Smaken verschillen, ook als het gaat om hoe pikant je eten mag zijn. Voor sommige mensen is een maaltijd niet compleet zonder sambal of hot sauce, terwijl anderen paprikachips al pittig vinden. Behoor jij tot de laatste groep? Spice it up! Pittig eten heeft namelijk een aantal gezondheidsvoordelen die je niet wil missen.

Wat maakt eten pittig?

Wanneer je iets pikants eet kan het voelen alsof je mond in vuur en vlam staat. Dit gevoel ontstaat door een stofje dat capsaïcine heet. Deze stof komt voor in paprikasoorten, vooral hete rode of chilipeper. Capsaïcine werkt in op de pijnreceptoren op je tong. Daar komt dus dat branderige gevoel vandaan wanneer je bent uitgeschoten met de sambal.

De voordelen van pittig eten

Volgens wetenschappers blijkt pittig eten zelfs gezondheidsvoordelen te hebben.

1. Pepers zijn rijk aan vitaminen

Pepers zijn echte smaakmakers. Voeg tijdens het koken een pepertje toe aan de maaltijd voor een smaak- én gezondheidsboost. Pepers bevatten naast vitamine A en verschillende B vitaminen ook nog vitamine C. In een klein pepertje van 14 gram zit ongeveer 10% van de vitamine C die nodig is voor de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid (ADH).

2. Pittig eten is goed voor je humeur

Het stofje capsaïcine in pittig eten werkt in op de pijnreceptoren van je tong. Deze sturen een boodschap naar je brein dat er pijn wordt ervaren. Je brein reageert hierop door de geluksstofjes endorfine en dopamine aan te maken. Het stofje endorfine werkt pijnstillend, stressverlagend en het geeft je een gelukkig gevoel. Het stofje dopamine zorgt ervoor dat we ons beloond en tevreden voelen. Niet gek dus, dat pittig eten voor sommige mensen zelfs verslavend lekker is!

3. Pittig eten verlaagt de bloeddruk

We weten dat pepers rijk zijn aan vitaminen en dat heeft zo zijn voordelen! De vitaminen A en C in pepers versterken bijvoorbeeld je bloedvaten. Daarnaast zorgt het stofje capsaïcine in pepers ervoor dat het bloed makkelijk door het lichaam stroomt. Deze combinatie zorgt voor gezonde hart- en bloedvaten en een stabiele bloeddruk.

4. Pittig eten werkt ontstekingsremmend

De stof capsaïcine in pittig eten heeft nog een ander voordeel. Dit stofje heeft namelijk een ontstekingsremmende werking, maar dat is niet alles. Naast het remmen van ontstekingen vecht dit stofje ook actief tegen ontstekingen, win-win dus!

5. Pittig eten geeft je stofwisseling een boost

Het volgende gezondheidsvoordeel hebben we opnieuw te danken aan capsaïcine. Deze stof zorgt ervoor dat je meer energie verbruikt en je vetverbranding hoger wordt. Hierdoor zou spicy eten zelfs kunnen helpen om wat kilo’s kwijt te raken. Let op: dit werkt alleen wanneer je jouw brandende mond niet blust met liters fris of zoete snacks.

Uit onderzoek blijkt dat regelmatig pittig eten zorgt voor een lager risico op hart- en vaatziekten. Dat komt omdat capsaïcine het bloed dunner maakt, waardoor het makkelijker door de vaten stroomt. Ook zou capsaïcine helpen het slechte LDL-cholesterol te verlagen. Hoeveel pepers je hiervoor moet eten, is niet bekend.

Sommige Nederlandse ziekenhuizen voeren een capsaïcinebehandeling uit bij chronische loopneuzen. De stof capsaïcine overprikkelt dan zenuwen in het neusslijmvlies, waardoor de neus langdurig minder gevoelig is voor allerlei andere prikkels. Ook vermindert capsaïcine de gevoeligheid van de zenuwen door pijnprikkels. Daardoor kan ook bij zenuwpijn op de huid een behandeling met capsaïcine helpen. Maar pas op: dit is een medische behandeling die op een speciale manier uitgevoerd wordt. Zomaar zelf thuis een peper in je neus stoppen is geen goed idee.

De New York Times schreef in 2015 over een studie die bewees dat pittig eten wordt gelinkt aan langer leven. Onderzoekers van het Amerikaanse Harvard analyseerden een Chinese studie waarin maar liefst 485.000 Chinezen voor zeven jaar werden gevolgd. Mensen die chilipepers (en andere kruiden) gebruikten om hun eten op smaak te brengen hadden 10% minder kans op vroegtijdig overlijden. Bij mensen die maar liefst 6 a 7 keer peer week pittig aten was dat percentage zelfs 14%. Vooral tegen tumoren zou capsaïcine goed werken.

Risico's en overwegingen

Veel mensen mijden pittig eten, omdat het slecht zou zijn voor de spijsvertering en darmen. Maar dat blijkt helemaal niet nodig. In dat geval kun je dus juist beter pikant eten mijden. Geen pittige curry, kruidige shoarma of sambal voor mensen met spijsverteringsproblemen.

Zoals PDS, oftewel het Prikkelbaar Darm Syndroom, bijvoorbeeld. Een aandoening waar heel wat mensen mee te maken hebben. Als je daar last van hebt, is de kans groter op klachten wanneer je pikant eet. Darmen van mensen met PDS zijn gevoeliger voor capsaïcine. Door pittig te eten kunnen ze te maken krijgen met symptomen die horen bij deze aandoening, zoals een opgeblazen gevoel, diarree, buikpijn en buikkrampen.

Ook mensen met ziekten als de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa kunnen pittig en gekruid eten beter laten staan. Bij beide aandoeningen hebben patiënten last van chronische ontstekingen wat kleine wondjes in de darmwand kan veroorzaken. De darmen zijn hiermee gevoeliger voor pittige en gekruide voeding.

Heb je vaak last van brandend maagzuur? Ook dan kun je beter geen pikant of sterk gekruid eten nuttigen.

We kunnen dus niet stellen dat pittig eten slecht is voor je darmen én zelfs gezond voor mensen zonder darmklachten, maar als je daar dus wel mee te maken hebt, kun je (te) pittige voeding beter niet nemen. En ieder mens is uniek natuurlijk. Heb je geen darmklachten, maar krijg je altijd last van bijvoorbeeld diarree na het nuttigen van een pittige maaltijd? Dan zul je het waarschijnlijk niet zo snel weer eten. En andersom is dat natuurlijk net zo.

De pittigheidsschaal van Scoville

De mate van pittigheid van pepers druk je uit via de schaal van Scoville. Deze Scoville score wordt bepaald door een exacte hoeveelheid van de gedroogde en gemalen chilipeper te verdunnen met suikerwater totdat er geen pittigheid meer kan worden geproefd. Een paprika bevat geen capsaïcine en scoort dus 0 Scoville Heat Units (SHU). De Spaanse rode peper meet 1000 tot 1500 SHU. Een stuk pittiger is de Madame Jeannette met 125.000 tot 325.000 SHU. Maar het kan nog vuriger! Sinds oktober 2023 hebben we volgens het Guinness World Records een nieuwe heetste peper: Pepper X. Deze vierkante, groengele peper heeft een heetheid van maar liefst 2,69 miljoen SHU.

Voorbeelden van Scoville Heat Units (SHU):

Peper soort Scoville Heat Units (SHU)
Paprika 0
Spaanse rode peper 1000 - 1500
Madame Jeannette 125.000 - 325.000
Pepper X 2.690.000

Wat te doen bij een te pittige ervaring?

Word je verrast door de pittigheid van een gerecht? Dan heeft blussen met water of bier weinig effect. Het werkt zelfs averechts. Een hap witte rijst of een stuk brood absorbeert wat van de capsaïcine en geeft daardoor wel verlichting. Maar een slok suikerwater of zuivel kan ook helpen.

Extreem pittig eten: een waarschuwing

Steeds vaker duikt extreem pittig eten op in Nederland via trends en uitdagingen op sociale media, zogeheten challenges. Maar ook in de snoepwinkel is hete chips te vinden. Zitten daar risico's aan? De expert legt uit. "Heel pittig eten doet pijn".

"Extreem hete chips of andere extreme gerechten kunnen gevaarlijk zijn voor mensen met maag- en darmaandoeningen zoals de ziekte van Crohn. Maar 'gewoon' pittig eten is niet gevaarlijk. Pepers bevatten ook vitaminen en mineralen. Die hebben weer een gunstig effect op je stofwisseling en je cholesterol. Alleen het extreem hete eten kun je misschien beter niet doen."

Dit jaar is een Amerikaanse jongen overleden na het eten van de One Chip Challenge tortillachips. Fabrikant Paqui heeft de chips daarna uit de schappen gehaald. Na het eten kreeg hij buikpijn en viel hij flauw. Volgens zijn omgeving was hij gezond, en is hij overleden door de chips. Volgens het bedrijf voldoet hun product aan de voedselveiligheidseisen en stond op de verpakking dat ze alleen voor volwassenen zijn bedoeld.

Ongelukken door extreem heet eten gebeuren amper, maar áls ze gebeuren is dat meestal als gevolg van extreem hete pepers die iemand helemaal niet gewend is.

labels:

Zie ook: