Yoghurt met muesli is voor veel Nederlanders een favoriet ontbijt. Zelf yoghurt maken is verrassend eenvoudig en biedt veel voordelen. In plaats van koemelk kun je ook kokosmelk, amandelmelk of een andere notenmelk gebruiken.

Waarom zelf yoghurt maken?

Er zijn verschillende redenen om zelf yoghurt te maken:

  • Het moet lekker zijn.
  • Het moet gezond zijn.
  • Het moet vooral mager zijn.
  • Je wilt het graag zelf maken.

Vooral die laatste is intrigerend, want waarom zou je zelf yoghurt maken als je het zo in de winkel kan kopen? Zo duur is het toch niet? Nee, dat klopt. Dan kan het weleens te maken hebben met de eis dat het lekker EN gezond EN mager (of juist volvet) moet zijn. Misschien ook wel yoghurt van rauwe melk, of biologische melk. Dus dan ook biologische yoghurt.

Zelf yoghurt maken geeft je de mogelijkheid om de ingrediënten en het proces volledig te controleren. Je kunt de smaak, het vetgehalte en de probiotische inhoud aanpassen aan je eigen wensen. Bovendien vermijd je kunstmatige toevoegingen en conserveermiddelen.

Yoghurt zelf maken is helemaal niet zo moeilijk als je zou denken, integendeel! Je hebt er maar heel weinig ingrediënten voor nodig, om precies te zijn 2 ingrediënten, en verder een beetje tijd en liefde. Het is zo leuk om dit soort producten zelf te maken, hoe gemakkelijk het ook is om het in de winkel te kopen.

Variaties op yoghurt

Alleen heet het dan niet altijd officieel 'yoghurt', maar gaat soms ook door het leven als:

  • Hangop
  • Kwark
  • Skyr

Skyr (of skir) is een beetje een nieuwkomer, maar steeds populairder. Ook wel aangeduid als Skyr kwark of Skyr yoghurt, waarmee hetzelfde wordt bedoeld.

In deze blog gooien we ze gemakshalve op één hoop, omdat het uiteindelijk om het eindresultaat gaat en minder hoe je daar uiteindelijk komt en hoe dat genoemd wordt.

Hier onder vind je variaties op 'yoghurt' die aan al je wensen of eisen kan voldoen. De enige kanttekening die we wel moeten maken is dat zelf maken natuurlijk wat inspanning vereist. Zowel het doen, als het te weten komen hoe je dat moet doen. Maar daar helpt dit artikel je bij.

Ingrediënten voor zelfgemaakte yoghurt

Als basis voor je zelfgemaakte yoghurt gebruik je natuurlijk een soort melk. Kokosmelk bijvoorbeeld, of amandelmelk of een andere notenmelk. Deze soorten melk kun je zelf maken, of gewoon kopen in de winkel.

In dat laatste geval is het heel belangrijk om goed op de ingrediënten te letten, dat heeft namelijk weer invloed op de samenstelling van je yoghurt. Zorg er altijd voor dat er zo min mogelijk ingrediënten in de melk zitten.

Kokosmelk

In het geval van kokosmelk hoeft er alleen kokos en water in het pak kokosmelk te zitten. Niet meer dan dat. Geen conserveermiddelen dus en ook geen suikers, verdikkingsmiddelen of zoetstoffen. Dit soort kokosmelk vind je bij de Aziatische afdeling in de supermarkt of natuurlijk bij de lokale toko, maar je kunt het ook online bestellen.

Amandelmelk

In het geval van amandelmelk of andere notenmelk zorg je ook voor zo min mogelijk ingrediënten. Dus: amandelen en water. Soms zit er nog een snufje zout bij de melk en dat is helemaal oké, dat heeft geen invloed op je yoghurt. Wat je ook hierbij wilt vermijden zijn: suikers, conserveermiddelen, verdikkingsmiddelen, zoetstoffen en eigenlijk alle andere toevoegingen.

Overige ingrediënten

Andere ingrediënten die je voor je yoghurt nodig hebt zijn:

  • Gelatinepoeder, of agar agar voor een vegetarische variant
  • Probiotica capsules van goede kwaliteit, liefst met veel bifido bacteriën
  • Arrowroot

Apparatuur

Voor zelf yoghurt maken heb je niet meer nodig dan een grote thermosfles. Maar een speciale yoghurtmaker of een InstantPot / multicooker met yoghurtfunctie kan handig zijn. In tegenstelling tot wat veel mensen denken kun je in een slowcooker géén yoghurt maken, daarvoor is de temperatuur in het apparaat te hoog.

Verder heb je alleen nog een goede voedselthermometer nodig, liefst een digitale.

Methoden om zelf yoghurt te maken

Wist je dat zelf yoghurt maken zelfs zonder machine kan? Daar heb je helemaal geen speciaal apparaat voor nodig (het kan natuurlijk wel). In dit artikel leg ik verschillende methoden uit en geef ik je natuurlijk ook wat lekkere smaakvariaties.

Ik ga je vandaag 2 methodes uitleggen voor yoghurt maken. Zowel de methode voor yoghurt uit de instant pot als zonder de instant pot omdat je die eigenlijk niet nodig hebt. Het maakt het alleen makkelijk. Heb je er een in huis dan gebruik je die. Heb je er geen in huis dan hoef je alleen te zorgen dat je een keukenthermometer in huis hebt.

Yoghurt maken met een Instant Pot

Bij de instant pot doe je de houdbare melk er direct in (ongeacht of deze koud of kamertemperatuur is), gebruik je geen instant pot dan verwarm je de melk simpelweg tot 42 graden. Bij de instant pot sluit je de deksel (zorg dat het ventiel open staat) en zet je de yoghurt stand aan op 8 of 10 uur.

Yoghurt maken zonder Instant Pot

Zonder instant pot doe je de deksel op de pan en pak je de pan warm in met een dikke deken of in ouderwetse hooikist zodat de melk lekker warm blijft en de yoghurtbacteriën hun werk kunnen doen.Na ongeveer 8 uur is de yoghurt klaar. Ik doe dit vaak 's avonds en de volgende morgen heb je heerlijke yoghurt. Het is echt niet erg als je de yoghurt een of twee uurtjes langer laat staan.

Basisrecept Kokosyoghurt

Voorbereiding: 30 minuten
Kooktijd: 480 minuten
Totale tijd: 8 uur 30 minuten
Auteur: Marinka

Ingrediënten:

  • 1 liter kokosmelk
  • 1 el gelatinepoeder of 2 tl agar agar poeder
  • 2-4 probiotica capsules

Instructies:

  1. Schenk de kokosmelk in een steelpan en strooi het gelatinepoeder er over uit. Laat 5 minuten staan.
  2. Gebruik een garde om het gelatinepoeder door de kokosmelk te roeren, tot er geen klontjes zichtbaar zijn. Je kunt dit ook met de staafmixer doen.
  3. Breng de kokosmelk kort aan de kook en haal de pan vervolgens meteen van het vuur.
  4. Laat de kokosmelk afkoelen tot een temperatuur van minimaal 40 en maximaal 45 graden Celsius. Gebruik je thermometer om dit goed in de gaten te houden en wees hier heel nauwkeurig in. Bij temperaturen hoger dan 45 graden gaat de probiotica namelijk dood en kun je dus geen yoghurt maken, bij temperaturen lager dan 40 graden zullen de bacteriën niet zo goed groeien.
  5. Is de juiste temperatuur bereikt? Meng dan de inhoud van de probiotica capsules door de kokosmelk.
  6. Gebruik je een thermosfles? Schenk de kokosmelk hierin, sluit de fles goed af. Wikkel de fles in een aantal theedoeken of een deken en laat deze 8-12 uur op een warmere plaats in huis staan.
  7. Gebruik je een yoghurtmaker of multicooker met yoghurtfunctie? Dan is nu de tijd om de kokosmelk met probiotica in het apparaat te schenken en de instructies van het apparaat te volgen.
  8. Na de verstreken tijd, zowel in de thermosfles als in de yoghurtmaker, is de yoghurt nog steeds heel vloeibaar, dat is normaal. Schenk de yoghurt in een glazen pot, sluit deze goed af en laat deze volledig afkoelen in de koelkast
  9. Is de yoghurt koel? Dan is deze dik geworden en heerlijk romig.

Basisrecept Amandelyoghurt

Voorbereiding: 30 minuten
Kooktijd: 480 minuten
Totale tijd: 8 uur 30 minuten
Auteur: Marinka

Ingrediënten:

  • 1 liter amandelmelk (of andere notenmelk naar keuze)
  • 4 el arrowroot
  • 1 el gelatinepoeder of 2 tl agar agar poeder
  • 2-4 probiotica capsules

Instructies:

  1. Schenk de amandelmelk in een steelpan en roer de arrowroot er doorheen. Strooi het gelatinepoeder er over uit en laat 5 minuten staan.
  2. Gebruik een garde om het gelatinepoeder door de melk te roeren, tot er geen klontjes zichtbaar zijn. Je kunt dit ook met de staafmixer doen.
  3. Breng de amandelmelk kort aan de kook en haal de pan vervolgens meteen van het vuur.
  4. Laat de melk afkoelen tot een temperatuur van minimaal 40 en maximaal 45 graden Celsius. Gebruik je thermometer om dit goed in de gaten te houden en wees hier heel nauwkeurig in. Bij temperaturen hoger dan 45 graden gaat de probiotica namelijk dood en kun je dus geen yoghurt maken, bij temperaturen lager dan 40 graden zullen de bacteriën niet zo goed groeien.
  5. Is de juiste temperatuur bereikt? Meng dan de inhoud van de probiotica capsules door de amandelmelk.
  6. Gebruik je een thermosfles? Schenk de amandelmelk hierin, sluit de fles goed af. Wikkel de fles in een aantal theedoeken of een deken en laat deze 8-12 uur op een warmere plaats in huis staan.
  7. Gebruik je een yoghurtmaker of multicooker met yoghurtfunctie? Dan is nu de tijd om de melk met probiotica in het apparaat te schenken en de instructies van het apparaat te volgen.
  8. Na de verstreken tijd, zowel in de thermosfles als in de yoghurtmaker, is de yoghurt nog steeds heel vloeibaar, dat is normaal. Schenk de yoghurt in een glazen pot, sluit deze goed af en laat deze volledig afkoelen in de koelkast.
  9. Is de yoghurt koel? Dan is deze dik geworden en heerlijk romig.

Let op; zelfgemaakte yoghurt is niet zo zuur als gewone yoghurt. Is jouw yoghurt echt helemaal niet zuur geworden? Dan is deze niet mislukt.

Probiotische variaties op yoghurt

Zelf yoghurt maken of yoghurt kopen; de verschillende mogelijkheden op een rij met voor- en nadelen per keuze (in alle gevallen zo goed als lactosevrije yoghurt):

  1. Melkkefir hangop
  2. Viili yoghurt
  3. Traditionele dikke yoghurt maken op fermentbasis
  4. Standaard yoghurt uit de supermarkt
  5. Zelf doen - Yoghurt maken door supermarkt yoghurt te 'clonen'
  6. Zelf doen - Yoghurt maken met fermentpoeder

Melkkefir hangop

Hangop is strikt genomen uitgelekte yoghurt. Je laat dan gewone yoghurt uitlekken in een hangop- of kwarkzak. Dat is een zeer fijnmazige zak, met rijgkoord die je ophangt.

Dat kan met yoghurt (de traditionele methode), maar ook prima met melkkefir drank. Hoe je dat doet, vind je terug op de 'Hangop maken' pagina.

Het grote voordeel is dat deze kefir hangop, veel gezonder is dan de reguliere hangop. Velen vinden de smaak overigens ook beter. En de textuur, met name de dikte, kan je goed sturen. Van net zo dik als gewone yoghurt, tot zo dik als stevige kwark.

Voordelen in het kort:

  • Prijs
  • Zeer gezond
  • Smaak
  • Vetgehalte naar keuze
  • Melksoort naar keuze
  • Textuur naar keuze
  • Geen yoghurtmaker nodig

Nadelen:

  • Je moet er meer voor doen
  • En de hangop zak schoonmaken is wat geklieder.

Deze kefir hangop maken we zelf eens per 2 dagen voor eigen consumtie en gebruiken daar de hangop zak maat M voor. Super lekker en gezond! De yoghurtkeuze met de grootste diversiteit aan microorganismen.

► Koop hier verse melkkefirkorrels om kefir hangop te maken

Viili yoghurt

Dat is ook yoghurt, maar dan op basis van een probiotische cultuur van bacteriën en gisten uit Finland. En je maakt het door het 'entsysteem'. Een eetlepel viili bij een paar deciliter melk en een dag later is het klaar.

Het mooie van viili is dat je het rechtstreeks in een beker, of bakje wat je voor toetjes gebruikt, kunt laten fermenteren. Dan alleen een doekje er overheen met elastiek en fermenteren maar. Super simpel dus!

Voordelen in het kort:

  • Zeer gezond
  • Vetgehalte naar keuze
  • Melksoort naar keuze
  • Geen yoghurtmaker nodig
  • Zeer eenvoudig te maken

Nadeel:

  • Je moet er wat voor doen, hoewel niet veel
  • De textuur is gelei-achtig. Niet iedereen vind dat lekker.

Op de viili productpagina is meer informatie te vinden hoe je viili yoghurt maakt.

► Viili yoghurt kopen

Traditionele dikke yoghurt maken op fermentbasis

Zeer eenvoudig in verwerking: Melk, poeder er bij, 8 uur laten fermenteren op rond 42 graden, paar lepels apart houden voor volgende fermentatie. De rest kan na afkoelen in de koelkast om te nuttigen.

Voordelen in het kort:

  • Gezond (wel wat minder)
  • Vetgehalte naar keuze
  • Melksoort naar keuze
  • Naar keuze yoghurtmaker, of gebruikt thermosfles met warme melk
  • Zeer eenvoudig te maken

Nadeel:

  • Je moet er wel iets voor doen, maar ook niet veel
  • De fermentatieduur is nogal kort. Daardoor kan het soms niet in je dagschema passen.
  • Diversiteit micro organismen is beperkt, maar 1 bacteriecultuur.

Op de traditionele yoghurt pagina is meer informatie te vinden hoe eenvoudig deze yoghurt is te maken. (zelfs zonder yoghurtmaker mogelijk)

► Viili yoghurt kopen (de gelachtige, draderige verse yoghurt uit Finland!)

Standaard yoghurt uit de supermarkt

Tja, dat is een simpele kwestie van naar de supermarkt en yoghurt naar smaak kopen.

Het jammere is dat qua diversiteit van micro-organismen yoghurt weliswaar gezond is, maar in praktisch alle gevallen is er maar één bacteriecultuur in terug te vinden.

Dit i.t.t. yoghurt/kwark/hangop van verse melkkefir (gemaakt met melkkefirkorrels) of viili.

Voordelen in het kort:

  • Prijs
  • Gemakkelijk
  • Vetgehalte naar keuze
  • Geen yoghurtmaker nodig
  • Veel smaken verkrijgbaar; gewone yoghurt, Griekse yoghurt, Turkse yoghurt, Bulgaarse yoghurt, Filmjolk, Piima en Matsoni yoghurt (Heirloom).

Nadelen:

  • Meestal maar één bacteriecultuur
  • Soms toevoegingen
  • Biologische en/of rauwmelkse yoghurt minder beschikbaar en duur

Zelf doen - Yoghurt maken door supermarkt yoghurt te 'clonen'

Dat kan heel simpel en lukt praktisch altijd. Je hebt alleen een yoghurtmaker nodig, of bij gebrek daar aan: een thermosfles. In het laatste geval verwarm je melk tot 40 graden. De thermosfles verwarm je voor met heet water.

Doe vervolgens een paar eetlepels van willekeurig welke yoghurt ook (dus ook uit de supermarkt) bij de melk, goed doorroeren en in de thermosfles. Desnoods nog even wat schudden zodat het goed gemengd is.

Eén dag later is de yoghurt klaar.

Voordelen in het kort:

  • Niet duur en gemakkelijk
  • Vetgehalte naar keuze
  • Melk naar keuze
  • Geen yoghurtmaker nodig

Nadeel:

  • Slechts één bacteriecultuur

Zelf doen - Yoghurt maken met fermentpoeder

Ook yoghurt maken met ferment is een beproefde methode, met een gegarandeerd goed en stabiel eindresultaat. Deze werkt vergelijkbaar met de vorige optie; yoghurt uit de supermarkt clonen. Meestal is de fermentatieduur ergens tussen 6 uur en 1 dag.

Je hebt er in de meeste gevallen wel een yoghurtmaker voor nodig. Overigens geldt dat niet voor ons yoghurt ferment.

Voordelen in het kort:

  • Gemakkelijk
  • Vetgehalte naar keuze
  • Melk naar keuze

Nadelen:

  • Iets duurder (ongeveer € 3,50 per 10 dagen)
  • Meestal slechts één bacteriecultuur
  • Meestal yoghurtmaker nodig

Keuzehulp: Welke yoghurt maken?

Wij willen je niets adviseren, dat hang namelijk helemaal af van je eisen en wensen. Persoonlijke voorkeur dus!

Maar met bovenstaande toelichting is de keuze misschien wat gemakkelijker te maken. Of de drempel geslecht om eens zelf aan de slag te gaan met viili of hangop maken van melkkefir.

Voordelen van zelf yoghurt maken

  • Het is niet moeilijk. Iedereen kan het. Van de soorten die hier behandeld zijn is ook een gebruiksaanwijzing beschikbaar.
  • Je bent vrij in de keuze van melksoort; vol, halfvol, mager.
  • Ook rauwe melk, gepasteuriseerd of gesteriliseerd, het kan allemaal.
  • Ook koe, geit of andere dierlijke melk. Ja, soms is zelfs plantaardige melk mogelijk (meer info via de desbetreffende leverancier).
  • Géén kunstmatige, ongewenste toevoegingen. (waaronder ook suiker)
  • Prijs/kwaliteit verhouding.
  • Gezondheidswaarde. Een paar van de genoemde yoghurts zijn een volwaardig probioticum. Dat maakt het direct een heel stuk goedkoper dan de in alle gevallen veel duurder verkrijgbare probiotische drankjes, pillen en capsules.

Voordelen van yoghurt kopen in supermarkt

Yoghurt die je koopt in de supermarkt is vaak minder gezond dan het origineel waarvan het oorspronkelijk is afgeleid. Zo is de echte Skyr niet te vergelijken met de Skyr uit de supermarkt.

Maar in alle gevallen: Kopen is gemakkelijk, er is veel keuze en de prijs valt mee.

Variatietips

Je zelfgemaakte yoghurtbasis kun je natuurlijk op allerlei manieren gebruiken. Ikzelf vind het heerlijk om kokosyoghurt of amandelyoghurt te eten met vers fruit erdoor, of juist met knapperige nootjes en zaden. Ook door smoothies is de yoghurt heel lekker, maar gebruik het ook eens in een hartige saus of Indiase gerechten.

Frambozenswirl

Voor een lekkere frambozenswirl pureer je 100 gram frambozen met 100 gram aardbeien. Dit meng je door je zelfgemaakte yoghurt.

Yoghurtbowl

Vind je het ook zo leuk om zo veel mogelijk toppings op je yoghurt te doen? Leef jezelf dan zeker uit! Op de bodem van een glas of schaaltje doe je wat zacht fruit, dan gaat de yoghurt erop en vervolgens kun je jezelf helemaal uitleven met toppings. Denk daarbij aan noten, zaden, cacao nibs, kokos, gedroogd fruit, zelfgemaakte cruesli of zelfs stukjes chocolade.

Tips voor het beste resultaat

  • Zorg voor een goede hygiëne. Geef ongewenste bacteriën geen kans en zorg dat alles dat je gebruikt eerst grondig schoongemaakt is voordat je begint. Was ook je handen!
  • De melk moet kamertemperatuur hebben. Melk direct uit de koelkast is te koud en als je daar het cultuur dan in doet, heb je kans dat het niet goed ontwikkeld en dus geen yoghurt kan maken.
  • Melk hoef je niet eerst te koken, tenzij je rauwe melk gebruikt. De melk die je uit de supermarkt koopt en de meeste melk bij de boer vandaan, is al gepasteuriseerd. Koop je bij de boer? Check dit dan eerst even.

Wat als het niet goed gaat?

Hoewel zelf yoghurt maken erg simpel is, kan het ook wel eens misgaan. Of denk je dat het misgaat. Hieronder vind je de meest voorkomende vragen en situaties die aangeven dat het óf inderdaad niet goed ging, óf je je geen zorgen hoeft te maken.

  • Erg zure yoghurt: Hoe langer je de melk laat fermenteren des te zuurder wordt hij. In een yoghurtmaker zal dat niet zo snel gaan, omdat die een signaal geeft zodra hij klaar is. Maar tijdens warmere maanden kan de yoghurt verder fermenteren vanwege de temperatuur. Daardoor wordt hij zuurder. Bewaar de yoghurt dan op een koelere plaats en niet in de deur.
  • De yoghurt is geschift: Ruik eens. Ruikt het nog fris zuur? Dan is er niks aan de hand. Waarschijnlijk dat hij te lang op kamertemperatuur gestaan heeft. Je kunt nu twee dingen doen: Doorroeren en gewoon opeten. Of uitlekken in een notenmelkzak en roomkaas maken. Ruikt de yoghurt onfris, beetje zwavelachtig? Dan is hij niet goed meer. Gooi weg en gebruik een vers cultuur uit een zakje voor de volgende poging.
  • Yoghurt blijft dun: Plantaardige melk als soja of kokos zijn geschikt om yoghurt van te maken, maar de yoghurt zal dan niet dik worden. Heb je koemelk gebruikt? Dan kan het zijn dat de melk te koud was. Een nacht of een dag uit de koelkast laten staan zorgt dat het op de juiste temperatuur komt voordat je er yoghurt van maakt.
  • Yoghurt ruikt vreemd: Bacteriën die verantwoordelijk zijn voor fermentatie geven altijd een ietwat bijzondere geur af. De yoghurt is nog goed als die fris zuur smaakt ondanks een sterkere geur. Geiten- en schapenmelk geeft sowieso een sterkere geur. Ondanks dat moet de geur je niet direct naar de WC doen rennen. Vertrouw je het niet? Gooi het dan weg en begin opnieuw met een nieuw zakje culturen.

labels:

Zie ook: