In onze huidige maatschappij is er stilaan sprake van een groeiend bewustzijn rondom de rol van vaders. Er is heel lang sprake geweest van een eenzijdige belichting van moeders, maar de aanwezige vaders worden niet langer ‘lost voices’ genoemd. Waarom komen zij zo weinig in beeld? Welke visies en stromingen kunnen dit beïnvloeden? Wat zijn rollen van vaders in onze huidige maatschappij? Was dit vroeger anders?

De Afwezige Vader: Een Diepgeworteld Beeld

Het beeld van ‘de afzijdige, afwezige’ vader is diep geworteld in ons denken en handelen. Ik kan en wil deze vooronderstelling niet volledig tegenspreken. Toch is het belangrijk rolpatronen en beeldvorming in vraag te stellen. Mijn scriptie heeft als leidraad om aan te tonen dat er ook andere vaders bestaan en dit meer dan gedacht. Ik hoop een herkenbaar verhaal aan te reiken voor vaders zelf. Het is belangrijk vaders meer in het licht te zetten, noch om alle inspanningen en realisaties van moeders te minimaliseren.

Theoretisch Kader en Onderzoeksvragen

Het theoretisch kader bestaat uit een algemene voorstelling van vaderschap. Het is belangrijk om dit te onderzoeken, niet alleen omdat het onderwerp me interesseert, maar ook omdat over deze vaders vrij weinig literatuur bestaat. Want waarom is de betrokkenheid van vaders, soms zo ver te zoeken? In het eerste deel zullen enkele antwoorden te formuleren. Tevens wordt een achterliggende visie en de kenmerken van mijn onderzoek geschetst. In het vierde deel zal worden onderzocht wie deze vaders zijn en wat vaderschap voor hen betekent. Welke specifieke behoeften en wensen hebben deze vaders en hoe ervaren zij de hulpverlening?

Vaders in de Literatuur

Er zijn maar weinig verhalen over deze vaders in literatuur verschenen. Ter illustratie vernoem ik enkele van deze vaders, allemaal met de tekenfilm ‘Finding Nemo’. Deze film biedt een waardevol rolmodel en laat zien dat ook competente en liefhebbende ouders kunnen zijn.

Vaderschap in een Veranderende Maatschappij

Vaderschap is van alle tijden. Door de geschiedenis heen hebben vaders geen pasklare modellen aangeboden gekregen. Iedere vader heeft zijn eigen opvattingen over wat een goede vader is. Echter, de vaderrol is tijdsgebonden en de opvattingen veranderen door de tijd.

De Invloed van Ideologieën en Rolpatronen

Denkbeelden bouwen o.a. voort op het idee dat vooral moeders belangrijk zijn in de opvoeding. Protesteren tegen stereotypering is o.a. de emancipatiegedachte. Ook rolpatronen en verwachtingen verschuiven mee. Toch is er nog vaak sprake van een dualistische kijk op man- en vrouw-zijn. Sociologen zagen o.a. een specialisatie van vrouwen binnen de privé- of huiselijke sfeer. Er wordt verondersteld dat vrouwen dit graag en goed doen.

De Mythe van de Nieuwe Man

Er wordt vaak gesproken over ‘de nieuwe man’. Maar bestaat ‘de nieuwe man’ wel of is dit een mythe? Wat is het verschil met ‘de oude man of vader’? Hij wil niet zijn zoals de oude vader. Hij wil meer betrokken zijn bij de opvoeding en de zorg van hun kinderen. Onderzoek wijst uit dat het nog altijd uitzonderingen zijn. Nieuwe vaders vervallen snel in de oude patronen.

De Betekenis van Zorg

Zorg is geen eenduidig begrip. De invulling die vaders aan opvoeding geven is het zorgen kan hier een onderdeel van zijn. Wat de zorg en het wel en wee van de kinderen betreft, lijkt er het minst te zijn veranderd. Het is belangrijk om de gendertheoretische invalshoeken te heronderzoeken.

Factoren die Vaderbetrokkenheid Beïnvloeden

Verschillende factoren zijn doorslaggevend voor de betrokkenheid van vaders. Voorbeelden van hun eigen vaders doen veel vaders -eerder onbewust- in de voetsporen treden. Hoe meer een man de zorg voor de kinderen belangrijk vindt, hoe meer zorg men opneemt.

De Rol van de Vrouw

Volgens onderzoek moeten vrouwen meer afstand nemen van Rambo-idealen. Vaders moeten de kans krijgen om zorgvaardigheden te ontwikkelen en hun man-zijn te tonen. Vrouwen zullen meer afstand moeten nemen van Rambo-idealen.

Het Belang van Ondersteuning

Het beleid moet ondersteunend zijn voor vaders. Het ouderschapsverlof, bijvoorbeeld, vergemakkelijkt hun betrokkenheid. In Noorwegen is dit al een krachtig voorbeeld: zes weken van het ouderschapsverlof gaan integraal naar de vader.

Mannelijke Hulpverleners

Het is belangrijk om kort een zijsprong te maken naar mannelijke hulpverleners. De afwezigheid van mannen in zorgende beroepen is diep geworteld. Het is van belang om de perspectieven van mannen te begrijpen en er adequaat mee om te gaan.

Conclusie

Er is niet één bepaald vadertype meer. Het is van belang om respect te hebben voor verschillende manieren van vaderen. Iedere vader doet het op zijn eigen manier en het is belangrijk om te kijken naar de betrokkenheid en liefde voor hun kinderen.

labels: #Kip

Zie ook: