Ontlasting, kak, uitwerpselen of stront: poep is niet bepaald een sexy onderwerp. Daardoor praten we er haast nooit over. Want ook al moet iedereen naar de wc, we schamen ons toch een beetje voor de geur die we achterlaten op het toilet na een grote boodschap. Stom eigenlijk!

Het is namelijk belangrijk om je ogen én neus open te houden tijdens zo'n bezoek aan het kleinste kamertje. Heb jij altijd een halve bus wc-verfrisser nodig na de grote boodschap? Dan is er misschien meer aan de hand dan je denkt. Maar wat veroorzaakt (extreem) stinkende ontlasting? We vragen het aan darmfloratherapeut Nienke Gottenbos, a.k.a. de poepdokter.

Verschillende geuren van poep

Ontlasting ruikt dus nooit naar bloemetjes. Maar als het ruikt alsof er een soort chemische oorlog heeft plaatsgevonden, dan weet je dat er echt iets niet goed gaat in je lichaam. Extreem stinkende ontlasting kan namelijk wijzen op (ernstige) gezondheidsproblemen.

Wanneer je poep zó ruikt, is er vaak wat meer aan de hand:

  • Zure geur: Zuur kan betekenen dat er gisten of schimmels in het spel zijn die je ontlasting extra zuur maken. Dat is volgens de poepdokter de meest voorkomende oorzaak. Het kan ook zijn dat je te weinig alvleeskliersap produceert. Je maaginhoud is namelijk heel zuur en dat sap neutraliseert dit. Als je alvleesklier daar niet genoeg van aanmaakt, ruikt je poep dus wat zurig. Ook kan je ontlasting te kort in je lichaam hebben gezeten. 'Het spijsverteringsproces loopt dan niet zo lekker.'
  • Ammoniaklucht: Deze lucht ontstaat vaak door wat je eet of wanneer je darmflora niet in balans is. Een bepaalde bacteriegroei of stikstof wordt onvoldoende verteerd, waardoor dit voeding kan worden voor schadelijke bacteriën. Hierdoor produceert je lichaam ineens ammoniakachtige stoffen, waardoor je poep nog erger gaat stinken.
  • Rotte eieren: 'Dit is echt een zwavelproductieprobleem', zegt Gottenbos. Er wordt dan te veel zwavel geproduceerd. Meestal komt dat omdat de eiwitvertering niet goed gaat. Door rottingsprocessen komen zwavel- en stikstofrijke gassen vrij, die je ontlasting laten stinken naar rotte eieren. 'Bij deze geur hoeft het niet per se verkeerd te gaan in je darmen, maar het probleem kan ook bij je maag of alvleesklier liggen.'
  • Zoetige geur: Bij een zoete geur denk je niet gelijk aan ontlasting, maar toch kan het soms wat zoeter ruiken dan normaal. Dit komt meestal door een bacteriële infectie of schimmelvorming.

Zoetige geur van ontlasting

Bij een zoetige geur denk je niet gelijk aan ontlasting, maar toch kan het soms wat zoeter ruiken dan normaal. Dit komt meestal door een bacteriële infectie of schimmelvorming.

Wat je moet weten over stinkende ontlasting

Een sterke geur van de ontlasting duidt op een aandoening. Normale ontlasting heeft een geur die veroorzaakt wordt door bacteriële fermentatie van voedingsstoffen en door dode darmbacteriën. In principe stinkt de ontlasting niet.

Wanneer er sprake is van stinkende ontlasting of wanneer de ontlasting anders ruikt en blijft plakken aan het toilet, is daar vaak een reden voor, bijvoorbeeld een infectie. Vooral de vertering van eiwitten veroorzaakt een onplezierige geur. Er bestaan meer dan 230 componenten die bijdragen aan de geur. Bij een hoge eiwitconsumptie stijgen de bacteriën Bacteroïdes en Atopostipes. Maagzuurremmers doen de eiwitvertering afnemen. De geur van rotte eieren duidt op rottingsprocessen en de gassen bevatten zwavel.

Oorzaken van stinkende ontlasting

Een sterke geur wordt in veel gevallen veroorzaakt door:

  • Slecht verteren van eiwitten
  • Darmparasieten
  • Een slechte vertering en een gebrekkige opname van voedingsstoffen
  • Toename van zetmeel in de darm
  • Een voedingsallergie
  • Glutenintolerantie
  • Een darminfectie
  • Gebrek aan alvleesklier enzymen
  • Een ontsteking, Colitis ulcerosa of de ziekte van Crohn
  • Maagzuurremmers
  • Overgewicht en een toename van gasvorming

Testen bij stinkende ontlasting

Bij aanhoudend stinkende ontlasting, kan ontlastingsonderzoek via Darmklachten.nl helpen bij het zoeken naar de oorzaak.

Wat zegt de geur van je ontlasting over je gezondheid?

De geur van je ontlasting is kan natuurlijk een indicatie zijn van wat je de avond daarvoor hebt gegeten, maar het kan ook iets zeggen over hoe goed je spijsvertering verloopt of dat er iets anders aan de hand is.

Wanneer je ontlasting meerdere dagen een rottende geur heeft, dan kan dat betekenen dat er iets aan de hand is met de eiwitstofwisseling. Door rottingsprocessen komen zwavel- en stikstofrijke gassen vrij, die de ontlasting laten stinken naar rotte eieren.

Ontlasting die een beetje zuur ruikt, daarvan kan de oorzaak in je spijsverteringsproces liggen. Vaak ontstaat een zure geur door gisting en het kan een indicatie zijn dat je lichaam moeite heeft met het verteren van koolhydraatrijk voedsel. Dit is vaak moeilijker afbreekbaar. Plantaardige producten kunnen dan een oplossing zijn, omdat deze makkelijker afbreekbaar zijn voor het lichaam. Met uitzondering van prei, paprika en ui, deze zijn een stuk lastiger verteerbaar.

Ontlasting die naar ammoniak ruikt kan veroorzaakt worden bacteriegroei of stikstof die onvoldoende wordt verteerd of onjuist wordt gemetaboliseerd. Op het moment dat het voedsel onvoldoende wordt verteerd, dan ontstaat er in de darmen een voedselbrij die voor schadelijke bacteriën een voedselbrij kunnen worden of de schadelijke bacteriën kunnen gaan rotten in je darmen. Beide processen leiden ertoe dat gifstoffen vrijkomen die voor een ontlasting zorgt die naar ammoniak ruikt.

Het is helemaal normaal dat je ontlasting een beetje stinkt. Maar als het teveel stinkt, dan is dat niet goed. Wat teveel is dat is lastig te zeggen, maar over het algemeen kun je zeggen dat wanneer de geur van je poep sterk verandert er iets aan de hand kan zijn. Mensen die langdurig medicatie gebruiken, kunnen ook last krijgen van extra stinkende poep. Vaak staat er op de bijsluiter aangegeven dat dit een bijwerking kan zijn.

Wanneer er te weinig alvleesklierenzymen in de dunne darm aanwezig zijn, dan kan je lichaam koolhydraten, eiwitten en vetten niet goed verteren en opnemen. Dit kan de zorgen voor een ontlasting die sterker ruikt dan normaal.

Wanneer je last hebt van coeliakie, dan heb je een overgevoeligheid voor gluten. De gluten tasten dan je darmbekleding aan, waardoor er niet genoeg voedingsstoffen kunnen worden opgenomen. Eén van de symptomen kan zijn dat je poep een zoetige geur heeft. Een zoetige geur kan ook komen door een bacteriële infectie of schimmelvorming.

Vettig ruikende ontlasting die dun is kan een bijwerking zijn van een multivitamine of vitaminesupplement, of komen door overdosering. Echter, dit kan ook een gebrek aan maagzuur of door een gebruik van maagzuurremmers komen.

Wanneer naar je huisarts?

Wanneer je ontlasting plotseling gaat sterker stinkt en dit blijft voortduren, ga dan eens naar je huisarts. Dat is natuurlijk helemaal het geval wanneer er bloed bij je ontlasting zit.

Ga zelf op onderzoek uit

Zolang je niet gillend over de grond rolt van de pijn, worden ontlasting- of darmproblemen vaak niet serieus genomen. Daar baalt Gottenbos van, want je lichaam geeft door middel van een opgeblazen gevoel, winderigheid of wisselende ontlasting juist signalen af dat er iets niet helemaal goed gaat. Dit is niet altijd een acuut probleem, maar op latere leeftijd zorgt het wel voor een hogere kans op ernstige aandoeningen, zoals kanker.

Je ontlasting is een graadmeter. Gottenbos vergelijkt het met de lampjes van je auto. 'Brandt er een lampje, maar gaat die na 10 minuten weer uit? Dan hoeft er niet gelijk iets aan de hand te zijn. Blijft het lampje branden? Dan weet je dat er iets niet goed is en je langs de garage moet. Met zo'n auto zou je niet blijven rondrijden, dus dat geldt eigenlijk ook voor je lichaam. Stinkt je ontlasting enorm, is het veel te dik of te dun en houdt dat een tijdje aan? Trek dan aan de bel.

Tips om erachter te komen waarom je poep zo stinkt

'Mensen vragen weleens: Wat merk je nu van een goede darmflora? Maar dat is het 'm juist. Als alles goed gaat, merk je er dus niks van. Goede poep ziet er als volgt uit: het is een mooi gevormd worstje, je hebt geen halve rol wc-papier nodig om je billen af te vegen, je ziet geen remsporen, je moet bij voorkeur elke dag, je hebt geen buikpijn of opgeblazen gevoel en het mag niet extreem stinken.'

Je kunt aan de geur wel iets afleiden, maar het is niet zo dat de geur direct vertelt wat eraan de hand is. Daarom geeft Nienke de poepdokter nog een paar tips om te achterhalen waarom je poep zo erg stinkt:

  • Houd een voedingsdagboek bij: De eerste stap is om een voedingsdagboek bij te houden. 'Zo kun je een verband proberen te ontdekken met wat je eet. Vandaar uit kun je verder gaan onderzoeken hoe je deze vervelende klachten kunt verminderen', legt Gottenbos uit. Vergeet ook niet om op te schrijven hoe je ontlasting eruitziet, hoe het ruikt en hoe je je die dag voelt.
  • Ga naar een darmfloratherapeut: Ernstige buikklachten, diarree, verstopping of bloed in de ontlasting zijn red flags. In dat geval moet je altijd even contact opnemen met je huisarts. Als je gewoon regelmatig ongemakken ervaart, kun je eens langs een darmfloratherapeut gaan om uit te zoeken hoe jij lichaam op bepaalde voedingsmiddelen en -stoffen reageert. 'Een huisarts kan je ook wel helpen, maar vaak wordt er al snel de stempel Prikkelbaar Darm Syndroom (PDS) opgeplakt. Het wordt vaak niet verder uitgezocht, terwijl PDS niet het eindpunt maar het beginpunt hoort te zijn.'
  • Neem geen genoegen met medicijnen: Probeer altijd de oorzaak te vinden en neem niet zomaar genoegen met medicijnen. 'Als je een steentje in je schoen hebt, heb je niks aan een aspirientje. De pijn verdwijnt misschien even, maar komt vanzelf weer terug. Dat steentje blijft in je schoen zitten.

labels:

Zie ook: