Wil je ook genieten van de lekkerste, zelfgebakken oliebollen met Oud & Nieuw? In dit artikel vind je alles wat je moet weten over oliebollen. Ik deel het ouderwetse oliebollen recept van mijn vader en zoals je vast wel begrijpt, is dit voor mij ook gelijk het allerlekkerste oliebollen recept. Naast dit basisrecept voor oliebollen geef ik je ook handige tips voor zelfgemaakte oliebollen. Ik leg je uit hoe je beslag kunt maken, hoe en waarom je het beslag moet laten rijzen én hoe je de lekkerste oliebollen bakt. Daarnaast vind je ook tips voor het bewaren, invriezen en opwarmen van oliebollen.

Het hele jaar keek ik uit naar Oudjaarsdag. De ochtend waarop mijn vader al om zes uur ’s ochtends naast zijn bed stond om oliebollen beslag te maken. Emmers vol! Met natte theedoeken bedekt stonden deze opgesteld rond de kachel; mijn zus en ik moesten er vooral van afblijven om het rijzen niet te verstoren. De taakverdeling was duidelijk en veranderde nooit: vader bakte, Laura schudde het vet af en ik brak de uitsteeksels eraf. Waarbij er om en om één in mijn mond verdween. Op gezette tijden kwam mijn moeder de volle schaal omwisselen voor een lege. En zo brachten wij oudejaarsochtend al bakkend door, om vervolgens de buurt en familie van versgebakken oliebollen te voorzien. Daarna was het: snel douchen, mooie kleren aan en rozig oudejaarsavond vieren.

Ingrediënten voor het Oliebollenbeslag

Een zelfgemaakte oliebollenmix bestaat meestal uit bloem, (gedroogde) gist, suiker, zout en vloeistof. Dit kan water of melk zijn, maar je kunt ook (gedeeltelijk) bruisend water of bier gebruiken. Het gist zorgt ervoor dat het oliebollen beslag gaat rijzen. Zo krijg je luchtige oliebollen. Naast de basis ingrediënten kun zelf kiezen wat voor vulling je wilt toevoegen. Ga je voor de ouderwetse oliebollen met rozijnen en stukjes appel of kies je voor een andere variant. Met de vulling van dit recept kun je naar eigen smaak variëren, zo lang je maar maximaal zo’n 750 gram gebruikt.

Voor luchtige oliebollen zorg je voor goede kwaliteit patentbloem die je vooraf zeeft (geen klontjes!), de gist moet vers zijn en de melk lauwwarm. Zorg ervoor dat de melk op lichaamstemperatuur is.

Optionele Toevoegingen

  • Rozijnen en krenten
  • Stukjes appel
  • Sukade
  • Gekonfijte sinaasappel

Het Beslag Maken

Heb je alle ingrediënten en is alles op de juiste temperatuur? Dan is het tijd om het beslag te maken. Meng de bloem, suiker, gedroogde gist en het zout in een beslagkom. Schenk 100 gram van de lauwe melk in een kommetje en verbrokkel daar de gedroogde gist boven. Roer dit door tot alle gist in de melk is opgelost.

Doe de bloem in een grote kom en maak een kuil in het midden. Strooi het zout aan de buitenkant van de rand van de bloem en doe de basterdsuiker en citroenrasp in het kuiltje. Giet de gistoplossing op de suiker en start met mixen vanuit het midden. Voeg geleidelijk de rest van de melk toe en blijf mixen met deeghaken of een houten lepel.

Mix het mengsel met handwarm water (38 ºC) op de laagste stand tot er een glad beslag is ontstaan. Klop alles met een houten lepel tot een luchtig beslag. Voor gevulde oliebollen: voeg de gewenste vulling, in zo droog mogelijke staat, al roerende aan het beslag toe. Nog ca. 3 minuten mengen. Voor ongevulde oliebollen: het beslag nog ca. 2 minuten mengen.

Wil je extra luchtige oliebollen maken? Meng dan soezenbeslag door het oliebol beslag. Maak hiervoor 1 keer mijn recept soezendeeg. Maak vervolgens het oliebollen beslag volgens het basisrecept op deze pagina. Meng vóórdat je de rozijnen en andere vulling door het beslag doet eerst het soezenbeslag door het beslag. Laat het deeg verder gewoon rijzen zoals in dit recept. Door de toevoeging van het soezenbeslag worden de oliebollen extra luchtig en iets zachter.

Het Rijzen van het Beslag

Is het beslag gemaakt? Dan kan je nog niet starten met bakken; het is namelijk belangrijk om het beslag te laten rijzen. Dankzij mooi gerezen beslag krijg je mooie luchtige oliebollen. Laat het ongeveer een uur rijzen.

Het beslag overgieten in een ruime kom of bak (inhoud minimaal 4x zo groot). Dek het geheel af met een vochtige doek en laat het op een warme plaats 45 minuten rijzen. Laat het beslag een uur rijzen op een warme en tochtvrije plek (niet in een te warme oven).

Dek de kom af met een vochtige theedoek. Schakel de oven uit en zet de schaal ca 40 minuten in de oven, tot het beslag mooi gerezen is.

Belangrijk is dus dat je het beslag niet te lang laat rijzen. Op een bepaald punt wordt het te luchtig en zakt het weer in. En je wilt dus ook een beetje doorwerken met het bakken.

Het Bakken van de Oliebollen

Heb je het beslag gemaakt volgens het basisrecept en is het goed gerezen? Gebruik een neutrale olie voor het oliebollen bakken, zoals zonnebloemolie of arachideolie. Gebruik geen frituurvet. Dit vet wordt hard tijdens het afkoelen, waardoor er een wit laagje rondom de oliebollen komt.

Het is belangrijk dat de olie heet genoeg is en goed op temperatuur blijft. Zo voorkom je dat je te vette oliebollen krijgt. Houd voor de olie een temperatuur van 180 °C aan. Oliebollen bakken gaat het makkelijkst in een frituurpan. Maar je kunt ook een (braad)pan of wok gebruiken met een losse thermometer. Houd dan wel de temperatuur van je olie goed in de gaten.

Roer het beslag nog kort door. Verwarm de olie voor op 180 °C in een frituurpan of grote gietijzeren pan. Giet ondertussen de zonnebloemolie in een braadpan en verwarm tot 180 graden, gebruik hiervoor de thermometer om de temperatuur te controleren. Of gebruik een frituurpan.

Met dit basisrecept maak je de lekkerste oliebollen, maar hoe maak je ook de mooiste? Gebruik dan een ijslepel voor het vormen van de oliebollen, of twee gewone lepels. Zelf gebruik ik graag een ijslepel met maat 1/20 of 1/16 voor lekkere grote bollen. Hier vind je een ruim assortiment aan ijslepels in verschillende maten.

Doop voordat je het beslag gaat scheppen de (ijs)lepel(s) in de hete olie, zo zorg je ervoor dat het beslag goed loslaat van de lepel(s). Tip: Houd er rekening mee dat oliebollen tijdens het bakken ook nog rijzen.

Schep met een ijslepel mooie bollen van het beslag en laat deze in de hete olie glijden. Doe de pan niet te vol, want de oliebollen rijzen nog tijdens het bakken. Je wilt dat de oliebollen vrij liggen, zodat ze ruimte hebben om uit zichzelf te draaien.

Laat een bol beslag in de hete olie glijden. In een braadpan van 24 cm kun je er 4 tegelijk bakken. Doe hem niet te vol, want de oliebollen zetten nog wat uit en anders zal het vet te hard afkoelen.

Bak de oliebollen op 180 ºC. Keer de oliebollen na ca. 3 minuten, wanneer ze dit niet uit zichzelf gedaan hebben. Meestal draaien oliebollen zichzelf vanzelf om tijdens het bakken. Gebeurt dit niet, dan kun je ze even helpen met een vork of schuimspaan.

Bak de oliebollen nog ca. 2 min tot ze gaar en goudbruin zijn. Bak ze ongeveer 6 - 7 minuten, tot ze goudbruin zijn. Bak de oliebollen in 5-6 minuten gaar en goudbruin.

Houd de temperatuur van de olie tijdens het bakken goed in de gaten, want het is belangrijk dat de olie heet genoeg is en blijft.

Na het Bakken

Haal de oliebollen met een schuimspaan uit de pan en laat ze uitlekken op een paar lagen keukenpapier. Laat de oliebollen kort uitlekken op wat keukenpapier en bestrooi met poedersuiker. Laat de gebakken oliebollen uitlekken op keukenpapier om overtollige olie te verwijderen. Bestrooi de oliebollen met poedersuiker.

Bewaren, Invriezen en Opwarmen

Hoelang kun je oliebollen bewaren en hoe houd je ze het langst lekker? Door je gebakken oliebollen op de juiste manier te bewaren, geniet je er nog wat langer van. Zelfgebakken, verse oliebollen zijn natuurlijk het lekkerst, maar je kunt oliebollen ook goed bewaren voor een later tijdstip. Wil je de oliebollen langer bewaren dan een paar dagen? Dan is het verstandig om ze in te vriezen.

Maar hoe kan je oliebollen het beste invriezen? Laat de oliebollen goed afkoelen voordat je ze invriest. Je kunt het beste koude oliebollen invriezen in een luchtdichte verpakking, zoals een goed afsluitbare plastic zak of in een afgesloten bak. Als je een paar oliebollen uit de vriezer haalt, laat ze dan eerst goed ontdooien. Laat oliebollen ontdooien op kamertemperatuur voor een aantal uur en niet in de magnetron. De ontdooide oliebollen kun je daarna even opwarmen in de oven.

Net gebakken oliebollen zijn natuurlijk het allerlekkerst: ze zijn warm, krokant en heerlijk luchtig van binnen. Je kunt bevroren oliebollen opwarmen of je verse oliebollen even oppiepen. Hoe kun je oliebollen het beste opwarmen, zonder dat ze klef worden? De oven is ideaal voor het opwarmen van oliebollen. De oliebollen worden er warm en knapperig van.

Leg de oliebollen ongeveer 6 - 8 minuten in een voorverwarmde oven op 180°C. Heb je een airfryer? Dit is ook een goede manier voor het opwarmen van oliebollen. Voor warme en knapperige oliebollen gebruik je de oven of airfryer. Maar je kunt een oliebol ook warm maken in de magnetron.

Voor 3-5 oliebollen vind ik 20-30 seconden in de magnetron op het hoogste wattage voldoende. Het opwarmen in de oven of airfryer zorgt voor een krokanter effect, in vergelijking met de magnetron. Voor de oven houd je 5 minuten aan in een voorverwarmde oven op 200 ˚C en voor de airfryer zet je de temperatuur op 160 ˚C voor 5 minuten. Bij het opwarmen in de oven of airfryer moet je oppassen dat de oliebollen niet uitdrogen.

Alternatieven en Variaties

  • Oliebollen met zelfrijzend bakmeel: zijn een goede optie als je tijd wilt besparen. Je vervangt dan de gist door zelfrijzendbakmeel en heb je geen rijstijd.
  • Glutenvrije oliebollen: Vervang de bloem in dit recept dan voor glutenvrije bloemmix. Je kunt de oliebollen verder op dezelfde manier bereiden.
  • Vegan oliebollen: vervang je de melk voor een melkalternatief als amandelmelk of havermelk. De boter vervang je door plantaardige margarine.

Tips en Tricks

  • Temperatuur van de olie meten zonder thermometer: Je kunt een stukje brood in de pan doen, als het flink begint te borrelen rondom het stukje brood is de olie meestal heet genoeg.
  • Geur van het oliebollen bakken verminderen: Zet de afzuigkap op standje maximaal en zet daarna een goede geurbrander aan het werk.
  • Wat te doen met overgebleven oliebollen: Ik ontbijt op 1 januari altijd met de overgebleven exemplaren, dat is een traditie bij ons in de familie. Gewoon even opwarmen, poedersuiker erover en genieten maar.

labels: #Bakken

Zie ook: