Koffiebonen zijn voor velen herkenbaar, maar wist je dat er enorme verschillen bestaan tussen de vele varianten? Koffiebonen kunnen variëren in vorm, kleur en smaak, wat hen uniek maakt. Het is opmerkelijk dat deze variatie bestaat, aangezien alle koffie die we drinken afkomstig is van één koffieplant.
Er zijn meer dan 60 soorten koffie, waarvan er maar twee goed zijn voor consumptie. Eigenlijk zijn alleen de Arabica en Robusta koffiebonen geschikt voor consumptie. En van deze twee koffiebonen wordt de Arabica boon het meest gebruikt. Dit heeft voornamelijk te maken met de mildere smaak van de boon.
Koffieplanten worden onderverdeeld in twee families: de Arabica en Robusta. Dit zijn ook gelijk de meest gebruikte koffiebonen, maar wat is precies het verschil tussen de Robusta en Arabica koffieboon? Om gelijk maar met de deur in huis te vallen, het grootste verschil tussen deze twee koffiebonen is het cafeïnegehalte, die het smaakprofiel weer veranderd. Hoe het kan dat de Robusta en Arabica zo verschillen van elkaar?
Wat is Arabica Koffie?
Arabica koffie is de meest gedronken koffiesoort ter wereld. In de huidige koffiemarkt bestaat zo’n 70 procent van de koffie uit Arabica bonen. De Arabica boon heeft ongeveer 44 chromosomen en de Robusta boon maar 22; dit verklaard grotendeels het smaakverschil. De Arabica boon is veel complexer dan de Robusta boon, en heeft dus veel meer smaak.
Deze bonen smaken vaak fruitig of bloemig en zijn vrij aromatisch van smaak. Ze smaken eerder zoet of zuur dan bitter. De meeste plantages van de Arabica boon vind je in landen rondom de evenaar: Afrika, Zuidoost-Azië, Midden-Amerika, Zuid-Amerika en bepaalde gedeeltes in Australië.
De plant groeit namelijk het beste bij temperaturen overdag tussen de 25 en 30 graden. ‘S nachts moet het juist vrij koud zijn voor de plant, vandaar dat ze ook alleen maar groeien op extreme hoogte van gemiddeld 1500 meter hoog. Omdat de Arabica plant zo hoog groeit maakt het minder cafeïne aan om zichzelf te kunnen beschermen tegen parasieten. Dit is namelijk in mindere mate nodig, want op deze hoogte zijn weinig parasieten. Om deze reden bevatten de koffiebonen veel minder cafeïne in vergelijking met de Robusta boon.
Wat is Robusta Koffie?
De overige 30% van de huidige koffiemarkt bestaat uit Robusta koffiebonen. Een koffieboon die vrij stevig en krachtig van smaak is. De smaak van de koffieboon neigt meer naar bitter in plaats van zoet of zuur zoals de Arabica boon. Dit komt omdat de Robusta koffieplanten veel lager groeien dan de Arabica.
De meeste koffieplantages van de Robusta boon vind je vaak in lager gelegen streken rond de evenaar, zoals Zuidoost-Azië, vaak tot 1000 meter hoog. Hoe lager de koffieplant groeit, hoe meer de plant zich moet beschermen tegen parasieten. Om zichzelf hier tegen te beschermen maakt de plant meer cafeïne aan; vandaar de sterke smaak van de Robusta.
De Groeiomstandigheden Verschillen
De Arabica-koffieplant wordt 2,5 tot 4,5 meter lang en groeit in een klimaat met een stabiele temperatuur van 15 tot 24 graden Celsius en met 1200 tot 2200 millimeter neerslag per jaar. In tegenstelling tot Arabica planten, groeien Robusta planten ook in lager gelegen gedeelten.
Uiterlijke Kenmerken
In de winkel zijn Arabica en Robusta-bonen vrij makkelijk te onderscheiden. Arabica-koffiebonen zijn iets groter en hebben een ovale vorm. Robusta-bonen zijn kleiner en ronder.
Verschillen in Samenstelling
Een Arabica-boon bevat minder caffeïne en minder chlorogeenzuur dan een Robusta-boon. Daarnaast is een Arabica-boon zoeter en bevat deze 60% meer lipiden dan Robusta.
Verschillen in Cafeïnegehalte en Smaakprofiel
Het verschil tussen Arabica en Robusta koffiebonen is dus het cafeïnegehalte, en daarmee het smaakprofiel. Arabica wordt hooggelegen verbouwd en bevat daardoor minder cafeïne. Koffieplanten maken cafeïne aan om zichzelf te beschermen tegen parasieten en ziekten. De Arabica koffiebonen bevatten om die reden minder cafeïne dan de Robusta koffiebonen.
De smaak van arabica koffie kenmerkt zich als meer divers dan de smaak van bijvoorbeeld robusta koffie. Robusta bonen kenmerken zich oor een krachtiger aroma en een intense smaak.
De smaak van Arabicabonen is zoet en zacht, met een aroma van suiker en fruit. Robustabonen hebben een stevige, ronde smaak. Deze koffiebonensoort is daarbij erg bitter.
Waarom is Arabica Koffie Duurder?
De Arabica koffieplanten maken minder cafeïne aan in vergelijking met Robusta koffieplanten. Hierdoor heeft de Robusta boon een veel betere weerstand dan de Arabica. De Arabica plant groeit daarom lastiger en wordt sneller ziek. Daarnaast groeien ze alleen op hoge hoogte, wat het voor boeren lastiger maakt om de koffieplantages te bereiken. Een belangrijk verschil is dat Arabica meer geld kost om te produceren, omdat de opbrengst per hectare groter is bij Robusta-koffieplanten. Ook ligt de oogst van de Arabica plant veel lager dan die van de Robusta. De oogst die er is, is van hogere kwaliteit.
Arabica en Robusta Melanges
Er zijn talloze verschillende koffies op de markt, niet alleen koffies die bestaan uit Arabica óf Robusta koffiebonen. Er zijn ook veel melanges van Arabica en Robusta bonen verkrijgbaar. Deze twee koffiebonen kunnen heel goed met elkaar gemengd worden. Als dit het geval is spreken we van een koffieblend: een mengeling van verschillende koffiebonen door elkaar heen.
Over het algemeen gebruiken kwalitatieve koffiebars óf alleen Arabica koffiebonen óf een blend van Arabica en Robusta. Hiermee maakt je bijvoorbeeld een zachte cappuccino of pittige espresso. Beide soorten zijn geschikt om te verwerken in melanges. Robustakoffie zul je niet snel puur tegenkomen. De smaak is hier te bitter voor. De lekkerste melanges zijn gemaakt van een combinatie van Arabica en Robusta. In zo’n melange zorgen de Robustabonen door het vetgehalte voor een mooie cremelaag en net dat beetje extra cafeïne. De verhouding tussen de twee verschilt keer op keer: zo onderscheiden de verschillende melanges zich van elkaar.
Voor melanges, koffies met melk of liefhebbers van bittere koffie is Robusta de nummer één. Of je nou kiest voor de volle smaak van Arabica met de Peru Arabica. Of voor wat extra energie van de cafeïne of een heerlijke melkvariant met Robusta bestel je de Noir Desir.
Het is helemaal aan jou welke koffie je uiteindelijk drinkt, of dit nou 100% Arabica, of een melange van Robusta en Arabica koffiebonen. Als je liever gaat voor een zachte, verfijnde en ietwat zoetachtige smaakbeleving is koffie met een hoog percentage Arabica bonen de beste keuze.
Houd je meer van een krachtige en intense koffie? In dat geval is een melange met Arabica en Robusta is the way to go!
| Eigenschap | Arabica | Robusta |
|---|---|---|
| Smaak | Aromatisch, zacht, zoet/zuur | Stevig, krachtig, bitter |
| Cafeïnegehalte | Laag (0.8-1.4%) | Hoog (2-2.5%) |
| Groeihoogte | 1500 meter en hoger | Tot 1000 meter |
| Vorm | Groter, ovaal | Kleiner, rond |
| Aandeel markt | 70% | 30% |
labels:
