Rijst is één van de bekendste voedingsmiddelen wereldwijd. Rijst wordt dan ook op grote schaal verbouwd en geëxporteerd. Niet alle rijst is even gezond. Er zijn grote verschillen in de soorten rijst die in de winkel liggen. Rijst behoort tot de grassenfamilie, net als andere graansoorten.
De helft van alle geproduceerde rijst komt uit China en India. Het grootste deel daarvan is voor de eigen bevolking. De belangrijkste exportlanden van rijst zijn Thailand, Vietnam en de Verenigde Staten. Er worden wereldwijd rond de 8000 soorten geteeld. De bekendste hiervan zijn jasmijnrijst, basmatirijst, wilde rijst, kleefrijst en risottorijst.
Van Oogst tot Supermarkt: Het Verwerkingsproces
Na de oogst worden de rijstkorrels uit de planten gehaald. Dit wordt ‘dorsen’ genoemd. Op dat moment bevindt het kaf zich nog om de korrel. In een rijstmolen wordt het graan gemalen, waarbij het kaf wordt verwijderd. Grote zeven zorgen ervoor dat vuiligheid achterblijft. Aan het einde van dit proces ontstaat zilvervliesrijst. In de verdere productie wordt naast het kaf, ook het vezelrijke vlies verwijderd. Vaak worden de korrels hierna nog verder bewerkt. Bijvoorbeeld door ze voor te koken, te stomen of de rijst in kleinere stukjes te breken.
Parboiled rijst ondergaat een apart verwerkingsproces. Het graan wordt ongepeld gestoomd, vervolgens gedroogd en hierna pas gepeld en geslepen. Rijst is grofweg verkrijgbaar als witte variant en als volkoren/zilvervliesrijst.
Naast rijst als heel graan wordt het ook verwerkt in allerlei producten. Denk aan rijstvermicelli, rijstwafels, rijstnoodles, Japanse zoutjes en rijstbloem. Rijst is lang houdbaar mits juist bewaard, dat wil zeggen: droog en goed afgesloten.
Volkoren Ronde Rijst Camargue: Een Overzicht
Een specifiek voorbeeld van een gezonde rijstsoort is Primeal Volkoren ronde rijst camargue. Deze rijst is afkomstig van biologische landbouw in Frankrijk en is verkrijgbaar voor € 3,25. De bereiding vereist het spoelen en koken van 1 volume rijst in 2 volumes water gedurende 45 minuten.
Voedingswaarde per 100 gram:
| Voedingswaarde | Per 100 gram |
|---|---|
| Energie | 1480 kJ / 349 kcal |
| Vet | 3,6 gram |
| - waarvan verzadigd | 0,7 gram |
| Koolhydraten | 75,3 gram |
| - waarvan suikers | 1,1 gram |
| Vezels | 3,5 gram |
| Eiwitten | 7,5 gram |
| Zout | 0,01 gram |
Gezondheidsvoordelen en Onderzoek
Er is veel wetenschappelijk onderzoek gedaan naar rijst. Rijst kan mogelijk beschermen tegen hart- en vaatziekten (1). Zwarte rijst blijkt ook in staat te zijn om de cholesterolspiegels te verbeteren (2). Om de kans op zware metalen in rijst te verkleinen is het verstandig biologische rijst te kiezen.
Iedereen kent de klassieke manieren om rijst te verwerken. Zo staat rijst bekend als populair onderdeel in Aziatische gerechten, roerbak- en wokschotels. Maar van rijst kan ook een dessert worden gemaakt: de bekende rijstebrij. Door restjes rijst van de vorige avond te verwarmen met een appeltje en wat kaneel zet je de volgende dag binnen een handomdraai een lekker ontbijt op tafel.
Rijst uit de supermarkt heeft vaak een kooktijd van 4 tot 25 minuten. In biologische winkels vinden we rijst met een bereidingstijd van 25 tot 45 minuten.
Men wereldwijd rond de 250 gram rijst per persoon per dag eet?
Referenties:
- Liu S, Stampfer MJ, Hu FB. Whole-grain consumption and risk of coronary heart disease: results from the Nurses’ Health Study. The American journal of clinical nutrition.
- Yao SL, Xu Y, Zhang YY, Lu YH. Black rice and anthocyanins induce inhibition of cholesterol absorption in vitro. Food & function.
- Sun Q, Spiegelman D, van Dam RM. White rice, brown rice, and risk of type 2 diabetes in US men and women. Archives of internal medicine.
- Banerjee M, Banerjee N, Bhattacharjee P. High arsenic in rice is associated with elevated genotoxic effects in humans. Scientific reports.
labels:
