Het houden van dieren brengt verantwoordelijkheden met zich mee. Of het nu gaat om kippen, paarden of koeien, elk dier heeft specifieke behoeften als het gaat om voeding, huisvesting en gezondheid. Dit artikel geeft een overzicht van belangrijke aspecten van de verzorging van deze dieren.

Kippen verzorgen

De kip stamt af van de Bankivahoen die voorkomt in Azië. Kippen leven van nature in kleine groepen die bestaan uit één haan, een paar hennen en kuikens. In de groep geldt een rangorde, dit noem je de ‘pikorde’. Een kip met een hogere rangorde is zodoende de baas over een kip met een lagere rangorde. Kippen zijn verlegen dieren. Ze gaan voorzichtig om met nieuwe dingen.

Ze doen alles uit gewoonte. Als ze eenmaal wat hebben aangeleerd, zoals hun eieren op de grond leggen, dan leren ze dit moeilijk af. Een hen doet er ongeveer drie weken over om een ei uit te broeden. Tijdens het broeden, rolt ze haar ei een paar keer per dag. Zo kunnen de kuikens in het ei niet aan de schaal blijven kleven.

De kip en het kuiken krijgen al een band als het kuiken nog in het ei zit. Het kuiken onthoudt het geluid van zijn moeder. Hij antwoordt met piepgeluiden, terwijl hij nog in het ei zit. Als ze uiteindelijk uit het ei komen zien de kuikens er moe, kleverig en nat uit.

Kippen zijn ook huisdieren. Ze worden in groepjes gehouden. Kippenhouders kunnen één haan houden en daar meerdere hennen bij zetten of ze houden alleen hennen. Meerdere hanen bij elkaar krijgen snel ruzie, want ze willen allemaal de baas zijn.

Kippen hebben veel ruimte nodig om te kunnen bewegen en de vleugels uit te slaan. Strooisel is ook belangrijk. Dat gebruiken kippen voor stofbaden, pikken en krabben. Stofbaden zijn nodig om de veren schoon te houden. Kippen wassen zich niet in het water, maar in het stof. Kippen hebben veel ruimte nodig om rond te kunnen scharrelen.

Kippen zoeken buiten de hele dag voedsel, zoals zaden, insecten en wormen. Als er genoeg eten is, blijven kippen op dezelfde plek leven. Kippen kunnen ook pluimveemeel, graan en groenvoer eten. Met groenvoer bedoelen we fruit en groente en dit kan aangevuld met regenwormen, meelwormen of maden.

Kippenhouders kunnen kippen buiten houden in een grote ren met een warm nachthok. In het nachthok zitten kippen graag op een stok, zodat ze kunnen slapen. Kippen hebben verlichting in het hok nodig, want ze leggen alleen eieren als het 10 uur per dag licht is.

Helaas kunnen ze niet goed tegen tl-verlichting, omdat dit erg flikkert en dat levert stress op. Kippen willen een legnest waar ze eieren in kunnen leggen. Veel kippen in de vee-industrie leiden geen prettig leven. Ze hebben te weinig ruimte en leven in donkere stallen. Andere kippen hebben in hun stal wel wat ruimte om te scharrelen, maar ze moeten het delen met te veel andere kippen.

Met sommige kinderen in de klas ben je dikke vrienden, met andere misschien niet. Dat is met kippen net zo. Als een kip een andere kip ziet die hij minder leuk vindt, kan hij gaan pikken. Dat kan flink pijn doen! De beste manier om ervoor te zorgen dat kippen elkaar minder lastig vallen, is door ze veel ruimte te geven.

Er zijn in Nederland speciale boerderijen die zijn ontworpen volgens de natuurlijke wensen van kippen. Dit zijn bijvoorbeeld Rondeelboerderijen. Het Rondeel is een grote cirkel, dat in een soort pizzapunten is verdeeld. Iedere punt is een overdekt nachtverblijf of een dagverblijf met gras en zand.

In het nachtverblijf kunnen de kippen eten, drinken en eieren leggen. In de nacht kunnen ze hier ook op stok gaan om te slapen. Overdag kunnen ze in het dagverblijf rondscharrelen, zoeken naar wormpjes in het gras of een stofbadje nemen. Aan de rand van de dag- en nachtverblijven is ook nog een stukje met struiken en bomen. Hier kunnen kippen zich verstoppen.

Het hele kippenterrein is beschermd met gaas. Op die manier kunnen er geen vossen of roofvogels bij de kippen komen. Zo zitten ze lekker veilig. In de supermarkt kun je de eieren van deze kippen herkennen aan het ronde doosje met zeven eieren erin. Ook hebben ze een sticker van het Beter Leven keurmerk.

Ook in een Kipsterstal hebben kippen een beter leven dan in een standaard stal. In een Kipsterstal heeft de boer een natuurlijke en bosrijke omgeving nagebootst. Er groeien allemaal verschillende planten waardoor er voor kippen meer te beleven is. Verder hebben de dieren veel ruimte en frisse lucht. Kipstereieren zijn te herkennen aan een blauw doosje met vijf eieren.

Wist je dat je aan een ei kunt zien of het een ‘diervriendelijk’ eitje is? Op elk ei staat een stempel dat aangeeft of de kip een beter leven heeft gehad of niet. Er zijn vier codes die laten zien hoe diervriendelijk een ei is:

  • Code 0, biologische eieren (met EKO-keurmerk).
  • Code 1, scharreleieren met vrije uitloop.
  • Code 2, scharreleieren.
  • Code 3, kooi-eieren.

Het Beter Leven keurmerk van de Dierenbescherming geeft door middel van 1, 2 of 3 sterren aan hoe diervriendelijk een product is.

De Dierenbescherming is een organisatie die zich inzet voor alle dieren in Nederland die hulp nodig hebben. Hiervoor heeft de Dierenbescherming bijvoorbeeld dierenasielen en rijden onze dierenambulances het hele land rond. En onze inspecteurs houden de gezondheid van dieren goed in de gaten.

Een kip kan goed zien. Je kunt niet naar een kip toegaan zonder dat ze jou ziet.

Een kip kan 15 jaar oud worden.

Het kraaien van een haan kan soms wel van 2 kilometer ver te horen zijn.

Een kip met rode oorlellen legt meestal (licht)bruine eieren en een kip met witte oorlellen leggen witte eieren.

Een Nederlander eet gemiddeld 185 eieren per jaar (als eitje bij het ontbijt, maar ook in deeg of koek).

Een kip kan niet vliegen.

Een haan kraait niet omdat de zon opkomt, maar om de andere hanen te laten weten wie de baas is.

De komende weken zijn, vooral bij warm en vochtig weer, de gunstigste periode voor kippenluis. Kippen kunnen kalkpoten hebben. De schubbetjes op de poten staan dan ‘open’ en hebben een duidelijke, kalkachtige afscheiding. Dit wordt veroorzaakt door nauwelijks zichtbare kleine, spinachtige mijten.

Ze veroorzaken veel jeuk en onrust voor de kip en in een later stadium pijn. De kip zal regelmatig naar haar poten pikken. De ziekte is haast niet te voorkomen en is besmettelijk voor andere kippen. Wist je dat olijfolie helpt tegen kalkpoten bij kippen?

Paarden verzorgen

Paarden zijn van nature sociale kuddedieren. De meest ideale huisvesting is dan ook een grote groep paarden waar je paard zijn gehele leven tussen kan staan. Helaas zijn paarden ook weleens op zichzelf aangewezen, ook al zien we dat liever niet.

De meeste kans om succesvol met een ezel te rijden, heb je door de teugels tamelijk los te laten en alleen als dat nodig is even contact te zoeken, een aanwijzing te geven en de teugels daarna weer wat te vieren.

Heeft je merrie een veulen en wil je zo langzamerhand weer met haar aan het werk? Bouw het gescheiden zijn dan langzaam op, te beginnen met een minuut of vijf. Zorg ervoor dat het achterblijvende veulen zichzelf niets kan aandoen. Dit kan bijvoorbeeld door het diertje in een degelijke (hoge) box te zetten. De aanwezigheid van een soortgenoot zal het leed verzachten. Laat iemand voor de zekerheid een oogje in het zeil houden en neem een mobiele telefoon mee.

Paarden en gezelschap

Het is belangrijk dat een paard niet alleen gehouden wordt. Een paard alleen houden, zonder soortgenootje (een geit, kip/koe etc. volstaat niet), is erg sneu. Het zijn kuddedieren die normaal in groepsverband leven, dus je zou je toekomstige pony er een héel groot plezier mee doen door hem niet sneu in z'n eentje daar neer te zetten.

Als er geen mogelijkheid is voor een ander paard in de buurt, kies dan voor een van de anderssoortige dierenvriendjes:

  • Hond: Een hond is een geweldige metgezel voor je paard zolang hij begrijpt dat hij je paard niet op moet jagen of achter hem aan moet rennen. Een goed opgevoede hond kan je begeleiden tijdens een buitenrit of een ritje met de koets. Een hond brengt ook wat extra veiligheid met zich mee. Zo zal hij waarschijnlijk blaffen wanneer je paard door een vreemde wordt benaderd. Er zijn veel paarden die een nauwe band ontwikkelen met een hond.
  • Kat: Een kat is ideaal om knaagdieren op afstand te houden maar kan ook een echte vriend van je paard worden. Op internet vind je tal van schattige foto’s en filmpjes waarbij paarden en katten elkaar kriebelen. Een kat is ten opzichte van een hond echter niet zo’n goede reisgenoot omdat katten gehecht raken aan hun eigen huis en graag vrij zijn. Je kan een kat immers niet zo gauw opsluiten in een trailer wanneer je met je paard op wedstrijd bent.
  • Andere dierenvriendjes: Kleine graasdieren zoals geiten zijn ook erg populair als anderssoortige vriendjes. Schapen en koeien, met name de kleine raskoeien, kunnen uitstekende vriendjes van je paard worden. Ze kunnen samen in de wei staan en de hele dag naast elkaar grazen. Als mede-herbivoren delen deze dieren een aantal van dezelfde gedragskenmerken en willen zij bijvoorbeeld ook een kudde vormen. Geiten zijn populair omdat ze slim en schattig zijn. Pas alleen op want geiten zijn meester in ontsnappen! Ze zeggen niet voor niets ‘van geiten leer je vloeken’. Kleine geiten schijnen minder gauw te ontsnappen dan grote geiten. Ook gevogelte kan functioneel zijn in de weide. Zo staan kippen bekend om hun honger naar teken. Een bijkomend voordeel is natuurlijk een lekker vers eitje voor bij het ontbijt. Een paard vind het fijn om bij gevogelte in de buurt te zijn maar hecht zich in principe niet aan deze dieren.
  • Kleine paardjes: Miniatuurpaarden en -ezels zoals Shetlanders zijn natuurlijk ook uitstekende metgezellen voor je paard. Ze kunnen gemakkelijk bij elkaar in de wei en eventueel bij elkaar op stal staan. Veel paarden kunnen zich alleen niet goed hechten aan ezels. Dat zou te wijten zijn aan het feit dat paarden het balken niet als paardentaal herkennen.

Kijk naar je paard! Het liefst staat je paard natuurlijk met andere paardenvriendjes, omdat hij van nature in een paardenkudde staat. Is er geen mogelijkheid voor een ander paard in de buurt kies dan voor een van de anderssoortige dierenvriendje.

Paarden kunnen door te transpireren hun temperatuur omlaag brengen, maar voor bijvoorbeeld schapen ligt dat anders. Wanneer het echt warm is, hebben alle dieren behoefte aan schaduw. Is deze er niet, creëer dan een schaduwplek door - bijvoorbeeld - een (oude) bungalowtent, parasol of trailer in de wei te zetten of een zeil te spannen.

Paardentrailer

Kijk eens kritisch naar de conditie van uw paardentrailer. De BOVAG hield, bleek maar liefst 68 procent van de trailers slechte banden te hebben, 45 procent een versleten breekkabel, 31 procent een ondeugdelijke koppeling (tussen auto en trailer) en 28 procent een in slechte staat (rot) verkerende vloer.

Koeien verzorgen

De koe stamt waarschijnlijk af van de oeros. Koeien leven in kuddes en krijgen een kalfje als ze ongeveer twee jaar oud zijn. Een koe is een vrouwtjesrund en een mannetjesrund noemen we een stier. Een rund heeft van nature horens om zich te verdedigen.

Koeien zijn groepsdieren. In de lente en zomer mogen veel koeien in Nederland in de wei staan. De rest van het jaar brengen ze door in de stal. Koeien grazen in de weiden of ze liggen op de grond om te rusten en te herkauwen. Echt slapen doen ze nauwelijks. Ze gebruiken hun staart om vliegen van zich af te slaan.

Kalfjes worden na een draagtijd van negen maanden geboren. Bij veel boerderijen wordt het kalfje direct na de geboorte weggehaald bij de moeder. Kalfjes zouden dan een grotere overlevingskans hebben. Het kalf krijgt eerst biest, dit is de eerste moedermelk. Hier zitten veel stoffen in die het kalf nodig heeft. Na twee weken worden de kalfjes bij elkaar geplaatst.

Er zijn veel verschillende koeien. De ene koe wordt voor de melk gehouden en de andere voor het vlees. Uiteindelijk gaan ook de melkkoeien naar het slachthuis. De zwart-witte en roodbonte koeien die je in Nederland het meest in de wei ziet staan, zijn echt melkkoeien. In Nederland zie je het meest de zwart-witte koeien staan.

Een koe heeft vier magen. De eerste maag is een soort opslagplaats. Deze maag heet de pens. Als de koe vervolgens gaat liggen komt het eten in de tweede maag terecht. Vanuit deze netmaag boert de koe steeds balletjes gras op. De koe herkauwt deze balletjes.

Na een lange tijd herkauwen komt dit gras in de derde maag van de koe. In deze boekmaag (de maag heet zo omdat er allemaal vouwen in zitten die op bladzijden lijken) wordt het vocht uit het voedsel gehaald. Dan komt het voedsel in de vierde en laatste maag van de koe. Dat is de lebmaag.

Een koe eet 70 kilo gras per dag en drinkt daarbij wel 80 tot 100 liter water (in de zomer kan het oplopen tot maar liefst 150 liter). Dat is goed voor 25 liter melk per dag! Koeien zijn herkauwers. Het gras wordt door de koe eerst doorgeslikt en daarna pas gekauwd.

Koeien zijn herkauwers, omdat ze in de vrije natuur bang zijn om aangevallen te worden door roofdieren. Het is dan voor koeien belangrijk om zo snel mogelijk hun pens vol te eten met gras.

De Dierenbescherming zet zich ervoor in dat kalfjes in het begin bij hun moeder mogen blijven. Nu worden ze meestal direct na de geboorte bij de koe weggehaald. Ook wil de Dierenbescherming dat koeien minstens 120 dagen per jaar in de wei staan. In 2016 bleef 1 op de 4 koeien het hele jaar binnen. Dat is natuurlijk niet goed, want dan kunnen de koeien niet vrij rondlopen en grazen.

Wil je weten of een koe een weidegang heeft gehad? De Dierenbescherming heeft het Beter Leven keurmerk bedacht, om zo te laten zien wat voor leven een dier heeft gehad. Hoe meer sterren, hoe beter het leven van het dier is geweest. Wil je weten of jouw melk van een koe komt die naar buiten kan?

De Dierenbescherming is een organisatie die zich inzet voor alle dieren in Nederland die hulp nodig hebben. Hiervoor heeft de Dierenbescherming bijvoorbeeld dierenasielen en rijden onze dierenambulances het hele land rond. En onze inspecteurs houden de gezondheid van dieren goed in de gaten.

Koeien hebben maar 20 minuten slaap per dag nodig.

Koeien geven alleen maar melk nadat ze een kalfje hebben gekregen.

Een koe heeft geen boventanden.

In India is de koe een heilig dier.

Een koe heet pas echt een koe als ze twee keer een kalf heeft gekregen.

Wanneer je vermoedt dat je hobbyrund drachtig is van een tweeling, zijn er een paar zaken om rekening mee te houden. Ten eerste heeft de koe in het laatste deel van de dracht meer voer nodig dan normaal. Dan is er een reële kans dat de kalveren zo’n twee weken te vroeg geboren worden. Tijdens het afkalven is de kans op een afwijkende ligging - zoals een stuitligging - van één of beide dieren tamelijk groot, evenals de kans op het na afloop ‘aan de nageboorte blijven staan’.

Algemene tips

  • Tijdens warm weer gebruiken park- en siervogels, duiven, kippen, eenden, ganzen enzovoort veel meer drinkwater dan normaal.
  • Jonge konijnen kun je als ze tussen de zes en acht weken oud zijn het beste in één keer bij de voedster weghalen.
  • Perzikkruid heeft, in kleine hoeveelheden gevoerd, een gunstige werking op dieren. Zowel de plant zelf als de zaden hebben een gunstige invloed op de spijsvertering, zijn werkzaam tegen ontstekingen en bevorderen het herstel van verwondingen. Ook is perzikkruid een goed stopmiddel bij diarree.
  • Meng tweemaal per week een theelepeltje zonnebloemolie door het voer van konijnen, cavia’s en andere knaagdieren.
  • De voedingswaarde van oud brood is gelijk aan die van gemengde granen.

Mest

Product van natuurlijke oorsprong op basis van gedroogde mest van koeien, kippen en paarden: rijker aan voeding dan gedroogde koemest. Verrijkt de grond met humus voor een betere bodemstructuur. Gedroogd product, vrij van onkruidzaden, ziektekiemen en insecten en dus volledig veilig voor grond en plant. Gebruiksvriendelijker en schoner dan verse mest. organisch bodemverbeterend middel - gedroogde mest van koeien, kippen (zaagselmest) en paarden (50% org. Voor een goede ontwikkeling van het wortelgestel moet de bodem luchtig zijn en voldoende actief bodemleven bevatten. De structuur van de bodem kan verbeterd worden door er organisch materiaal aan toe te voegen. Door jaarlijks DCM Gedroogde Koe-Kippen-Paardenmest?in te werken, zal de structuur van uw bodem beter worden.

labels: #Kip

Zie ook: