Het uitbroeden van eieren en het grootbrengen van kuikens is enorm leuk om mee te maken. Het is een enorm spannend en leuk moment wanneer u het eerste kuiken uit het ei ziet komen. U kunt bevruchte eieren krijgen van fokkers en/of boeren. De makkelijkste manier om aan bevruchte kippeneieren te komen is door online te zoeken.

Natuurlijk Uitbroeden door een Hen

Om een ei op natuurlijke wijze uit te broeden moet u een hen vinden die bereid is drie weken lang op het ei te zitten. Zij wordt een “kloek” of “broedhen” genoemd. Misschien heeft u al eens meegemaakt dat een van uw hennen broeds werd. Voor meer informatie over broedse hennen. De kans dat de eieren zullen uitkomen is misschien kleiner maar het is de meest natuurlijke manier om kuikens te krijgen.

Zonder de bemoeienis van mensen zal een hen doorgaans gaan broeden wanneer ze zelf ongeveer een dozijn eieren heeft gelegd. Bevruchte eieren zullen zich pas gaan ontwikkelen wanneer er een hen op gaat zitten. Dit betekent dat alle eieren tegelijk worden uitgebroed.

Hennen zullen over het algemeen pas gaan broeden wanneer ze ongeveer een dozijn eieren heeft. Zitten er eieren tussen van andere kippen?

Sommige kippenrassen zijn betere “broeders” dan andere. Helaas voor mensen die hun kippen eieren willen uitbroeden, is de broedeigenschap uit veel moderne kippenrassen gefokt. Een hen die broedt legt namelijk geen eieren en dit zou zorgen voor een dure en niet productieve periode voor kippenboeren.

Wanneer u een modern ras heeft dat niet is gefokt voor het leggen van eieren dan adviseren we u dan ook niet te proberen een hen haar eieren te laten uitbroeden. Ze zal misschien op haar eieren gaan zitten maar waarschijnlijk niet voor de volle 21 dagen.

Als u uw eieren graag op de natuurlijke wijze wilt laten uitbroeden, en u heeft hiervoor het geschikte kippenras, dan heeft u hiervoor een hen nodig die broeds is en op het nest gaat zitten. U kunt uw kippen aanmoedigen broeds te worden door voor langere tijd een aantal nep-eieren in het nest te leggen. Hopelijk blijft uw hen steeds langer op het nest zitten. Als ze uiteindelijk langer dan 24 uur achter elkaar op het nest blijft zitten, dan is ze broeds.

Als een hen eenmaal aan het broeden is zal ze haar eieren beschermen, roofdieren (zoals u) op een afstand proberen te houden en ervoor zorgen dat andere kippen geen eieren in haar nest leggen. Wanneer u bij haar nest in de buurt komt of haar probeert op te pakken zal ze haar ongenoegen laten blijken door boze kakelende geluiden te maken en naar u te pikken.

De hen zal haar eieren tijdens het broeden regelmatig draaien zodat het embryo niet vast komt te zitten aan de schaal, de stoffen in het ei in beweging blijven en de temperatuur gelijk wordt verdeeld. De hen zal 21 dagen op haar eieren zitten en het nest slechts voor eventjes verlaten (ongeveer 20 minuten) om te eten, drinken en haar pootjes te strekken. Na 18 dagen zal het kuiken de eierschaal doorbreken. U zult misschien merken dat de hen kakelende geluiden maakt om haar kuikens aan te moedigen naar buiten te komen.

Een broedende hen zit overdag op het nest om de eitjes lekker warm te houden. Kom je in de buurt? Ze zal tevens minder actief zijn en ook minder eten. Het is daarom wel verstandig om haar één keer per dag van het nest af te halen, ongeveer 15 min. Zo kan ze even eten, drinken en haar behoefte doen. De eieren zullen het dan even zonder haar warmte moeten doen. Zet een broedende hen apart van de andere kippen in het hok. Zo heeft ze alle rust om zich te richten op het broeden.

Eén keer per dag haal je haar 10 tot 20 minuten van het nest. Ze kan dan even eten, drinken en haar behoefte doen.

Kunstmatig Uitbroeden met een Broedmachine

De meest betrouwbare manier om bevruchte eieren uit te broeden en de slagingskans te vergroten is door gebruik te maken van een kunstmatige incubator (een broedmachine). Als u een groot aantal eieren heeft of wanneer u de eieren uitbroedt om te verkopen is het misschien verstandig om hiervoor een broedmachine te gebruiken. Broedmachines zijn ontwikkeld om het broedproces van de kippen na te bootsen.

Met de broedmachine kan je de juiste luchtvochtigheid en temperatuur instellen om kippeneieren en van ander pluimvee uit te broeden. De meeste, maar niet alle, broedmachines draaien de eieren automatisch. Er zijn broedmachines die de eieren automatisch voor je keren en broedmachines waar dit handmatig dient te gebeuren. De eieren moet namelijk minimaal twee keer per dag gedraaid worden.

Voor het uitbroeden van eieren zijn er drie factoren waar je rekening mee dient te houden om een succesvolle uitkomst te garanderen:

  1. Elke broedmachine heeft een thermostaat die de temperatuur regelt. Samen met een thermometer kun je de temperatuur in de gaten houden en op de juiste hoogte afstellen welke nodig is voor het type eieren dat je wilt uitbroeden. Dit is daarom de basis. Met name voor zelfbouw broedmachines is het belangrijk dat deze onderdelen erin gebouwd worden.
  2. Door de juiste luchtvochtigheid kan de luchtkamer in het ei groeien. Dit hebben de kuikens nodig om de eierschaal te kunnen aanpikken. Is de luchtkamer niet groot genoeg, dan zullen de kuikens sterven in het ei. Voor de eerste 18 dagen adviseren wij een luchtvochtigheid van 40-50% en voor de laatste 3 dagen een luchtvochtigheid van 70%.
  3. In de eerste 18 dagen van het broeden moeten de eieren minimaal twee keer per dag gedraaid worden. Sommige machines hebben een keerautomaat, dan wordt dit voor je gedaan. Doe je het met de hand, zorg dan dat je op het ei met potlood een kruisje zet en op de andere kant een nulletje.

Zet de broedmachine minimaal 24 uur van tevoren aan. Zo kun je checken of de machine nog goed functioneert en hem alvast instellen op de juiste temperatuur en luchtvochtigheid. Voordat je gaat broeden met een broedmachine, wil je zeker weten dat de broedmachine goed werkt en stabiel is. Zet minimaal 48 uur voor het inleggen van de eieren de broedmachine aan.

De juiste waarde hangt af van het type machine, het ras en persoonlijke ervaring. Om te beginnen stel je de machine met een ventilator af op 37,5 graden Celsius. Voor een machine met stilstaande lucht hanteer je 37,7 graden Celsius. De luchtvochtigheid stel je af rond de 50%. Om te beginnen stel je de machine met een ventilator af op 37,5 graden Celsius of een broedmachines met stilstaande lucht op 37,7 graden Celsius. De luchtvochtigheid stel je af op 40-55%. Voor fazanten, kwartels, ganzen of eendeneieren zijn deze temperaturen iets anders.

  • Ideale temperatuur: 37,8 graden.
  • Luchtvochtigheid is heel belangrijk.

Plaats de eieren in de broedmachine wanneer ze ongeveer 7 dagen oud zijn. Plaats geen eieren die vuil of gekneusd zijn. De kans is groot dat hier zwakke dieren uitkomen. Keer de eieren iedere dag 2 keer om.

Liggen de eitjes er 19 dagen in? Verhoog dan de luchtvochtigheid naar 65%.

Als de broedmachine goed is afgesteld en stabiel is, kun je de eieren inleggen. Als je geen eigen kippen hebt, kun je broedeieren van hobbyfokkers kopen of op Marktplaats.

Eieren Schouwen

Rond de 6e dag controleer je alle eieren op bevruchting. Dit kun je met een speciale schouwlamp doen. Op dag 5-7 controleren we of de eieren bevrucht zijn. Door met een schouwlamp in de eieren te schijnen kun je zien of er zich wat in het ei ontwikkelt. De ontwikkeling van het kuiken begint met een puntje die zichtbaar wordt, later komen hier bloedvaten bij. Eieren die niet bevrucht zijn haal je uit de broedmachine. Ook gebruik je de schouwlamp later in het proces om de groei van de luchtkamer te volgen.

Eieren schouwen kan lastig zijn voor de beginner en het is daarom ook belangrijk dat de juiste schouwlamp hiervoor wordt aangeschaft. Elke schouwlamp heeft wel zijn eigen voordelen. Kies een lekker in de handliggend lamp met het lieft een rubberring. Hiermee sluit die goed op het ei waardoor er geen licht in je oog schijnt.

Voorbereiding op het Uitkomen

Op dag 19 moet de luchtvochtigheid omhoog. Ook keren we de eieren niet meer zodat de kuikens in alle rust kunnen uitkomen.

Het Uitkomen van het Ei

Het uitbroeden van een kippenei duurt doorgaans 21 dagen. Meestal duurt het 21 dagen, maar soms komen eieren eerder of later uit.

Na 20 tot 21 dagen komen de eieren uit! Ze hebben hierbij geen hulp nodig en kunnen dit helemaal zelf. Het proces van het uitkomen van het ei begint wanneer het kuiken een gat in de schaal van zijn ei maakt. Het pikken van het gaatje schijnt een enorme inspanning te zijn voor het kuiken. Nadat het kuiken het gaatje heeft gepikt rust het dus langdurig uit. In de literatuur spreekt men van 8 uur.

Op dag 20/21 worden de eieren aangepikt door de kuikens en komen ze uit. Help de kuikens niet als het niet lukt, dit worden zwakke dieren. Het is erg zielig maar het is uiteindelijk beter voor de dieren zelf.

Het kuiken maakt een gat in de schaal van zijn ei. Dit doet hij met een speciale eitand op het snaveltje. Na de geboorte verdwijnt deze tand verdwijnt weer. Het pikken van het gaatje is een heel karwei voor het ongeboren kuiken. Het eerste gaatje is vaak wel een paar uur voor ze verder pikken. Het rondom open pikken gaat soms razendsnel. Het duurt soms wel een etmaal.

Op dit moment wordt het kuiken nog steeds een embryo genoemd omdat het nog niet volledig ontwikkeld is en nog niet klaar is om uit te komen. In de volgende 8-18 uur ontwikkelt het lichaam van het kuiken zich verder om zich klaar te maken voor de buitenwereld. Het kuiken haalt de laatste restjes uit de dooier en de longen van het kuiken passen zich aan aan de veranderde luchtdruk. Het kuiken breekt de gehele schaal rondom open door in de schaal te gaan draaien.

Het kuiken kan binnen 30 minuten uit het ei kruipen maar dit kan ook langer duren. U zult geduldig moeten wachten, de eieren regelmatig controleren en het kuiken zijn gang laten gaan. Als het kuiken is gaan draaien en de schaal rondom opent maar het halverwege niet verder lijkt te komen kan het nodig zijn om een beetje te helpen (lees verder voor meer informatie).

Wanneer u een kuiken moet helpen om uit zijn ei te komen is moeilijk te bepalen. Daarom wordt aangeraden alleen te helpen wanneer het de allerlaatste oplossing is. Sommige kuikens hebben misschien moeite om uit het ei te komen vanwege een ongewoon dikke schaal, maar in andere gevallen geldt misschien dat ze genetische problemen hebben waardoor ze verzwakt of zelfs misvormd zijn.

Onthoud dat het van groot belang is dat het uitkomende kuiken zoveel mogelijk tijd krijgt om de dooier volledig tot zich te nemen.

Na het Uitkomen

Wacht tot de kuikens zijn opgedroogd voordat ze de broedmachine verlaten. Zet ze daarna in een speciaal hok met voldoende warmte.

U kunt het beste wachten tot alle eieren volledig zijn uitgekomen voordat u de kuikens uit de broedmachine haalt. Door kuikens één voor één uit de broedmachine te halen verstoort u de omgeving en dit kan nadelig zijn voor de kuikens die niet zo snel uitkomen.

Een pas uitgekomen kuiken kan in principe drie dagen zonder water en voer maar wacht niet zo lang. Haal de kuikens uit de incubator ongeveer twaalf uur nadat het eerste ei is uitgekomen. Dit geeft de andere kuikens meestal genoeg tijd om ook uit hun ei te komen. Dan hebben ze nog geen voer en water nodig.

Als de kuikens uit de broedmachine komen, moet je verwarmen met een infraroodlamp. Geen licht maar warmte. Verwarmen met een infraroodlamp. Laat de temperatuur langzaam naar 35 °C dalen. Je kunt de temperatuur wekelijks met 2 graden verlagen door de lamp hoger te hangen. Na 3 weken kunnen de kuikens al naar hun uiteindelijke hok. Controleer of de temperatuur goed is bereikt. Ze hebben alleen nog in koude nachten warmte nodig. Kruipen de kuikens op elkaar? Dan hebben ze het koud.

labels: #Ei

Zie ook: