armen.

Bij Stoemp in het centrum van Tongeren kan je je verwachten aan, zoals de naam al verklapt, lekkere puree. Maar dat is niet alles, je kan er smullen van een huiselijke, bourgondische en vooral verse keuken. In een huiselijke sfeer eet je de beste stoofpotjes, vis of kip, maar ook pasta's en salades. Krijg je daar dan frietjes of kroketjes bij? Toch niet. Wat in de plaats op de kaart staat, moet echter niet onderdoen.

Hoeve De Sterappel is een charmante vierkantshoeve in Tongeren. Partners Mike en Pascale transformeerden de hoeve vijf jaar geleden tot een fraaie B&B en gastronomisch restaurant. Het is een echte familiezaak, dus je voelt je er als gast meteen thuis.

Zin in iets zoet? Sla dan 't Lauwers Bakkerke niet over. Naast brood en heerlijke koffiekoeken, kan je er ook terecht voor de mooiste taarten en gebakjes. Geen goesting om tot thuis te wachten om te proeven, dan kan je er binnen of buiten op het terras rustig van genieten met een koffietje.

Bøf, oftewel Boeuf, is een echt passieproject van chef Yves Miltenburg. Dat merk je vanaf je het Tongerse grillrestaurant binnenstapt. Hij serveert er puur en kwaliteitsvol rundvlees en andere topgerechten vanuit zijn open keuken. Geheimen voor de gasten heeft hij niet.

Wijn en lokale specialiteiten

De Romeinen hadden een neus voor goede wijn. In de streek rondom Tongeren verbouwden ze al druiven en de wijnstokken bleven overeind toen de Romeinen terug naar het zuiden trokken. Nog altijd vind je in de omgeving van Tongeren wijngaarden. Aan de oude heerweg van Tongeren naar Keulen vind je Wijnkasteel Genoels-Elderen (Kasteelstraat 9 in Riemst), het enige wijnkasteel van België. Na afspraak ontdek je niet alleen het wijndomein, maar proef je natuurlijk ook de heerlijke wijnen die er gemaakt worden.

Een lekker én origineel souvenir meenemen uit Tongeren? Koop dan een doosje met chocolade Ambiorix-figuurtjes. Cin cin! Proef tijdens je bezoek aan Tongeren zeker ook een Caesaar’ke, de lokale brandewijn met gerstemout en rogge.

Bereikbaarheid van Tongeren

Tongeren ligt in de Belgische provincie Limburg, ten westen van Maastricht. De stad ligt niet ver: met de auto vanaf Utrecht is het ongeveer 2 uur rijden over een afstand van 200 kilometer. Ten zuiden van het centrum bij stadspark De Motten zijn twee gratis parkeerterreinen waar je gratis kunt parkeren.

Tongeren heeft een eigen treinstation, vanuit het nabijgelegen Hasselt is het 23 minuten met de trein. Bij vertrek vanaf Amsterdam CS neem je eerst de trein naar Brussel-Noord, en daar stap je over op een intercity naar Hasselt (1 uur en 8 minuten). Het station van Tongeren ligt een beetje buiten het centrum. Je kunt er ook makkelijk met de bus komen. Vanaf Maastricht rijdt buslijn 62 elk uur naar Tongeren, van de Belgische busmaatschappij De Lijn (www.delijn.be). De busrit duurt ongeveer 22 minuten.

labels:

Zie ook: