Tijdens je zwangerschap is het belangrijk om gezond en gevarieerd te blijven eten volgens de Schijf van Vijf. Het wordt afgeraden om te gaan lijnen tijdens je zwangerschap. Zo loop je het risico dat je belangrijke voedingsstoffen misloopt. En die voedingsstoffen zijn juist nu tijdens je zwangerschap zo belangrijk.

Toch verandert er wel het een en ander in je dagelijkse voeding. Een glaasje wijn moet je de komende maanden laten staan. Maar welke voeding is dan wel goed voor je en je kind tijdens je zwangerschap?

Als je zwanger bent heb je een verminderde weerstand. Daardoor kun je sneller een voedselinfectie krijgen. De meeste voedselinfecties zijn alleen vervelend voor jezelf. Maar besmetting met de bacterie listeria of de parasiet Toxoplasma gondii kan een miskraam of vroeggeboorte veroorzaken. Toxoplasma gondii kan verder leiden tot ernstige schade aan de ogen en hersenen van de baby. De kans dat je besmet raakt is erg klein, maar de gevolgen kunnen dus ernstig zijn.

Ook kan wat je eet of drinkt schadelijk zijn voor je kind, waaronder de bacterie listeria en de parasiet Toxoplasma gondii. Daarom zijn er een aantal producten die je alleen kunt nemen als je ze goed verhit. Ook zijn er producten die je beter niet of met mate neemt.

Voedingsmiddelen om te Vermijden of te Beperken

  • Rauw vlees: Eet geen rauw vlees zoals tartaar, carpaccio of half-doorbakken biefstuk. Door het eten van rauw vlees kun je voedselinfecties krijgen. De bekendste is wel de infectie toxoplasmose. Deze kan schadelijk zijn voor je baby tijdens de zwangerschap.
  • Rauwe of gedroogde vleeswaren: Vermijd rosbief, fricandeau, chorizo, salami, rauwe ham, parmaham, cervelaat, filet américain en ossenworst.
  • Lever en leverproducten: Beperk de inname van leverworst of leverpaté. Gaven we eerder nog aan dat vitamine A goed voor je is, een teveel van deze vitamine is echter weer schadelijk. Je moet daarom het eten van lever vermijden.
  • Rauwe melk en rauwmelkse kaas: Vermijd rauwe melk van de boerderij, brie, camembert en vacherin. Er staat dan 'au lait cru' op. In deze kazen kan de Listeria-bacterie zitten. Die kan schadelijk zijn voor je baby. Je moet ook schimmelgerijpte zachte kazen vermijden zoals Camembert of Brie. Ricotta, feta, mozzarella, etc. zijn verboden als ze uit open containers komen.
  • Rauwe vis en schaaldieren: Blijf uit de buurt van rauwe en gerookte vis, haring, vistartaar, ceviche en sushi met rauwe vis. Eet geen rauwe (of gekookte) schaal- en schelpdieren (kreeft, garnalen, krab, mosselen, oesters, coquilles).
  • Roofvissen: Vermijd zwaardvis, tonijn, makreel, snoek, snoekbaars en haai. Sommige soorten vis, zoals makreel, paling, sardine, tonijn, krab of garnalen.
  • Rauwe eieren: Eet geen gerechten die rauwe eieren bevatten. Bereid je eieren zo dat zowel de dooier als het eiwit volledig zijn gestold. Salmonellabacteriën sterven bij een temperatuur van 70 graden Celsius en hoger.
  • Rauwe kiemgroenten: Vermijd taugé of alfalfa.
  • Alcohol, drugs en roken: Uiteraard niet goed als je zwanger bent en kunnen een negatief effect hebben op de ontwikkeling van je ongeboren kindje. Deze middelen kunnen er zelfs voor zorgen dat je een miskraam krijgt.
  • Cafeïne: Maximaal 1 kop of glas per dag. Een hogere dosis kan tot een miskraam of lager geboortegewicht van je kindje leiden. Drink ook geen andere dranken met cafeïne, zoals cola en energiedrankjes. Te veel cafeïne geeft kans dat je baby klein is bij de geboorte.
  • Maanzaad: Wees voorzichtig met de hoeveelheid maanzaad, omdat ze alkaloïden bevatten die in de geneeskunde worden gebruikt om pijn te verlichten. Een maanzaadrol is nog onschuldig, maar andere producten kunnen te veel bevatten.

Aanbevolen hoeveelheden

  • Maximaal 2 keer per week vette vis.
  • Maximaal 8 dropjes per dag.
  • Neem maximaal 4 glaasjes of schaaltjes (van 150 ml) sojadrink/yoghurt per dag. Eet daarnaast maximaal twee maal per week andere sojaproducten zoals tofu, tempé of sojabonen.

Extra Tips

  • Bereiding van voedsel: Bak vlees en vis helemaal gaar en zorg dat je messen etc. waarmee je rauw vlees of vis hebt gesneden, niet in aanraking komen met het gare voedsel.
  • Hygiëne: Gebruik je eigen snijplank en mes bij het bereiden van rauw vlees. Was fruit, groenten en kruiden grondig.
  • Kliekjes: De meest veilige optie is om kliekjes door en door tot stomend heet te verhitten voordat je het opeet. Wil je een kliekje de volgende dag wel koud eten? Zorg er dan voor dat je na de bereiding het kliekje zo snel mogelijk terug koelt (binnen 2 uur onder de 10 °C en binnen 5 uur onder de 7 °C). Restjes of kliekjes kun je snel afkoelen door de pan in koud water te zetten en het gerecht regelmatig om te roeren.
  • Voorgesneden fruit: Probeer altijd zo vers mogelijk te eten en als je voorgesneden koopt, bewaar het dan niet te lang.

Wat kun je wel eten?

Voor een gezonde zwangerschap raden we je aan twee stuks fruit en minimaal twee ons groente per dag te eten. Wissel vis en vlees af en als je geen vis lust, neem dan als vervanger visoliecapsules (Omega 3). Ook adviseert het Voedingscentrum om tot week 10 van je zwangerschap foliumzuur te slikken.

Rauwkost en fruit is altijd gezond. Ook tijdens je zwangerschap. Het is dan ook een goed idee om groente en fruit extra goed te wassen. Nog beter is het zelfs om je fruit te schillen met een dunschiller, om veel bestrijdingsmiddelen eraf te krijgen voordat je het eet. Het is goed om te variëren met fruit. In elke soort zitten weer andere vitaminen en mineralen die gezond voor je zijn. Dit geldt niet alleen voor fruit, maar voor alle voedingsmiddelen die je eet.

Naast vitamine C bommetjes kun je gewoon het fruit kiezen waar jij trek in hebt. Denk aan:

  • Blauwe bessen
  • Banaan
  • Aardbeien
  • Kiwi
  • Citrusvruchten zoals sinaasappels
  • Veel vrouwen vinden appels lekker tijdens hun zwangerschap
  • Peren

Overzicht van Voedingsmiddelen en Adviezen

Voedingsmiddel Veilig Niet Veilig
Vis Vis uit blik/pot (is al verhit geweest) Gerookte kant-en-klare vis uit de koeling (gerookte zalm, paling, bokking, haring, sprot, forel, gerookte makreel), rauwe vis (haring, vistartaar, ceviche, sushi met rauwe vis), rauwe schaal- en schelpdieren, roofvissen
Vlees Volledig verhit Rauw vlees (tartaar, carpaccio, half-doorbakken biefstuk), rauwe of gedroogde vleeswaren (rosbief, fricandeau, chorizo, salami, rauwe ham, parmaham, cervelaat, filet américain en ossenworst)
Kaas Volledig verhit, industrieel verpakte en gepasteuriseerde kazen Kaas gemaakt van rauwe melk (zowel hard als zacht), schimmelgerijpte zachte kazen (Camembert, Brie), Ricotta, feta, mozzarella (uit open containers)
Melk Gewone melk (verhit) Rauwe melk van de boerderij
Eieren Hard gekookte eieren Gerechten gemaakt van rauwe eieren
Kiemgroenten Volledig verhit Rauwe kiemgroenten (taugé, alfalfa)
Dranken Cafeïnevrije koffie (maximaal 2 kopjes per dag) Koffie, cola, energiedrank (maximaal 1 kop/glas per dag)
Overige Maximaal 8 dropjes per dag, tot 4 glaasjes of schaaltjes (150ml) sojadrink/-yoghurt per dag Lever en weinig producten van lever, kalebas-kalk

Maak je niet gelijk ongerust als je één keer een product hebt gegeten of gedronken dat je beter niet had kunnen nemen. De kans op ernstige gevolgen is zeer klein voor jou of je kind. Het is wel belangrijk om op verschijnselen te letten, denk aan koorts, lusteloosheid, huiduitslag, hoofdpijn, spierpijn, diarree en misselijkheid.

Het is altijd goed om 2 stuks fruit te eten. Dat geldt ook tijdens je zwangerschap. Vooral belangrijk is het om af te wisselen tussen verschillende soorten fruit. Elke soort zit weer vol andere voedingsstoffen. Wil je meer dan 2 stuks fruit per dag eten? Dat is geen probleem, maar eet niet té veel fruit. In fruit zitten namelijk veel fruitsuikers en teveel daarvan is niet goed voor je.

labels:

Zie ook: