Wie wordt er nou niet blij van jam? Alleen al omdat het ons doet denken aan luie zondagochtenden. Marmelade op een croissant, aardbeienjam op een pannenkoek of jam op scones samen met clotted cream. Het is allemaal even lekker!
Zelf jam maken is ontzettend makkelijk! Vandaag wil ik jullie inspireren om (als je dit nog niet eerder hebt gedaan) echt eens je eigen jam te maken, met welke soort fruit(combinatie) dan ook. Het is een leuk klusje, perfect voor aan het einde van de zomer wanneer er (zoet en sappig) fruit in overvloed is.
Waarom Zelf Jam Maken?
Jam is van oudsher een manier om vers fruit te conserveren. Door de verhitting en het hoge suikergehalte blijft de jam lang goed en kun je er het hele jaar door van genieten. Naast dat je een lekker resultaat hebt, is jam maken leuk. Het plukken van het fruit is rustgevend. Het samen maken van jam is gezellig en levert fijne gesprekken op.
De Benodigdheden
Om zelf jam te maken, heb je de volgende benodigdheden nodig:
- 500 g zacht fruit (aardbeien, bessen, bramen, frambozen)
- 500 g geleisuiker*
- Hoge pan met deksel
- Steriele weckpotten of potten met deksel
- Plasticfolie
* Geleisuiker is een speciaal soort suiker, waaraan pectine en citroenzuur is toegevoegd.
Ingrediënten en Verhoudingen
Bij het maken van jam is geleisuiker één van de basisingrediënten. Geleisuiker is kristalsuiker waar pectine en citroenzuur aan toegevoegd is. De pectine en het citroenzuur zorgen voor het gelerende effect, oftewel de dikte en stevigheid van de jam. Suiker op zichzelf is een zoetmaker, maar daarnaast ook een conserveringsmiddel.
In principe is de verhouding 1:1 of 1:1/2. Suiker is niet alleen voor de smaak het is tevens een conserveringsmiddel. Wanneer je zelf jam maakt hoef je je hier niets van aan te trekken en kun je spelen met de verhouding fruit en suiker. Je kunt zelfs jam maken met alleen fruit en helemaal geen toegevoegde suiker. Gebruik in dat geval een beetje geleipoeder en citroensap.
Alternatieven voor Geleisuiker
Naast de gebruikelijke geleisuiker bestaan er alternatieven waarmee je de hoeveelheid suiker in een jam recept kunt terugbrengen. Voorbeelden zijn ‘geleisuiker speciaal’ en geleipoeder. Geleisuiker speciaal is bedoeld voor zoete soorten fruit waarbij minder suiker nodig is voor een smakelijke jam, maar waarbij je wel hetzelfde gelerende effect nodig hebt. Geleipoeder bevat van zichzelf weinig tot geen suiker. Je kunt het combineren met een alternatief voor suiker (zoetstof, honing of ahornsiroop) of je laat de zoetmakers volledig weg als je een suikervrije jam wil maken.
Citroensap
In veel jamrecepten zul je citroensap tussen de ingrediënten tegenkomen. Van nature heeft citroensap net zoals pectine een gelerende werking, maar daarnaast wordt het ook als smaakmaker aan jam toegevoegd.
Het Jam Maak Proces
- Voorbereiding: Zet alle ingrediënten klaar.
- Steriliseren: Steriliseer de glazen potten en deksels. Dit kan door ze goed uit te koken in een pan met ruim water, in de oven of bovenin de vaatwasser op het heetste programma. Doe dit bij voorkeur pas tijdens het koken, zodat de potten nog warm zijn tijdens het vullen. Jampotten steriliseren doe je zo: doe de potten in een grote pan met water, breng aan de kook en laat een paar minuten doorkoken. Haal ze daarna met een tang uit het water en zet ze op een schone theedoek. Je hoeft de potten niet af te drogen, omdat ze zo heet zijn dat het vocht verdampt. Eenmaal afgekoeld maak je de potten schoon en plak je er een etiket op met de bereidingsdatum.
- Fruit voorbereiden: Was het fruit en dep het zorgvuldig droog. Verwijder afhankelijk van het type fruit de kroontjes, pitten en blaadjes. Zacht fruit hoef je niet fijn te snijden, je roert het fruit tijdens het koken stuk.Houd wat zacht fruit apart en voeg pas toe als de jam wat is afgekoeld. Zo krijgt je jam meer textuur.
- Fruit en suiker mengen: Doe het fruit met de geleisuiker en citroensap in een ruime pan. Laat het fruit 2 uur staan, zodat de suiker alvast op kan lossen. Deze stap is optioneel, maar zorgt ervoor dat de jam minder lang hoeft te koken.
- Koken: Zet de pan op het vuur en breng rustig aan de kook. Breng het fruit met de geleisuiker op laag vuur al roerende aan de kook. Blijf roeren en laat circa 5 minuten koken. Als er schuim ontstaat, schep dit dan af. Kook de jam 5-10 minuten door, de tijd in als de jam helemaal kookt.
- Geleer Test: Verdeel een lepel jam op het koude schoteltje. Stolt de jam meteen, dan is deze klaar. Is jouw zelfgemaakte jam niet stevig genoeg naar jouw smaak? Dan moet je het waarschijnlijk gewoon nog wat langer inkoken. Ga met een lepel door de jam en trek een streep over de bolle kant van de lepel. Blijft de streep zichtbaar? Dan is je jam klaar. Loopt de jam direct over de getrokken streep heen?
- Potten vullen: Zet de schone glazen potten op een theedoek of houten snijplank. Schenk of schep de jam met een soeplepel of jamtrechter in de potten, tot 1 cm onder de rand. Vul gesteriliseerde weckpotten tot de rand met de jam, dek af met plasticfolie en sluit de potten af. Veeg de rand zo nodig schoon met een stukje keukenpapier. Draai gewone jampotten met een schroefdeksel meteen dicht en zet ze 5 minuten ondersteboven.
Tips voor het maken van jam
- Zoek rijp fruit uit.
- Gebruik een grote, hoge pan, tegen het spetteren.
- Geleisuiker helpt om de jam dikker te krijgen.
- Citroensap helpt ook.
Jam Maken Zonder Geleisuiker
Als je jam wil maken zonder geleisuiker dan kun je geleipoeder in combinatie met gewone kristalsuiker of in combinatie met een zoetstof gebruiken.
Bewaren van de Jam
Dichte potten jam zijn 6 - 12 maanden houdbaar, mits ze koel en donker staan. Bewaar de gevulde potten met jam op een droge en koele plek, aangebroken jampotten bewaar je in de koelkast. Als je de jam in een goed afgesloten pot op een koele, donkere plek bewaart, blijft die 3 tot 6 maanden goed.
Variaties en Smaken
Je kunt van allerlei soorten fruit zelf jam maken. Kies fruit uit het seizoen voor je zelfgemaakte jam. Je kunt ook andere smaken aan de jam toevoegen, zoals verse of gedroogde kruiden. Voeg kruiden en specerijen toe om je jam een krachtige smaak te geven: vanille, kaneel, kardemom, schil van sinaasappels, limoenen of citroenen, steranijs, munt en basilicum.
Tabel: Verhouding Fruit en Suiker
| Type Suiker | Verhouding Fruit:Suiker | Opmerkingen |
|---|---|---|
| Geleisuiker | 1:1 | Standaard verhouding voor de meeste fruitsoorten |
| Geleisuiker Speciaal | Varieert, zie verpakking | Minder suiker nodig, geschikt voor zoet fruit |
| Kristalsuiker + Geleipoeder | Varieert, naar smaak | Voor suikervrije of minder zoete jam |
labels:
Zie ook:
- Pandan rijst koken: De perfecte water-rijst verhouding voor fluffy rijst!
- Rijst Koken Verhouding: Perfecte Rijst Elke Keer!
- Rijstkoker Verhouding: Perfecte Rijst Elke Keer!
- Ontdek de Leukste Kindvriendelijke Lunchplekken in Helmond voor het Hele Gezin!
- Hoe Krijg Je Stoofvlees Echt Mals? Ontdek De Ultieme Gids Voor Perfect Stoofvlees!




