Griekse yoghurt is heerlijk romig en ook nog eens heel gezond. Griekse yoghurt is een ware traktatie voor je smaakpapillen en biedt tegelijkertijd een scala aan gezondheidsvoordelen. Maar hoe gezond is Griekse yoghurt met 10% vet nu eigenlijk? En hoe onderscheidt deze zich van de Griekse stijl yoghurt die je vaak in de supermarkt vindt? In dit artikel duiken we in de wereld van Griekse yoghurt en helpen we je de beste keuze te maken voor jouw gezonde levensstijl.

Griekse yoghurt is yoghurt die is gefilterd, zodat deze minder vocht en lactose bevat. Je kunt deze yoghurtsoort een beetje vergelijken met hangop. Door het filteren is Griekse yoghurt niet alleen dikker dan gewone yoghurt, maar bevat hij ook meer eiwitten. Griekse yoghurt onderscheidt zich voornamelijk vanwege de dikkere textuur en de romige smaak. Veel consumenten vinden dit lekkerder dan bijvoorbeeld kwark of gewone yoghurt.

Wat is Griekse Yoghurt?

Het gaat om een melkbereiding, waaraan o.a melkzuur-bacteriën ( culturen in het Engels ) worden toegevoegd. Als we over ECHTE GRIEKSE YOGHURT spreken, dan komt de melk van echte Griekse koeien. Deze koeien geven een ander soort melk dan Nederlandse koeien. Griekse koemelk bevat bijvoorbeeld meer eiwitten en minder melksuiker ( lactose) waardoor de melk van nature romiger is van textuur.

Dit gebeurt zodra al het vocht uit de melk wordt gefilterd ( afgeroomd ) Als de echte Griekse yoghurt op de traditionele manier wordt gemaakt, wordt de melk in yoghurt-vorm drie tot wel vier keer uitgelekt. Het is daarom meest te vergelijken met “ onze” hangop. Hoe meer / langer de yoghurt wordt uitgelekt, hoe dikker en romiger hij wordt.

Er zijn diverse Griekse restaurants in Nederland, die hun echte Griekse yoghurt uit Griekenland halen. Want wat wij eten is een GRIEKSE STIJL yoghurt. Deze yoghurt heeft eigenlijk helemaal niets met Griekenland te maken, want het wordt gemaakt van Nederlandse koemelk, en dezelfde culturen die verplicht standaard voor yoghurtbereiding ( het aanturen ) wordt gebruikt.

Deze twee cultuur-families moeten ,wettelijk verplicht gezien, in een yoghurt aanwezig zijn, om YOGHURT te mogen heten. Deze twee culturen vinden we in alle soorten yoghurt, ook Griekse. Die culturen, daar kan flink mee worden gespeeld. Zo kunnen deze ervoor zorgen dat een yoghurt “ LANG “ of “ KORT” is, of zuur of mild. Met “ lang” wordt bedoeld, dat je lange draden met je lepel uit de yoghurt kunt trekken. Met “ kort” wordt bedoeld, dat de yoghurt druppels van je lepel af glijdt. Dus dikte en smaak kan worden bepaald door de melkzuur-bacteriën.

De meest populairste “ buitenlandse” yoghurts die in Nederland worden verkocht zijn Griekse, Bulgaarse en Turkse yoghurt. Deze balkan-landen liggen erg dicht bij elkaar. Er worden dan ook gewoon dezelfde culturen gebruikt. Anders gezegd: een STIJL is absoluut géén traditionele of originele yoghurt uit een land. Griekse, Turkse of Bulgaarse culturen bestaan ook niet, dat is gewoon één grote familie.

Griekse Yoghurt versus Griekse Stijl Yoghurt

In Nederland vind je veel producten die als “Griekse stijl yoghurt” worden verkocht. Maar wat is het verschil met echte Griekse yoghurt? Het verschil zit hem voornamelijk in de productiemethode. Griekse stijl yoghurt wordt vaak geproduceerd met behulp van verdikkingsmiddelen zoals gelatine of maïszetmeel om een vergelijkbare textuur te bereiken. Dit kan invloed hebben op de voedingswaarde en smaak. Een ander belangrijk aspect is de herkomst. Echte Griekse yoghurt wordt vaak geïmporteerd uit Griekenland, terwijl Griekse stijl yoghurt meestal lokaal geproduceerd wordt.

Waarom mag een yoghurt dan wel naar een land worden vernoemd? Wel, dat mag, als de receptuur “ net zoals” echte Griekse yoghurt wordt geproduceerd. Anders gezegd mag het gewoon worden nagemaakt en onder GRIEKSE STIJL worden verkocht. Betreft de Griekse stijl yoghurts, daaraan worden meestal verdikkingsmiddelen toegevoegd om de yoghurt zo romig te krijgen als echte Griekse yoghurt. Deze verdikkingsmiddelen zijn van een natuurlijke aard, zoals wei, of eiwitten. Hiermee kan een fabrikant meteen een claim maken dat de yoghurt rijk is aan eiwitten ( proteïne ) Deze claim zorgt voor veel populariteit rondom Griekse yoghurt, want extra eiwitten willen we allemaal wel, zeker sporters.

Hoe wordt Yoghurt Gemaakt?

Goed, om yoghurt yoghurt te mogen heten, moeten twee eerder genoemde culturen zijn toegevoegd. Het gaat dus om een mengsel van twee cultuur-families. De culturen breken de melksuiker ( lactose) in de melk af, en zet het om in melkzuur. Dit zorgt er weer voor dat de melk gaat samenklonteren, waardoor er yoghurt ontstaat. Aangezuurde zuivel ( naast yoghurt bijvoorbeeld ook kwark en kefir ) is gezonder dan koemelk. Door de melzuurbacteriën worden onze darmen lekker verwend. Het is bijvoorbeeld voor mij de reden, waarom ik alleen maar bio-dynamische kwark en yoghurt eet. Melk drink ik al niet meer sinds mijn 16 e jaar, toen ik besloot te stoppen omdat ik veel last had van mijn buik na het drinken van melk.

Echte Griekse Yoghurt vs. Griekse Stijl Yoghurt

Als je het bovenstaande aandachtig hebt gelezen, weet je dat ECHTE Griekse yoghurt ook echt uit Griekenland moet komen, moet zijn gemaakt met de melk van Griekse koeien, en volgens een echt traditioneel recept wordt gemaakt ( o.a 3/4 keren uit laten lekken ) Dit is een zeer langdurig proces, en daarom wordt dit nog maar zelden op deze manier geproduceerd.

De smaak van echte Griekse yoghurt is overigens volgens kenners niet te vergelijken met “ de meuk” in de winkel. Ik eet zelf nooit Griekse, of Turkse, of Bulgaarse yoghurt omdat ik al langer weet hoe de vork in de steel zit. Vergis je ook niet in de prijzen die er worden gevraagd voor ( eigenlijk ) gewone yoghurt wat een beetje is aangedikt.

Ik maak bijvoorbeeld zelf mijn hangop. Dit laat ik in een doek twee dagen uitlekken. Dikker en romiger krijg je een yoghurt denk ik niet, terwijl ik magere soorten gebruik. Het is mijn grote liefde waar ik iedere dag naar uit kan kijken….mijn schaaltje romige, dikke hangop. Je maakt je hangop met een pak biologische magere / halfvolle / volle yoghurt.

De Voordelen van Griekse Yoghurt

Door de vele eiwitten, vitamines en mineralen die Griekse yoghurt bevat, heeft het product verschillende voordelen voor je gezondheid:

  1. Spieropbouw: De vele eiwitten in Griekse yoghurt dragen bij aan de spieropbouw. Eiwitten vormen namelijk de bouwstenen van onze spieren en lichaamscellen. Uit een onderzoek blijkt dat het eten van Griekse yoghurt effectief is tijdens een trainingsprogramma.
  2. Ondersteuning van het afweersysteem: Griekse yoghurt bevat veel vitamine A en ook vitamine C en E. Deze stoffen ondersteunen je afweersysteem bij zijn werk om ziekteverwekkers buiten de deur te houden. Daarnaast helpen diverse mineralen in Griekse yoghurt mee om je weerstand op peil te houden. Zo is koper verantwoordelijk voor de aanmaak van afweercellen en ondersteunt zink dit proces.
  3. Gezondheid van de ogen: Griekse yoghurt bevat veel vitamine A en daarnaast luteïne en zink. Al deze stoffen dragen bij aan de gezondheid van de ogen.
  4. Stabiele bloedsuikerspiegel: Doordat ons lichaam er langer over doet om de eiwitten in Griekse yoghurt te verteren, draagt dit voedingsmiddel bij aan een stabiele suikerspiegel.
  5. Gezonde darmflora: Griekse yoghurt bevat gunstige bacteriën (probiotica) die bijdragen aan een gezonde balans in je darmflora. Griekse yoghurt kan nog op een andere manier goed zijn voor de darmen. Deze bevat namelijk minder lactose dan gewone yoghurt. Lactose is vooral te vinden in melkwei en bij Griekse yoghurt wordt dit er grotendeels uitgefilterd. Door het filteren bevat Griekse yoghurt ook minder wei-eiwit dan gewone yoghurt. Als je gevoelig bent voor dit eiwit, kan het zijn dat je darmen rustiger blijven als je Griekse yoghurt eet. Daarentegen bestaat Griekse yoghurt voor een groot deel uit caseïne-eiwit.
  6. Ondersteuning van de hartgezondheid: Griekse yoghurt ondersteunt de gezondheid van je hart op verschillende manieren. Daarnaast zijn er aanwijzingen dat yoghurt een gunstig effect heeft op je cholesterol. Zo zijn er onderzoeken waaruit blijkt dat dit zuivelproduct het goede HDL-cholesterol verhoogt.
  7. Sterke botten: Griekse yoghurt is niet alleen rijk aan eiwit, maar bevat ook calcium en fosfor. Dit zijn belangrijke stoffen voor je botten. Volvette Griekse yoghurt die gemaakt is van de melk van grasgevoerde koeien, bevat ook nog wat vitamine K2. De meeste onderzoeken laten dan ook zien dat zuivel bijdraagt aan sterke botten.
  8. Heerlijke smaak: Griekse yoghurt is heerlijk romig en daar worden je smaakpapillen blij van. Dit effect is waarschijnlijk te danken aan de relatie tussen de darmen en de hersenen.

Griekse Yoghurt en Afvallen

Griekse yoghurt helpt je bij gezond afvallen. Daar zorgen de verzadigende eiwitten en gezonde vetten in dit zuivelproduct voor. Op deze manier krijg je minder calorieën binnen en dat is net de bedoeling als je gewicht wilt verliezen. Eiwitten helpen ook om je spieren op te bouwen. Meer spieren verbruiken meer energie, wat ook helpt om af te vallen. Er zijn verder aanwijzingen dat omega 3 vetten meehelpen om je eetlust te verminderen. Let op: Griekse yoghurt met een smaakje bevat vaak veel koolhydraten en dat kan het afvallen tegenwerken.

Verschillende soorten yoghurt

Als we tegenwoordig een supermarkt inlopen struikelen we vaak over alle verschillende potte Griekse yoghurt. Van 10% tot 0%, van “ Griekse stijl “ tot “ volgens traditioneel Grieks recept “. Dat is inderdaad nogal verwarrend, want…..wat zijn dan de verschillen? Natuurlijk snappen we dat 10% ook 10 % vet is en 0% ook 0% vet is, maar hoe zit het nu met al die stijlen? En…hoe wordt Griekse yoghurt nu eigenlijk gemaakt? Laten we bij het begin beginnen.

  • Griekse stijl yoghurt is, net als gewone yoghurt, gezond. Het bevat veel eiwitten, maar ook vetten. ( 10% varianten ) Qua eiwitten ontlopen gewone yoghurt en Griekse stijl yoghurt elkaar niet zoveel. Griekse stijl bevat zo’n 7 gram per 100 ml, gewone yoghurt zo’n 6,5 gram per 100 ml dus daar hoef je geen Griekse stijl voor te kopen. Het ligt dus een beetje aan je eigen behoeften.
  • Bulgaarse yoghurt is gemaakt van ingedikte melk en magere melkpoeder. Volle Bulgaarse yoghurt bevat relatief veel verzadigd vet. Het is zelfs vetter dan gewone volle yoghurt. Alleen de varianten met minder dan 1,1 gram verzadigd vet per 100 gram staan in de Schijf van Vijf.
  • Kefir bevat minder vet en calorieën dan Bulgaarse yoghurt. Aan kefir worden naast melkzuurbacteriën ook gisten toegevoegd. Het bevat wat koolzuurgas.
  • Skyr is IJslandse yoghurt die weinig vet en veel meer eiwit en meer calorieën bevat dan magere yoghurt. De varianten die weinig verzadigd vet bevatten en niet teveel suiker, staan in de Schijf van Vijf. Eiwitten verzadigen meer dan koolhydraten en vetten. Van yoghurt of kwark met wat meer eiwit kun je dus iets langer een vol gevoel hebben. Gemiddeld krijgen mensen in Nederland meer dan voldoende eiwitten binnen en is eiwitrijke yoghurt of kwark niet nodig.
  • Yoghurtachtige producten met kokossmaak kunnen gemaakt worden van koemelk, kokosmelk of soja. In yoghurt op basis van kokosmelk zit veel meer vet en verzadigd vet en veel meer calorieën dan in gewone volle yoghurt. Daarom passen die varianten meestal niet in de Schijf van Vijf. In de varianten op basis van koemelk zit vaak ook meer vet en verzadigd vet en kan veel meer suiker zitten dan in gewone magere yoghurt. In yoghurt met kokossmaak op basis van soja zit wat meer vet en calorieën dan in gewone magere yoghurt. Bij yoghurtachtige producten op basis van kokosmelk, soja of andere plantaardige ingrediënten is het belangrijk dat er voldoende eiwit in zit en dat er calcium en vitamine B12 is toegevoegd.
  • Geitenyoghurt is gemaakt van geitenmelk en bevat ongeveer evenveel vet, eiwit en koolhydraten als volle yoghurt gemaakt van koemelk. Omdat geitenyoghurt meer dan 1,1 gram verzadigd vet per 100 gram bevat staat het niet in de Schijf van Vijf.
  • Naast naturel yoghurt is er ook yoghurt met smaakjes verkrijgbaar, zoals aardbeienyoghurt of bosvruchtenyoghurt. Deze yoghurtsoorten staan meestal niet in de Schijf van Vijf, omdat ze relatief veel suiker bevatten. Een schaaltje magere aardbeienyoghurt bevat 107 calorieën, een schaaltje magere yoghurt 56 calorieën. Het verschil is 3 klontjes suiker. Er is ook vruchtenyoghurt te koop waar zoetstoffen aan zijn toegevoegd in plaats van suiker. Deze bevatten minder calorieën. De soorten met per 100 gram maximaal 6 gram suiker en maximaal 1,1 gram verzadigd vet staan wel in de Schijf van Vijf.

Wat zit er in een Gemiddelde Pot Griekse Stijl Yoghurt?

Je bent vast benieuwd, wat er nu precies in een gemiddelde pot Griekse stijl yoghurt gaat. Naast melk en die culturen. Dat verschilt van pot tot pot. Sommige fabrikanten gebruiken bijvoorbeeld melkpoeder om de boel aan te dikken en om het rijker aan eiwitten te maken, maar in de meeste gevallen worden er natuurlijke verdikkingsmiddelen toegepast.

Om te beginnen wordt de melk afgeroomd. De room wordt verder gebruikt. Daaraan worden in de meeste gevallen geconcentreerde melkeiwitten toegevoegd. Dit kan bijvoorbeeld wei zijn. Griekse stijl yoghurt kan ook op basis van een zogenoemde MELK-RETENTAAT worden gemaakt. Dit gebeurt meestal bij de varianten die minder vet bevatten. De room wordt dan vervangen met melk-retentaat.

Als melk wordt gefilterd ( afgeroomd ) wordt met een gigantische druk en snelheid de melk door een filter geperst, hierdoor worden vetbolletjes en eiwitten gescheiden. Dit gaat allemaal langs een membraan, waarbij PERMEAAT en RETENTAAT wordt afgevoerd, Retentaat is de melkfractie die door het membraan wordt tegengehouden. Wat er wel door gaat wordt permeaat genoemd. Retentaat speelt bijvoorbeeld ook een rol in langer houdbare melk. Wordt retentaat gesteriliseerd en vermengd met permeaat, dan is dit mengsel na de pasteurisatie 50% langer houdbaar dan gewone ( gepasteuriseerde ) melk.

Smaak en Textuur

Je zult vast wel eens hebben gemerkt, dat de ene yoghurt veel meer vloeibaar is dan de andere, ondanks dat je volle varianten kiest. Dit merk je vaak bij bio-dynamische varianten omdat deze zo puur en natuurlijk mogelijk te werk gaan en daardoor de structuur ook sterk kan verschillen van batch naar batch. Ik gebruik bijvoorbeeld magere bio-dynamische kwark, deze potten verschillen voortdurend van textuur. Hier zie je een duidelijk voorbeeld tussen korte en lange yoghurt. Ik gebruik zelf vaak een YOMIO magere yoghurt en een BIOGARDE magere yoghurt. Beiden bevatten dezelfde culturen, maar met wat “ spelen” met de doseringen kan een yoghurt anders van textuur worden en anders van smaak. De biogarde bevat een rechtsdraaiende cultuur. Gewone yoghurt heeft voor de helft linksdraaiende culturen en voor de helft rechtsdraaiende. Dit heeft o.a invloed op smaak en textuur. Aan kwark wordt bijvoorbeeld stremsel toegevoegd, waardoor er een soort platte kaas ontstaat.

De yomio yogurt is lange yoghurt. Dit wil zeggen dat de textuur bestaat uit lange slierten. De biogarde is een stuk dikker maar ook korreliger van textuur, en rolt in druppels van je lepel af. De smaak is milder. Maar qua culturen blijft het in principe hetzelfde. Dat ontloopt elkaar niet of nauwelijks. Dit geldt ook voor Griekse stijl, Turkse stijl en Bulgaarse stijl yoghurt varianten. Het is dus maar net, wat jij prefereert. ECHTE Griekse yoghurt is vrijwel niet verkrijgbaar in Nederland. Griekse stijl yoghurt is net zo gezond als gewone yoghurt / kwark. De potten kunnen sterk uiteenlopen in samenstelling. Smaak en textuur kunnen geheel door een fabrikant worden bepaald. Anders geformuleerd: een fabrikant mag het zelf een naam geven. En het zo bont maken als hij wil betreft smaak, rodigheid en textuur.

Hangop zelf maken

Wil je toch wel erg graag die romige dikke yoghurt? Maak het dan zeer eenvoudig zelf, zoals wij dat hier in Nederland vroeger al deden: HANGOP!

Prima als je Griekse yoghurt koopt, maar onthoud dat het weinig uitmaakt of je nu Griekse, Bulgaarse of Turkse koopt. Komt een yoghurt daadwerkelijk uit het genoemde land, dan moet je ook goed naar de ingrediënten kijken. Wat zeggen ze ook alweer?

De EG-ERKENNINGSCODE

Hoe kun jij als consument nu ontdekken, of iets precies uit hetzelfde vaatje wordt getapt terwijl er alleen een ander label omheen zit ? Te beginnen met de zogenoemde EG-ERKENNINGSCODE. Wat is dat precies ? Wel, het is een ( meestal) rond kolommetje waarin een afkorting staat van het land waar het product van afkomstig is, daaronder volgt een nummer, en daaronder nog twee hoofdletters, bijvoorbeeld EG. Het is een verplichte code die is aangebracht op levensmiddelen van dierlijke oorsprong, zoals zuivel. De code geeft aan bij welk bedrijf het product is geproduceerd en dat dit bedrijf qua hygiene onder toezicht van de EU staat.

Het EG herkenningsnumer geeft NIET DE OORSPRONG van de grondstof aan, alleen waar het eindproduct is vervaardigd. Zijn deze EG codes identiek, dan kun je als consument uitgaan, dat het eindproduct uit één zelfde fabriek afkomstig is. En kun je dus veel meer voor merk A betalen dan voor merk B. Betreft biologisch geldt hetzelfde, dus kijk goed naar deze EG codes en vergelijk ze naast elkaar. Dit geldt ook voor de varianten in de biowinkel.

labels:

Zie ook: