Het huisvesten van kippen gaat verder dan het bieden van onderdak. Een hok biedt een veilige warme/koude plek voor de kip om te schuilen en slapen. Het maakt niet uit welk kippenras je kiest, ze hebben een nachthok nodig.
Belang van de Juiste Grootte van het Kippenhok
Bij de aanschaf van een kippenhok is het belangrijk dat het hok de juiste grootte is voor jouw kippen. Overdags lopen kippen voornamelijk buiten, maar ’s nachts verblijven ze in een nachthok.
- Een nachthok voor een krielkip moet per kriel minimaal 0,25m² zijn.
- Voor een gewone kip is minimaal 0,5m² per kip het beste.
Verder hebben kippen gedurende de dag ruimte nodig om rond te scharrelen, hiervoor geldt:
- Minimaal 0,5m² voor krielen.
- Minimaal 1,0m² voor gewone kippen.
Deze maten zijn gebaseerd op de gemiddelde grote van kippen en krielen. Als je kippen dus een stuk groter zijn dan het gemiddelde, zoals de Brahma, is het minimum van 0,5m² te weinig. Neem in dat geval een groter hok. Een erg kleine kriel, als de Serama, kan je ook houden in een hok kleiner dan het gemiddelde.
In de winter kan een kleiner hok ook voordelig zijn. Doordat de ruimte kleiner is wordt deze sneller warmer door de lichaamswarmte van de kippen, dan bij een groter hok. Elk type heeft zo zijn voor -en nadelen.
Materialen en Isolatie van het Kippenhok
Een houten nachthok is esthetisch aantrekkelijk en biedt betere isolatie, maar kan gevoeliger zijn voor vocht. Aan de andere kant is een metalen hok eenvoudiger te onderhouden, heeft het een betere ventilatie, maar kan duurder zijn dan een houten variant.
Sommige kippen kunnen minder goed tegen bepaalde weersomstandigheden, kippenrassen zoals de Zijdehoen kunnen gevoeliger zijn voor vocht vanwege hun specifieke verenstructuur.
Je kan ook zelf een hok bouwen, let hierbij goed op dat het hok genoeg kan ventileren en dat er geen direct zonlicht op de kippen terecht komt. In de zomer schuilen ze namelijk in het nachthok om af te koelen. Ook is het belangrijk dat het materiaal van het hok glad is, op deze manier kunnen parasieten als bijvoorbeeld de bloedluis zich minder goed nestelen.
Om een optimale temperatuur in het hok te behouden, is het belangrijk dat het hok goed geïsoleerd is.
Locatie van het Kippenhok
Bij het kiezen voor een plek voor het kippenhok zijn er een aantal dingen waar je rekeningen mee moet houden. Als eerste moet een hok zoveel mogelijk uit de tocht staan. Ook moet er binnen het hok en de ren genoeg schaduwplekken zijn, waar de kippen kunnen afkoelen in de zomer. Plaats bij voorkeur het kippenhok met de voorkant naar het zuidoosten gericht.
Inrichting van het Kippenhok
Voor de inrichting van het kippenhok heb je diverse dingen nodig. Om de basisbehoeften te vervullen hebben ze een voer- en drinkbak nodig. In de winter is het belangrijk dat je hierbij een drinkbakverwarmer aanschaft, anders bevriest het water en kunnen de kippen niet drinken.
Verder is het belangrijk dat zowel in het hok als in de ren de kippen kunnen lopen op de juiste bodem. In het hok kan je hiervoor goed beukensnippers of zaagsel gebruiken. In de ren kan zand, gras of aarde voldoende zijn, is dit er niet, het meest geschikte is dan om beukensnippers in de ren te gebruiken. Het zit in het instinct van kippen om zandbaden te nemen.
Legnesten zijn essentieel voor het kippenhok. Hierin leggen de kippen hun eieren, die kunnen dan niet beschadigen of vies worden. Per drie kippen adviseren wij één legnest. Gebruik geen doos van karton, al zouden ze daar wel hun ei inleggen, een doos neemt vocht op, wordt kapot gepikt en bloedluis zal in de open golf gaan zitten. Een houten hokje of een compleet uitrol legnest met vele andere voordelen voldoet wel.
Tevens is het ook van belang dat kippen zich niet gaan vervelen. Dit kan te tackelen door ervoor te zorgen dat ze genoeg rond kunnen lopen en ze toegang hebben tot speelgoed. Zo kan een kippen schommel of activiteitencentrum al wonderen doen. Daarnaast zijn ook zitstokken een goede aanvulling, hier kunnen ze op springen en klimmen. In het nachthok plaats je een zitstok van ongeveer 4cm breed met afgeronde hoeken. Per kip kun je het beste rekeninghouden met 20-30cm aan zitstok.
Een fijnmazig hek om de kippenren heen werkt goed om roofdieren en ongedierte buiten de deur te houden, ook een deur in het nachthok helpt hierbij. Om de kippen van het nachthok naar de ren te laten lopen kun je het beste gebruikmaken van een afsluitbare kippendeur. Je hebt handmatige of automatische kippendeuren die bijvoorbeeld op licht werken. De deur beschermt de kippen ‘s nachts tegen roofdieren en zorgt dat de kippen veilig zitten. Afhankelijk van de maat van het kippenras zijn er verschillende grote beschikbaar. Voor de gewone kip is 30cm hoog bij 25cm breed een ruim genoeg.
Ongediertebestrijding en Hygiëne
Verder kunnen ongedierte aangetrokken worden door de geur van etensresten en ontlasting. Je kan de geur hiervan maskeren door bijvoorbeeld lavendel in het hok te hangen. Op deze wijze is het voor ongedierte onaantrekkelijk om een bezoekje te brengen bij je kippen.
Een ongedierte die ook vaak voorkomt is de bloedluis, deze kan je het beste preventief tegengaan. Bloedluizen voeden zich ’s nachts met het bloed van de kippen en verstoppen zich overdag op donkere plekken in het kippenhok. Nestkruiden en tabaksnippers geven een geur af die de luis afschrikt. Ook helpt het als het hok droog is, natuurkalk kan hier eventueel extra bij helpen. Witkalk van bijvoorbeeld klaxo, maakt het kippenhok licht en droog waar de bloedluizen slecht tegen kunnen. Tabakstelen of nestkruiden maken het nest en het zaagsel onaantrekkelijk door hun specifieke geur.
Het kippenhok schoonmaken is een belangrijk aspect van het kippenhouden. Het is belangrijk dat dit regelmatig, het liefst wekelijks, gebeurd. Een schoon kippenhok kan ziektes en ongedierte voorkomen wat het kippen houden een stuk leuker maakt. Schraap de mest van de zitstokken en de legnesten en ververs daarna de bodembedekking en het nestmateriaal. De kippenren kun je het beste zo nu en dan is omspitten. Ververs jaarlijks het zand voor een optimale conditie.
Ruimte en Gedrag van Kippen
Het zal u misschien verbazen maar het is mogelijk kippen op een vrij kleine oppervlakte te houden. Kippen zullen de ruimte die u ze kunt geven waarderen zolang ze maar op zoek kunnen naar iets lekkers op te eten. Als u bereid bent om uw kippen in de gehele tuin te laten rondscharrelen zullen ze meer dan voldoende ruimte hebben om gelukkig te zijn. Maar kippen kunnen ondeugend zijn en uw tuin overhoop halen. Om dit te voorkomen kunt u ze in een ren houden. Reken minimaal één vierkante meter per kip, hoewel twee vierkante meter beter is. Hoe meer ruimte u voor uw kippen heeft, des te beter. Want hoe minder ruimte uw kippen hebben, des te groter de kans is op geruzie.
De gemiddelde tuin is groot genoeg voor het houden van een aantal kippen. Drie kippen is een goed aantal. Want mocht u een kip verliezen, dan hebben de twee overgebleven kippen nog altijd elkaars gezelschap. U kunt dit oplossen door de bodem van de ren te voorzien van houtsnippers.
Kippen zijn er in alle soorten en maten; van de kleinste Maleisische Seramakriel, bekend om zijn maximale gewicht van nog geen 500 gram, tot de allergrootste kippen, bekend onder de rasnaam Jersey Giant, die op volwassen leeftijd een gewicht van méér dan 5 kilo zal bereiken.
Om te bepalen hoe groot jouw kippenhok moet zijn en of jouw scharrelruimte toereikend is, is het slim vooraf te bepalen welk kippensoort je wilt gaan houden. Tenslotte hebben kleinere kippen minder ruimte nodig dan grotere familieleden. Wanneer je hebt bepaald welke kippenras je wilt gaan houden kunnen we bekijken wat deze rassen nodig hebben. We spreken hier over een binnenhok oppervlakte en een scharrelruimte; het kippenhok en de kippenren. Dit zijn richtlijnen, maar eigenlijk kan een kippenhok nooit te groot zijn.
Niet alleen de binnen afmeting van jouw kippenverblijf is belangrijk. Het is ook essentieel rekening te houden met bijvoorbeeld het aantal legnesten in het hok en de beschikbare ruimte om te slapen op stok in het kippennachthok. Gelukkig zijn deze hokbenodigdheden vaak ook los in het hok te plaatsen. Houdt echter wel rekening met vaste onderdelen zoals deurtjes en trapjes.
Gezondheid en Eierproductie
Als je kippen wilt is het belangrijk te weten wat je kunt verwachten. Kippen zijn energieke dieren die van nature het liefst de hele dag scharrelend rondbrengen. Ze pikken naar voedsel in de grond, baden de veren schoon in een zandbad en genieten van het ochtendzonnetje. Een kip houden in een klein kippenhok gaat dan ook compleet tegen de natuur in.
Wanneer je jouw kippen in een te klein hok houdt kan dit vervelende gevolgen hebben, voor de gezondheid én het humeur van jouw kippen. De kippen kunnen geen afstand van elkaar nemen en gaan verenpikken, bij zichzelf en onderling. Dit kan voor veel stress zorgen bij de kippen wat de gezondheid niet ten goede doet. Hiernaast zorgt een te kleine huisvesting vaak voor een snellere verspreiding van ziektes onderling.
De punten die je hierboven leest hebben je hopelijk doen beseffen dat een kippenhok zonder enige uitloopmogelijkheden eigenlijk geen optie is. Naast problemen met de gezondheid en onderlinge ruzies zal ook de eierproductie drastisch afnemen als er stress ontstaat in het hok, wéér een reden om toch voor een kippenren te kiezen.
Heb je een prachtig verblijf op het oog maar biedt deze te weinig ruimte voor jouw kippen? Overweeg dan het plaatsen van een kippenren aan het nachthok. Bij onze kippenrennen wordt vermeldt hoe veel vierkante meters scharreloppervlakte de ren biedt, zo kun je direct zien hoeveel kippen je in de ren kunt houden.
Essentiële Onderdelen van een Goed Kippenhok
Alle kippen en kippenhokken zijn anders, maar er zijn een aantal basisregels voor een goed ingericht kippenhok:
- Nachthok: Een goed nachthok heeft ventilatie en krijgt geen direct zonlicht. De wanden zijn zo glad mogelijk zodat bloedluizen zich niet in de kieren kunnen verstoppen.
- Legnesten: Kippen leggen hun verse eieren het liefst op een donkere plaats. Een legnest is daar ideaal voor.
- Zitstokken: In het nachthok plaats je een zitstok van ongeveer 4cm breed met afgeronde hoeken. Per kip kun je het beste rekeninghouden met 20-30cm aan zitstok.
- Kippenren: Een kippenren met fijn gaas is prettig omdat ongewenste gasten, zoals muizen en mussen, geen ziektes en plagen kunnen overbrengen. Een overdekte ren voorkomt een modderpoel en dat stellen de kippen erg op prijs, zij hebben een hekel aan een drassige ren. Een ruime toegangsdeur voor jezelf is erg handig als er onderhoud gepleegd moet worden.
- Kippendeur: Om de kippen van het nachthok naar de ren te laten lopen kun je het beste gebruikmaken van een afsluitbare kippendeur. Je hebt handmatige of automatische kippendeuren die bijvoorbeeld op licht werken. De deur beschermt de kippen ‘s nachts tegen roofdieren en zorgt dat de kippen veilig zitten.
Het is geen verplichting maar het heeft veel voordelen. In de zomer kun je een warmteplaat voor kuikens aansluiten, in de winter een lamp om in het hok te kunnen kijken, of een drinkbakverwarmer tegen het bevriezen van drinkwater. Een kip heeft een hogere lichaamstemperatuur dan de mens, namelijk 41ºC. Het nachthok is in de meeste gevallen niet heel groot en zonder ventilatie zal het al gauw warmer worden. Dit zorgt ervoor dat de ontlasting gaat stinken. Door het verschil in temperatuur in de winter, kan er condens op de lellen en kammen ontstaan wanneer de kippen het nachthok uitgaan. Dit kan bevriezing veroorzaken. Een kippenhok met goede ventilatie is daarom een must. Direct lichtinval kan voor de zomer ook voor onnodige extra warmte zorgen. Probeer dit daarom te voorkomen. Ook vinden de kippen het fijn om hun eieren in alle rust op een donkere plaats te leggen. In een kaal kippenhok voelen de kippen zich niet op hun gemak.
Het meest belangrijke voor kippen is vers drinkwater. Ververs dit dagelijks en houdt de drinkbak zo schoon mogelijk, hiermee voorkom je ziektes. Er zijn veel drinkbakken & drinksystemen beschikbaar die het jou als kippenhouderzo gemakkelijk mogelijk maken. Zet de drinkbak het liefst in de ren zodat het nachthok droog blijft.
Ook zonder voer kan een kip niet overleven. Er zijn veel verschillende soorten en maten voerbakken beschikbaar. Kies een voerbak waarbij zo min mogelijk gemorst wordt. Dit kan bijvoorbeeld doordat de voerbak gebruik maakt van pootjes of een rooster. Dit houdt tevens het ongedierte weg. Een voorbeeld hiervan bijvoorbeeld een trapbak.
Op de bodem van het nachthok leg je het beste een bodemmateriaal wat goed absorbeert. Zaagsel of hennepvezel zijn hier goede voorbeelden van. Ook beukensnippers kun je hier goed voor gebruiken. Tegen bloedluizen kun je er tabakstelen en nestkruiden in vermengen. In de ren kan zand, gras of aarde liggen zolang de ren maar droog is.
Als nestmateriaal voldoet een laagje absorberend materiaal en bijvoorbeeld wat stro. Boekweitdoppen zijn hier ook een goede keuze, hier zakken de eieren in weg zodat ze heel blijven. Kippen zijn niet zo kieskeurig en zolang het nest beschut is, zullen ze hierin verse eitjes leggen.
Een zandbad nemen is natuurlijk gedrag van kippen. Het zorgt ervoor dat ongedierte op de kippen minder kans heeft om te overleven. Het fijne zand gaat tussen de veren zitten en sluit de ademhalingswegen van luizen, vlooien en teken af. Dit overleven ze niet. Geef de kippen daarom de beschikking over een zandbad in het kippenhok. Fijn zand werkt het beste.
In een ren waarbij kippen geen beschikking hebben tot kiezeltjes, kun je het beste onbeperkt kippengrit geven. Kippen hebben geen tanden er verteren alle granen en insecten in hun spiermaag. Hierbij gebruiken ze kiezels om het kippenvoer te vermalen.
Op het kippenvoer zullen vogels, muizen en ratten afkomen. Deze ongedierte kunnen makkelijk ziektes overbrengen op de kippen of stress veroorzaken. Zorg ervoor dat het nachthok is afgeschermd, zodat er niet zo snel wilde dieren naar binnen kunnen. Ook zijn er speciale voerbakken te krijgen die ongedierte tegen gaan. Een trapbak is hier een goed voorbeeld van. Ook vliegen in het kippenhok zullen voorkomen. De kippen kunnen er ook slecht tegen en worden er onrustig van. Vliegen komen af op etensresten en ontlasting van het de kippen. Je kunt het kippenhok behandelen met vliegenspray. Een natuurlijke manier om vliegen te weren is om Lavendel op te hangen in het hok.
Afhankelijk van de maat van het kippenhok kan er een bouwvergunning nodig zijn. Dit verscheelt per gemeente en kun je het beste bij je eigen gemeente opvragen. Meestal is het geen probleem om een los kippenhok in de tuin te zetten, maar voor de zekerheid kun je het beter navragen bij je gemeente. Nederland kent daarnaast bijna geen andere regels betreft het houden van kippen.
Voordat je begint adviseren wij je goed in te lezen! Er zijn hele goede kippenboeken uit verschillende stromen beschikbaar. Kippen houden is erg leuk, dagelijks verse eieren en gezellige scharrelaars die ook het restafval kunnen opeten. Wil je dit goed doen dan geef je de kippen een kippenhok waar ze een veilig onderkomen hebben tegen weer, wind en roofdieren. Kippen belonen een goed ingericht kippenhok al snel met verse eieren!
Ruimte Richtlijnen
Hier zijn de algemene richtlijnen voor de benodigde ruimte voor kippen:
- Ruimte in het hok: 0,25 vierkante meter per kip
- Ruimte in het legnest: 0,03 kubieke meter per kip
- Ruimte in de ren: ten minste 0,5 vierkante meter per kip
Deze losse richtlijn helpt je te bepalen hoeveel kippen je in je achtertuin of andere aangewezen ruimte kunt houden. De afmetingen hierboven zijn voor kippen van gemiddelde grootte, dus afhankelijk van het kippenras dat je houdt, moet je dit misschien aanpassen. Grotere rassen hebben meer ruimte nodig, terwijl krielkippen minder ruimte nodig hebben. Informeer bij je gemeente of staat naar wetten voor het houden van kippen die mogelijk extra eisen stellen aan de ruimte of grootte van de toom.
Inrichten voor je kippen
Als je een idee hebt van hoeveel kippen je kunt houden, ben je klaar om hun huis in te richten. En net als bij je eigen huis, kun je de inrichting voor je kippen op een strategische manier aanpakken om de beschikbare ruimte optimaal te benutten. Van onderdak tot verrijking van het buitenleven, dit zijn de belangrijkste dingen om te overwegen voor je kippen.
Het huis van je kip moet:
- Een veilige plek zijn om ‘s nachts te broeden
- Beschutting bieden tegen het weer
- Een rustige plek bieden om eieren te leggen
Kippenhokken kunnen ook té groot zijn. Het probleem met te grote kippenhokken is tweeledig. Het eerste probleem is isolatie. Bij kouder weer kruipen kippen bij elkaar en gebruiken elkaars lichaamswarmte om warm te blijven - maar deze warmte gaat gemakkelijk verloren in een te groot hok. Het tweede probleem is dat kippenhokken die zijn ontworpen zodat mensen naar binnen kunnen, gebruikmaken van bovenruimte voor de zitstokken. Hierdoor kunnen oudere of zwaardere kippen en kippen met speciale veren zoals de Zijdehoen er moeilijk bij komen. Ga voor een knus, comfortabel kippenhok in plaats van een enorme ruimte. Op die manier kun je meer ruimte vrijmaken waar je het echt nodig hebt - in hun ren.
Kippen houden ervan om op onderzoek uit te gaan en voedsel te zoeken. Daarom moet je proberen om het grootste deel van de leefruimte te wijden aan de plek buiten het hok. Hun kippenren moet veilig zijn en aan het hok vastzitten, zodat ze er makkelijk bij kunnen. Een stevige kippenren beschermt je kippen tegen roofdieren, houdt ze in hun eigen gebied en zorgt voor veel verrijkende activiteiten voor je toom. Door kippenspeelgoed en zitstokken toe te voegen aan de ren kun je de beschikbare ruimte benutten en zet je zowel het lichaam als de geest van je kippen aan het werk. Deze elementen zijn essentieel om je kippen te vermaken en fit te houden - wat beide nodig is voor gezonde, gelukkige kippen.
Voeg daarnaast verrijkende elementen toe voor extra scharrelmogelijkheden, zoals bladeren, hooi of gemaaid gras, en zorg ervoor dat je een plek hebt voor een stofbad voor kippen om hun veren in goede conditie te houden. Als je meer ruimte hebt, overweeg dan een afrastering voor kippen om je kippen nog meer bewegingsruimte te geven. Hoewel een afrastering geen vervanging is voor een veilige ren, biedt het wel meer mogelijkheden voor je kippen. En je kunt het zo vaak verplaatsen als nodig is om je kippen nieuwe grond te geven om te scharrelen en op insecten te jagen.
labels: #Kip
