Het eten van rauw vlees kan risico's met zich meebrengen, met name door de aanwezigheid van bacteriën zoals Salmonella. Een voedselinfectie wordt veroorzaakt door een bacterie, virus of parasiet in je maag of darmen. De meeste voedselvergiftigingen komen door bacteriën. Op rauw voedsel, zoals rauw vlees of rauw vis, zitten altijd wel bacteriën. De meeste van die bacteriën kunnen geen kwaad.
Salmonella en Rauw Vlees: Een Gevaarlijke Combinatie
De salmonellabacterie behoort tot de familie van de enterobacteriën. Er zijn zo’n 1500 verschillende typen salmonellabacteriën, ook wel ‘serotypen’ genoemd. De verschillende serotypen hebben vaak een eigen gedrag. Sommige salmonellabacteriën verdwijnen binnen enkele dagen vanzelf. In dat geval is een behandeling niet nodig. Er zijn echter ook salmonellabacteriën die ernstige infecties en zelfs blijvende klachten kunnen veroorzaken. Behandeling met antibiotica is in dat geval noodzakelijk.
De salmonellabacterie komt veelvuldig voor bij dieren. Besmetting kan ontstaan door het eten van dierlijke producten en in zeldzame gevallen door contact met dieren. Een salmonellabesmetting kan zowel in Nederland als in het buitenland opgelopen worden. In sommige landen, met mindere hygiënische omstandigheden, is de kans op infectie veel groter dan in Nederland.
Voedingsmiddelen met een Hoog Risico
De salmonellabacterie komt vooral voor in rauw vlees (met name varkensvlees en kip), eieren, rauwe melk en melkproducten, vis en garnalen. Normaal gesproken veroorzaakt het eten van besmet vlees niet direct een infectie. Pas wanneer de bacteriën zich op het voedsel hebben kunnen vermeerderen, ontstaat infectiegevaar. Dit is het geval wanneer producten niet voldoende gekoeld bewaard zijn of wanneer producten niet goed verhit worden. De salmonellabacterie wordt gedood wanneer een product geheel (dus ook aan de binnenkant) tot 70 °C verhit wordt. Invriezen en koelen van producten doodt de bacterie niet maar gaat wel vermeerdering tegen.
Risicogroepen
Ouderen, zuigelingen en mensen met een verzwakt immuunsysteem zijn een risicogroep voor een salmonella infectie.
Symptomen van een Salmonella-infectie
Het duurt ongeveer 6 tot 48 uur voordat een salmonellabesmetting klachten veroorzaakt. Deze periode wordt de incubatietijd genoemd. Klachten die kunnen ontstaan zijn: misselijkheid, overgeven, diarree (soms met slijm en bloed), buikkrampen, koorts en hoofdpijn. Met name bij een infectie met de Salmonella typhi en de Salmonella paratyphi bacterie kunnen de klachten heel hevig zijn. De infectie die ontstaat door deze bacteriën wordt ook wel buiktyfus of paratyfus genoemd. Deze aandoeningen kunnen, wanneer ze niet behandeld worden, dodelijk zijn.
Een klein aantal mensen dat een salmonellabesmetting heeft opgelopen, kan blijvende (chronische) klachten houden. Dit kunnen buikklachten zijn, zoals buikkrampen of diarree, maar ook gewrichtsklachten kunnen ontstaan als de salmonellabacteriën in de bloedbaan zijn doorgedrongen. De kans dat dit gebeurt is groter bij mensen met een (ernstig) verzwakt immuunsysteem.
Diagnose en Behandeling
Door middel van ontlastingsonderzoek kan de diagnose gesteld worden. Bij de meeste infecties is geen behandeling nodig. Het is belangrijk om voldoende te drinken, omdat je door diarree, overgeven en koorts veel vocht verliest. Om uitdroging te voorkomen, moet dit vocht aangevuld worden. Bij de drogist en apotheek is ORS verkrijgbaar. Dat is een poeder dat je oplost in water. Hiermee vul je niet alleen vocht aan, maar ook zouten en suikers. In principe kun je normaal eten, dus probeer gewoon te eten waar je zin in hebt.
Bij aanhoudende of ernstige klachten zoals hoge koorts kan een behandeling nodig zijn. Wanneer de koorts na drie dagen niet verminderd is, is het raadzaam een arts te raadplegen.
Voedselvergiftiging: Symptomen en Oorzaken
Heb je iets verkeerds gegeten waardoor je buikpijn of buikkrampen hebt? Je kan een voedselvergiftiging hebben. Ontzettend vervelend en je wilt er natuurlijk zo snel mogelijk vanaf. Zeker weten of je last hebt van een voedselvergiftiging? Een voedselvergiftiging begint vaak met buikpijn of buikkrampen. De klachten beginnen meestal binnen acht tot 24 uur nadat je iets verkeerds hebt gegeten.
Symptomen van Voedselvergiftiging
- Buikpijn en krampen
- Diarree (waterige, dunne ontlasting)
- Hoofdpijn
- Overgeven
- Verlies van eetlust
- Koorts
- Rillingen
- Slapte en vermoeidheid
- Misselijkheid
- Spierpijn
Omdat er veel verschillende soorten organismen zijn die voedselvergiftiging veroorzaken kunnen de symptomen en ernst ervan variëren. Bovendien kan de tijd tussen de vergiftiging en het optreden van de verschijnselen variëren van een aantal uren tot een aantal dagen, waardoor het lastig kan zijn om aan te wijzen welk voedingsmiddel de boosdoener is geweest.
Wat te Doen bij een Voedselvergiftiging
Gelukkig is het meestal binnen één tot drie dagen weer over, maar in die tijd kun je je heel beroerd voelen. Houden de klachten langer dan drie dagen aan? Soms is het er na één of twee keer overgeven weer uit. Als je veel moet overgeven en ook diarree hebt, dan verliest je lichaam veel vocht. Merk je dat je weer honger of dorst krijgt? Probeer dan gewoon wat te eten. In principe raden huisartsen aan om alles te eten waar je trek in hebt.
Heb je langer dan een week diarree of heb je er vaker last van? Probeer dan vet voedsel en producten als melk, appelsap, frisdranken te vermijden. Dit is niet altijd even goed voor je darmen. Je darmen zijn tijdens een voedselinfectie behoorlijk van slag. Als je weer begint met eten, dan kun je snel buikkrampen krijgen; dat is normaal en hoort erbij.
Er bestaan geen medicijnen om voedselvergiftiging te verhelpen. Het enige dat je kan doen, is wachten tot de giftige stoffen uit je lichaam verdwijnen. Bij overgeven of hevige diarree kun je ORS gebruiken om uitdroging te voorkomen. In dit drankje zitten speciale suikers en zouten die je vochtbalans op peil houden. Probeer elke vijf of tien minuten een eetlepel te drinken.
Eventueel kun je gebruikmaken van het stopmiddel loperamide, als je last hebt van diarree. Loperamide zorgt ervoor dat de ontlasting minder frequent wordt. Let op, dit kan wel verstopping veroorzaken en het versnelt de genezing niet. Gebruik het middel niet als je koorts of bloederige diarree hebt. Loperamide mag je niet gebruiken als je zwanger bent of borstvoeding geeft.
Preventie van Salmonella en Voedselvergiftiging
Pas op met rauwe dierlijke producten. Let er in restaurants (in Nederland, maar vooral in het buitenland) goed op dat vlees- en visproducten voldoende gegaard zijn. Was keukenmateriaal, zoals messen en snijplanken, goed met heet water en afwasmiddel na contact met rauw vlees. Als u veel vocht verliest, door diarree, overgeven en koorts, is het belangrijk dat dit vocht weer aangevuld wordt.
Bij drogist en apotheek is ORS poeder verkrijgbaar. Dit poeder kun je oplossen in water en vervolgens opdrinken. Bij een salmonella infectie mag je in principe gewoon alles eten. Het advies om alleen thee en beschuit te nemen is inmiddels achterhaald. Het is juist goed om zoveel mogelijk normaal te eten. Op die manier sterk je snel weer aan en verbetert je conditie. Bruin brood of volkorenbrood is beter dan wit brood omdat het veel meer vezels bevat.
Houd je een voedselvergiftiging liever buiten de deur? En niet maar één keer per dag! Was je handen altijd na een toiletbezoek, voordat je begint met koken en voordat je begint met eten. Jij wilt toch ook dat alles wat je in je mond stopt, lekker schoon is? De meeste voedselinfecties komen door bacteriën van rauw vlees en rauwe vis. Zorg dat deze bacteriën tijdens het koken dus niet ander eten besmetten. Dit klinkt logisch, maar wordt vaak niet goed gedaan.
Weet dat bacteriën waar je ziek van kan worden in vlees, vis of schelpdieren pas echt dood zijn als het helemaal gaar is. Zorg dat je vlees, vis of schelpdieren die je rauw eet niet langer dan één dag in de koelkast bewaart. Die staat er niet voor niets! Vis, vlees en schelpdieren zijn niet meer veilig na de houdbaarheidsdatum, ook al is het product pas één dag over de datum. Twijfel je of je iets nog kan eten?
Stop daarom alles wat bederfelijk is in een goede koeltas. Is de barbecue lekker in je achtertuin? Is niet al het eten opgegaan? Maak een bakje met het overgebleven eten en zet dit direct in de koelkast. Zorg dat je het binnen twee dagen opeet, langer is niet meer verantwoord.
Samenvatting van Preventiemaatregelen
- Pas op met rauwe dierlijke producten.
- Let op voldoende garing van vlees en vis.
- Was keukenmateriaal grondig.
- Vul vocht aan bij diarree en overgeven.
- Eet normaal, tenzij klachten aanhouden.
- Was handen regelmatig.
- Bewaar rauwe en gekookte producten gescheiden.
- Koel bederfelijke producten snel.
- Eet restjes binnen twee dagen op.
Wanneer een Arts Raadplegen?
Zit er bloed in de diarree, heeft u hoge koorts of is de diarree na een week niet minder geworden? Neem dan contact op met de huisarts.
Mocht je klachten krijgen, let er dan vooral op dat je genoeg drinkt. Krijg je uitdrogingsverschijnselen of hele erge koorts en het houdt langer dan 2 dagen aan? Ga dan naar de huisarts.
De klachten die u krijgt door een salmonellabesmetting gaan vanzelf over. Wanneer u besmet bent, is het belangrijk dat u genoeg drinkt en suiker en zout binnenkrijgt. Dit voorkomt uitdroging.
Wanneer u contact op moet nemen met de huisarts:
- U voelt zich suf, raakt in de war of heeft het gevoel dat u gaat flauwvallen
- U heeft waterdunne diarree (6 keer of vaker op een dag) en dit duurt al drie dagen of langer
- U blijft braken en/of braakt heftig
- U heeft voortdurend buikpijn
- U drinkt (te) weinig
- U heeft al een dag niet meer geplast
- Er zit bloed of slijm bij de ontlasting
labels: #Vlees
