In Ethiopië wordt fascinerende koffie geproduceerd, het land dat algemeen erkend wordt als de geboorteplaats van koffie. Men produceert er enkele van de meest uitzonderlijke koffiesoorten die overal ter wereld te vinden zijn, van de heldere bergamot en bloemige Yirgacheffe tot de rijpe fruitnoten van Harrar. In bijna geen enkel ander land ter wereld heeft koffie zo'n rijke geschiedenis als in Ethiopië.
Verschillende legendes vertellen hoe de vruchten van de plant een luxe voedingsmiddel werd dat vandaag de dag over de hele wereld wordt geconsumeerd. Er zijn echter geen geschreven documenten die de werkelijke ontdekking bewijzen. Volgens de eerste legende was het een jonge geitenhoeder die vreemd gedrag bij zijn dieren opmerkte nadat ze de bladeren en vruchten van de koffieboom hadden gegeten. Toen de herder vervolgens zelf van de arabica koffieplant at kon hij niets positiefs vinden in de vrucht en spuwde deze in het vuur. Nu ontvouwde zich voor het eerst de heerlijke smaak van vers gebrande koffie.
Ethiopië heeft ongeveer 500.000 hectare land waarop koffie wordt verbouwd. Dit is de zevende plaats in een wereldwijde vergelijking. Het volume van de oogst is in Ethiopië extreem afhankelijk van het weer.
Koffieproducerende Regio's in Ethiopië
In drie gebieden in Ethiopië bevinden zich de meeste plantages: Harrar, Ghimbi en Sidamo. Ethiopië is home to the greatest genetic diversity of coffee plants and varieties of Arabica in the world. Bekende koffie regio’s in Ethiopië zijn Sidamo, Harrar en Yirgacheffe. De koffiebonen uit deze verschillende regio's smaken anders.
- Sidamo: De Sidamo regio bestaat uit een groen, bergachtig landschap. De koffieplantages bevinden zich hier op grote hoogte. De smaak van de koffie uit deze regio is uniek en complex, van licht, fris en fruitig tot intens kruidig. Ook treffen we hier zoete chocoladeachtige smaken aan. Ethiopische Yirgacheffee-koffie uit Sidamo is een lievelingetje van veel koffieliefhebbers. Deze koffie smaakt mild, fruitig en aromatisch.
- Yirgacheffe: Binnen de Sidamo regio ligt Yirgacheffe, een klein koffiegebied waar de smaak van de koffie zich voornamelijk omschrijven laat als fruitig en bloemig zoet.
- Harrar: De regio Harrar bevindt zich in het oosten van Ethiopië. Het droge klimaat en het bijna woestijnachtige landschap geeft de koffie een zachte, droge, aardse smaak met een vleugje bessen. Zo heeft Harrar-koffie een droge en zurige (wijnachtige) smaak. Verder is Harrar-koffie bekend om haar rijke aroma en een pittig karakter.
- Lekempti, Wollega en Gimbi: In het westen van Ethiopië liggen de gebieden Lekempti, Wollega en Gimbi waar de koffie meer vol en zoet van smaak is.
- Limu en Dhimmah: In het binnenland liggen de koffieregio’s Limu en Dhimmah waar de koffie eveneens van prima kwaliteit is.
Ongeacht de herkomst of het teeltgebied, is de categorisering uitsluitend gebaseerd op smaak. Als een zoete koffie wordt beschreven als 'Sidamo' betekent dit niet noodzakelijk dat hij in deze regio werd verbouwd.
Smaakprofielen van Ethiopische Koffie
Over het algemeen kunnen we wel zeggen dat Ethopische koffies fruitig zijn. Ook kun je vaak een bloemig aroma terugvinden. Dit varieert echter van regio tot regio.
Traditionele Ethiopische koffie staat bekend om zijn complexe smaakprofiel. With tangy acidity and subtle nuances in flavors, it is a unique experience. Its silky body and rich aromas pay homage to Ethiopia's rich heritage. Lively notes of macadamia, chamomile, dark chocolate, black currants, sweet straw and dried plums envelop your taste buds. This is a coffee with a distinctly fruity character.
Djimmah groeit op een hoogte van 1341 - 1829 m. Dit is een ideaal klimaat en de planten worden goed beschermd door de grotere bosbomen die schaduw bieden tegen de middagzon en het vocht in de bodem vasthouden. Djimmah Coffee wordt verbouwd in de Illubabor- en Kaffa-regio's van Ethiopië op hoogtes van 4.400 tot 6.000 voet boven de zeespiegel in het grootste stroomgebied in Ethiopië, een gebied dat elk jaar ongeveer 60.000 ton koffie produceert en exporteert. Een unieke koffie, waarvan wordt aangenomen dat het de variëteit is die qua smaak het dichtst bij de oorspronkelijke wilde plant ligt. Het milde karakter wordt gecompenseerd door een subtiele game-achtige afdronk. Rijk, aards, met tonen van donkere cacao, walnoot. Vol van smaak, lage zuurgraad en goede chocolade nasmaak.
Smaakindicatie van een specifieke Ethiopische koffie:
- Aroma: Macadamia, chamomile, dark chocolate, blackcurrant, sweet straw, dried prunes
- Summary: A complex coffee with a pronounced fruity character
De Koffieceremonie
Koffie is hier overigens geen drank om voor het lekkere zo even tussendoor te drinken, want het bereiden van de koffie en het drinken ervan gebeurt in Ethiopië op traditionele wijze en is een belangrijk onderdeel van de Ethiopische cultuur. Ethiopische koffie, buna genoemd, wordt volgens het gebruik door vrouwen gezet.
Veel inwoners van Ethiopië hebben een eigen koffiestruik in de tuin staan. De rauwe, groen gekleurde koffiebonen van de koffieplant worden handmatig gesorteerd en gewassen. In een schaal of pannetje, een zogenaamde menkeshkesh, worden de koffiebonen vervolgens op een laag vuurtje gebrand. Met een lange steel worden de boontjes geschud, zodat ze gelijkmatig poffen en scheuren. Tijdens het branden verspreidt zich een warme, houtachtige geur door de ruimte. De gastvrouw loopt met het pannetje of schaaltje rond en wappert met een waaiertje de geur van de koffie door de ruimte. Zo kunnen de gasten alvast op voorhand genieten van het heerlijke aroma van de vers gebrande koffiebonen.
De gebrande koffiebonen worden in een vijzel grof gemalen. Voor het zetten van de koffie gebruikt men er een met water gevulde jebena, een traditionele Ethiopische koffiekruik gemaakt van klei. Het water wordt gekookt op hete kolen. Als het water kookt, wordt de gemalen koffie toegevoegd. Daarna wordt er flink wat tijd voor genomen om de koffie goed te laten trekken. De koffie wordt meerdere keren gekookt tot de gastvrouw de koffie op juiste smaak vindt. In de tussentijd worden de gasten getrakteerd op zelfgemaakte popcorn.
De koffie wordt geschonken in kleine kopjes, genaamd finjal. De koffiekan wordt bij het inschenken ongeveer 10 centimeter boven het kopje gehouden. Hierdoor ontstaan luchtbelletjes en deze zorgen voor extra smaak en geur. In Ethiopië drinkt men de koffie over het algemeen zwart met een klein beetje suiker, maar het is ook heel gebruikelijk om zout, melk of boter eraan toe te voegen.
Er volgen drie koffierondes, waarbij de koffie door het steeds opnieuw toevoegen van water steeds minder sterk van smaak wordt. De koffieceremonie kan wel twee tot drie uur duren. Het is als gast onbeleefd om de koffie niet helemaal op te drinken en je kunt uit goed fatsoen het ritueel ook niet voortijdig verlaten.
Economisch Belang van Koffie
Koffie speelt een belangrijke rol in de Ethiopische economie. Ongeveer de helft van de inwoners werkt in de koffielandbouw. Bijna alle Ethiopische koffie is afkomstig van kleine koffieplantages. De overheid bezit slechts 2 procent van de koffiegewassen. De helft van de oogst wordt door de eigen bevolking gedronken en de andere helft wordt geëxporteerd. Van alle Afrikaanse landen is Ethiopië de grootste exporteur van de Arabica koffieboon.
| Regio | Belangrijkste kenmerken |
|---|---|
| Sidamo | Complex, licht, fris, fruitig, kruidig, chocoladeachtig |
| Yirgacheffe | Fruitig, bloemig, zoet |
| Harrar | Zacht, droog, aards, vleugje bessen |
| Djimmah | Mild, aards, donkere cacao, walnoot |
labels:
