Heb je per ongeluk rauwe kip gegeten en maak je je zorgen over de risico's? Het is belangrijk om te weten welke gevaren er op de loer liggen en hoe je een voedselvergiftiging kunt voorkomen. Een voedselinfectie wordt veroorzaakt door een bacterie, virus of parasiet in je maag of darmen.
Wat is een Voedselvergiftiging?
Een voedselvergiftiging begint vaak met buikpijn of buikkrampen. De klachten beginnen meestal binnen acht tot 24 uur nadat je iets verkeerds hebt gegeten. Gelukkig is het meestal binnen één tot drie dagen weer over, maar in die tijd kun je je heel beroerd voelen. Houden de klachten langer dan drie dagen aan? Raadpleeg dan een arts.
Oorzaken van Voedselvergiftiging
De meeste voedselvergiftigingen komen door bacteriën. Op rauw voedsel, zoals rauw vlees of rauwe vis, zitten altijd wel bacteriën. De meeste van die bacteriën kunnen geen kwaad, maar sommige kunnen een voedselvergiftiging veroorzaken.
Bacteriën in Rauwe Kip
Er zijn verschillende bacteriën die een voedselvergiftiging door kip kunnen veroorzaken. Hier zijn de meest voorkomende:
- Salmonellabacterie: De salmonellabacterie is de meest bekende ziekmakende bacterie. Deze bacterie komt veel voor bij kippen en varkens. Je kan vrijwel alleen besmet raken met salmonella door het eten van eieren met nog vloeibaar eigeel, rauw vlees, ongewassen fruit en ongewassen of rauwe groenten. Een besmetting kan klachten geven zoals diarree, buikpijn en koorts.
- Campylobacter: Deze bacterie is minder bekend, maar veroorzaakt meer ziektegevallen dan salmonella. Een voedselvergiftiging door de campylobacter ontstaat vaak als kippenvlees onvoldoende wordt verhit. Klachten zoals buikpijn, diarree en griepachtige verschijnselen treden op binnen 48 uur tot 1 week na besmetting.
- Listeriabacterie: De kans op besmetting door de listeriabacterie is zeldzaam. De bacterie komt met name voor in producten die langdurig gekoeld worden bewaard en die zonder verhitting worden opgegeten. Voorbeelden hiervan zijn vleeswaren, zoals kip- of kalkoenfilet. De symptomen van listeria komen overeen met die van griep. Listeria komt ook voorbij rauwe kip, rauw vlees en voorverpakte vis.
- ESBL: ESBL kan voorkomen op kippenvlees. ESBL staat voor Extended-Spectrum Beta-Lactamase, een enzym dat bacteriën aanmaken waardoor ze resistent worden tegen bepaalde antibiotica. Het is niet de stof zelf die gevaarlijk is, maar de bacteriën die dit enzym produceren. ESBL komt niet zo vaak voor en is niet gevaarlijk voor gezonde mensen.
Wat te Doen bij een Mogelijke Voedselvergiftiging?
Soms is het er na één of twee keer overgeven weer uit. Als je veel moet overgeven en ook diarree hebt, dan verliest je lichaam veel vocht. Als je veel moet overgeven en ook diarree hebt, dan verliest je lichaam veel vocht. Merk je dat je weer honger of dorst krijgt? Probeer dan gewoon wat te eten. In principe raden huisartsen aan om alles te eten waar je trek in hebt.
Als je weer begint met eten, dan kun je snel buikkrampen krijgen; dat is normaal en hoort erbij. Door de diarree en het overgeven kan het zijn dat je lichaam de medicijnen niet goed opneemt, als je medicijnen gebruikt op het moment van je voedselvergiftiging, bijvoorbeeld de anticonceptiepil.
Er bestaan geen medicijnen om voedselvergiftiging te verhelpen. Het enige dat je kan doen, is wachten tot de giftige stoffen uit je lichaam verdwijnen. Bij overgeven of hevige diarree kun je ORS gebruiken om uitdroging te voorkomen. In dit drankje zitten speciale suikers en zouten die je vochtbalans op peil houden. Probeer elke vijf of tien minuten een eetlepel te drinken.
Eventueel kun je gebruikmaken van het stopmiddel loperamide, als je last hebt van diarree. Loperamide zorgt ervoor dat de ontlasting minder frequent wordt. Let op, dit kan wel verstopping veroorzaken en het versnelt de genezing niet. Gebruik het middel niet als je koorts of bloederige diarree hebt. Loperamide mag je niet gebruiken als je zwanger bent of borstvoeding geeft. Tegen erge misselijkheid wordt wel domperidon of metoclopramide gebruikt.
Bij een voedselvergiftiging wordt zelden antibiotica gebruikt.
Preventie van Voedselvergiftiging
Zeker tijdens warme dagen, ligt een voedselinfectie op de loer; mensen nemen de hygiëne met het warme weer helaas niet zo nauw. Houd je een voedselvergiftiging liever buiten de deur?
Was je handen altijd na een toiletbezoek, voordat je begint met koken en voordat je begint met eten. Jij wilt toch ook dat alles wat je in je mond stopt, lekker schoon is? De meeste voedselinfecties komen door bacteriën van rauw vlees en rauwe vis. Zorg dat deze bacteriën tijdens het koken dus niet ander eten besmetten. Dit klinkt logisch, maar wordt vaak niet goed gedaan.
Weet dat bacteriën waar je ziek van kan worden in vlees, vis of schelpdieren pas echt dood zijn als het helemaal gaar is. Wil je van het weekend lekker sushi of carpaccio eten? Zorg dat je vlees, vis of schelpdieren die je rauw eet niet langer dan één dag in de koelkast bewaart. Vis, vlees en schelpdieren zijn niet meer veilig na de houdbaarheidsdatum, ook al is het product pas één dag over de datum.
Net als bij gekoelde biertjes is het erg belangrijk om je vlees van de barbecue gekoeld te houden. Stop daarom alles wat bederfelijk is in een goede koeltas. Is de barbecue lekker in je achtertuin? Is niet al het eten opgegaan? Maak een bakje met het overgebleven eten en zet dit direct in de koelkast. Zorg dat je het binnen twee dagen opeet, langer is niet meer verantwoord.
Salmonella gaat dood als je het product goed verhit (minimaal 2 minuten bij 70 °C). Bak vlees dus door en door gaar en kook eieren het liefst hard. Was je handen voordat je gaat koken en zeker na het aanraken van rauw vlees. Vooral voor kwetsbare groepen zoals kinderen tot 5 jaar, zwangeren, zieken en bejaarden is het belangrijk om bovenstaande voorzorgsmaatregelen te treffen.
Voedselvergiftiging Tijdens de Zwangerschap
Nu je zwanger bent moet je goed voor jezelf en je baby zorgen. Daar hoort gezonde voeding bij. Mocht je toch per ongeluk rauw vlees of vis hebben gegeten, dan is de kans dat je wat oploopt heel klein, maar je kunt beter geen risico nemen. Probeer gevarieerd en voldoende te eten en alle voedingstoffen die je nodig hebt binnen te krijgen. Probeer matig te zijn met koek, snoep en snacks.
In melk- en kaasproducten die gemaakt zijn van rauwe melk ook wel ‘au lait cru’ genaamd, kunnen listeria bacteriën zitten. Een besmetting met de listeria bacterie kan nare gevolgen hebben zoals een vroeggeboorte, miskraam of zelfs een doodgeboren kindje. Deze voedingsmiddelen kun je beter laten staan: rauwe melk van de boerderij, brie, camembert, andere rauwmelkse en schimmelkazen zoals roquefort en gorgonzola.
Alle gepasteuriseerde en gesteriliseerde melk uit de supermarkt kun je wel drinken. Bijna alle kazen die in Nederland zijn gemaakt zijn veilig. Twijfel je over de veiligheid? Kijk dan of er op het etiket staat ‘au lait cru’.
Laat rauw vlees zoals rosbief, tartaar, filet americain en ossenworst liever staan. Je kunt namelijk besmet raken met de toxoplasmaparasiet. Wil je een keer een biefstukje, neem deze dan liever doorbakken. Fruit en rauwkost zijn gezond voor jou en je baby maar was deze eerst goed voordat je ze eet. Loop liever door bij de ijskraam: softijs kan besmet zijn met bacteriën die schadelijk kunnen zijn voor je ongeboren baby.
Voor de zekerheid kun je 10 microgram vitamine D per dag innemen. Dit kan zinvol zijn als je weinig buiten komt, een sluier draagt of je huid insmeert met een hoge beschermingsfactor. Vrouwen met een donkere huidskleur worden sowieso geadviseerd om extra vitamine D in te nemen.
Risicogroepen
Over het algemeen zijn gezonde mensen met een sterk afweersysteem minder vatbaar voor een voedselvergiftiging. Wanneer je een slecht afweersysteem hebt, loop je sneller een ziekte op en dus ben je ook gevoeliger voor een voedselvergiftiging.
Vooral voor kwetsbare groepen zoals kinderen tot 5 jaar, zwangeren, zieken en bejaarden is het belangrijk om bovenstaande voorzorgsmaatregelen te treffen.
Wees extra voorzichtig als u plastabletten of medicijnen tegen hoge bloeddruk gebruikt. Bent u ouder dan 70 jaar en heeft u een voedselvergiftiging? Neem dan contact op met uw huisarts.
Incubatietijd Listeria
Even wat feitjes ter geruststelling. De incubatietijd van listeria is ongeveer 2 tot 4 weken. Dus eerder zul je er niet ziek van worden. Er zijn zo'n 60 gevallen van listeriabesmetting per jaar in nl. Dat betekent dat je 0,000003% kans het het op te lopen.
Campylobacter: Een Onderschat Risico
Ziek geworden na het eten van kip? Grote kans dat campylobacter, het onbekendere stiefbroertje van salmonella, de boosdoener is. Kippenvlees is de belangrijkste bron van infecties met campylobacter. Verhitten tot het vlees goed gaar is en goede hygiëne zoals handen wassen, zijn de belangrijkste oplossingen om besmetting te voorkomen.
Samenvatting van Preventieve Maatregelen
Hieronder een overzicht van de belangrijkste maatregelen om een voedselvergiftiging te voorkomen:
- Was je handen grondig voor en na het bereiden van voedsel.
- Verhit kip, vlees en vis volledig.
- Bewaar rauw vlees en vis gescheiden van andere voedingsmiddelen.
- Gebruik schone snijplanken en keukengerei.
- Koel bederfelijke producten snel.
- Let op de houdbaarheidsdatum van producten.
labels: #Kip
