De artisjok is een geliefde groente vanwege zijn sierlijke uiterlijk en uitzonderlijke smaak. In dit artikel vertellen we je alles over hoe je een artisjok kookt en hoe lang je een artisjok moet koken. Naast een recept om artisjok te koken vind je hier ook een recept voor vinaigrette voor artisjok en een blauwe kaasdip.

Wat je moet weten over artisjokken

Het begint bij het uitzoeken van een goede artisjok. Zoek artisjokken uit waar de bladeren nog stevig van dichtzitten. Let erop dat de bladeren niet te erg open staan, dit betekent dat de artisjok te laat is geoogst. Deze laat geoogste versies zijn erg hard en er zit bovendien veel hooi in. Als je een artisjok opensnijdt kun je aan de hand van het hooi zien hoe vers de artisjok is.

Van mei tot november komen artisjokken uit Frankrijk of Italië, maar de rest van het jaar zijn ze ook verkrijgbaar en komen ze uit Spanje of Egypte. Hoe groot - of hoe klein - een artisjok is zegt niets over de smaak of kwaliteit. Paarse artisjokken zijn vaak kleiner en schijn je ook rauw te kunnen eten. Deze artisjokken komen voornamelijk uit de Franse Provence en andere gebieden rondom de Middellandse Zee. De groene versie is een stuk groter. Hij is ook ronder en komt bijvoorbeeld uit Egypte.

Voorbereiding

Je hebt een grote pan nodig en een goed kartelmes om de harde artisjokken mee door te snijden. De bladeren en het hart zijn het eetbare gedeelte. Snij ten eerste de steel af tot kort onder de bladeren. Als de buitenste bladeren erg hard zijn mogen die er ook af. Je kunt zelfs de bovenkant 'recht' snijden. Snij vervolgens de artisjok in de lengte doormidden met een scherp kartelmes. Hierdoor wordt het straks makkelijker om de vervelende haartjes (hooi) te verwijderen.

Hoe kook je artisjokken?

  1. Breng een grote pan met water aan de kook en doe er best wat zout in. De artisjokken mogen lekker 'hoog op smaak' zijn.
  2. Maak je bouquet garni, of op z'n Hollands, je kruidenbuiltje, door de kruiden met een stukje touw aan elkaar vast te binden.
  3. Snij de citroenen (die zorgen ervoor dat de artisjok niet verkleurt) en de bol knoflook doormidden en doe ze samen met de kruiden bij het water. Pers er 1 citroen in uit. Hierdoor blijft de kleur van de artisjok behouden.
  4. Als je kleine, verse artisjokken hebt, kunnen deze nu direct in het water. Grote artisjokken kun je beter eerst bewerken.
  5. Kook de artisjokken nu tussen de 15 en 45 minuten, afhangende van het formaat artisjok. Zorg dat ze helemaal onder water staan. Artisjokken hebben de neiging te gaan drijven, dus leg een plat bord op de artisjokken zodat ze de hele tijd onder water staan.
  6. Controleer de gaarheid door met een mes in de bodem te prikken. Prik na 15 minuten in de steel, om te zien of de artisjokken gaar zijn. Als de steel zacht is, zijn ze gaar.
  7. Schep de artisjokken uit het water en laat ze wat afkoelen. Pak er een eetlepel bij en schep het hooi eruit.

Kook de artisjokken in ongeveer 45 minuten gaar (afhankelijk van de grootte van de artisjok).

Hoe eet je een artisjok?

Eenmaal gekookt is de artisjok een stuk hanteerbaarder. Je kunt nu de volgende onderdelen eten: het zachte deel van de bladeren (dippen in een lekker sausje), het hart en de bodem. Het zachte gedeelte van de blaadjes is eetbaar, deze kan je in de vinaigrette dopen. Hoe dichter je bij de kern komt, des te malser worden de blaadjes. De steel en het hooi (tussen het hart en de bodem) kun je niet eten. Je kan de artisjokken lauwwarm of koud serveren.

Recept voor Vinaigrette

Maak een lekkere vinaigrette om de artisjokblaadjes in te dippen. Meng 4 el olijfolie met 1 el balsamico-azijn, 1 tl mosterd, 1 el citroensap, 1 el fijngesneden sjalot en 1 tl fijngesneden peterselie goed door elkaar en breng op smaak met zout en peper.

Hoe bewaar je een artisjok?

Verse artisjok wikkel je in een vochtige doek en bewaar je in de groentelade van de koelkast. Je kunt ze zo een week 'goed' houden.

Alternatieve Bereidingswijzen

Je kunt artisjokken op verschillende manieren bereiden, maar ik heb ervoor gekozen om ze te stomen, omdat de artisjokken dan heel veel smaak behouden. Het verschilt per artisjok hoe lang dit duurt, een handig trucje om te weten of de artisjok gaar is, is door met een mes in de bodem te prikken. Als het mes er makkelijk ingaat, is de artisjok gaar. Basis bereidingswijze voor het klaarmaken van artisjok: snij de stelen van de artisjok, knip de onderste blaadjes eraf en snij de bovenkant recht.

Je kunt de artisjokken stomen in een mandje of in een laag water in een grote pan. Ik heb de artisjokken gestoomd in een grote pan. Voeg de artisjokken toe aan grote pan met een laag water, voeg een scheut olijfolie en knijp de citroen uit, voeg de uitgeknepen helften toe aan de pan. Stoom de artisjokken ca. 30-45 minuten (afhankelijk van de grootte). Keer af en toe om. Ze zijn gaar als je met een mes gemakkelijk in de bodem kunt prikken.

Je kunt artisjokken koken of stomen met een van de bovengenoemde methoden. Artisjokken kunnen ook vrij gemakkelijk gepureerd worden in een pan. Laat ze een uur sudderen in water en doe ze daarna terug in een pan met room. Laat het mengsel indikken totdat de artisjok zich met de vloeistof mengt.

Om artisjokken te grillen, gebruik je dezelfde voorbereidingsmethode als voor het roosteren. Nadat ze doormidden zijn gesneden, geolied en gekruid, plaats je ze onder de grill. De gesneden kanten moeten naar de grill gericht zijn, dit duurt ergens tussen 5-10 minuten.

Extra Tips

  • Veel mensen houden van de subtiele smaak van artisjokken zonder kruiden toe te voegen, of alleen gekruid met zout en peper. Maar voor Mediterrane-stijl artisjokken, kun je kruiden zoals oregano of tijm gebruiken.
  • Kruiden met chiliolie, knoflookpoeder, laurierbladeren of citroensap zijn ook favorieten.
  • Net als de meeste groenten, hoeven gekookte artisjokken niet direct gegeten te worden. Je kunt ze tot vier of vijf dagen bewaren.
  • Het stomen van artisjokken voor een paar minuten om ze op te warmen is een goede methode, maar kook ze niet opnieuw; warm ze alleen op.
  • Alle voedingsproducten variëren.

Baby Artisjokken met Dijonaise Dip

Van baby artisjokken kun je alles eten, behalve de harde uiteindes van de blaadjes. Daarvan schraap je met tanden het zachte vlees van het blaadje. Bij een grote artisjok (die je ook langer moet koken, vaak wel 40 minuten) dien je eerst de buitenste harde blaadjes te verwijderen.

Zet een grote pan vol water op het vuur en breng aan de kook met een snufje zeezout en een klein scheutje olijfolie. In principe kunt je alles van de babyartisjok eten maar snijd de stelen eraf als je wilt dat ze mooi rechtop kunnen staan. Snijd de citroen in twee helften en smeer de onderkant van de artisjok in met wat citroensap om verkleuring tegen te gaan. Laat de artisjokken vervolgens in het kokende water glijden, voeg de helft van een citroen toe en kook ze in ongeveer 10-15 minuten gaar. Ze zijn gaar als je met een vork makkelijk in de bodem kunt prikken.

Maken ondertussen de dip. Snipper hiervoor de ui fijn. Meng de dijonaise met een halve eetlepel citroensap, het witte wijnazijn, de ui en wat zeezout en zwarte peper. Haal de artisjokken van het vuur. Haal ze voorzichtig met een tang uit de pan en hang ze nog even op de kop zodat het verstopte kokende water uit de artisjokken kan lopen. Serveer de artisjokken met de dijonaise dip en strooi ook eventueel wat paprikapoeder op het bord.

Het is heel belangrijk dat de artisjokken helemaal onder water staan. Gebruik daarom een diep bord of vergiet tijdens het koken.

labels: #Koken #Ei

Zie ook: