Een tand- of kiesextractie kan soms noodzakelijk zijn om uw mondgezondheid te beschermen. Niemand kijkt uit naar het laten trekken van een tand. Maar geen zorgen, met een goede voorbereiding kun je de ingreep en het herstel na de behandeling een stuk draaglijker maken.

Wanneer is een tand- of kiesextractie nodig?

Er zijn verschillende redenen waarom een tand of kies moet worden getrokken:

  • Als een tand te beschadigd is om te herstellen.
  • Wanneer een wortelkanaalbehandeling geen uitkomst meer biedt.
  • Ruimtegebrek, bijvoorbeeld bij het rechtzetten van tanden met een beugel.
  • Losse tanden, vaak veroorzaakt door gevorderde tandvleesontsteking.

Noodzakelijke tandextractie

Cariës is een van de meest voorkomende redenen voor tandextractie. Wanneer een gaatje onbehandeld blijft en diep in de tand doordringt, kan het het tandmerg infecteren en vernietigen. In zulke gevallen is het vaak nodig om de tand te verwijderen om verdere infecties en pijn te voorkomen.

Parodontitis, een gevorderde tandvleesontsteking, kan het weefsel en bot dat tanden ondersteunt ernstig aantasten. Als de aandoening te ver gevorderd is en een tand geen houvast meer heeft, is een extractie noodzakelijk. Dit voorkomt dat de infectie zich verder verspreidt.

Tandtrauma: Ongevallen of letsel kunnen ernstige schade aan tanden veroorzaken. Als een tand zwaar beschadigd of afgebroken is en niet meer te herstellen valt, moet deze worden getrokken. Bij een gebroken tand zijn er bovendien enkele belangrijke eerste hulp-tips waar je op moet letten.

Aanbevolen tandextractie

Soms is er niet genoeg ruimte in de mond om alle tanden een plek te geven, wat kan leiden tot scheefstand of andere problemen. In zulke gevallen kan het trekken van een tand de uitkomst bieden. Dit gebeurt vooral vaak bij het verwijderen van verstandskiezen. Door evolutie en veranderende eetgewoonten is de menselijke kaak kleiner geworden, waardoor verstandskiezen vaak geen ruimte meer hebben.

Voor sommige orthodontische behandelingen, zoals een beugel of aligners, kan het nodig zijn tanden te trekken. Dit creëert ruimte voor de overige tanden, zodat een optimale uitlijning bereikt kan worden.

Verstandskiezen breken vaak slechts gedeeltelijk door het tandvlees of blijven ingesloten in het kaakbot. Dit verhoogt het risico op ontstekingen en infecties. Het preventief trekken van verstandskiezen kan dergelijke complicaties voorkomen en zorgt er bovendien voor dat andere tanden niet verschuiven.

Wat te eten na een extractie?

Uw dieet speelt een grote rol in het herstelproces. Hier zijn een paar aanbevelingen:

  • Kies direct na de behandeling voor zacht voedsel zoals soep, yoghurt en appelmoes.
  • U kunt vanaf de tweede dag langzaam weer beginnen met uw normale dieet, maar vermijd harde en plakkerige voedingsmiddelen.

Wanneer kun je weer eten na een tandextractie?

Zolang je de lokale verdoving nog voelt, is het belangrijk niets te eten. Water of lauwe thee zijn in deze fase het meest geschikt. Zodra de verdoving is uitgewerkt, kun je zachte en makkelijk te kauwen voedingsmiddelen eten.

Wat kun je eten tijdens de genezing?

Om het herstelproces te ondersteunen, kun je de volgende voedingsmiddelen kiezen:

  • Soepen en bouillons
  • Smoothies en eiwitshakes
  • Zacht fruit zoals bananen of avocado
  • Vanaf dag drie: roerei, pasta, zachtgekookte aardappelen en groenten
  • Gepureerde peulvruchten zoals kikkererwten of kidneybonen

Let op: zorg ervoor dat eten niet te heet of sterk gekruid is, om irritatie van de wond te voorkomen.

Vermijd deze voedingsmiddelen

Om complicaties tijdens het herstel van het trekken van de tand te voorkomen, kun je de volgende producten beter vermijden:

  • Harde en knapperige snacks zoals chips en noten
  • Kleverige of taaie voedingsmiddelen zoals kauwgom en karamel
  • Alcohol, zure sappen en koolzuurhoudende dranken
  • Erg hete of koude dranken en gerechten

Wanneer kun je weer normaal eten en drinken?

Na ongeveer een week zijn de wondranden meestal voldoende genezen en kun je weer normaal eten en drinken. Volg echter altijd de instructies van je tandarts op en raadpleeg hen bij twijfels.

Nazorg direct na de behandeling

  • Meestal is een druktampon op het wondje gedaan.
  • Deze druktampon dient u 60 minuten onder lichte druk ingeklemd te houden tussen de boven- en onderkaak.
  • Dit is om een goed bloedstolsel te laten ontstaan, wat de wond afdekt.

Dit stolsel is belangrijk voor een snelle en goede genezing. Zuig dus niet aan de wond en spoel niet te krachtig. Dit kan het beschermende bloedstolsel beschadigen, wat vaak een langzamere genezing geeft.

Direct na de behandeling:

  • Houd een gaasje stevig op de wond gedurende 20 minuten om bloeding te stoppen. Vervang het gaasje indien nodig.
  • Breng een coldpack aan op de wang om zwelling te verminderen.
  • Vermijd inspanning en rust voldoende uit.

De eerste 24 uur:

  • Eet geen hard voedsel en drink geen alcohol.
  • Gebruik geen rietje en spuug niet om het bloedstolsel intact te houden.
  • Poets uw tanden voorzichtig, maar vermijd het gebied rond de wond.

Advies over pijnstillers

Pijn kan worden bestreden met de aan u voorgeschreven pijnstiller of Paracetamol. Lees voor het gebruik eerst de bijsluiter en neem nooit meer dan de maximale dosering! Wij adviseren de pijnstiller Paracetamol 500MG. Als dosering adviseren wij na verwijdering van de druktampon 2 tabletten, daarna elke 4 uur 1 tablet.

Ook Ibuprofen kan gebruikt worden, maar niet door iedereen. Dit middel heeft meer en ernstige bijwerkingen (lees dus de bijsluiter!). Ook kunt u dit de eerste dag niet innemen in verband met de kans op nabloeding. Ook hier geldt: zeker niet meer innemen dan de maximale dosering.

Nazorg: de juiste mondhygiëne

Voor een ongestoorde wondgenezing is een goede mondhygiëne noodzakelijk. Dat doet u door middel van tandenpoetsen en flossen, stokeren of ragergebruik. Wanneer u dit voorzichtig doet in de directe nabijheid van de wond en evt. hechtingen, kan dit zonder problemen gedaan worden.

Advies over voeding, roken en alcohol

Wij raden zacht voedsel aan. Wees in ieder geval voorzichtig met harde korsten, toast, etc. Gebruik niet alleen melkproducten, maar eet gevarieerd (zoals pasta, tartaar, vis, stamppot, soepen en zacht fruit). Ook is het goed om hete dranken en heet voedsel te vermijden.

Roken verstoort de wondgenezing, dus wij adviseren om dit de eerste 24 uur na de ingreep niet of nauwelijks te doen. Wees ook matig met alcohol, want alcoholgebruik verhoogt de kans op een nabloeding.

De zwelling beperken

De zwelling kan soms iets worden beperkt door op het behandelde gebied (wang en lip) een plastic zak met ijsklontjes in een nat washandje te houden. Wissel tussen 10 minuten erop en 10 minuten eraf en herhaal dit 4 keer. Uw wang kan opzwellen. Dit is de eerste 2 dagen het hevigst en neemt na 3 tot 5 dagen af.

De zwelling kunt u verminderen door de eerste uren na de behandeling de wang te koelen. Dit kan door afwisselend 10 minuten te koelen en 15 minuten niet. Koelen kunt u met een washand met ijsblokjes of een cold pack gewikkeld in een theedoek. Uw wang kan blauw worden. Dit trekt vanzelf weg.

Tips voor het dagelijks leven na een tandextractie

Mag je sporten na een tandextractie?

Het wordt afgeraden om de eerste 24 tot 48 uur na een tandextractie intensieve inspanning te leveren. Lichaamsbeweging kan de bloeddruk verhogen, wat tot nabloedingen kan leiden.

Roken na tand trekken

Roken belemmert de genezing en verhoogt het risico op complicaties zoals een droge alveole (dry socket).

Waarom geen koffie na een tandextractie?

Koffie kan de bloedvaten vernauwen en daarmee het herstel vertragen. Bovendien kan hete koffie de wond irriteren en nabloedingen veroorzaken.

Zorg voor de wond

Hoe verzorg je de wond na een tandextractie?

Een goede mondhygiëne is cruciaal voor het genezingsproces. Raak de wond niet aan en zuig er niet op. Spoel voorzichtig met een zoutoplossing om infecties te voorkomen. Poets je tanden voorzichtig en vermijd de wond. Gebruik geen mondspoelingen met alcohol, omdat deze de wond kunnen irriteren.

Hoe lang blijven pijn en zwelling aanhouden?

De pijn is vaak het ergst in de eerste 24 uur, maar neemt daarna meestal af. Zwelling kun je verminderen door te koelen met een ijskompres (15-20 minuten per keer) en je hoofd verhoogd te houden. Neem indien nodig ontstekingsremmende medicatie zoals voorgeschreven door je tandarts.

Veelvoorkomende klachten en adviezen

Heeft u een kies laten trekken?

  • Pijn bij slikken of wat moeilijker slikken.
  • Zwelling in en rond de mond, soms gecombineerd met een ‘blauwe plek’.
  • Algemeen gevoel van ziek zijn en een verhoogde temperatuur (tot ± 38,5° C).

De bewegingsbeperking, eventuele slikklachten en andere nabezwaren nemen na drie à vier dagen af en duren normaal niet langer dan één week.

Spoelen van de tandkas met een spoelspuitje

Heeft u een spoelspuitje meegekregen, dan mag u 2 dagen na het verwijderen van de kies (niet eerder!) starten met het spoelen van de wond. Vul de spuit met lauw (kraan)water. Breng de punt zo diep mogelijk in de tandkas en druk het spuitje voorzichtig leeg. U mag de wond 2 keer per dag spoelen met het spuitje. Soms kan de wond weer gaan bloeden, dit stopt vanzelf. Wij adviseren u door te gaan met spoelen zolang de wond een vieze smaak of geur blijft geven.

Overige adviezen

  • Wacht met eten en drinken totdat de verdoving is uitgewerkt. Anders kunt u uw mond verbranden of op uw wang of tong bijten.
  • U kunt de hele dag een beetje bloed in uw mond proeven. Eet de eerste dag zachte afgekoelde voeding en drink geen hete dranken.
  • Drink de eerste dagen geen alcohol. Dit kan een nabloeding veroorzaken.
  • Roken is niet goed voor de wondgenezing.
  • U kunt een nabloeding krijgen tot 24 uur na de ingreep. Neem dan een gaasje of schone zakdoek en maak hiermee de mond schoon en droog.
  • Neem een tweede gaasje en vouw het dubbel. Leg het opgevouwen gaasje op de wond. Houd uw tanden 30 minuten op elkaar. Het is belangrijk dat u goed op de wond drukt.
  • Kom de eerste dagen niet met uw vingers aan de wond.
  • Doe de eerste dagen na de ingreep geen zware lichamelijke inspanningen.
  • Pijn is heel normaal na een operatie. Vooral de eerste 3 dagen na de ingreep kan het zijn dat u pijnstillers nodig heeft. Maar soms ook nog in de dagen erna.

Wordt de pijn na 5 dagen erger? Dan kan het zijn dat de wond slecht of langzaam geneest of zelfs ontstoken is. Neem dan contact op met uw tandarts of kaakchirurg voor een controle afspraak.

Samenvatting van aanbevelingen

Periode Wat te eten Wat te vermijden Aanvullende tips
Direct na de behandeling Zachte voeding: soep, yoghurt, appelmoes Harde, hete of gekruide voedingsmiddelen Wacht tot de verdoving is uitgewerkt
Eerste 24 uur Smoothies, eiwitshakes, lauwe thee Alcohol, rietjes, spugen Rust voldoende en vermijd inspanning
Vanaf de tweede dag Roerei, pasta, zachtgekookte aardappelen Harde snacks, kleverige voedingsmiddelen Poets voorzichtig maar vermijd de wond
Na een week Normaal dieet, indien de wond voldoende genezen is Volg de instructies van uw tandarts Raadpleeg bij twijfel uw tandarts

labels:

Zie ook: