In Nederland is de aardappel al lang een vaste factor in ons voedselpatroon. Het voedingscentrum adviseert ook al lange tijd regelmatig aardappels te eten. En dat is niet voor niets, want er zit een hoop vitamine C in aardappels. Maar ook vitamine B, kalium, ijzer en zink tref je in de aardappel aan.

De Geschiedenis van Patat Friet

In mijn jeugd heette een zak gefrituurde aardappelreepjes nog voluit patat friet. Zo noemde grote delen van Nederland het. Patat was enigszins bekend als ander woord voor aardappel. En friet stond voor gefrituurd. Met de tijd begon de naamgeving te veranderen. In Noord-Nederland raakte ‘patat’ meer in zwang, terwijl in Zuid-Nederland ‘friet’ of ‘frites’ de voorkeur kreeg. Geleidelijk koos bijna heel Nederland dus voor één woord. Mijn wandelvrienden gebruiken friet, terwijl ik bij bestellen nog altijd patat zeg. We zijn alle vier geboren en getogen in Utrecht. De vrienden na 1954 in Zuilen, ik in de binnenstad. Een dialectoloog zou eens kunnen kijken naar het verschil in woordgebruik.

Het was Jan Stroop, zo’n wetenschapper met interesse in dialecten, die het in 1972 als eerste onderzocht. Hij ging uit van ‘patat frites’ wat toen de algemeen gebruikte benaming was. Daarna bekeek hij hoe het benoemen van patat friet was veranderd en ontdekte het verschil tussen Noord- en Zuid-Nederland. Jan Stroop schreef meerdere artikelen over de geschiedenis van patat friet, de verspreiding van de woorden patat, friet en frites, en meer. In een van die artikelen behandelt hij in 2019 de vraag of patat friet pas na de Tweede Wereldoorlog populair werd in Nederland.

De Oorsprong van Friet

De Belgen beweren dat zij patat friet hebben bedacht. Er zijn ook Belgen die de oorsprong van gefrituurde aardappelen in Spanje leggen. Alles beter dan Frankrijk zullen zij wellicht denken.Maar hoe zit het dan met de Franse friet? Die frietjes hebben niets met Frankrijk te maken. Maar alles met de patat friet zoals wij die nu kennen. Die waren gebakken, maar wellicht gefrituurd. Het enige verschil tussen bakken en frituren is de hoeveelheid en de temperatuur van de gebruikte olie. Bij frituren dompel je een product volledig in hete olie. Maar degene die aardappel in reepjes sneed was de aardappel aan het ‘frenchen’, zoals de Engelsen het noemen. ‘French fries’ (van ‘to french’ en ‘to fry) betekent letterlijk ‘gefrituurde reepjes’.

Eenzelfde landelijke tweedeling als bij patat friet schijnt er te zijn bij mayonaise en ketchup. Of te zijn geweest. Ik weet nog dat je in het zuiden van ons land ketchup kreeg als je een ‘frietje met’ bestelde. Tegenwoordig zijn er allerlei varianten. Een van de wandelvrienden bestelt het liefst patat met pindasaus. Dat noemen anderen wellicht patatje satésaus. Sommige van die varianten zijn landelijk ingeburgerd, hoewel de samenstelling dan nog kan verschillen. Naast landelijk, regionaal of plaatselijk is een indeling in klassiek en modern ook mogelijk, of klassiek en internationaal.

Populaire Friet Variaties

  • Patatje oorlog - Ontstaan medio jaren ’80 in snackbar Constantijn in Amsterdam.
  • Patat speciaal - De meest bestelde variant, ontstaan rond 1975, verschilt per regio.
  • Patat pindasaus - De saus heeft zijn oorsprong in de Indonesische keuken.
  • Patat kapsalon - Patat met döner of shoarma, kaas, knoflooksaus en sambal, uit de oven.
  • Friet Poutine - Friet met stukjes kaas en jus. Ontstaan kort na de Tweede Wereldoorlog in Quebec.

Gezondheid: Mayonaise vs. Ketchup

De meeste mensen eten patat enkel met mayonaise of ketchup. De vraag welke van de twee gezonder is beantwoorden de damesbladen met ketchup. Die kijken echter alleen naar de calorieën. Alsof dat bepalend is voor gezond. Bijvoorbeeld naar koolhydraten, suikers en zout. Ketchup bevat 6x meer koolhydraten dan mayonaise. Uiteindelijk gaat het echter om smaak. En daarover valt niet te twisten.

Wat is dan een goede, lekkere patat? Een goed gefrituurde patat heeft een krokante, goudbruine buitenkant en een zachtere, luchtige binnenkant. De structuur is niet hard of taai, maar stevig genoeg om niet slap te worden. Het heeft een lichte knapperigheid bij de eerste hap, gevolgd door een goede smaak van de binnenkant.

De Smulbus: Ambachtelijke Vlaamse Friet op Locatie

Waar vind je de lekkerste Vlaamse friet? Juist, bij ons! We gaan terug naar de basis: van verse “bonken” tot de lekkerste Vlaamse friet, dat kan alleen bij ons. Onze frieten worden nog ouderwets met de hand gesneden voor het allerbeste resultaat. Ze worden op de perfecte temperatuur voorgebakken, vervolgens teruggekoeld en tot in de perfectie afgebakken op 175 graden. Het resultaat? Dus waar wacht je nog op? Kom langs bij De Smulbus en laat je smaakpapillen verwennen met onze ambachtelijke Vlaamse friet. Sinds onze start hebben we ons toegelegd op het creëren van de perfecte frietervaring.

Smulbus, de frietkraam op locatie, brengt je meer dan je hebt besteld! Onze foodtruck staat altijd paraat om je te verrassen met heerlijke ambachtelijke Vlaamse frietjes en een ruim assortiment aan snacks. Of je nu een evenement organiseert, een feestje viert of gewoon zin hebt in een smakelijke traktatie, bij De Smulbus zorgen we ervoor dat elke portie friet vers en overheerlijk is.

Waarom kiezen voor De Smulbus?

  • Ambachtelijke handgesneden Vlaamse friet
  • Verse ingrediënten van Nederlandse bodem
  • Foodtruck catering op locatie
  • Flexibele offertes en aangepaste menu’s

Het Verschil Tussen Friet en Patat

Friet: wanneer het in je mond belandt.

Patat: wanneer het in je hart belandt.

De Opkomst van Friet in Nederland

Hoewel ze in België al rond 1900 populair waren, waren frietjes in Nederland destijds veel minder bekend. Toch adverteerde een gebakkraam in Breda al in 1869 met “Pommes de terre frites” in de Bredasche Courant, waarmee het de primeur had als eerste verkooppunt van friet in Nederland. Cafe-restaurants in Venlo en Amsterdam volgden snel, met frietjes op het menu al in 1882. Tijdens de Eerste Wereldoorlog brachten Belgische vluchtelingen deze lekkernij mee naar Nederland, waardoor frietjes langzaam maar zeker een geliefd gerecht werden bij de Hollanders.

Ambachtelijke Handgesneden Vlaamse Friet: Een Kunstwerk

Ambachtelijke handgesneden Vlaamse friet is meer dan alleen maar een snack - het is een kunstwerk op zich! Allereerst is het proces van het maken van ambachtelijke friet tijdsintensief. Het begint allemaal met het zorgvuldig selecteren van de beste aardappels en vervolgens worden ze met de hand geschild en gesneden. Ten slotte, de kwaliteit. Ambachtelijke friet wordt met liefde en aandacht bereid, waardoor elke hap een smaakexplosie is.

De Beste Aardappel voor Friet

Wist je dat de meest gebruikte aardappels voor frietjes eigenlijk “melige” aardappelen zijn? Ja, echt waar! Ze worden zo genoemd vanwege hun hoge zetmeelgehalte. Het bekendste ras is het bintje, maar wij bij De Smulbus gaan voor de Agria. Waarom? En laten we niet vergeten waar onze aardappels vandaan komen - allemaal van Nederlandse bodem.

Catering op Bouwlocaties en Evenementen

Of je nu een bouwproject hebt of een bouwplaatsfeest organiseert, Smulbus is er voor de échte doorzetters! Wij verzorgen de catering op bouwlocaties en bakken ter plekke verse friet en snacks voor de stoere werkers in de bouw. En goed nieuws, voor catering in de infra, calamiteiten, bouwlocaties, wegenbouw en evenementen geldt geen minimumaantal van 100 personen. Laat ons je verwennen en maak van elke werkdag een feest! Heb je speciale wensen of een beperkt budget? Geen probleem! Wij denken graag met je mee en stellen een aangepaste offerte op.

Voedingswaarden per Saus (per 100 gram)

Saus Calorieën (kCal) Koolhydraten (gr) Suiker (gr) Vet (gr) Eiwit (gr) Zout (gr)
Mayonaise 665 3,5 3,5 - - 0,75
Ketchup 76 17,5 14 - - 1,5
Pindasaus 256 23 19 14 7,5 1,4

labels:

Zie ook: