Veel mensen vieren jaarlijks hun geboortedag. Waar komt eigenlijk de traditie om iemands verjaardag te vieren vandaan? Waarschijnlijk startte het vieren van de verjaardag al in de vroege geschiedenis. De mensen hadden toen nog geen kalender, maar beseften wel dat ze ouder werden. Vaak relateerden ze hun leeftijd aan de seizoensveranderingen in de natuur.

Volgens sommige wetenschappers waren de Egyptenaren de eerste die hun verjaardag vierden. Zij verwijzen naar de Bijbeltekst Genesis 40 vers 20, waarin staat dat de farao zijn verjaardag vierde. Andere egyptologen en historici weerleggen dit argument door te beweren dat dit een verwijzing is naar zijn kroningsdatum. Waarschijnlijk namen de Grieken het verjaardagsfeest over van de Egyptenaren, door de verjaardagen van hun goden te vieren.

Zo zouden ze maanvormige taarten met brandende kaarsen aan hun god Artemis hebben geofferd. De kaarsjes staan symbool voor het schijnsel van de maan. Wanneer je ze uitblaast en een wens doet, neemt de rook de wens mee naar de hemel, waar de wens hopelijk verhoord zal worden. De Romeinen zijn de geschiedenisboeken ingegaan als de eerste beschaving waar het gebruikelijk was de verjaardag te vieren voor de gewone man. Mede door hun eigen kalender werd het ook voor het volk mogelijk verjaardagen te vieren en groeide het feest uit tot een grote traditie.

Na de val van het Romeinse Rijk raakte de traditie van het verjaardag vieren tijdens de Middeleeuwen in verval. De kerk beschouwde het verjaardagsfeest als een heidense traditie en pas in de vierde eeuw veranderden de christenen van gedachten en vierden de verjaardag van Jezus Christus. Onder het volk was het echter niet gebruikelijk een verjaardag te vieren. Koningen en machtige edellieden begonnen die wel te doen.

De Opkomst van de Verjaardagstaart

Je mag het nu even niet, je verjaardag groots vieren. Dat is jammer en waar je misschien niet helemaal bij stil staat, is dat mensen eeuwenlang hun verjaardag niet hebben gevierd en zeker niet met taart! De allereerste verjaardagstaart staat geregistreerd in Duitsland! Dit was ergens rond de Middeleeuwen. De verjaardagstaart is hiermee een echte typische westerse traditie. Dat de eerste taarten al terug te vinden waren op de muren van de Egyptische graftombes en bij de bruiloften van de Grieken en Romeinen heb je in onze vorige blog al kunnen lezen.

Alleen komt ook de eerste echte verjaardagstaart uit deze tijd. Die taarten waren echter niet bedoeld voor de verjaardag van mensen, maar van de Goden! Vroeger werden namelijk alleen verjaardagen van Goden gevierd. Voor deze Goden werd dan taart gemaakt om vervolgens aan hun te offeren. Artemis, de Godin van de maan, was zo’n Godin. Voor haar werden speciale taarten gebakken in de vorm van de maan. Dit waren kleine ronde taarten.

Deze werden geplaatst op het altaar in de, aan haar gewijde, tempel. Om de taart ook echt de gloed van de maan te geven, werden er kaarsjes op de verjaardagstaart geplaatst. Dit gaf een echt lichteffect. De taart met kaarsen moest vervolgens in één keer worden uitgeblazen, dan zou Artemis goed gestemd worden. Door de tijd heen gingen de mensen in andere culturen ook de verjaardagstaart gebruiken. Dit was alleen niet meer voor de verjaardag van de Goden, maar om hun eigen verjaardagen te vieren.

Met name die van kinderen. In Duitsland werd dit voor het eerst gedaan. De taarten waren toen nog erg simpel. Later kregen de taarten meerdere lagen, ze werden mooier en lekkerder. Er was ondertussen zo veel tijd overheen gegaan, dat de betekenis van kaarsjes op Artemis’ cake veranderde in de betekenis van het ‘levenslicht’. Mensen kregen een kaarsje op de taart voor elk jaar dat ze oud waren. Het bijzondere in Duitsland was dat de Duitsers er nog één kaarsje extra op de taart deden, om zo de hoop op een volgend jaar te symboliseren.

Heel lang zijn alleen de verjaardagen van mannen gevierd, de verjaardagen van de vrouwen werden pas vanaf de 12e eeuw gevierd. Die moesten dus nog even wachten op taart! Ook was het vieren van je verjaardag met taart alleen bestemd voor rijkere gezinnen. Kinderen in arme gezinnen vierde hun verjaardag niet. Pas vanaf 1900 konden ook de armere mensen hun verjaardag vieren.

De Evolutie van Verjaardagstradities

In de zeventiende eeuw begonnen de Duitsers met het Kinderfeste. Voor hun kinderen werden er tijdens hun verjaardag kinderfeestjes gehouden waar taart met kaarsen tevoorschijn kwamen. Lange tijd waren de verjaardagtaarten alleen beschikbaar voor de rijkere bevolking van de samenleving. Dit veranderde echter tijdens de Industriële Revolutie toen er op grote schaal goedkoop taartjes geproduceerd konden worden en de verjaardagstaarten ook voor de massa beschikbaar werden.

In 1893 bedachten de twee zusjes Mildred and Patty Hill een liedje voor hun leerlingen op school. Dit liedje heette ‘Good morning to all’ en verspreidde zich over heel Amerika. In 1924 veranderde Robert Coleman het liedje in ‘Happy Birthday to You’ en publiceerde het in een liedjesbundel. Deze versie van het liedje werd wereldwijd bekend en wordt vandaag de dag nog steeds gezongen.

Taart en verjaardagen gaan hand in hand. Men kijkt vreemd op wanneer er tijdens een verjaardagsfeest geen gebak geserveerd wordt. Het enige onderdeel van een verjaardag dat misschien nog belangrijker is dan taart, is het geven van een goed cadeau. Maar weet u ook waarom we standaard taart eten op een verjaardagsfeestje? Is dat een recente traditie, of bestaat die al langer? Wij zijn eens de geschiedenis van de verjaardagen ingedoken.

De geschiedenis van de verjaardag gaat ver terug: waarschijnlijk waren het al de oude Romeinen die voor het eerst hun geboortedag vierden. Taart op een verjaardag is een iets nieuwere traditie, waarschijnlijk uit middeleeuws Duitsland. Ouders geloofden toen namelijk dat kinderen op hun verjaardag extra kwetsbaar waren voor boze geesten en demonen. Daarom werd er een taart gebakken, waarop kaarsjes geplaatst werden - het licht van die kaarsjes hield namelijk het kwade buiten de deur.

Een taart kreeg altijd één extra kaarsje dan het kind oud was geworden: dat symboliseerde de hoop dat het kind het komende levensjaar goed door zou komen. In de negentiende eeuw werd taart op een verjaardag pas echt trendy. Toen begonnen steeds meer rijkelui hun verjaardag te vieren zoals wij dat nu ook nog doen. Taart en gebak waren destijds nog een echte luxe: perfect om te eten op een feestelijke verjaardag, dus. Ook tegenwoordig is taart eigenlijk nog een luxe. Een verjaardagstaart eet u immers niet zomaar doordeweeks. Een heerlijke taart - van chocola, aardbeien of slagroom - maakt een verjaardagsfeest nog altijd net wat extra bijzonder.

Tradities Naast Taart en Kaarsjes

Naast een taart horen er nog meer tradities bij het vieren van een verjaardag: zo hangen we slingers op, worden er liedjes gezongen, en ontvangt de jarige natuurlijk cadeaus. Bent u uitgenodigd voor een verjaardagsfeest en bent u nog op zoek naar een origineel verjaardagscadeautje? Zoek dan niet verder. Bij Bronzen Beelden Winkel kunt u namelijk prachtige bronzen beelden aanschaffen waar de jarige nog jarenlang plezier van zal hebben.

Fijne tradities, visite en allerlei kleine voorrechten zorgen dat de jarige in het middelpunt van de belangstelling staat en zich echt jarig voelt. Zoals we in Feest vieren ook schreven, wordt een feest een echt feest als er bepaalde elementen in zitten die ieder jaar terugkomen. Het hoeft allemaal niet groots te zijn, maar wel net even anders dan anders.

Andere oude tradities zijn het versieren van het huis en de stoel van de jarige met slingers en ballonnen, het geven vancadeautjes, vaak bij mama en papa in het grote bed, zingen voor de jarige en het dragen van een mooie kroon. Bombardeer een houten kistje tot verjaardagkistje: hier in zitten allemaal spannende verjaardagsdingen: kaarsjes, een kroon, een speciale stoelslinger, etc. Jarig op een feestdag? Verwerk de feestdag in het verjaardagsritueel in plaats van andersom.

Zet foto’s neer van je kind een jaar geleden, en het jaar daarvoor, het jaar daarvoor enzovoorts. Maak een verjaardagsgastenboek. Koop een boekje of schrift waarin elke gast iets in mag schrijven. Een wens bijvoorbeeld of een anekdote van toen hij/zij diezelfde leeftijd had. Leuk voor later!

Praktische Tips voor een Geslaagde Kinderverjaardag

Juist bij kinderverjaardagen is het heel belangrijk om goed naar je kind te kijken; hoe zorg je dat deze verjaardag het ultieme feestje is voor je kind? Maak daarin keuzes en communiceer die ook helder met familie en genodigden zodat je kind niet overprikkeld of misschien zelfs overstuur raakt op zijn feest. Spreek een duidelijke begin- en eindtijd af. Weet je dat je te maken hebt met plakkers, of met een kind dat snel overprikkeld raakt, begin dan pas in de middag af.

Als je veel visite verwacht kan het fijn zijn om de verjaardag twee keer te vieren; een keer in het weekend en een keer op de verjaardag zelf. Bij veel visite; wacht tot iedereen er is en laat je kind dan in een keer alle cadeaus open maken. Veel kinderen op bezoek: geef ze iets te doen. Veel kinderen worden overladen met cadeautjes op hun verjaardag; vraag het bezoek een bijdrage te doen aan een groot cadeau.

Maak voor je kind een eigen, gezonde taart en zet de ongezonde variant voor volwassenen apart. Vier de verjaardag in een thema: pas de versiering, de taart, de cadeaus en de kleding aan aan het thema. Ook is het leuk om oudere kinderen iets te laten doen op het feest. Doe iets met hun hobby: trek alles uit de kast en regel een workshops bonbons maken of speerslijpen.

Verjaardagstradities Wereldwijd

Een verjaardag wordt echter in de meeste (hoewel niet alle) culturen als een belangrijke gebeurtenis beschouwd. Verder kennen veel volken prachtige vieringen, die erg afwijken van de westerse traditie van taart met kaarsjes - geloof het of niet, niet alle culturen vieren een verjaardag met een suikerbom. In veel Latijns-Amerikaanse landen is de 15de verjaardag van een meisje een mijlpaal. Het is het begin van hun leven als vrouw en er wordt dan van ze verwacht, dat ze wat meer volwassen verantwoordelijkheden aan kunnen.

Niets ten nadele van onze Australische vrienden, maar de gedachte komt als vanzelf bij ons op, dat deze traditie waarschijnlijk is bedacht door uitgeputte ouders, die een heel makkelijke versie maakten van de verjaardagstaart traditie. Canadezen zijn blijkbaar heel origineel met hun gelukwensen. In het Grote Witte Noorden wordt de jarige job of jet vaak overvallen en daarna wordt zijn of haar neus ingesmeerd met boter om ongeluk af te weren. Deze bijzondere traditie werpt zoveel vragen op… Waarom de neus? Hoeveel overvallen met neussmeren werden uiteindelijk een echt vuistgevecht?

Cadeautjes krijgen voor je verjaardag in Italië is een lastig dingetje. Volgens de sociale omgangsvormen moet je het cadeau dat je krijgt onmiddellijk uitpakken, anders kom je heel onbeleefd over! Op verjaardagen eten de Chinezen extra lange noedels, als symbool voor een lang leven. Die moeten zo ver mogelijk worden opgeslurpt, voordat ze afgehapt worden. Ik weet niet hoe het voor jou is, maar dit klinkt ons als heel mooi in de oren!

De Russen geven aan verjaardagsfeestjes een extra warmte, doordat zij cadeautjes meebrengen voor alle aanwezige kinderen. De laatste traditie die we voor je hebben is eigenlijk geen verjaardagsfeestje, omdat de Vietnamezen hun persoonlijke verjaardag niet vieren. In plaats daarvan viert iedereen tegelijkertijd het feit dat ze een jaartje ouder zijn geworden tijdens het Vietnamese nieuwjaar (“Tet”).

Alternatieve Verjaardagstradities

Zo vieren andere landen traditioneel hun verjaardag:

  1. Zuid-Korea: Zeewiersoep (Mi-yeok-guk) als ontbijt.
  2. Rusland: Huisgemaakte taart met de naam van de jarige.
  3. China: Lange noedels (Chang Shou Mian) voor een lang leven.
  4. Australië: Fairy Bread (wit brood met boter en spikkels).
  5. Zweden: Prinsessentaart (gigantische slagroomtaart).
  6. Ghana: Oto (puree van yamswortel met ei en uien).
  7. Mexico: Arroz con Leche (rijstpudding).

Zoals je ziet zijn er nogal wat leuke en verschillende verjaardagtradities. Zie jij jezelf al noedels eten, of feeënbrood, in plaats van de kaarsjes uitblazen?

labels: #Taart

Zie ook: