Voor wie een lactosevrij dieet volgt, kan het een uitdaging zijn om te weten welke producten veilig zijn. Gelukkig zijn er diverse apps en hulpmiddelen die het een stuk makkelijker maken om lactosevrij te eten en te leven. Hieronder vind je een overzicht van handige apps, tips en informatie over lactose-intolerantie.

Wat is Lactose-Intolerantie?

Sommige mensen kunnen lactose (melksuiker) niet of niet volledig verteren. Bij lactose-intolerantie kun je lactose niet goed verteren. Een ander woord voor lactose is melksuiker. Dit type suiker (koolhydraat) komt van nature voor in alle melksoorten.

Wanneer het lichaam te weinig lactase aanmaakt, kan lactose niet of niet volledig verteerd worden. Lactose bestaat uit 2 gekoppelde onderdelen, namelijk glucose en galactose. Normaal gesproken splitst het enzym lactase de lactose in deze 2 losse onderdelen. Ze kunnen daardoor gemakkelijk in het bloed opgenomen worden. Gebeurt dit splitsen onvoldoende (door te weinig lactase), dan komt de overgebleven lactose terecht in de dikke darm. Daardoor ontstaan klachten.

Meestal is lactose-intolerantie erfelijk en verdwijnt het niet. Er bestaat ook een vorm van lactose-intolerantie die tijdelijk is. Deze ontstaat nadat de darmwand beschadigd raakt, bijvoorbeeld tijdens een darminfectie, darmontsteking of een darmoperatie. Deze klachten ontstaan door de gassen die worden gevormd wanneer de van nature aanwezige bacteriën de overgebleven lactose afbreken.

Lactose-intolerantie vs. Melkallergie

Een lactose-allergie bestaat niet. Bij een allergie maakt het afweersysteem antistoffen aan tegen een eiwit. Zo maakt bij een koemelkallergie het afweersysteem antistoffen aan tegen de eiwitten die in melk zitten. Een intolerantie is geen allergie. Bij een lactose-intolerantie is het afweersysteem niet betrokken. Je reageert dan ook niet op de eiwitten in de melk, maar op de lactose (melksuiker).

Hoe Weet je of je Lactose-Intolerant Bent?

Vermoed je dat je lactose-intolerantie hebt? Ga dan naar je huisarts om te kijken of dat inderdaad is waar je problemen vandaan komen. Misschien is er een andere oorzaak. Besluit niet zelf om lactose uit je voeding te schrappen.

Als de diagnose lactose-intolerantie is gesteld, raden we aan om naar een diëtist te gaan. Vanwege de positieve gezondheidseffecten van melk en yoghurt adviseren we om te onderzoeken hoeveel lactose je lichaam nog kan verdragen. Gemiddeld kunnen mensen met een lactose-intolerantie 10 tot 15 gram lactose gebruiken zonder klachten te krijgen. Dit is ongeveer een grote mok melk. Wat voor jou de juiste hoeveelheid is, kun je stap voor stap bepalen met de hulp van een diëtist. Meestal is het niet nodig om producten met lactose helemaal te mijden.

Handige Apps voor een Lactosevrij Dieet

De smartphone is niet meer weg te denken uit onze samenleving. Overal zijn apps voor, zo ook om je gezondheid te verbeteren. Hier zijn enkele apps die je kunnen helpen bij een lactosevrij dieet:

  1. Kies Ik Gezond? App van het Voedingscentrum: Met de ingrediëntenchecker kun je producten scannen en direct zien of ze lactose bevatten. Je selecteert eenvoudig dat je wilt letten op melk of een ander allergeen. In één oogopslag zie je of het ingrediënt in een product zit. Je hoeft niet meer het hele etiket uit te pluizen. De ‘Kies Ik Gezond?’-app is de eerste app in Nederland met een ingrediëntenchecker die producten checkt over de verschillende supermarkten heen.

    Hoe werkt het?

    Stap 1: klik op ‘Letten op ingrediënten’ in het beginscherm. Je kunt nu bijvoorbeeld de allergenen aanvinken die je wilt zien. Of type bovenin de naam van het ingrediënt of het E-nummer waar je naar op zoek bent, bijvoorbeeld glycerol (E 422). Je kunt meerdere ingrediënten invoeren.

    Stap 2: nu kun je per productgroep opzoeken waar een bepaald ingrediënt in zit. Wil je bijvoorbeeld weten in welke wraps glycerol (E 422) zit? Klik hiervoor op de knop ‘Aardappel, rijst, pasta, wraps’, vervolgens op de knop ‘Wrap, pizzabodem, pannenkoek en taco’, en dan op ‘Toon alles’. Dan klik je recht bovenin op ‘Filter’, en vervolgens op ‘Ingrediënten’. Je kunt nu aanklikken dat je de producten wilt zien waar glycerol in zit.

  2. Soosee: Met de Soosee-app scan je gemakkelijk de ingrediëntenlijst van een product. Met de nieuwste technieken op het gebied van tekstherkenning en Augmented Reality herkent Soosee woorden en licht deze ze uit. Na het scannen zie je in een oogopslag of er bijvoorbeeld dierlijke ingrediënten, een vorm van suiker, noten, E-nummers of palmolie in je product zit. De app is beschikbaar in meer dan vijftien talen.
  3. Food Intolerances: Hiermee stel je van tevoren in waar je last van hebt en kun je zo in een paar seconden zien welke voedingsmiddelen en producten je wel of juist niet mag hebben. Wanneer je hebt ingevuld voor welke stof je allergisch bent of een intollerantie hebt (histamine, fructose, sorbitol, lactose, sacharose, salicylzuur, gluten, melkeiwit en/of ei), kun je aangeven hoe gevoelig je voor deze stoffen bent. Met de kleuren groen (goed), lichtgroen (twijfelachtig) en rood (fout) wordt precies aangegeven of een product schadelijk kan zijn en weet je dus meteen waar je aan toe bent.
  4. Barri: Barri is ontworpen om gebruikers te helpen weloverwogen beslissingen te nemen over producten op basis van dieetvoorkeuren en -beperkingen. Je kunt je dieet aanpassen. De volgende opties kun je aanvinken: Gluten, lactose, pinda’s, noten, eieren en soja. Sla deze op en de app geeft precies aan of het gescande product bij je dieet past. Stel je product staat niet in de app? Dan kun je zelf een foto toevoegen van het product en de ingrediëntenlijst. Binnenkort is deze nieuwe tool beschikbaar. Dit is een nieuwe functie waarmee je groepen kunt maken voor familie, vrienden, collega’s of met wie je graag dineert.
  5. FoodSciffer: Je scant producten thuis of in de supermarkt door de camera van je smartphone op de streepjescode van het product te richten. In de FoodSciffer maak ik dan in 30 seconden een profieltje aan en zie ik in een oogopslag welke producten wel of niet voldoen.
  6. SafeFoodies: SafeFoodies is een GRATIS app die mensen met een allergie of intolerantie helpt bij het uitkiezen van het goede restaurant. Het enige wat wij van u vragen is via onze app: een dag van te voren een reservering ’s aanvraag te doen.
  7. FitChef app: Sport je intensief of juist helemaal niet? Wil je afvallen of spiermassa opbouwen? Eet je glutenvrij, lactosevrij of liever zonder vlees of vis? Wat je doel en wensen ook zijn, FitChef stelt voor jou elke week opnieuw het ideale menu samen.

Alternatieven en Tips voor een Lactosevrij Dieet

Er zijn verschillende manieren om met lactose-intolerantie om te gaan en toch van je eten te genieten:

  • Lactosevrije Producten: Het makkelijkste alternatief zijn de verschillende lactosevrije koemelkproducten, zoals lactosevrije halfvolle melk en lactosevrije yoghurt.

    Let op: Arla Lactofree is geschikt voor mensen met een lactosevrij dieet, maar niet voor mensen met een koemelkallergie of galactosemie.

  • Zelf Lactose-arme Melk Maken: Het is ook mogelijk om zelf lactose-arme melk maken. Online zijn preparaten met het enzym lactase te koop. Dit voeg je toe aan de melk. Er zit dan nog wel lactose in, maar veel minder.
  • Harde Kaas: Harde kaas bevat zeer weinig tot geen lactose. Dit komt doordat de lactose tijdens het rijpen van de kaas wordt afgebroken. De harde kazen kun je dus gewoon eten.
  • Zure Melkproducten: Zure melkproducten, zoals yoghurt en karnemelk, bevatten minder lactose. Dit komt doordat bij de fermentatie de lactose deels wordt afgebroken.
  • Plantaardige Alternatieven: Plantaardige zuivelalternatieven en desserts met voldoende eiwit, calcium, vitamine B2 en vitamine B12 zijn een alternatief voor melk. Er zit geen lactose in. Kies dan wel voor de producten die verrijkt zijn met calcium en vitamines.
  • Lactase Tabletten: Er bestaat ook de mogelijkheid om een tablet of capsule met het enzym lactase in te nemen voor de maaltijd. In je maag-darmkanaal breekt de lactase de lactose af. Deze tabletten kun je zonder recept kopen bij de apotheek of drogist of online. De tabletten zijn handig als je gewone zuivelproducten wilt blijven gebruiken. Of wanneer je op vakantie bent of ergens uit eten gaat en lactose minder makkelijk kunt vermijden.

Etiketten Lezen: Waar Moet je op Letten?

Veel fabrikanten verwerken melk, melkpoeder of melkbestanddelen in hun producten, bijvoorbeeld voor de smaak. Daarom kan er lactose in brood, margarine of halvarine zitten. Omdat het meestal maar om weinig lactose gaat, is het meestal niet nodig om brood, halvarine en margarine te vermijden. Sommige mensen kunnen wel last krijgen als ze meerdere producten met een klein beetje lactose eten. Als je erg gevoelig bent, zijn deze producten ook zonder lactose te koop.

Ook in koek, gebak, snacks en in kant-en-klaar producten zoals sauzen en soepen zit vaak lactose. Bijvoorbeeld omdat de fabrikant roomboter of melkbestanddelen gebruikt. Omdat het meestal om weinig lactose gaat, is het in de meeste gevallen niet nodig om deze producten te vermijden. Als je erg gevoelig voor lactose bent, zijn deze producten ook zonder lactose te koop.

Op het etiket staat of er melk of melkbestanddelen in een product zitten. Als dat zo is, bevat het product vrijwel altijd ook lactose. Uitzondering daarbij is harde kaas, zoals Goudse kaas.

Melkbestanddelen

Melkbestanddelen zijn de verschillende onderdelen die in melk zitten. Deze kunnen uit de melk worden gehaald en als afzonderlijk deel worden toegevoegd aan een voedingsmiddel. In de wet staat dat het duidelijk te zien moet zijn wanneer er melk of melkbestanddelen in een product zitten.

Voorbeelden van melkbestanddelen zijn:

  • Melkpoeder
  • Boterolie
  • Caseïne
  • Wei

Op basis van de naam lijkt het voedingszuur melkzuur, dat ook wel lactaat wordt genoemd, misschien altijd lactose te bevatten. Maar meestal wordt melkzuur gemaakt met suikers uit planten, zoals uit mais, suikerbiet of aardappel. Soms wordt het met suikers uit melk, oftewel lactose, gemaakt. Bij het maken van melkzuur worden deze suikers echter omgezet, waardoor het voedingszuur meestal lactosevrij is.

Soms staat er op de verpakking ‘kan sporen van melk bevatten’. Dan is het geen ingrediënt, maar komt het product bijvoorbeeld uit een fabriek waar ze ook melkproducten maken. Uit voorzorg zet de fabrikant dat op de verpakking.

Recepten en Inspiratie

Op zoek naar lactosevrije recepten? Veel websites en apps bieden heerlijke recepten zonder melk. Zo kun je blijven genieten van lekker eten zonder klachten.

Met de juiste kennis en hulpmiddelen is het volgen van een lactosevrij dieet goed te doen. Experimenteer met alternatieven, gebruik handige apps en lees etiketten zorgvuldig om te ontdekken wat voor jou het beste werkt.

labels:

Zie ook: