We kennen ze allemaal wel, de felgele potjes atjar tjampoer in het schap bij de supermarkt. Atjar tjampoer is, net als zijn broertje atjar ketimoen, een klassieker uit de Indische keuken. Zelf Atjar maken is niet moeilijk en natuurlijk veel lekkerder dan de kant-en-klare. Wat atjar tjampoer zo aantrekkelijk maakt, is niet alleen de smaak, maar ook de voedingswaarde.
Atjar Tjampoer is een Indonesisch zoetzuur bijgerecht gemaakt van groenten. Het woord ‘Atjar’ betekent kruidig ingemaakt in zoetzuur, terwijl ‘Tjampoer’ verwijst naar de verschillende groenten die samen het gerecht vormen. Dit bijgerecht is een vast onderdeel van Indonesische rijsttafels, en dit recept zelf maken is niet alleen makkelijk, maar ook veel lekkerder dan kant-en-klaar. Zelf atjar maken gaat snel en makkelijk. Als je wel eens in een Indonesisch restaurant eet, heb je vast een klein schaaltje met ingemaakte groenten op tafel zien staan.
Elk restaurant heeft zijn eigen variant, maar het principe blijft hetzelfde: frisse, knapperige groenten in een zoetzure marinade. De frisse en lichtzure smaak vormt een mooi contrast met rijst en pittige vleesgerechten. Het past perfect bij nasi of bami, saté en Babi Pangang. Atjar tjampoer komt uit de Indonesische keuken, en hoort dus helemaal bij de standaard Indonesische gerechten. Vooral bij nasi en bami past atjar tjampoer heel goed, maar eerlijk, deze frisse topping past eigenlijk bij ieder Aziatisch rijstgerecht of noedelgerecht. Houd je het liever iets dichter bij huis? Er zijn ook Amerikaans of Europese gerechten die lekker zijn met atjar tjampoer! Hotdog met atjar tjampoer als topping.
Wat is Atjar Tjampoer?
Atjar tjampoer is een topping of bijgerecht uit Indonesië. We noemen atjar tjampoer ook wel Indisch zuur, en in het Engels soms ‘acar campur’. De basis van atjar tjampoer bestaat uit groente die wordt ingelegd in zoet en zuur. Atjar’ betekent zuur en ‘tjampoer’ staat voor gemengd. Het is dus letterlijk: gemengd zuur.
Wij maken onze biologische atjar tjampoer van 5 groentes: kool, wortel, paprika, augurken en ui. Die worden ingelegd in een marinade van gember en kurkuma, azijn en rijststroop. De frisse zuren en knapperige groenten zorgen voor balans bij kruidige, hartige gerechten. Zelfgemaakt betekent niet alleen lekkerder, maar ook verser en gezonder.
Variaties en Ingrediënten
Er bestaan veel verschillende methodes om Atjar te maken. Je kunt allerlei groenten gebruiken, zoals bloemkoolroosjes, boontjes, paprika, komkommer, ui en taugé. De smaakmaker in atjar tjampoer is natuurlijk de boemboe. Die maken we uiteraard zelf, met een combinatie van Indische kruiden en specerijen. Welke groente zijn geschikt voor atjar? Een groentenatjar kun je maken met witte kool, wortel, ui, paprika, Chinese kool en komkommer.
Probeer dus gerust wat verschillende combinaties met de groente die je nog in huis hebt, of het lekkerst vindt! Denk aan bloemkoolroosjes, sperziebonen of gele paprika. Gebruik wel voornamelijk de hardere groenten. Daarnaast heb je alleen azijn, kurkuma en wat suiker nodig.
Ingrediënten om zelf atjar tjampoer te maken
De basis voor mijn atjar was Chinese kool. Die had ik toevallig nog liggen. Vaak wordt een witte kool gebruikt, maar Chinese kool kan dus ook prima. 1 eetlepel kurkuma
Bereiding
De groenten worden kort geblancheerd in het pekelvocht, zodat ze hun knapperigheid behouden. Hardere groenten zoals bloemkool of boontjes kun je iets langer koken totdat ze beetgaar zijn. Het is verrassend eenvoudig.
Stappen:
- Snijd de kool heel dun (het liefst met een mandoline). Schil de wortelen en snijd deze in dunne repen met een dunschiller. Snijd de rode peper doormidden, verwijder de zaadlijsten (als je van pittig houdt, laat je de zaadlijsten erin) en snijd de peper in dunne reepjes.
- Schil de gember en knoflook en snijd ze in dunne plakken. Breng in een grote pan de azijn, water, suiker, kurkuma en zout aan de kook tot de suiker is opgelost en proef even of je de balans van zoetzuur goed vindt.
- Doe dan de witte kool, wortel, rode peper en gember erbij en kook het nog 1 minuutje. Zet het vuur uit en lepel de groenten in een gesteriliseerde pot en giet dan al het vocht erbij.
In de hakmolen gaan een sjalot, knoflook, een rode peper, kemirinoten, kurkuma, djahé (gemberpoeder) en wat zonnebloemolie. Liever geen pitje in je atjar? De kurkuma zorgt voor de karakteristieke gele kleur. Deze boemboe fruiten we kort aan, tot het lekker begint te geuren. Daarna voegen we azijn toe en een lepel palmsuiker (gula djawa) voor een subtiele zoetigheid. Deze ‘saus’ vormt de basis waarin de groenten kort garen, maar hun knapperigheid behouden.
Fruit de boemboe op middelhoog vuur 2-3 minuutjes en voeg vervolgens 1 el gulu djawa toe. Meng door het geheel en schenk 150 ml azijn erbij. Voeg eerst de komkommer en paprika toe en verwarm 2-3 minuten al omscheppend mee. Voeg nu ook de wortel en spitskool toe. Verwarm al omscheppend een minuutje mee.
Doe de azijn, water, suiker en kurkuma in een pan en breng aan de kook. Proef of je de zoetzuur balans goed is. Wil je het zuurder, voeg dan wat extra azijn toe. Wil je zoeter? Voeg dan extra suiker toe. Doe de kool, wortel en peper en gember in de pan en kook een minuut.
Serveren en Bewaren
Atjar tjampoer hoort wat ons betreft standaard thuis naast een bord mihoen goreng, bami goreng of saté. Geef de atjar even de tijd om af te koelen voordat je hem serveert. Verdeel over (weck)potten en zorg dat de groenten zover mogelijk onder staan. Sluit het deksel en zet het potje 15 minuten op zijn kop. Draai om en je kan het afgesloten weken gekoeld bewaren. Atjar tjampoer wordt traditioneel koud geserveerd, maar je kunt het ook warm eten.
Wanneer de atjar klaar is, verdelen we alles over goed schoongemaakte (weck)potten. We zorgen dat de groenten zoveel mogelijk onder het zuur staan. Dat voorkomt namelijk dat ze bederven. Dan zetten we de pot even ondersteboven, zo trekken de smaken goed in en sluiten we meteen de pot af. Na afkoeling bewaren we de atjar in de koelkast. Doe de groente in een pot en giet het vocht erbij zodat de groente onder water staat. Laat de groente afkoelen en sluit vervolgens de deksel. Zet in de koelkast. De atjar is het lekkerst om te eten als je het een paar dagen in de koelkast laat staan. De atjar blijft lang houdbaar.
Atjar tjampoer kun je het beste bewaren in een afgesloten pot in de koelkast. Wij adviseren om atjar tjampoer binnen 2 weken te serveren. Zorg ervoor dat de groenten volledig ondergedompeld zijn in de marinade om de houdbaarheid iets te verlengen. Verdeel alle groenten toe en breng het geheel opnieuw aan de kook. Schep het geheel over in glazen (weck)potten en sluit goed af.
Veelgestelde vragen over atjar tjampoer
Wat is atjar tjampoer in één zin?
Atjar tjampoer is een traditionele Indonesische ingelegde groentemix, bekend om zijn frisse en (zoet)zure smaak.
Hoe bewaar je atjar tjampoer?
Bewaar het in een afgesloten pot in de koelkast. Zo blijft het zo’n 2 weken goed.
Is atjar tjampoer gezond?
Ja, de atjar tjampoer van TerraSana bestaat voor 50% uit groente en bevat weinig koolhydraten, is glutenvrij en zonder toegevoegd zout. Door het proces van inleggen helpt atjar tjampoer gemakkelijker verteren in je lichaam.
labels:
