Pizza is zonder twijfel het beroemdste en meest gewaardeerde gerecht van de mensheid. In de afgelopen eeuwen heeft het onze magen veroverd met authentieke en boeiende smaken. Over het ontstaan van de pizza kun je eeuwig twisten. Feitelijk is het een plat brood en dat wordt al eeuwenlang in vele culturen gebakken.
Maar de pizza zoals wij hem nu kennen - rond, met een rand, tomatensaus en/of kaas - komt uit Napels. Er werd al over geschreven in de zeventiende eeuw. Pizzeria’s zoals wij die nu kennen, in de vorm van restaurants, bestonden toen nog niet. Je at een pizza uit de hand, op straat.
De oorsprong van pizza: Oude Flatbreads
De vroegste oorsprong van pizza gaat duizenden jaren terug naar oude beschavingen. Hoewel de pizza die we nu kennen nog niet bestond, was het concept van platte broden met beleg al gebruikelijk in verschillende culturen. De Grieken, Egyptenaren en Romeinen hadden allemaal versies van flatbreads, vaak belegd met ingrediënten als olijfolie, knoflook en kruiden.
De Etrusken aten al platte broden die zij picea noemden. Manuscript uit ca. 900 n.Chr.
De geboorte van moderne pizza in Napels
Pas in de 16e eeuw, nadat tomaten vanuit Amerika naar Europa waren gebracht, begon de pizza vorm aan te nemen in een vorm die wij vandaag de dag beter herkennen. In eerste instantie werd gedacht dat tomaten giftig waren, maar uiteindelijk werden ze omarmd door de armere bevolking van Napels, Italië. Napolitanen begonnen tomaten te gebruiken als topping op hun platte broden en creëerden zo de eerste echte pizza’s.
Napels, een bruisende havenstad in de 18e eeuw, stond bekend om zijn eetcultuur op straat. Hier werd pizza een hoofdbestanddeel van de arbeidersklasse. Verkopers verkochten eenvoudige platte broden met daarop betaalbare ingrediënten zoals knoflook, tomaten en reuzel. Deze vroege pizza’s stonden ver af van de ambachtelijke taarten van tegenwoordig, maar waren geliefd om hun gemak en smaak.
Het keerpunt voor pizza kwam in 1889, toen koningin Margherita van Savoye Napels bezocht. Een plaatselijke pizzaiolo, Raffaele Esposito, maakte ter ere van haar een pizza met tomaten, mozzarella en basilicum in de kleuren van de Italiaanse vlag. Deze creatie werd bekend als de Pizza Margherita en verstevigde de plaats van de pizza in de culturele en culinaire geschiedenis van Italië.
In eerste instantie was pizza echt armeluisvoedsel, dat eigenlijk alleen op straat werd gegeten. Pas in 1889 werd de pizza ook een gewild gerecht in de hogere kringen, met name dankzij het bezoek van koning Umberto I aan Napels. De beroemde pizzabakker Raffaele Esposito, die een kleine pizzeria in de Spaanse Wijk runde, werd ontboden op het paleis van Capodimonte en mocht in de koninklijke keuken aan de slag. Koningin Margherita liet zich de laatste pizza het beste smaken en Raffaele doopte de pizza ter ere van haar tot de pizza margherita. CASA DI S.M.
Ook kreeg de pizzeria de officiële titel Fornitore della Real Casa (Hofleverancier). Je kunt je voorstellen dat de pizza vanaf die dag steeds populairder werd en al lang niet meer werd gezien als voedsel voor de arme inwoners van de stad. Langzaam maar zeker veroverde de pizza ook de rest van Italië.
De reis van pizza naar Amerika en de geboorte van afhaalpizza
De wereldwijde bekendheid van pizza begon aan het eind van de 19e en het begin van de 20e eeuw, toen Italiaanse immigranten hun culinaire tradities naar de Verenigde Staten brachten. In steden als New York, Chicago en Boston werd pizza een hoofdbestanddeel van de Italiaans-Amerikaanse gemeenschappen. De eerste pizzeria in de VS, Lombardi’s, opende in 1905 in New York City.
In het begin werd pizza vooral gegeten door Italiaanse immigranten, maar het duurde niet lang voordat de aantrekkingskracht zich uitbreidde naar de rest van de bevolking. In het tijdperk na de Tweede Wereldoorlog explodeerde de populariteit van pizza in de Verenigde Staten. Amerikaanse soldaten die tijdens de oorlog in Italië gestationeerd waren, keerden terug met een voorliefde voor het gerecht en overal in het land begonnen pizzeria’s op te duiken.
Toen pizza meer ingeburgerd raakte, werd de afhaalpizza geboren. Het concept van de meeneempizza zorgde voor een revolutie in de manier waarop mensen van het gerecht genoten. Pizza was niet langer voorbehouden aan restaurants, maar kon nu besteld en meegenomen worden. Afhaalpizza werd een handige maaltijd voor drukke gezinnen, studenten en werknemers en groeide al snel uit tot een enorme industrie.
Met de komst van de telefoon werd het bestellen van afhaalpizza’s nog gemakkelijker. Pizzeria’s zoals Pizza Hut en Domino’s, opgericht in respectievelijk de jaren 1950 en 1960, profiteerden van deze nieuwe trend en maakten van pizza een van de populairste meeneemgerechten ter wereld. De combinatie van gemak, betaalbaarheid en heerlijkheid maakte van afhaalpizza een favoriet gerecht, vooral voor gelegenheidsbijeenkomsten en -feesten.
Pizza uit de diepvries: De diepvriespizzarevolutie
Parallel met de opkomst van de afhaalpizza maakte diepvriespizza zijn debuut in de jaren ’50, met nog een handige manier om thuis van pizza te genieten. Diepvriespizza was een innovatie die de voedselindustrie veranderde, omdat mensen pizza’s in hun diepvries konden bewaren en ze op hun gemak konden bakken. De mogelijkheid om van pizza te genieten zonder naar een restaurant te hoeven gaan of op bezorging te hoeven wachten was een revolutie.
De eerste in massa geproduceerde diepvriespizza’s werden ontwikkeld door Rose Totino, wiens naam synoniem werd met diepvriespizza in de VS. Totino’s pizza’s werden een vaste waarde in Amerikaanse huishoudens en boden een gemakkelijke, betaalbare optie voor drukke gezinnen. Tegen de jaren 1970 was diepvriespizza uitgegroeid tot een miljardenindustrie, met merken als DiGiorno, Red Baron en andere op de markt.
Diepvriespizza’s zijn er tegenwoordig in talloze variaties, van traditionele margherita tot glutenvrije en veganistische opties, voor een breed scala aan dieetvoorkeuren. Het is een essentieel onderdeel geworden van de moderne thuiskeuken, vooral tijdens de feestdagen of op drukke avonden wanneer het gemak om een pizza uit de vriezer te halen het tot de favoriete maaltijd maakt.
De moderne pizzarette: Pizza als ervaring
In de afgelopen jaren heeft een andere innovatie het maken van pizza’s thuis op een nieuwe en spannende manier gebracht: de pizzarette. The pizzarette is a small, dome-shaped tabletop pizza oven that allows several people to cook their own mini pizzas simultaneously. Designed for personalization and fun, it has turned pizza-making into an interactive experience perfect for families and gatherings.
De pizzarette is vooral populair voor feestjes, familiediners en zelfs vakantiefeesten. Stel je voor dat je met vrienden of familie rond de tafel zit, je eigen minipizza’s maakt met toppings naar keuze en ze voor je ogen ziet bakken. Het compacte formaat en de efficiëntie van de pizzarette maken het een perfecte toevoeging aan elke keuken, zodat mensen kunnen genieten van authentieke, vers gemaakte pizza op een leuke en sociale manier.
Deze unieke kookervaring heeft van de pizzarette een veelgevraagd Kerstcadeau in de afgelopen jaren. Het is het soort cadeau dat niet alleen smaak biedt, maar ook de vreugde van gedeelde momenten. Pizzaliefhebbers kunnen nu thuis hun eigen pizza’s maken, waardoor de pizzarette de perfecte aanvulling is op feestelijke feestdagen of gezellige familieavonden.
Pizza als feestdagtraditie: Afhaalmaaltijden, Diepvriesmaaltijden en Pizzarette
Door de jaren heen is pizza meer geworden dan een gewone maaltijd - het heeft zijn plaats verdiend in vakantietradities. Voor veel gezinnen, Afhaalpizza is een handige en leuke optie voor de viering van Kerstavond of Nieuwjaar. In plaats van urenlang traditionele maaltijden te bereiden, kiezen sommige gezinnen voor pizza, die gemakkelijk kan worden besteld of gemaakt met een minimum aan gedoe.
Diepvriespizza is voor velen ook een redder in nood tijdens de feestdagen. Tijdens de drukke feestdagen, wanneer de agenda’s vol zitten met evenementen, zorgen een paar diepvriespizza’s ervoor dat er altijd een makkelijke maaltijdoptie beschikbaar is. Het is perfect voor onverwachte bijeenkomsten of als een snelle snack voor bezoekende vrienden en familie.
De pizzarette heeft een nieuwe draai gegeven aan deze vakantietradities. Families kunnen nu samenkomen en samen hun eigen pizza’s maken, waardoor de maaltijd een interactieve en gedenkwaardige ervaring wordt. Of het nu voor kerstavond is of voor een gezellig winterweekend, pizza maken met een pizzarette biedt een unieke manier om mensen samen te brengen, waardoor het een attent en spannend kerstcadeau is.
De AVPN en de bescherming van de Napolitaanse pizza
Toen de pizza langzamerhand de hele wereld veroverde, hielden de Napolitanen hun hart vast. Voor de inwoners van Napels bestaan er namelijk maar twee soorten pizza, de margherita en de marinara. Ook de dikke bodem die onder Amerikanen zo geliefd is wordt door de Napolitanen verafschuwd. Er is zelfs een wet opgesteld die voorschrijft waar een pizza napoletana aan moet voldoen.
De AVPN (Associazione Verace Pizza Napoletana) is in 1983 in het leven geroepen om de echte Napolitaanse pizza te beschermen en te promoten. Zij hebben strenge regels opgesteld waaraan een echte Napolitaanse pizza moet voldoen. Je kunt je als pizzabakker en pizzeria hiervoor laten certi ceren.
De AVPN heeft er ook voor gezorgd dat ‘hun pizza’ binnen Europa beschermd is. In 2010 hebben zij van de Europese Commissie de GTS-status gekregen voor de Pizza Napoletana.
Volgens deze pizzawet zijn er maar drie soorten pizza die überhaupt in aanmerking kunnen komen voor dit kwaliteitsmerk: de pizza marinara, de pizza margherita en de pizza margherita extra. Deze pizza’s moeten vervolgens aan allerlei strenge eisen voldoen: de pizza moet rond zijn, met een maximale diameter van vijfendertig centimeter. Het deeg moet met de hand worden gekneed en gevormd. Het gebruik van hulpstukken zoals een deegroller en een bakvorm is streng verboden.
De pizza moet - heel belangrijk! - op traditionele wijze in een houtoven worden gebakken, op 480 °C. De pizza mag overigens niet langer dan negentig seconden in de oven blijven. Zo kan een ervaren pizzabakker (pizzaiolo in het Italiaans) wel zestig pizza’s per uur bakken. Om ervoor te zorgen dat de pizzeria’s met een kwaliteitsmerk de regels ook naleven, is er zelfs een heuse ‘pizzapolitie’ in het leven geroepen, die de pizzabakkers controleert.
Waarom is pizza rond?
Heb je je ooit afgevraagd of er een reden is waarom pizza’s rond zijn en niet vierkant? Om die reden, in Monouso hebben we besloten om de belangrijkste redenen samen te vatten die de pizza zijn stellaire vorm geven. Pizza’s zijn rond door eenvoudige wiskunde: als deze driehoekig zou zijn, zou het moeilijker zijn om ze in een doos te bewaren, om nog maar te zwijgen van het feit dat het bakken ervan vrij ongelijkmatig zou zijn, om nog maar te zwijgen van de stukken.
Deze bijzondere vorm maakt het mogelijk om de warmte in de oven gelijkmatig te ontvangen, op dezelfde manier kan het in vier, acht of zelfs zestien precies gelijke delen worden gesneden.
Uitzonderingen op de ronde vorm
Het antwoord is nee. Hieronder zullen we enkele van de meest bekende uitzonderingen op ronde pizza’s bekijken. Hoewel ze niet de traditionele zijn, hebben ze dezelfde ingrediënten en bereidingswijzen, zodat ze als zodanig kunnen worden geteld.
- Calzone: misschien wel het bekendste geval. Het bestaat uit een halve maancake gevuld met de klassieke ingrediënten.
- Focaccia: dacht je dat vierkante pizza’s niet succesvol waren? Je hebt het mis. Deze pizza staat al eeuwenlang symbool voor de Italiaanse keuken.
- Stromboli: Dit is een nogal bijzonder geval. Het bestaat uit een lange taart, veel meer als een gevuld gevlochten brood.
Pizza in Nederland
In Nederland werden pizza’s vooral populair door Italiaanse immigranten, na de Tweede Wereldoorlog en vooral vanaf de jaren zestig en zeventig. Zo werd in 1969 een pizzeria geopend in Rotterdam. En in 1971 gingen de deuren van het eerste pizzarestaurant in Noord-Nederland open, in de stad Groningen.
labels: #Pizza
Zie ook:
- Ontbijtkoek bij Stoofvlees: Waarom is dat zo Lekker?
- Waarom Knakworsten Niet Koken: De Beste Bereidingswijze
- Peperkoek in stoofvlees: Het geheime ingrediënt!
- Honig Soep Niet Leverbaar: Wat Zijn de Alternatieven?
- Pizza met Shoarma: Heerlijk Recept voor Thuis!
- Turkse Pizza: Is het Gezond? Voedingswaarden & Gezondere Opties




