Sperziebonen, ook wel bekend als prinsessenbonen, herenbonen, slabonen of Franse bonen, zijn een veelzijdige groente die op verschillende manieren bereid kan worden. Vooral in de zomermaanden worden sperziebonen meestal vers aangeboden. Sperziebonen zijn soms te koop in pot, blik of diepgevroren uit het vriesvak in de supermarkt.

Sperziebonen Schoonmaken

Schoonmaken is een vereiste bij verse sperziebonen, maar dit gaat eigenlijk bijzonder eenvoudig. Spoel de boontjes eerst even goed af onder de koude kraan. Snijd vervolgens de puntjes eraf. Bij heel verse sperziebonen kun je de puntjes er ook af breken. Het is niet nodig om sperziebonen te doppen.

Bereidingswijzen van Sperziebonen

Normaal gesproken worden sperziebonen gekookt, maar je kunt ze ook uitstekend roerbakken en wokken, stomen en in de oven bereiden. Daarnaast kun je er goed een salade mee maken. Ze bevatten van nature een licht giftig eiwit (een lectine) dat enkel door de bonen goed door en door te verhitten onschadelijk kan worden gemaakt. Belangrijk: sperziebonen mogen niet rauw gegeten worden. Datzelfde geldt voor diepgevroren verse sperziebonen.

Sperziebonen Koken: De Basis

Sperziebonen koken is in de basis heel eenvoudig. Doe schoongemaakte sperziebonen in een pan met ruim kokend water. Voeg geen zout toe tijdens het koken, want dat maakt het velletje van de peul vaak wat taai. Houd een kooktijd van 12 tot 16 minuten aan, afhankelijk van of je de bonen beetgaar of een beetje zacht wilt hebben. Hoe langer je ze kookt, hoe meer kans je krijgt op taaie draadjes, dus je kunt de boontjes het beste net beetgaar koken.

Sperziebonen Stomen

Stomen is een goede manier om zoveel mogelijk voedingsstoffen en vitamines in groente te bewaren. Ook sperzieboontjes kun je prima stomen. Houd hierbij een kooktijd van 16 tot 18 minuten aan.

Sperziebonen Roerbakken en Wokken

Vooral in de Oosterse keuken worden sperzieboontjes vaak geroerbakt of gewokt. Dat gebeurt dan vaak in combinatie met groenten als Chinese kool, paprika, ui, prei, enzovoorts. Het is daarom handig om eerst kort de sperziebonen te koken. 6 tot 8 minuten volstaat. Breek de boontjes voor het koken in twee of drie stukken, zodat ze gemakkelijker roerbakken.

Recepten met Sperziebonen

Recept 1: Oud-Hollandse Sperzieboontjes

De naam van sperziebonen is afgeleid van “aspergebonen”, naar de vergelijkbare manier van opdienen. De meest klassieke manier waarop je sperziebonen op tafel kunt zetten is als volgt. Kook de sperzieboontjes zoals hierboven aangegeven. Bestrooi ze na het afgieten met wat zout en nootmuskaat. Smelt dan vlak voor het opdienen een klontje boter over de boontjes.

Recept 2: Eenvoudige Sperziebonenstamppot

Neem voor vier personen 500 gram aardappelen, 300 gram sperzieboontjes, een klontje boter, scheutje melk, peper, zout en nootmuskaat naar smaak en 150 gram spekjes en/of een rookworst (naar keuze). Kook de aardappelen en maak er met de boter en melk puree van. Breek de sperzieboontjes in drie of vier stukken en kook of stoom ze zoals hierboven beschreven. Bak de spekjes uit en/of verwarm de rookworst zoals aangeven op de verpakking. Doe dan de sperzieboontjes en spekjes/in stukjes gesneden rookworst bij de puree en stamp deze tot een stamppot.

Recept 3: Sperziebonenstamppot uit de Oven

Er zijn talloze recepten te vinden voor ovenschotels met sperziebonen. Er is eigenlijk maar één zaak van belang, en dat is dat je niet vergeet om de sperziebonen voor te garen, bijvoorbeeld door ze te koken. Bereid de sperziebonenstamppot zoals aangegeven in recept 2 hierboven. Verwarm de oven voor op 200 graden en vet een ovenschaal in. Doe hier de stamppot in en strooi hier enkele handjes geraspte (oude) kaas overheen.

Recept 4: Ovenschotel van Sperziebonen en Kabeljauw

Neem voor vier personen 700 gram sperzieboontjes, 500 gram verse kabeljauwfilet (of ontdooide diepvriesfilet), 300 gram kerstomaatjes, 8 tot 10 plakjes ontbijtspek, 3 teentjes knoflook, scheutje olijfolie, peper en zout en 300 gram rijst. Verwarm de oven voor op 220 graden, kook de rijst en kook de sperzieboontjes in 6 tot 8 minuten voor. Pers de knoflook en meng deze met enkele eetlepels olijfolie. Vet hiermee een platte, brede ovenschaal in. Leg in het midden van de schaal de kabeljauw en daaromheen de bonen en de tomaatjes. Besprenkel dit met wat olie en peper en zout naar smaak. Dek dit nu af met de plakjes spek (ze moeten net overlappen). Doe hier wat aluminiumfolie overheen en schuif het in de oven. Laat het in 15 tot 20 minuten gaar worden. Verwijder halverwege de folie; pas op voor hete stoom.

Recept 5: Zomerse Sperziebonensalade met Tonijn

Sperziebonen zijn uitstekend geschikt voor een lauwwarme maaltijdsalade, zoals een Gado-Gado of in een gevulde salade niçoise. Neem voor vier personen 600 gram verse sperziebonen, 200 gram kerstomaatjes, 3 hardgekookte eieren, 2 blikjes tonijn in water (naturel), 10 olijven, een flinke eetlepel kappertjes, 6 el olijfolie, 2 el balsamicoazijn, 1 el mosterd, peper en zout naar smaak. Breek de sperzieboontjes in drie of vier stukken en kook ze zoals hierboven aangegeven beetgaar. Snijd de tomaten in twee of drie stukken en de eieren in plakjes. Spoel de kappertjes even af en snijd de olijven in kleine plakjes. Laat de tonijn uitlekken. Doe de olie, azijn, mosterd, zout en peper in een slakom en meng ze. Voeg hier de groentes, eieren, tonijn en olijven aan toe en roer het geheel door elkaar. Maak het af met de kappertjes.

Sperziebonen Kruiden: Tips en Tricks

Sperziebonen kruiden is een kunst op zich. Want laten we eerlijk zijn: zonder de juiste kruiden zijn sperziebonen ongeveer net zo spannend als behanglijm. Want of je nu je sperziebonen wilt kruiden voor een snelle doordeweekse maaltijd of een feestelijk diner: met de juiste kruidenmix tover je die ‘saaie’ boontjes om tot een gerecht waar iedereen om vraagt.

De Stoom-Methode voor Smaakexplosie

Kook jij je sperziebonen altijd in een pan water? Zonde, want als je sperziebonen lekker wilt maken, kun je ze beter in een wokpan stomen en ja, dan kun je ook makkelijker je sperziebonen kruiden. Makkelijker is het om een uitje en knoflook op te bakken in een wokpan. Hier bak je de sperziebonen bij en kruiden die je lekker vindt. Doe een klein scheutje water erbij in je pan en doe de deksel erop. Zo stoom je de sperziebonen gaar, in plaats van dat je ze kookt. Hallo smaakexplosie! Als je boontjes gaar zijn haal je de deksel van de pan en laat je het water dat in de pan zat verdampen.

Kruidencombinaties voor Sperziebonen

  • Royal Veggies mix: Een zoutloze mix op basis van 100% pure kruiden en specerijen met superfoods zoals açaí en baobab.
  • Gele Curry kruidenmix: Niet pittig, maar kruidig, zelfs als je geen fan bent van chili.
  • Oudhollandse Opfluffer: Een wat grovere kruidenmix met o.a. ui, knoflook, nootmuskaat, kokos, kardemom en kruidnagel.
  • Losse kruiden: Kurkuma, chilipoeder, laos, gember, peper en zout.

Andere lekkere toevoegingen:

  • Feta of geitenkaas
  • Pijnboompitten of amandelen
  • Bacon
  • Ui en knoflook
  • Sambal

Tips voor de Perfecte Sperziebonen

  • Niet te lang koken: Sperziebonen worden snel slap en melig.
  • Koken in zout water: Zorgt ervoor dat de smaak beter te proeven is en de vitamines en mineralen niet zo makkelijk uit de sperziebonen gaan.
  • Stomen: Behoudt meer vitamines en mineralen dan koken.
  • Seizoensgebonden: Nederlandse sperziebonen zijn het lekkerst tussen juli en september.

Bewaren

Een typische portiegrootte is 200 tot 250 gram verse sperziebonen per persoon. Verse sperziebonen kun je maar kort bewaren. Vier dagen in een open zak op een koele plek, twee dagen in de koelkast. Verse sperziebonen kun je ook uitstekend invriezen. Wel eerst de sperziebonen kort blancheren, enkele minuten in water zonder zout. Sperziebonen kun je ook uitstekend inmaken of wecken.

Tabel: Kookmethoden en Tijden voor Sperziebonen

Kookmethode Kooktijd Opmerkingen
Koken 12-16 minuten Afhankelijk van gewenste zachtheid; geen zout toevoegen tijdens het koken
Stomen 16-18 minuten Behoudt meer voedingsstoffen
Roerbakken (na voorkoken) 6-8 minuten Eerst kort koken, dan roerbakken met andere groenten
Blancheren 2-3 minuten Voor invriezen of gebruik in salades; stopt het garingsproces

labels: #Koken

Zie ook: