De Kroatische keuken is zeer gevarieerd en verschilt sterk van regio tot regio. Enerzijds is dit te danken aan de geografische ligging, want aan de Adriatische kust komen vis en zeevruchten van nature meer voor. Anderzijds spelen nationale invloeden een rol. Vooral in Dalmatië heeft zich een mediterrane keuken met Griekse en Italiaanse invloeden zich ontwikkeld, terwijl in Midden-Kroatië de Ottomaanse invloeden meer aanwezig zijn. De beroemdste Kroatische gerechten zijn nu echter in het hele land te vinden.

Geniet van al deze Kroatische culinaire hoogstandjes in bijvoorbeeld gezellige konoba's en proef daar ook de plaatselijke drankjes zoals heerlijke wijn of kruidenschnaps. Aan het eind van deze lijst bent u aan het watertanden bij al deze heerlijke en gevarieerde gerechten uit Kroatië.

Populaire Kroatische Gerechten

Steeds meer toeristen kiezen ervoor om zelf te koken tijdens hun vakantie. Als je produkten van een Kroatisch merk koopt, weet je zeker dat je kwaliteit koopt, kroatische etenswaren moeten aan strenge eisen voldoen en bevatten over het algemeen geen e-nummers. Ook zijn ze meestal goedkoper dan geïmporteerde produkten.

Ćevapčići

Dit gerecht is misschien wel de beroemdste specialiteit van Kroatië. De kleine vleesrolletjes, die hun typische smaak krijgen op de houtskoolgrill, worden traditioneel bereid van schapenvlees. Tegenwoordig bevatten ze meestal rund- of varkensvlees. Als bijgerecht krijgt u frietjes of ajvar, een koude groentepuree op basis van paprika en soms aubergines. U kunt deze klassieker ook bijna door heel Kroatië als streetfood in pitabroodjes verkrijgen.

Dagnje

Vers gevangen zwarte mosselen zijn een gerecht dat u zeker moet proberen op vakantie, vooral als u aan de kust verblijft. Er zijn twee traditionele bereidingswijzen van dit Kroatische gerecht. De eerste variant heet buzara. Hier worden de mosselen geserveerd met tomatensaus. De andere variant worden de mosselen gekookt met witte wijn. In beide gevallen krijgt u er wit brood bij om in de heerlijke sauzen te kunnen dippen.

Punjena Paprika

Een andere klassieker uit de Kroatische keuken zijn gevulde paprika’s. De paprika’s die in Kroatië worden gebruikt zijn wel iets kleiner dan in Noord-Europa. De paprika krijgt een stevige vulling van rijst, uien en veel vlees. Het geheim van de speciale smaak is de gebruikte peper. De paprika's worden traditioneel opgediend in een tomatensaus. Dit is op en top typisch Kroatisch eten.

Mijesano Meso

Aangezien Kroaten graag vlees eten en dat het liefst van een houtskoolgrill halen, is het niet heel raar dat er ook een lokale versie van een grillschotel bestaat. Daarop vindt u gemengde klassiekers zoals ćevapčići of rasnici. Als bijgerechten kunt u er heerlijke frietjes bij eten, maar ook de klassieke groenterijst Djuvec of gewoon gegrilde groenten worden erbij genomen. Voor wie verschillende lekkernijen van de Kroatische keuken in één keer wil proeven, is de grillschotel een uitstekende keuze.

Djuvec

U kunt deze traditionele stoofpot als bijgerecht of volwaardige maaltijd bestellen. U vindt het in elke regio van Kroatië, hoewel de bereidingswijze en de ingrediënten soms sterk verschillen. Een mengsel van vlees, groenten en rijst wordt in een pan gestoofd. Afhankelijk van de verschillende smaken wordt er schapen-, varkens- of rundvlees in de pan gedaan, meestal met paprika, tomaten, aardappelen, erwten, sperziebonen of uien. Vaak worden okra’s en courgettes ook toegevoegd. Echt typisch Kroatisch eten!

Rasnici

Een ander heerlijk Kroatisch gerecht voor liefhebbers van barbecue en vlees is rasnici. Hierbij worden platte stukken vlees op spiesen geprikt en vervolgens gegrild. Lamsvlees, kalfsvlees of vlees van gevogelte zijn ook veel voorkomende varianten die worden gebruikt in dit Kroatische recept. De groentes worden vaak afgewisseld en met het vlees op de stokjes gespiesd. Uien en paprika's zijn typisch voor het land. Rasnici wordt vaak geserveerd met een groentesaus die ajvar wordt genoemd.

Salata od Hobotnice

Vooral in restaurants dichtbij de zee mag u de salata od hobotnice niet overslaan. Vers gevangen octopus uit de Adriatische Zee wordt fijngehakt en gekookt samen met tomaten, uien, soms aardappelen en peterselie. Vervolgens wordt het dan besprenkeld met een dressing van olijfolie, knoflook, zout, peper, azijn en citroen. Een glas lokale witte wijn past er perfect bij.

Riblji Paprikaš

Visliefhebbers mogen deze stoofpot niet missen op hun reis door de Balkan. De vissen die het meest voor deze stoofpot gebruikt worden zijn karpers of meervallen. Ook snoeken en snoekbaarzen kunnen echter in dit recept gebruikt worden. Daarnaast vormen uien en paprika's de basis van de soep. Riblji paprikaš wordt vervolgens zonder te roeren voor twee uurtjes op het vuur gekookt. Afhankelijk van de streek in Kroatië worden aardappelen aan de stoofpot toegevoegd of wordt het geserveerd met noedels.

Palačinke

Natuurlijk mogen zoete verleidingen niet ontbreken op deze lijst met Kroatische specialiteiten. Misschien wel de bekendste lekkernij voor zoetekauwen zijn de zogenaamde pannenkoeken, die u in vele benamingen op menukaarten kunt vinden, waaronder bijvoorbeeld palačinke. De dunne crêpe-achtige pannenkoeken zijn ongeveer gelijkwaardig aan de Nederlandse pannenkoeken. U kunt ze op traditionele wijze met jam eten of vullen met chocolade of ijs. De perfecte afsluiter voor een diner met heerlijk Kroatisch eten!

Savijača of Štrudl

Als alternatief voor de pannenkoek kunt u uw maaltijd afronden met een Savijača of Štrudl. Deze zoete specialiteit is bekend uit Oostenrijk en wordt in Kroatië in verschillende varianten aangeboden. Traditioneel wordt de strudel gevuld met kersen of appels. De strudel is ook verkrijgbaar met een vulling van kwark.

Verschillen in de Kroatische Supermarkt

Één van de grootste verschillen zie je bij de afdeling groente en fruit: het Kroatische aanbod is seizoensgebonden. In Kroatië worden minder verse produkten verkocht die al voor je zijn gewassen, geschild en/of gesneden, zoals groentes, (fruit)salades, aardappelschijfjes etc. In Kroatië worden veel minder ingredienten voor buitenlandse maaltijden verkocht. Je zult dus veel minder produkten zoals bijv. oosterse sauzen, wokprodukten of bijv. pakken ‘wereldgerechten’ vinden. Wil je toch graag een dergelijk produkt kopen dan kun je alleen terecht in de grotere supermarkten.

Het aanbod aan koeken, koekjes en snoep in Kroatië is kleiner dan in Nederland maar het aanbod aan chocola is in Kroatië veel groter. Lekkers voor op toastjes, zoals salades en paté’s, kennen ze niet in Kroatië. In Nederland kun je een groot aanbod aan groentes in glazen potjes vinden. In Kroatië verkoopt men eigenlijk alleen groentes zoals bietjes, mais, augurken, paprika, olijven en pepers in potjes. En nog een verschil: sterke drank is in Kroatië gewoon in de supermarkt te koop!

Voor liefhebbers van zoete likeur zoals Passoa, Safari of Pisang Ambon: helaas vind je deze dranken niet in Kroatië . Er zijn wel lekkere Kroatische alternatieven (zoals bijv. Kruškovac, een heerlijk zoete perenlikeur) maar als je je vertrouwde drankje niet kunt missen tijdens je vakantie dan kun je het beste zelf een fles meenemen (max.

Brood koop je óf bij de bakker óf in de supermarkt (geen verschil). In Kroatië koop je iedere dag vers brood en voor een witbrood betaal je vanaf 1.30 euro (ligt aan de grootte en het soort). De meeste broodsoorten zijn witbrood. Ook kun je maisbrood en bruin brood krijgen maar Kroatisch bruin brood heeft vaak minder vezels dan we in Nederland gewend zijn en er is weinig keuze tussen soorten bruin brood. Je houdt brood het beste vers door het in een droge doek (zoals een theedoek) te wikkelen.

Vlees kopen de meeste Kroaten bij de slager, vandaar dat er maar een klein aanbod aan vlees in de supermarkten te vinden is. Wees er op voorbereid dat je bij de slager in Kroatië geen netjes voorverpakte schnitzels, hamburgers, worstjes, etc. zult vinden. In de supermarkt kun je voorverpakte vleeswaren en kaas kopen maar je kunt het ook laten snijden bij de vers-afdeling voor vleeswaren en kazen. Er is een grote keuze aan produkten en je wijst gewoon aan welke je graag wilt hebben en hoeveel gram je nodig hebt.

Eieren uit de supermarkt komen van de legbatterij (vanaf ong. 2.40 euro) of van vrije uitloop (vanaf ong. 3.20 euro). Op plastic flessen van frisdrank, water, etc. zit statiegeld (10 cent) dus gooi ze niet weg.

Natuur- en reform produkten zoals volkoren rijst, volkoren pasta, produkten voor diabetici, glutenvrije produkten, lactosevrije produkten, vlees- en zuivelvervangende produkten, etc.

Regionale Invloeden

Ah Kroatië, dat glorieuze land van ongerepte eilanden en lange stukken prachtige kustlijn, met oude ommuurde steden die zo suggestief zijn dat ze worden gebruikt als achtergrond voor Star Wars en Game of Thrones. Het is al heel lang een smeltkroes van cultuur en invloeden van buitenaf, van de Romeinen tot de Turken, ze hebben allemaal hun stempel gedrukt. Het resultaat? Een plek die het allemaal samenbrengt en op je bord serveert. Het is dan ook geen verrassing dat Kroatië een culinair mekka aan het worden is. Alle regio’s van het land zijn trots op hun gastronomie en hebben hun eigen uitgesproken smaken en gerechten.

Het kenmerkende gerecht van de regio, peka, bestaat uit vlees of vis (meestal kalfsvlees, kip, lam of octopus), groenten en kruiden gebakken in een klokvormig deksel dat bekend staat als een ispod čripnje met open haard sintels bovenop. Zwarte risotto is een gerecht dat in het hele Middellandse Zeegebied te vinden is, maar de populariteit in de boerengemeenschappen van Dalmatië gaat terug tot de middeleeuwen. Pašticada is een gerecht dat vaak wordt geserveerd op feestdagen, waaronder eerste kerstdag of andere speciale gelegenheden. Het is een heerlijke stoofpot van rundvlees gemarineerd in rode wijn en geroosterd met pruimen, spek, groenten en gedroogde vijgen. Het duurt even om klaar te maken, maar het wachten is de moeite waard.

Het noordwestelijke schiereiland mag dan de kleinste van de regio’s zijn, het zit vol met culinaire hoogstandjes; beïnvloed door Venetië en met enkele van de beste ingrediënten die in het hele Middellandse Zeegebied te vinden zijn, verwacht je dat gerechten worden doorspekt met wilde asperges en olijfolie van wereldklasse. Veganisten en vegetariërs opgelet, want de traditionele Istrische keuken heeft uitstekend vlees en dit is het eerste van twee pure vleesgerechten op de lijst van deze regio. Boškarin is eigenlijk de naam van een inheemse langhoornige Istrische os die graast op natuurlijke weiden, waarvan het vlees een delicatesse is, geserveerd als filets of, meer gebruikelijk, met handgemaakte buisvormige pasta genaamd fuži (zie hieronder) en truffels.

Deze gedroogde en gezouten varkenspoot is vergelijkbaar met Italiaanse prosciutto en is een specialiteit in Istrië en op het westelijk gelegen eiland Krk. Het vlees hangt meer dan een jaar te drogen in de kille burawind die vanuit het noordoosten waait en wordt vervolgens op smaak gebracht met lokale kruiden zoals rozemarijn en laurier. Deze buisvormige en quill-vormige zelfgemaakte pasta staat vaak op het menu van een konoba en wordt vaak geserveerd met een truffelsaus of lichte rode wijnsaus in combinatie met boškarin, kip of wild.

Dit schelpdier, beter bekend als de pelgrimsschelp van Novigrad, wordt beschouwd als een van de lekkerste ter wereld. Het wordt gevonden in gebieden waar zout water zich mengt met zoet water en de smaak is heerlijk genoeg om er elke zomer een eigen festival aan te wijden.

De centrale regio strekt zich uit van Gospić tot Čakovec, van Rijeka tot Bjelovar en omvat ook de hoofdstad van Kroatië, Zagreb. Terwijl de kustregio’s hun invloeden ontlenen aan de mediterrane (en met name Italiaanse) keuken, zijn hier in het hartgebied de hoofden gericht op de noordelijke landen Hongarije, Oostenrijk en zelfs zuidwaarts naar Turkije.

Kotlovina is een populair gerecht dat vaak buiten wordt bereid in Zagreb en het noordwesten van Kroatië. Het bestaat uit gehakt varkensvlees of kip, dat wordt gebakken met groenten, paprika en knoflook voordat het langzaam wordt gekookt in een speciaal ontworpen ketel boven een open vuur. Dit is een ander hoofdgerecht dat populair is in Zagorje en Noord-Kroatië voor festivals en familiegelegenheden. Een eenvoudig gerecht: het is een dun, droog plat brood dat in stukken wordt gebroken voordat het in kokend water wordt gelegd. Daarna laat men het de sappen van een geroosterde kalkoen opzuigen, waar het later bij wordt geserveerd.

Zoals de naam al doet vermoeden, lijkt dit op een strudel, maar het lijkt nog meer op een Sloveense štruklji. De Kroatische variant kan zowel zoet als hartig zijn, dus zorg ervoor dat je de juiste bestelt. Een populaire avondmaaltijd in het noorden van Kroatië. Dit is een ander zelfgemaakt pastagerecht, maar dit keer is het platte pasta in vierkantjes gesneden en geserveerd met gestoofde of geroosterde kool. Een stevige wintermaaltijd die niet alleen eenvoudig is, maar ook verrassend romig en smakelijk.

Het is misschien wel de minst bezochte regio van Kroatië, maar het noordoostelijke binnenland is in het hele land beroemd om zijn beroemde Kulen-worst en zijn paprikagerechten. Deze beroemde smaakworst is een Kroatisch supervoedsel dat overal te vinden is, van barbecues tot vleesschotels. Het is een worst waar de mensen erg trots op zijn - tot op het punt dat ze een internationaal geschil hebben met Slovenië over de oorsprong ervan. Net als salami en chorizo kruidt paprika het varkensvlees en geeft het een diepe rokerige smaak.

Nog een gerecht dat vaak buiten wordt bereid; dit is een pittige visstoofpot die vaak in een gietijzeren ketel boven een open vuur wordt gekookt. Het traditionele recept gebruikt zoetwatervis, zoals baars, meerval of snoek, gemengd met witte wijn, uien en paprikapoeder voor extra warmte en kleur. Deze stoofpot met paprikasmaak (ook weer in de open lucht bereid) is eigenlijk de vleesvariant van fiš paprika en gebruikt meestal drie soorten vlees - varkensvlees, rundvlees en wat er nog meer ligt. Kool is veelzijdig, wie had dat gedacht? Bij deze koolrolletjes worden de bladeren gebruikt om een vulling van gemalen varkens- en rundvlees, spek, rijst en paprika in te doen.

Kroatische Dranken

Sljivovica - De nationale drank van Kroatië, Sljivovica, is een pruimenbrandewijn waarvan het recept al generaties lang wordt doorgegeven en lichtjes varieert van huishouden tot huishouden. Wijn - Kroatië is een land met duizenden jaren wijnproductie, te beginnen met de Illyrische en Griekse invallers. Tijdens het Joegoslavische tijdperk werden veel wijngaarden echter genationaliseerd, waardoor de expertise verloren ging. Maar de reputatie van Kroatië voor wijn van goede kwaliteit is weer aan het stijgen.

Handige Kroatische Woorden voor in de Supermarkt

  • Mljevena kava = gemalen koffie

Behalve verschillende sauzen in potten (tomatensaus, zoet/zure saus, salsa, Indiase curry….) heb je ook verse sauzen in het koelvak: Dukat Brzo & Fino Umak, in de smaken Gorgonzola, Bechamel, Champignon en Parmesan.

  • Halfvolle melk: 2.8% m.m.
  • Volle melk: 3.8% m.m.

labels:

Zie ook: