Havermout is een volkoren graansoort die gemaakt is van haverkorrels. Daarvan wordt het buitenste kaf verwijderd en vervolgens worden de korrels geknipt en geplet. Het feit dat ze van hele haverkorrels worden gemaakt, valt havermout onder de volkoren graansoort. Steeds meer mensen zetten ’s ochtends de lepel in een kom havermoutpap, aangevuld met noten, zaden en fruit. Het graan wordt ook vaker voor andere toepassingen gebruikt en verwerkt in taarten en cakes. Havermout is niet meer van de ontbijttafel weg te denken.

Het Verschil Tussen Havermout en Havervlokken

Het verschil tussen havervlokken en havermout zit hem vooral in het bereidingsproces ervan. Uiteraard zijn zowel de vlokken als de mout producten van haver. Havermout en havervlokken worden soms geroosterd vanwege de smaak. Havervlokken bestaan uit óngeknipte en geplette haverkorrels. Havervlokken zijn de ongeknipte variant van havermout. Havermout is een volkoren graansoort, het is gemaakt van geknipte en geplette haverkorrels.

Bereidingswijze van Havervlokken

Biologische havervlokken worden uiteraard gemaakt van haver. Tijdens het bereidingsproces van havervlokken wordt alleen de binnenste korrel van haver gebruikt. Dat is dus de gepelde haver zonder zemelen (het vliesje), ook wel havergrut genoemd. Om van havergrut havervlokken te maken wordt de gepelde haver eerst gewassen en vervolgens gestoomd. Door het stomen openen de haverkorrels zich. Vervolgens worden deze geopende haverkorrels platgeslagen of platgewalst en zo worden het vlokken. Havervlokken zijn heerlijk in diverse gerechten en ze zijn erg lang houdbaar.

Bereidingswijze van Havermout

Biologische havermout wordt gemaakt door havervlokken nogmaals te stomen en vervolgens in stukjes te slaan of knippen. Daardoor wordt niet alleen de vlok kleiner, maar ook de textuur ervan wordt fijner. Omdat havermout twee keer gestoomd wordt en platgeslagen heeft het een veel kortere bereidingstijd. Het kan daardoor bovendien eenvoudiger geweekt worden. Daardoor ontstaat een pap-achtige instantie die snel en eenvoudig in gebruik is.

Onze biologische havermout bevat overigens geen toevoegingen. Het is dan ook geen instant havermout zoals u die soms in de supermarkt kunt kopen, waaraan suiker en zout is toegevoegd. Daarom is havermout van de molen veel gezonder.

Voedingswaarde en Gezondheidsvoordelen

Biologische havervlokken en havermout zijn dan ook allebei volkoren granen die veel vezels, vitaminen en mineralen bevatten. Ze zijn niet alleen gezond, maar ook enorm voedzaam. Beide passen prima in een gezond dieet en geven een voldaan gevoel. Het eten van biologische havermout en havervlokken verlaagt daarnaast cholesterol, is goed bij suikerziekte en helpt diabetes en hart en vaatziekten te voorkomen. Beide haverproducten leveren bovendien anti-oxidanten. Die zorgen ervoor dat minder goede stoffen geen schade kunnen aanbrengen aan uw cellen en weefsels.

Havermout levert net als brood koolhydraten, eiwitten, vezels, B-vitamines en mineralen. Daarom kun je haverproducten prima gebruiken als je een keer iets anders wilt dan brood. Maar je kunt brood beter niet volledig vervangen door havermout. Aan brood wordt namelijk jodium toegevoegd en aan havermout niet. Jodium zorgt ervoor dat je schildklier goed werkt. Eet je altijd havermout in plaats van brood, dan kan het zijn dat je te weinig jodium binnenkrijgt.

Volkoren producten eten in plaats van witte producten is gunstig voor je gezondheid. Ze verlagen het risico op hart- en vaatziekten, diabetes type 2 en darmkanker. Van haver is aangetoond dat het extra helpt het LDL-cholesterolgehalte in het bloed te verlagen. Een laag LDL-cholesterol zorgt ervoor dat je minder risico hebt op hart- en vaatziekten.

Haver is van nature glutenvrij. Toch is het niet altijd geschikt voor een glutenvrij dieet, omdat haver, haverkorrels, havermout en havermeel vaak verwerkt worden in bedrijven waar ook tarwe verwerkt wordt. Vooral wanneer haver is verwerkt tot bijvoorbeeld meel of vlokken. Heb je coeliakie of ben je glutenintolerant? Of volg je om een andere reden een glutenvrij dieet?

Havermout is gezond, maar voor alles geldt natuurlijk: eet het met mate. Als je tussen de 50-70 gram havermout dag eet, krijg je genoeg binnen om van de gezondheidseffecten te profiteren. Een gewone kom havermoutpap maak je meestal van 30-50 gram droge havermout of havervlokken.

Voordelen van Havermout

  • Verlaagt het risico op hart- en vaatziekten
  • Bevat vitamines, mineralen en antioxidanten
  • Geeft een langdurig verzadigd gevoel
  • Heeft een lage glycemische index (GI)
  • Verlaagt het cholesterolgehalte in het bloed

Hoe Eet Je Havermout en Havervlokken?

In principe kunt u biologische havervlokken en havermout ongekookt eten. Toch moet u daarmee oppassen. Als u teveel ongekookte haver eet, kunt u last krijgen van verstopping. Ongekookte havermout trekt namelijk vocht aan, waardoor het een grote brok kan gaan vormen in uw darmen. Haver kan daarom beter eerst gekookt worden voor u het eet. Houd hierbij vijftien minuten aan voor havermout en dertig minuten voor havervlokken.

Gebruikt u mout of vlokken om te bakken? Dan kunt u het voorkoken, maar dat is niet nodig. Wilt u graag meel maken van havermout of havervlokken? Ook dat is mogelijk. Door het in uw blender fijn te malen krijgt u heel eenvoudig heerlijke havermeel. Natuurlijk kunt u ook uw biologische havermeel direct bij ons bestellen.

Het Weken van Haver

Biologische haver wordt beter verteerd als het eerst voorgeweekt wordt. Dit heeft te maken met het feit dat moeilijk verteerbare eiwitten door het weken voor-verteerd worden. Er komen door het weken tevens enzymen vrij. Die zorgen ervoor dat het gehalte aan vitamine B in de haver sterk stijgt. Verder breekt het weken van haver fytinezuur af. Zonder het weken van haverproducten bindt fytinezuur in haver zich aan gezonde mineralen zoals ijzer, zink en calcium. Daardoor krijgt u die zonder haver te weken nauwelijks binnen.

Door haver te weken worden bovendien moeilijk verteerbare gluten afgebroken tot kleinere moleculen. Havermout staat in de Schijf van Vijf en past dus in een gezond voedingspatroon. Als volkoren graanproduct verlaagt havermout het risico op hart- en vaatziekten.

Hoe Gezond Is Jouw Havermout?

Hoe gezond je havermout is, hangt af van de samenstelling en de bereiding. Als je havermout bereidt met halfvolle of magere melk of yoghurt en je voegt geen suiker of zout toe, dan heb je een prima ontbijt volgens de Schijf van Vijf. Eventueel kun je fruit of wat ongezouten noten toevoegen. Melk kun je door sojadrink vervangen, zolang er voldoende calcium, vitamine B2 en vitamine B12 is toegevoegd en er niet te veel suiker in zit.

Mogelijke Nadelen van Te Veel Havermout

Ondanks het feit dat havermout een zeer gezonde reputatie heeft, kan te veel havermout eten ook vervelende bijwerkingen of zelfs lichamelijke problemen opleveren. Dit is waar je tegenaan kunt lopen en hoe je wél maat kunt houden.

Verstoppingen

Te grote porties, te veel rauwe (droge) of ongare havermout eten, kan leiden tot verstoppingen in je darmen. Door de grote hoeveelheid vezels die havermout bevat trekt een teveel aan (ongekookte) havermout enorm veel vocht aan. Je darmen zijn op zo'n moment niet meer in staat om de hoeveelheid voedsel te verwerken en de havermout kan een grote brok vormen. Een verkeerde inname kan zo de stoelgang hinderen, in plaats van bevorderen.

Spijsverteringsproblemen

Havermout bevat fytinezuur, wat vaak als een antinutriënt wordt omschreven. Een overdaad aan fytinezuur zorgt ervoor dat bepaalde vitaminen en mineralen zoals calcium, zink, ijzer en magnesium minder goed door de darmen kunnen worden opgenomen, met als gevolg dat je in ernstige gevallen bijvoorbeeld een magnesium tekort opbouwt.

Grootmoeders tip om je havermout een nachtje te weken om de hoeveelheid fytinezuur te verlagen, is helaas maar de halve waarheid. Ja, het helpt een beetje, maar er blijft nog altijd fytinezuur achter. Het andere nadeel is dat de hoeveelheid ijzer en zink in je havermout ook afnemen door het weekproces. Je kunt je dus afvragen in hoeverre je erop vooruitgaat.

Diabetes Type 2

Met onbewerkte havermout heb je er geen last van, maar als je veel van de bewerkte varianten eet (vaak te herkennen aan geportioneerde zakjes), kun je onbewust grote hoeveelheden suiker binnenharken. Top je het geheel ook nog af met honing of andere zoetigheid, loopt het vrij snel op. Onderzoek toont aan dat structureel te veel suiker eten de insulineresistentie kan aantasten, met als gevolg dat je diabetes type 2 kunt ontwikkelen.

Tip: Koop altijd de onbewerkte havermoutvarianten zonder toegevoegde smaakjes en/of suikers. En wees een beetje zuinig met havermoutrecepten met suikerhoudende toppings. Ja, ook fruit telt mee.

Te Veel Vezels

Havermout is een zeer vezelrijk product, wat absoluut positief is voor je stoelgang - en heel belangrijk voor krachtsporters - mits je niet overboord gaat. Als man of vrouw van 19 - 50 jaar, dien je respectievelijk 38 en 25 gram vezels per dag binnen te krijgen. Even voor het idee: per 100 gram havermout haal je ruim 9 gram vezels in huis, dus je kunt je voorstellen dat je al snel aan je aanbevolen dagelijkse hoeveelheid zit.

Ga je echter overboord met vezels, dan loop je risico op verstoppingen (zie eerste alinea), gasvorming, uitdroging, spijsverteringsproblemen en terugvloeiend maagzuur - ook bekend als gastro-esofagaal reflux.

Tip: Om de kans op deze klachten te verkleinen, is het bij een vezelrijk dieet (meer dan 50 gram vezels per dag) belangrijk om voldoende te blijven drinken. Op deze manier voorkom je dat vocht uit andere belangrijke systemen van het lichaam wordt onttrokken.

Havermout Vervangen

Gelukkig kun je havermout vervangen. Liever niet natuurlijk, maar als je echt wegrent wanneer je het ziet is het natuurlijk niet aan te raden om het met tegenzin naar binnen te werken. Je kunt bijvoorbeeld kiezen voor Brinta, teff of spelt. Andere ontbijtgranen zoals granola, cornflakes, muesli of cruesli zou je ook kunnen kiezen. Let wel op eventueel toegevoegde suikers!

Ps: wanneer je het ergens in verwerkt proef je het (bijna) niet.

Havermout Recepten

Je kunt havermout en havervlokken natuurlijk koken, roosteren voor bijvoorbeeld granola of gebruiken in gebak. Maar ook rauw is havermout lekker. Het geeft een lekkere bite als je het (op zichzelf of in een lekkere muesli) door (plantaardige) yoghurt roert.

Op onze receptensite vind je allerlei lekkere recepten met havermout. Wat dacht je bijvorobeeld van carrot cake overnight oats of havermoutmuffins? Bekijk onze recepten met havermout.

Enkele recept ideeën:

  • Havermoutpap met fruit en kaneel
  • Overnight oats met amandelmelk en bessen
  • Havermoutpannenkoeken
  • Appelkruimel met havermout topping

labels: #Koken

Zie ook: