In de supermarkten zijn er verschillende merken zoals Wahid, Anur en Bilal, die halal kip verkopen. Deze merken zijn halal-gecertificeerd, maar de manier waarop hiermee wordt omgegaan, roept vragen op. In een uitzending van de Keuringsdienst van Waarde wordt onderzocht wat een product precies halal maakt. Zijn de kippen in de supermarkt wel echt halal, of eten we al die tijd vlees dat niet aan de halal-eisen voldoet?

Wat is halal?

Laten we eerst stilstaan bij het woord "halal". Halal betekent simpelweg "toegestaan" binnen de islam. Het houdt in dat Allah iets voor ons heeft toegestaan. Dit wordt over het algemeen omschreven in de Koran, Hadith of in een Fatwa als het gaat om onzekerheden of actuele vragen zoals gelatine. Halal kan betrekking hebben op eten, het gebruik van bepaalde dingen, of het uitvoeren van bepaalde handelingen. In dit artikel wordt alleen stilgestaan bij het gedeelte van halal vlees.

Wanneer is vlees halal?

Ten eerste moet het vlees afkomstig zijn van een dier dat moslims mogen eten. Vervolgens wordt het levende dier op de grond gelegd met de kop richting Mekka (Sunnah). Het mes waarmee geslacht wordt, moet vlijmscherp zijn, zodat het in één keer de slagader kan doorsnijden. Het dier mag het mes niet zien. Daarna kan het dier geslacht worden. Het slachten moet gedaan worden door een moslim en in de naam van Allah. Er moet eerst “Bismillah Allahu Akbar” uitgesproken worden voordat de slagader doorgesneden mag worden. Dit is in het kort uitgelegd wanneer het vlees van een dier als halal wordt beschouwd.

Hoe zit het met het dierenwelzijn?

Dit is helaas een punt dat veel mensen vergeten. In meerdere Hadiths komt naar voren hoe onze profeet Muhammad (VZMH) dierenwelzijn erg belangrijk vond. We nemen de onderstaande Hadith als voorbeeld:

Sunan Abi Dawud 5268; opgehaald van www.sunnah.com

Dit is een van meerdere Hadiths waar naar voren komt dat de profeet (VZMH) dierenwelzijn erg belangrijk vindt. Helaas wordt hier tegenwoordig weinig rekening mee gehouden. Tijdens de uitzending van de Keuringsdienst wordt een bezoek gebracht aan een kippenboerderij. In een schuur zitten wel 10.000 kuikentjes die allemaal in 6 weken tijd klaar moeten zijn om geslacht te worden. Dit zijn in andere woorden plofkippen. Deze kippen mogen niet meer in de supermarkt verkocht worden omdat de kippen in de supermarkt minimaal 1 ster moeten bevatten. 1 ster houdt in dat de kippen beter hebben geleefd en dat het wat meer tijd kost voordat de kippen op gewicht komen.

Hoe zit het met de halal kip in de supermarkt?

Toch worden deze plofkippen in een ander jasje verkocht in de supermarkt, namelijk als halal kip. Dit zijn de kippen die je in de supermarkt vindt op de halalafdeling. Er wordt dus minder zorg genomen voor het welzijn van kippen als het gaat om de halalvariant t.o.v. de niet-halalvariant. Daarnaast worden de halal kippen voor een hoger prijs verkocht dan dat ze waard zijn om zo te voorkomen dat iedereen voor de goedkoper variant gaat.

Worden de kippen dan wel halal geslacht?

In dezelfde uitzending van de keuringsdienst wordt er gesproken met een kippenslachterij die naast normale kippen, ook halal kip verwerkt. Volgens de slachter worden de halal kippen in zijn slachthuis voor 75% met de hand geslacht door een moslim en de rest met de machine die ook bediend wordt door een moslim. Verder worden de kippen wel verdoofd door middel van een waterbad. Het verschil is alleen dat de verdoving omkeerbaar is, dit zou betekenen dat de kippen weer wakker kunnen worden. Dit is 1 slachthuis, maar hoe zit het met de rest? Niet iedereen is hier transparant over.

Is het dan nog wel halal kip?

Dat is nu maar de vraag. Er zijn meerdere geleerden die aangeven dat vlees pas halal is als het onverdoofd geslacht wordt. Andere accepteren de omkeerbare verdoving als halal. Maar dan heb je nog wel de vraag over het dierenwelzijn. Aangezien dit plofkippen zijn en eigenlijk helemaal niet goed hebben geleefd, is het beter om de kippen in de supermarkt niet meer aan te schaffen en halal kip te halen bij een islamitische slager.

Maar hoe zit het dan met de halal-certificering?

Kort door de bocht kan gezegd worden dat meerdere certificeringen niets voorstellen. Er zijn meerdere (misschien wel tientallen) dubieuze bureaus die deze certificeringen uitgeven. Daarnaast zijn er geen wettelijke richtlijnen waardoor de ene bureau certificeringen heel makkelijk uitgeven t.o.v. de ander. Overigens zijn er meerdere producten die schijn-halal zijn aangezien ze “halal” etiketten overal op plakken.

Diverse organisaties houden zich bezig met het keuren van halal vlees en vleesproducten. Halal keurmerken staan op vlees van dieren die geslacht zijn volgens de Islamitische wetten of producten die alleen halal ingrediënten bevatten (zoals kaas of snoep).

Welke acties moeten er ondernomen worden?

De onderste stappen kunnen ondernomen worden om beter met zorg halal te shoppen en te eten:

  • Koop je halal kip en vlees van je lokale islamitische slager. Die kan je ook persoonlijk vragen stellen over hun leverancier en het vlees is verser.
  • Eis dat de distributeur meer zorg draagt aan de integriteit en betrouwbaarheid van de producten die halal gecertificeerd zijn. Die kunnen dan ook bepaalde producten uit de schappen halen als er te veel vraagtekens hierover zijn.
  • Wees kritisch tijdens het boodschappen doen en laat bij twijfelgevallen de producten staan. Het is ook aan ons als consument om verantwoordelijkheid te nemen en goed na te denken.
  • Doe je onderzoek naar de verschillende fabrikanten en de certificeringen. Bekijk wie transparant is en schroom niet om contact op te nemen met ze. Transparantie is belangrijk en daar moeten de fabrikanten en bureaus open voor staan.

Als je jouw voorzorgsmaatregelen hebt getroffen, kan je met een gerust hart zeggen dat de rest in de handen van Allah ligt.

Verschillende meningen over halal slachten

Wanneer wordt het vlees van een kip als halal (toegestaan voor moslims) bestempeld? Wie bepaalt of kippenvlees halal is?

Moslimgeleerden en halalexperts nemen verschillende standpunten in over bedwelming en de slachtmethode:

  • Sommigen vinden dat dieren onbedwelmd geslacht moeten worden.
  • Anderen stellen dat verdoving toegestaan is mits deze omkeerbaar en niet dodelijk is.
  • Weer anderen stellen dat verdoving voorafgaand aan of direct na de halssnede geen probleem is.

Halal certificering in de praktijk

Anders dan bijvoorbeeld het EKO-keurmerk is halal geen wettelijk beschermd label. Een slachthuis hoeft niet noodzakelijkerwijs een beroep te doen op een halalcertificeerder, zeker wanneer het bedrijf het vertrouwen heeft van de consumenten. Een halalkeurmerk is wel van belang voor slachthuizen die hun slachtvlees naar islamitische landen exporteren. Dan is een keurmerk van een erkende halalcertificeerder vaak een vereiste.

Clazing, een grote exporteur van kipproducten die zich op de halalmarkt richt, slacht per dag 165.000 kippen. De kippen worden voor de slachting omkeerbaar verdoofd in een elektrisch waterbad en voor het grootste gedeelte met de hand geslacht door tien slachters die moslim zijn.

labels: #Kip

Zie ook: