De titel van het boek Het Diner spreekt voor zich, het verhaal speelt zich grotendeels af tijdens een diner. Het is geschreven door Herman Koch, hij is ook bekend van Jiskefet en schreef nog veel meer boeken, onder andere het boekenweekgeschenk in 2017.
Personages en Hun Rollen
- Paul Lohman: Hij is de hoofdpersoon en het verhaal wordt ook vanuit het ik-perspectief van Paul verteld. Je beleeft namelijk het hele verhaal vanuit zijn ogen en ook krijg je zijn gedachtes te weten. Paul heeft last van woedeaanvallen en wordt dan gewelddadig. Dit is een erfelijke aandoening. Veel voorbeelden hiervan blijken uit de flashbacks. Hij slikt hier pillen voor, maar nu al een tijdje niet meer. Daarom wil hij Serge niets aandoen als blijkt dat hij geen president meer wil worden, want dan is hij strafbaar. ’Meneer Lohman’ zei hij nog. Daarna raakte ik hem vol met mijn vuist op zijn neus. Er was meteen bloed’ (blz. is een ex-geschiedenisleraar die soms nog wel eens agressief uit de hoek kan komen. Hij is cynisch, impulsief en loyaal naar zijn familie, al houdt hij genoeg geheimen achter.
- Claire Lohman: Claire heeft een zeer goede band met Michel, dus heeft ze hem advies gegeven tijdens het incident en helpt ze hem ook met het probleem met Beau. Claire was vroeger ziek. is de vrouw van Paul.
- Serge Lohman: Hij is de broer van Paul en aanstaand president. Hij doet er alles aan voor een goed imago, maar uiteindelijk wil hij zijn kandidaatschap opheffen om zijn zoon de kans te geven aangifte te doen. Uiteindelijk trekt hij zich niet terug, maar verliest hij alsnog omdat zijn imago verpest is. Hij was wel degene die dit diner organiseerde om te praten over hun zoons. is de beoogde nieuwe minister-president van Nederland.
- Babette Lohman: is de vrouw van Serge. ”Jezus wat een lul!’ zei Babette; ze veegde driftig over het tafelkleed, over de plek waar zojuist nog haar nagerecht had gestaan, alsof ze de eventuele sporen die het schaaltje bramen daar kon hebben achtergelaten, wilde wissen.’ (blz.
- Michel Lohman: is de zoon van Paul en Claire. Hij is net als zijn vader best agressief en gebruikt dit om zichzelf te beschermen.
- Rick Lohman: is de zoon van Babette en Serge.
- Beau Lohman: is de geadopteerde zoon van Serge en Babette.
De andere personages zijn hierboven al eens genoemd maar zijn: Michel, Rick, Beau en Babette.
De Kern van het Verhaal
Heel kort samengevat, is de kern van het verhaal dat Michel en Rick een dakloze vrouw vermoord hebben en dat hun ouders samenkomen tijdens een diner om te bespreken wat ze moeten doen, want er is een filmpje hiervan te zien geweest bij Opsporing Verzocht. Paul komt er achter dat Beau hun zoons chanteert, omdat hij meer beelden heeft van het incident.
Het Verloop van het Diner
De broer van Paul, Serge, de beoogde nieuwe minister-president van Nederland, en zijn vrouw Babette heeft hen uitgenodigd bij een chique diner om te praten over de toekomst van hun zonen. Paul weet waar hij het over heeft en weet zelf nog niet goed wat hij hiermee wil. Gedurende het grootste gedeelte van het diner wordt er gepraat over alledaagse dingen, zoals films en vakanties. Ook zijn er verschillende flashbacks naar vroeger, de oude baan van Paul en andere incidenten.
Als Claire op een gegeven moment een telefoontje krijgt van hun zoon, Michel, raakt Paul in de war. Paul komt terug na een toiletbezoek en merkt dat er iets niet goed is gegaan aan tafel. Babette is huilend naar buiten gevlucht en Claire is haar gevolgd. Wanneer Paul even later toch ze achterna loopt, zoekt hij nog één keer in de telefoon van zijn zoon naar een filmpje. Vanaf hier wordt duidelijk wat Michel en Rick, de zoon van Babette en Serge, nu werkelijk hebben gedaan.
De Fatale Gebeurtenis
Op weg naar een schoolfeest gingen Michel, Rick en de geadopteerde zoon Beau van Serge en Babette nog even pinnen. In het pinhokje lag een stinkende zwerver te slapen. Als ze haar wakker maken begint ze te schelden, waardoor Michel en Rick kwaad worden. Beau loopt weg en dan loopt het uit de hand. Michel en Rick beginnen met van alles naar de zwerver te gooien. Als ze een lege jerrycan en een aansteker gooien, ontploft het hokje en is de zwerver op slag dood. Alles is opgenomen door beveiligingscamera’s en uitgezonden op Opsporing Verzocht.
Het is niet goed zichtbaar wie de jongens zijn, maar Paul had ze direct herkend. Even later schuiven Claire, Babette en Paul weer aan aan tafel en vertelt Serge dat hij een plan heeft om de toekomst van zijn zoon en die van Michel te beschermen door af te treden als toekomstige president. Alhoewel het Paul niet veel kan schelen, verklaren Claire en Babette Serge voor gek.
Familiegeheimen en Dilemma's
Paul weet niet dat zijn vrouw allang weet wat hun zoon heeft gedaan, en verzwijgt het voorjaar. Daarnaast is de discussie over of ze het geheim willen houden of juist publiekelijk bekend willen maken een groot onderdeel van het verhaal. Een belangrijk motief in Het Diner is familiegeheimen. Daarnaast zijn er nog verschillende kleine geheimen in de familie die gedurende het verhaal duidelijk worden.
Centraal is het dilemma over wat je moet doen als je kind iets heel ergs heeft gedaan: moet je je kind beschermen of zwijgen om zijn jeugd te redden? Het thema is ‘dilemma’.
Structuur en Stijl
Het verhaal speelt zich af tussen 2005 en 2008, wat is op te maken uit een paar kleine verwijzingen, zoals de verwijzing dat de huidige president van Amerika in het verhaal Bush is, en speelt zich af in ongeveer 24 uur. Het verhaal is echter niet chronologisch. Er zijn regelmatig flashbacks die teruggaan tot maximaal 15 jaar terug in de tijd.
De roman is opgedeeld in vijf delen, verwijzend naar de onderdelen van een diner: aperitief, voorgerecht, hoofdgerecht, nagerecht digestief. De opbouw van een klassieke tragedie is toe te passen op de structuur van dit boek: expositie, intrige, climax (het hoofdgerecht), catastrofe (ondergang Serges carrière) en de peripetie.
De stijl van Herman Koch in het Diner is erg ironisch, cynisch en humoristisch. De woordkeus is niet heel lastig, en er worden niet veel onnodige en moeilijke woorden gebruikt. De zinslengte verschilt erg, soms is het kort en soms weer lang, wat de tekst wat levendiger maakt. ‘Ik zag het ongeduld op Serges gezicht, hij had honger zoals alleen Serge honger kon hebben, ik herkende de symptomen: de punt van zijn tong die over zijn bovenlip likte als de tong van een uitgehongerde hond in een tekenfilm, het handen wrijven dat in de ogen van een buitenstaander misschien nog voor een zich verkneukelend handenwrijven kon doorgaan, maar het beslist niet was. Mijn broer verkneukelde zich niet, er lag een tournedos op zijn bord, en die tournedos moest zo snel mogelijk naar binnen: hij moest nu (Nu!) eten.’ (blz.
Het verhaal is verteld vanuit het perspectief van Paul, dus in de eerste persoon (ik-vorm). Je krijgt alles mee zoals hij het heeft beleefd en hoe hij erover denkt.‘Mijn vrouw dronk minder snel dan ik, en ook daarom hield ik van haar, vanavond misschien nog wel meer dan andere avonden.’ (blz.
Ook wordt er gepraat over de oorlog in Iran en er wordt betaald met de euro.
Een ander belangrijk motief is liefde: hoe ver kan je hierin gaan?
Langzaam krijgt Paul door dat Claire allang wist dat Michel iets ergs gedaan had en dat ze hem zelfs helpt om van het probleem met Beau af te komen.
Claire verwond Serge, dus doet hij gewoon mee aan de verkiezingen, maar hij verliest, omdat zijn imago nu verpest is.
Ik vond het een interessant boek met een bijzondere thematiek. Het is een realistisch verhaal met goed opgebouwde spanning.
‘Ik hoopte dat het over zou waaien, dat het met het verstrijken van de tijd de aandacht zou verflauwen, dat de mensen door ander, nieuwer nieuws in beslag zouden worden genomen en de exploderende jerrycan uit hun collectieve geheugen zouden wissen.’ (Blz.
labels:
