We hebben allemaal wel eens ineens enorm zin in chips, nootjes of een stuk chocolade. Toch kan deze schijnbaar impulsieve trek meer betekenen dan je denkt. Ons lichaam is ingenieus en zou je dan wel eens iets kunnen vertellen.

Wat probeert je lichaam je te vertellen?

Zin in zoetigheid

Wanneer je ineens een enorme trek krijgt in iets zoets, kan dit wijzen op hormonale veranderingen. Hormonale veranderingen zorgen er onder andere voor dat je meer trek krijgt in zoetigheid. Ook sommige zwangere vrouwen krijgen vaker trek in zoetigheid. Een andere verklaring zou kunnen zijn dat je te veel enkelvoudige koolhydraten hebt gegeten die pieken en dalen in je bloedsuiker hebben veroorzaakt, waardoor je nog meer naar iets zoets verlangt. Ook stress zorgt ervoor dat we soms teruggrijpen naar zoetigheden.

Zin in een hartige snack

Wanneer je trek hebt in chips of borrelnootjes, kan dit erop wijzen dat je misschien wel gedehydrateerd bent. Je denkt dat je honger hebt, maar eigenlijk heb je dorst. In plaats van direct een schaaltje met nootjes te pakken, is het wellicht verstandiger om eerst een glas water te drinken en er zo achter proberen te komen wat je lichaam je nu echt vertelt. Een andere veelvoorkomende oorzaak van zin in zoute snacks is stress of slaaptekort. Maar een sterke behoefte aan zoutige snacks kan ook duiden op een tekort aan mineralen en spoorelementen die je wellicht hebt uitgeplast doordat je erg veel water en thee hebt gedronken. Water drinken spoelt je lichaam door en als je teveel drinkt, kan het belangrijke mineralen meenemen waardoor je die uit plast. Dit is uiteraard voor iedereen weer anders, maar als je veel drinkt en merkt dat je vaak flauw bent en dan naar iets hartigs grijpt, kijk dan eens naar hoeveel water je drinkt. Of het kan te maken hebben met hard werken, sporten, stress of dat je de hele dag in een droge (airconditioning) lucht gezeten hebben. Je lichaam verliest meer zout en wil dit dan aanvullen.

Zin in gefrituurd voedsel

Wanneer je een enorme zin hebt in gefrituurde snacks, dan kunnen er een aantal dingen aan de hand zijn. Eén daarvan is dat je misschien te weinig geslapen hebt. Wanneer je te weinig slaap hebt gekregen, dan heb je niet alleen meer honger gedurende de dag, maar heb je ook zin in vette snacks zoals gefrituurd voedsel. Die activeren namelijk het beloningscentrum in je brein, en geven je snel een vol en verzadigd gevoel. Dat gevoel is helaas maar tijdelijk, en na die energie boost volgt dan toch een dipje. Een andere reden dat je zo’n enorme zin in gefrituurd voedsel kan hebben is dat je een tekort hebt aan vetten. Vetten zijn namelijk niet alleen maar slecht voor ons lichaam, maar we hebben ook vetten nodig onder andere vanwege de vitamines A, D, E, K en omega vetzuren. Deze vitamines zijn onder andere te vinden in eieren, vis, vlees, boter, noten, zaden en avocado. Verder zorgen de ‘vet-oplosbare’ vitamines er voor dat mineralen beter worden opgenomen. Mogelijk dat daarom de behoefte aan gefrituurd voedsel aan twee ‘eisen’ voldoet: vet en zout.

Zin in brood

Zin in brood of in pasta of rijst? Dat kan een indirect verlangen zijn naar suiker. Wanneer je lichaam aan de vertering begint, worden suikers en koolhydraten op dezelfde manier verwerkt. Een drang naar koolhydraten kan in die zin dus te vergelijken zijn met zin in suiker. Ook kan het zijn dat je zin hebt in koolhydraten omdat je helemaal geen koolhydraten eet, zoals bij bepaalde diëten. Diëten waarbij bepaalde voedselgroepen compleet geschrapt worden, zijn niet goed voor je. Tenzij het natuurlijk om gezondheidsredenen, zoals een glutenallergie of lactose-intolerantie, noodzakelijk is. Het zorgt er vaak voor dat je zin krijgt in dat soort voedsel.

Zin in koffie

Als je zin hebt in koffie en andere cafeïnerijke middelen, dan zou je wel eens een tekort aan ijzer kunnen hebben. Als je dit ijzertekort niet aanvult, voel je je moe omdat deze stof helpt zuurstof te vervoeren in je lichaam. Doordat je moe bent, heb je zin in koffie, maar wanneer de cafeïne is uitgewerkt, voel je je snel weer moe. Ook kan zin in cafeïne er op wijzen dat je dorst hebt of last hebt van uitdroging. Drink eerst een glas water.

Oorzaken van trek in zoetigheid

De drang naar zoetigheid die jij ervaart is er nooit zomaar. Het heeft altijd een reden. Het wil je vertellen dat er iets aan de hand is.

  1. Het is een gewoonte: Misschien is het een gewoonte om na het avondeten een zoet toetje te nemen, of een koekje bij de koffie. Misschien is dit iets wat je altijd deed. Het heeft even tijd nodig om een gewoonte af te leren, je moet het doorbreken. Probeer afleiding te zoeken, en geef dat de tijd, je moet namelijk een nieuwe gewoonte ontwikkelen en dat duurt een aantal weken/dagen.
  2. Je eet veel snelle koolhydraten: Als je veel snelle koolhydraten eet tijdens je lunch of avondeten stijgt je bloedsuikerspiegel heel snel. Je lichaam gaat insuline aanmaken om het suiker in je lichaam te kunnen opnemen. Bij de inname van veel snelle koolhydraten kan nadat het bloedsuikerspiegel enorm snel gestegen is het ook erg snel weer dalen, wat de trek naar zoet na de maaltijd kan veroorzaken. Probeer meer 'langzame' koolhydraten te eten zoals in peulvruchten, groente, fruit en volkoren producten (volkorenbrood, zilvervliesrijst, volkoren pasta).
  3. Te snel eten: Het kost tijd om de energie uit je voeding op te kunnen nemen. Wanneer je snel eet komt het signaal dat je vol zit veel langzamer dan wanneer je de tijd neemt voor je eten, rustig eet, en goed kauwt zonder afleidingen om je heen. Met andere woorden, als je snel en zonder aandacht eet, kan het lijken alsof je nog trek hebt terwijl dit eigenlijk niet zo is.
  4. Emotie eten: Dit kan ook inhouden dat als je een drukke dag hebt gehad op werk of veel stress hebt ervaren met de kinderen (enkel een voorbeeld!) en je jezelf wil verwennen omdat je vindt dat je dat hebt verdiend. Je voelt dan de trek naar zoet, om jezelf met iets te belonen. Er zijn verschillende methoden om hiermee om te gaan.
  5. Te weinig eten: Bijvoorbeeld omdat je gewicht wil verliezen. Hierdoor is je bloedsuikerspiegel voordat je gaat eten heel erg laag. Als je eet, duurt het een tijdje om de energie uit je voeding op te nemen. Daardoor is je bloedsuikerspiegel vlak na de maaltijd nog niet op peil. Hierdoor geeft het lichaam nog niet het signaal dat het genoeg heeft. Daardoor heb je behoefte aan snelle suikers, zoete dingen. Snelle koolhydraten, suikers, geven namelijk snelle energie, en dat is wat het lichaam op dat moment wil.

Zoetverslaving

Wanneer je trek in zoet heel regelmatig terug komt, is het goed mogelijk dat er sprake is van een zoetverslaving. Dit werkt in feite precies hetzelfde als bij allerlei andere verslavingen. Wanneer je iets zoets eet, wordt er in je brein een ‘beloningscentrum’ geactiveerd. Er komt dopamine vrij, een stofje waar je je vrolijker van gaat voelen. Dit gevoel is ontzettend verslavend! Zodra je dopaminelevel weer op normaal niveau is, hunkert je brein naar een nieuwe dosis. En die ervaar jij als trek in zoet! Wanneer je echt ‘ontwenningsverschijnselen’ krijgt als je je chocola niet eet, heb je waarschijnlijk een zoetverslaving.

Bloedsuikerspiegel

De effecten van een zoetverslaving kunnen nog eens versterkt worden door een instabiele bloedsuikerspiegel. Wanneer je iets met veel snelle koolhydraten eet, piekt de hoeveelheid glucose in je bloed enorm. Die piek wordt gevolgd door een diep dal, waarin je lichaam een signaal krijgt dat er snel nieuwe suikers nodig zijn. En voilà, je krijgt opnieuw trek. Als je de dag met wit brood of suikerige cornflakes begint, zet je dit proces meteen in werking. De rest van de dag merk je daarvan regelmatig de gevolgen. Zo wordt het wel heel moeilijk om weerstand te bieden aan alle zoetigheid om je heen!

Trek in zoet is een gewoonte geworden

Trek in zoet hoeft echter niet alleen aan je brein of je bloedsuiker te liggen. Het kan ook een kwestie van gewoonte zijn. Stel dat je bijvoorbeeld altijd een koekje bij de thee eet. Dan rekent je lichaam op die suikers wanneer het theetijd is, ook als je eens geen koekje neemt. Zoete trek is het gevolg! Een ander voorbeeld is het toetje. Veel mensen zijn gewend iets zoets na de maaltijd te eten. Stoppen ze daarmee, dan kan dat een tijdje ontwenningsverschijnselen geven. Heb je regelmatig trek in zoet op hetzelfde tijdstip, check dan even of je die gewoonte niet onbewust in stand houdt.

Tekorten

Een laatste optie is dat je trek in zoet eigenlijk helemaal geen trek in zoet is. Het idee is dat je lichaam een bepaalde voedingsstof tekort komt, en daar een signaal van afgeeft. Je hersenen interpreteren dat signaal door om voedingstoffen te ‘vragen’ waar het stofje in kwestie in voorkomt. En vaak is dat een lekker en makkelijk product, zoals iets zoets. Een tekort aan magnesium kan zo tot trek in chocola leiden; in cacao zit immers magnesium. Heb je zin in een reep chocolade? Er is een kans dat je gewoon magnesium nodig hebt. Zorg dat je gezond en gevarieerd eet om te te voorkomen dat je tekorten oploopt.

Wat doe ik bij trek in zoetigheid?

Goed, maar hoe kom je nu van die ergerlijke eetbuien af? Dat hangt ervan af hoe ze ontstaan.

Gaat het om een suikerverslaving? Eet dan een tijdje helemaal geen suiker en kunstmatige zoetmiddelen meer. Ook kant-en-klare producten - waar vaak veel suiker in zit - zijn een paar weken uit den boze. Als het goed is neemt de hunkering dan vanzelf af!

Zorg verder dat je vooral trage koolhydraten eet, zeker bij het ontbijt. Neem je eetgewoontes nog eens goed onder de loep, en kijk welke gewoonten je in stand houdt. Zorg ten slotte dat je eventuele tekorten oplost.

Stress en trek

We kennen het allemaal: je bent volledig uitgeput, en ineens heb je een enorme drang naar een zak chips of iets zoets. Dit is niet zomaar een craving - het is je lichaam dat om hulp roept. Dat is een overlevingsmechanisme dat ervoor zorgt dat je snel kunt handelen in een gevaarlijke situatie. Zelfs als er geen ‘echte’ fysieke bedreiging is reageert je lichaam nog steeds alsof het in actie moet komen.

  • Snelle suikers als brandstof: Je lichaam zoekt naar directe energiebronnen om snel te kunnen handelen. Suikers zijn daarbij de snelste oplossing.
  • Zout om je lichaam te ondersteunen: Bij langdurige stress raken je bijnieren overbelast, en die zijn onder andere verantwoordelijk voor het reguleren van je stresshormonen.
  • Elektrolytenbalans herstellen: Als je gestrest of uitgeput bent, verbruikt je lichaam sneller mineralen zoals natrium en kalium.

Je bent dus niet gek en je hebt ook geen zwakke wil als je maar niet van de snacks af kunt blijven. Naast de drang naar zoute en zoete snacks, kan stress ook een grote invloed hebben op je hongergevoel. Aan de andere kant is er ook adrenaline, een ander stresshormoon, dat juist het tegenovergestelde effect kan hebben. Bij chronische stress kunnen die twee effecten elkaar afwisselen of zelfs door elkaar lopen. Je merkt dat je steeds meer afhankelijk wordt van snelle oplossingen, zoals zoete snacks voor energie en zoute snacks om je bloeddruk en vochtbalans op peil te houden.

Tips om zoete trek te verslaan

Trek in zoetigheid kan heel sterk zijn, maar niet sterker dan jij bent! Er zijn altijd manieren om je zoete trek te verslaan.

  • Zoek afleiding: Soms eten we uit verveling. Zoek daarom afleiding als je zin krijgt in zoetigheid. Vooral lichaamsbeweging helpt goed. Doe bijvoorbeeld een korte workout of ga een stukje wandelen.
  • Gezonde alternatieven: Ongezonde zoetigheid weerstaan, wordt een stuk makkelijker als je ook gezonde alternatieven hebt liggen. Zorg er daarom voor dat er altijd gezonde snacks in de buurt zijn.
  • Doorbreek gewoontes: Soms snoepen we enkel uit gewoonte. Bijvoorbeeld omdat we tv kijken linken aan chocolade eten. En alhoewel het in het begin moeilijk kan zijn, is iedere gewoonte te doorbreken. Vervang ongezonde snoepgewoontes daarom door nieuwe gezondere gewoontes.
  • Beperk simpele koolhydraten: Stress en vermoeidheid kunnen voor extra trek in zoetigheid zorgen. Je inname van simpele koolhydraten beperken, helpt om je bloedsuikerspiegel stabiel te houden.
  • Vergroot je kennis over voeding: Hoe meer je weet over voeding en de invloed ervan op je gezondheid, hoe gemotiveerder je zult zijn om gezonder te eten. Doe daarom kennis op over wat overmatige consumptie van suiker met je lichaam doet.

Symptomen van Diabetes

Diabetes kan verschillende symptomen geven. Het is belangrijk om goed naar je lichaam te luisteren, omdat het niet altijd duidelijk is dat je diabetes hebt. In sommige gevallen merk je misschien helemaal geen klachten, terwijl de ziekte toch aanwezig is. In andere gevallen kunnen de symptomen al vroeg opduiken, maar lijken ze op die van andere aandoeningen. Diabetes kan leiden tot klachten zoals veel dorst, vermoeidheid, vaak moeten plassen en een droge mond. Als je een of meerdere van deze symptomen hebt, is het verstandig om naar je huisarts te gaan. De huisarts kan onderzoeken of je diabetes hebt, zodat je op tijd de juiste behandeling kunt krijgen.

labels:

Zie ook: