In het uitgestrekte rijk van exotisch fruit is er één exemplaar dat eruit springt als een echte gamechanger: de jackfruit (Artocarpus Heterophyllus). Afkomstig uit de tropische gebieden van Zuid- en Zuidoost-Azië, heeft deze enorme vrucht wereldwijd smaakpapillen veroverd. Maar er schuilt meer achter de jackfruit dan je op het eerste gezicht zou denken.

De Rijke Geschiedenis van de Jackfruit

De oorsprong van jackfruit ligt in de tropische regio’s van Zuid- en Zuidoost-Azië. Jackfruit is een inheemse vrucht die al duizenden jaren groeit, en geconsumeerd wordt, in landen zoals India, Bangladesh, Sri Lanka, Thailand, Maleisië, en Indonesië. Jackfruit is ontstaan in het zuidelijke deel van India, in de regio die nu bekend staat als Kerala, voordat het zich verspreidde naar andere delen van Azië. In de loop van de tijd werd jackfruit een belangrijk onderdeel van de lokale keukens van deze landen, waar het op verschillende manieren werd bereid en gebruikt, zowel in hartige als zoete gerechten.

Jackfruit: De Grootste Vrucht Ter Wereld

De jackfruitboom, die hoogtes tot wel 30 meter kan bereiken, produceert de grootste vrucht ter wereld. Met een gewicht variërend van enkele kilo’s tot wel 50 kg, is deze enorme vrucht een lust voor het oog en een bewijs van de rijkdom van het tropische landschap. De buitenkant van de onrijpe vrucht heeft een stekelige, groengele schil, terwijl de rijpe vrucht een gele of bruine kleur aanneemt.

Een nangkaboom kan jaarlijks 250 grote vruchten opleveren, die variëren in gewicht van 3 kilo tot maar liefst 30 kilo. De vrucht is makkelijk te plukken aangezien veel dichtbij de stam en laag boven de grond groeien.

De populariteit van jackfruit is de afgelopen jaren toegenomen, vooral in de Westerse wereld, vanwege de groeiende vraag naar vegetarisch en veganistisch eten.

Nangka is de Indonesische naam welke nog steeds door Nederlandse Indo´s wordt gebruikt en jackfruit uiteraard Engels. Nangka is de officiële Nederlandse naam van jackfruit.

De geslachtsnaam artocarpus komt uit het Grieks en betekent broodvrucht. In een aantal landen wordt de vrucht jaca genoemd, de Portugese benaming, waarvan veel benamingen zijn afgeleid. De populaire naam 'jackfruit' is afgeleid van het Portugese jaca, dat op zijn beurt weer afgeleid zou zijn van chakka in het Malayalam, dat in het westen van India wordt gesproken. De Malayalam term heeft een Proto-Dravidische oorsprong in kā(y) wat vrucht of groente betekent.

Waar Smaakt Jackfruit Naar?

Het openen van een jackfruit onthult een schatkamer van grote, vlezige bollen, die toepasselijk “fruitpods” of arils worden genoemd. Wanneer de vrucht rijp is, biedt de jackfruit een zoete smaak die de smaakpapillen prikkelt met hints van mango, banaan en ananas. Maar hier eindigt zijn charme niet. In zijn onrijpe of groene vorm heeft de jackfruit een unieke eigenschap: het vermogen om de textuur van vlees na te bootsen. Met zijn vleesachtige textuur en juicy bite heeft het zijn weg gevonden als veelzijdige vleesvervanger in diverse culinaire creaties.

Onrijpe jackfruit leent zich uitstekend voor smakelijke curry’s, roerbakgerechten en sandwiches, waarbij het de smaken goed absorbeert. Gekookte jackfruit smaakt vrij neutraal en ziet er wat glazig roze uit; heel anders dan de snackfruitversie.

Gezond én Duurzaam

Naast zijn culinaire kracht, biedt jackfruit veel gezondheidsvoordelen, met vezels, vitaminen, mineralen en antioxidanten. In een wereld waar gezond eten steeds belangrijker wordt, en gezondheidsbewuste consumenten op zoek zijn naar voedzame en smaakvolle opties, zorgt het gebruik van jackfruit in je gerechten voor een mooie aansluiting bij moderne dieetvoorkeuren.

Maar, deze culinaire parel uit de natuur is niet alleen gezond, maar ook nog eens heel duurzaam.

Voedingswaarde van Jackfruit

De jackfruit bevat veel fytonutriënten in de vorm van isoflavonen, lignanen en saponinen. Deze hebben geneeskrachtige eigenschappen; ze voorkomen kanker. Fytonutriënten werken net als vitamine A, C en E als antioxidanten welke vrije radicalen in het lichaam bestrijden.

Nangka´s bevatten verschillende mineralen en vitaminen. Het meest bevat het vitamine B6 of pyridoxine. Er zit daarvan per 100 gram maar liefst 25% van de Aanbevolen Dagelijkse Hoeveelheid(ADH) in. Vitamine C komt in voldoende mate voor, 25% van de ADH per ons. Het thiamine-gehalte van deze grote tropische vrucht is vrij hoog: 9% van de ADH. Van foliumzuur(B11) en niacine(B3) zitten beiden 6% van de ADH in nangka.

Toch zijn mineralen uit vruchten belangrijk voor het lichaam. Het gaat erom dat het gehele spectrum aan voedingstoffen voldoende in het lichaam komt. De waarden van 9% van de ADH voor magnesium en mangaan zijn hoog voor een fruitsoort. Bovendien bevat het 8% van de ADH aan ijzer. Er zit 7% van de ADH aan kalium in. Daarnaast zitten er de mineralen fosfor(5%ADH), calcium(3.4%ADH) en zink(4%ADH) in.

Er zit in de jackfruit veel natuurlijke sucrose fructose, wat overigens iets heel anders is dan kunstmatige, gesynthetiseerde fructose in vrijwel elke jam en frisdrank uit de supermarkt. De natuurlijke fructose uit jackfruit wordt direct door het lichaam opgenomen en omgezet in energie waardoor je lichaam veel vitaler voelt.

Hieronder een overzicht van de voedingswaarden per 100 gram jackfruit:

Voedingsstof Hoeveelheid % ADH
Vitamine B6 25% 25%
Vitamine C 25% 25%
Thiamine 9% 9%
Foliumzuur (B11) 6% 6%
Niacine (B3) 6% 6%
Magnesium 9% 9%
Mangaan 9% 9%
IJzer 8% 8%
Kalium 7% 7%
Fosfor 5% 5%
Calcium 3.4% 3.4%
Zink 4% 4%

Jackfruit in Jouw Keuken

De wereld van jackfruit biedt een schatkamer vol lekkere gerechten, wachtend op jouw creatieve, culinaire touch. Of je nu een doorgewinterde chef-kok bent of gewoon graag in de keuken staat, jackfruit geeft je de kans om verrassende gerechten te creëren. Denk aan heerlijke jackfruitburgers, smaakvolle jackfruitwraps en rijke stoofschotels die je gasten zullen betoveren, de mogelijkheden zijn eindeloos.

Recepten met Jackfruit

  • Jackfruit saté met nasi
  • Indiase jackfruit curry met naan

Jackfruit saté met nasi

Ingrediënten (5 porties):

  • 1 kg Rootzz of Nature Jackfruit Saté
  • 500g rijst
  • 2 bosuien
  • 1 ui
  • 1 rode paprika
  • 20 g nasi kruidenmix
  • 100 ml water
  • 5 eieren

Bereiding (25 min):

  1. Kook de rijst volgens de verpakking.
  2. Snipper de ui en snij de bosui in dunne ringetjes.

Indiase jackfruit curry met naan

Ingrediënten (5 porties):

  • 1 kg Rootzz of Nature Jackfruit Curry
  • 2 naanbroden
  • 500g bimi
  • 2 rode pepers
  • koriander

Bereiding (15 min):

  1. Bak het naanbrood af volgens de verpakking.
  2. Snijd de rode peper in dunne plakjes.
  3. Verwarm de Jackfruit Curry volgens de verpakking.

Waar te Koop?

In het westen is deze vrucht bijna niet te koop maar in tropische landen zoals India, Sri Lanka, de Filippijnen, Maleisië, Thailand en Indonesië des te meer. De vrucht komt uit Zuid Oost Azië maar is inmiddels in alle tropische gebieden ingevoerd. Hij wordt ook gekweekt in tropisch Afrika, Suriname, Jamaica en Brazilië.

Jonge, onrijpe jackfruit wordt verkocht in blik als ‘groene’ jackfruit, verwijzend naar de kleur van de schil. De stukjes vrucht zelf zijn grijzig - niet moeders mooiste. Maar dat zie je niet meer als ze eenmaal zijn bereid als burger, curry of spread, of als vulling van dumplings, ravioli en bitterballen. En wat te denken van jackfruit-bolognesesaus, met tonijn- of kipsmaak? De vegetarische variaties zijn eindeloos.

Rijpe, gele jackfruit is zoet en wordt vooral in toko’s vacuüm verpakt of in blik verkocht. De smaak doet denken aan mango en ananas. Lekker in yoghurt, shakes of smoothies. Of zo, een stukje uit het vuistje.

De Impact van een Vallende Jackfruit

Je moet er niet aan denken het slachtoffer te zijn van de val van zo'n vrucht, maar wat is de impact van zo'n val op de vrucht als zodanig? De vrucht is hierop voorbereid. De schil van de jackfruit bestaat uit een doornachtige buitenkant met een poreuze buisvormige onderlaag.

Andere Toepassingen van de Jackfruitboom

Wat betreft bruikbaarheid is de Jackfruitboom net zo handig als het fruit zelf, de bladeren zijn een goede voedingsbron voor vee, van de stam snijdt men goed hout, de schors biedt kleurstof voor kleding en kan de hars worden gebruikt als lijm.

labels:

Zie ook: