Rijstallergie komt in Nederland niet veel voor, behalve bij mensen waarbij rijst het dagelijks voedsel is. Er bestaat kruisreactiviteit tussen rijst en andere grassoorten en granen (Graminae) en mais. Een groot percentage (in Oosterse landen) is gesensibiliseerd en vertoont geen klinische verschijnselen.
Symptomen van Rijstallergie
De symptomen die gepaard kunnen gaan met allergie tegen rijst zijn:
- Buikkramp
- Misselijkheid
- Braken
- Rhinitis
- Rhinoconjunctivitis
- Dyspnoea (kortademigheid)
- Astma
- Contact urticaria (netelroos)
- Atopische dermatitis (eczeem)
- Dermatitis (huidontsteking)
- In zeldzame gevallen angioedeem en anafylaxie
FPIES en Rijstallergie
FPIES (Food Protein Induced Enterocolitis Syndrome) is een zeldzame, maar ernstige voedselallergie. Bij FPIES krijgen kinderen door sommige soorten eten of drinken een ontsteking in het maagdarmkanaal. Meestal komt deze ontsteking in Nederland door koemelk, pinda of kippenei, maar FPIES kan ook door andere soorten eten en drinken komen, waaronder rijst.
Symptomen van FPIES
De klachten beginnen bij FPIES vaak later dan bij een ‘gewone’ voedselallergie. Meestal moeten kinderen 1 tot 4 uur na het eten of drinken van het allergeen (erg) overgeven. Vaak voelt uw kind zich dan ook slap en is het bleek. De bloeddruk en de lichaamstemperatuur zijn soms laag. Heel soms raakt uw kind bewusteloos door de FPIES.
Diagnose van Rijstallergie en FPIES
Uw arts zal eerst navraag doen naar uw persoonlijke verhaal, de anamnese. Dit geeft de eerste aanwijzingen voor een mogelijke allergie. Ook zal hij vragen naar lichamelijke klachten en zonodig een lichamelijk onderzoek uitvoeren. Vervolgens kan uw arts besluiten om een bloedtest (CAP-test, of de oudere benaming RAST-test) en eventueel een huidpriktest te laten uitvoeren.
Er bestaat geen bloedonderzoek naar FPIES. De arts kan vaak door de eerdere klachten van uw kind bepalen of het FPIES heeft. Weten we niet zeker of uw kind FPIES heeft? Dan kan een test duidelijkheid geven. Deze test heet een voedselprovocatietest. Meestal krijgt uw kind voor de voedselprovocatietest een huidtest.
Voedselprovocatietest
Een voedselprovocatietest is tot slot de gouden standaard voor het aantonen van een voedselallergie. Bij een voedselprovocatietest onderzoeken we of uw kind een voedingsmiddel veilig kan eten of hier allergisch voor is. Dit onderzoek gebeurt in het ziekenhuis. Bij een voedselprovocatietest gaat uw kind in een aantal stappen het allergeen eten of drinken.
Soms moet deze provocatietest met enige regelmaat herhaald worden om na te gaan of u nog steeds reageert op het allergeen. Dat is vooral belangrijk bij kinderen, die over hun allergie heen kunnen groeien. Ook kan een voedselprovocatietest aangeven hoeveel van het allergeen nodig is voordat een reactie optreedt.
Behandeling van Rijstallergie
Krijgt uw kind een allergische reactie door een bepaalde soort eten of drinken? Dan moet u uw kind dit eten of drinken niet meer geven. Dit geldt niet alleen voor het pure product: bijvoorbeeld rijst. U mag uw kind ook geen ander eten of drinken geven waarin dit product zit. Het is belangrijk dat u de etiketten goed leest van eten en drinken dat u uw kind wil geven.
U kunt het beste kijken of het allergeen op de ingrediëntenlijst staat. Vaak staat het allergeen daar vetgedrukt, in hoofdletters of onderstreept. Staat er op een verpakking dat het voedingsmiddel “sporen van het allergeen (bijvoorbeeld rijst) kan bevatten”? Of dat het “in een fabriek wordt gemaakt waar het allergeen wordt verwerkt”? Dan mag uw kind dit eten en drinken wel nemen.
Geeft u borstvoeding? Dan mag u normaal gesproken hetzelfde blijven eten en drinken als u gewend bent, behalve als u anders is verteld. U zult vaak begeleiding krijgen van een diëtist. Het is belangrijk om uw kind gewoon te laten kennismaken met nieuwe soorten (bij)voeding. Hiermee voorkomt u dat uw kind als het ouder is problemen krijgt met eten en allergieën. Doe dit wel in overleg met uw arts of diëtist.
Medicatie bij FPIES
Het kan zijn dat uw arts u medicijnen (Zofran, Ondansetron) geeft. De medicijnen helpen tegen overgeven. U kunt de medicijnen geven als u de klachten van FPIES herkent (hevig overgeven, suf zijn). Naast de medicijnen is het ook belangrijk dat uw kind genoeg drinkt. Geef uw kind niet meteen te veel drinken, maar steeds een beetje.
Kruisreacties
Ben je bijvoorbeeld allergisch voor garnaal, dan kan het zijn dat je ook reageert op krab. Dat komt doordat de allergenen in deze voedingsmiddelen veel op elkaar lijken. Soms krijg je met hooikoorts ook allergische reacties bij het eten van bepaalde producten, zoals fruit. Ook dat noemen we kruisreacties.
Histamine-intolerantie
Omdat histamine een van de belangrijkste chemicaliën is die betrokken is bij allergische reacties, lijken de symptomen van histamine-intolerantie sterk op een allergie. Het lichaam produceert van nature histamine, maar de chemische verbinding komt ook uit het voedsel dat je eet. Bepaalde voedingsmiddelen bevatten van nature veel histamine of stimuleren de afgifte ervan in het lichaam (histaminevrijmakers).
Voedingsadvies bij Histamine-intolerantie
Vuistregel voor een histamine arm dieet is dat het voedsel zo vers mogelijk moet zijn. Hoe langer iets bewaard wordt, hoe hoger het histaminegehalte. Een goede manier om de natuurlijke toename van histamine in eiwitrijk voedsel te bestrijden: vers kopen en dezelfde dag koken of invriezen. Bevriezing stopt namelijk de opbouw van de biogene amine.
Wanneer naar de huisarts?
Merk je dat je heftig reageert op een bepaald voedingsmiddel? Ga dan naar de huisarts. Die kan vaststellen of het om een voedselallergie of intolerantie gaat en je dan doorverwijzen naar een diëtist. Bij een diëtist krijg je advies over hoe je bepaalde voedingsmiddelen kunt mijden zonder dat je een tekort aan voedingsstoffen krijgt.
Spoed: Bel direct de huisarts, de huisartsen-spoedpost of 112 als je opeens 1 of meer van deze klachten hebt:
- Je hebt klachten die je herkent van een erge allergische reactie die je eerder hebt gehad.
- Je ademt moeilijk of hoort een piepend geluid bij het ademen.
- Je stem klinkt plotseling hees.
- Je tong of keel wordt dik.
- Je wordt duizelig of valt flauw.
Heb je een allergie-pen, gebruik die dan. Bel daarna meteen de huisarts, de huisartsenpost of 112.
Voedselovergevoeligheid: Allergie of Intolerantie?
Naar schatting heeft ongeveer 1 tot 4% van de bevolking een voedselallergie of voedselintolerantie. Bij kinderen wordt geschat dat zo'n 4 tot 6% een voedselovergevoeligheid heeft. Het is niet eenvoudig om voedselovergevoeligheid vast te stellen. De klachten kunnen heel verschillend zijn en per persoon anders zijn.
Bij een voedsel-allergie krijg je meestal verschillende soorten klachten tegelijk. Na het eten van pinda krijg je bijvoorbeeld last van jeuk (huid) én moeilijk ademhalen (longen). De klachten komen meestal ook meteen na het eten. Bij een voedsel-allergie krijg je meestal meteen klachten na het eten van bepaald voedsel.
Checklist bij Klachten
Misschien krijg je dezelfde klachten nog een keer. Kijk dan ook wat je gegeten hebt. Je kunt ook een voedingsdagboek invullen. Daarin schrijf je alles op wat je eet en drinkt. Doe dit 1 tot 2 weken. Krijg je wel steeds klachten na bepaalde voeding? Komt er uit het voedingsdagboek dat je misschien niet tegen bepaald voedsel kunt? Bespreek dit met je huisarts.
labels:
