Je hebt een heerlijk linzen recept gevonden op het internet. Daarvoor moet je de linzen koken. Staat in de instructies. Maar hoe doe je dat eigenlijk? En hoe lang moeten ze koken? Voor de bereiding maakt het uit of je werkt met de gedroogde variant of linzen uit blik gebruikt.
Linzen: Gedroogd vs. Uit Blik
Linzen uit blik zijn namelijk al voorgekookt en hoef je dus alleen maar op te warmen in eigen vocht en af te gieten of je doet ze koud door je salade. Er zijn verschillende soorten linzen. En die kook je net even anders. Bruine en groene linzen hebben bijvoorbeeld een wat dikkere schil. Daardoor behouden ze hun bite, maar je moet ze ook wat langer koken. Net als Franse of Puy linzen.
Voorbereiding van Gedroogde Linzen
Heb je de juiste soort voor je gerecht? Mooi. Dan kunnen we die gedroogde linzen koken.
- In tegenstelling tot de meeste andere peulvruchten hoef je linzen meestal niet eerst te weken. Maar je kunt ze het best wel altijd even wassen.
- Linzen nemen net als rijst heel wat vocht op tijdens het koken. Daardoor worden ze soms tot wel drie keer zo groot. Gebruik dus bij voorkeur een ruime pan (met deksel).
- Voeg nu ongeveer drie keer zoveel water als linzen toe aan de pan. Koud water. Want als je er kokend water bij giet, dan worden de linzen te snel zacht en vallen ze later sneller uit elkaar.
- Doe de deksel op de pan, zet het vuur hoog en breng het geheel aan de kook. Als de linzen koken, kun je het vuur zachter zetten en alles op een laag vuurtje doorkoken. De precieze kooktijd kan ook per merk verschillen.
- Giet de linzen af en serveer. Als de linzen gekookt zijn, giet je ze af. Ze zijn dan direct klaar om te serveren. Rode linzen hoef je niet per se af te gieten. Als je regelmatig roert, wordt het vanzelf een puree.
Tip: Linzen Koken met Extra Smaak
Wil je linzen koken met extra smaak? Voeg dan tijdens het koken wat zout toe aan het water, kook de linzen in bouillon of kook wat (gedroogde) kruiden mee. Een tentje knoflook en wat ui geven ook een lekkere smaak af.
Gedroogde Linzen Weken en Koken
Linzen worden zowel gedroogd, als in blik verkocht. Natuurlijk is het heel makkelijk om naar een blik te grijpen, want dat kost minder tijd en moeite. Toch zou je moeten beseffen dat het erg de moeite waard is om ze zelf te koken. Om te beginnen is het gewoon veel lekkerder. En heb je al eens een blik linzen opengemaakt en er aan geroken? Dat zou natuurlijk al een reden moeten zijn.
Maar daarnaast is het zo dat er, behalve de bruine linzen in het blik, veel meer soorten linzen zijn. Denk aan de rode linzen, de zwarte linzen en de Franse berglinzen. Die soorten vind je niet in blik. En die zul je dus als je ze wilt verwerken in een recept toch echt zelf moeten koken. Ook gedroogde linzen kun je lang bewaren als je dat op de juiste manier doet.
En het is dan ook best handig om een paar verschillende soorten op voorraad te hebben. Want linzen zijn natuurlijk naast lekker, ook nog eens hartstikke gezond, multi-inzetbaar en een geweldige vleesvervanger in vegetarische en vegan recepten. Ben je overtuigd? En vraag je je nu af hoe je ze dan zelf moet klaarmaken?
Bonen en erwten, behalve spliterwten, moeten voor het koken geweekt worden. Nu denk je waarschijnlijk dat dan bij linzen koken ook wel het geval zal zijn. Niets is minder waar! Linzen kun je koken zonder dat ze van tevoren geweekt zijn. Dat valt niet tegen, hè? Je hoeft dus minder ver vooruit te plannen dan bij andere peulvruchten.
Het kan echter voor komen dat je een recept treft waarin de linzen wel geweekt worden. Daar kun je dan een kanttekening bij plaatsen; als je het echt graag wilt, kun je ze weken. Het is echter niet nodig. Het enige wat je er mee bereikt is dat de kooktijd met een paar minuten wordt verkort. Echt maar een paar minuten en niet meer dan dat.
Controleer de linzen die je wilt gaan koken op steentjes en andere mogelijke vervuilingen. Zet de linzen op in een pan met ruim, koud water en breng dit aan de kook. Voeg nog geen zout toe. Peulvruchten kun je beter na het koken zouten of aan het gerecht waarin je ze verwerkt zout toevoegen. Kook de linzen gaar.
Het is moeilijk aan te geven hoe lang ze moeten koken. Rode linzen zullen eerder gaar zijn dan de andere soorten omdat ze geen velletje meer hebben. Voor alle soorten peulvruchten geldt dat hoe ouder ze zijn, hoe langer ze moeten koken. De kooktijd van linzen kan variëren van 20 minuten tot wel een uur. Bij het koken van peulvruchten kan het gebeuren dat er een schuimlaag ontstaat. Dit betekent niet dat ze bedorven zijn of iets dergelijks.
Heb je linzen gekookt en heb je over? Je kunt de linzen in een afgesloten bakje 3 dagen bewaren in de koelkast. Wil je ze invriezen? Bewaar dan wat van het kookvocht en vries ze daarin in.
Soorten Linzen en Hun Bereiding
Vaak worden linzen vergeleken met bonen. Gedroogde bonen/peulvruchten week je bij voorkeur een nacht, waarna je ze ruim 40 minuten tot een uur kookt. Bij linzen is dit niet nodig, soms bij een enkele soort. Weken mag natuurlijk altijd, op deze manier verkort je de kooktijd en zijn ze beter te verteren. Maar heb je daar geen last van dan volstaat afspoelen onder de kraan prima. Afspoelen voor het koken is sowieso aan te raden om eventuele vuiltjes en achtergebleven steentjes weg te spoelen.
De kooktijd van linzen varieert van 15 minuten tot een half uur. Ook zijn er gewone linzen en splitlinzen. Het verschil is dat ‘gewone’ linzen heel zijn en de splitlinzen zijn gespleten waardoor de kooktijd iets wordt verkort.
Gebruik je linzen uit een pot, blik of zak dan kun je ze zowel koud als warm eten. Ze zijn immers al gekookt. De linzen die je als conserven koopt, zijn meestal de stevige linzensoorten, zoals bruine en groene linzen. Deze hebben altijd een ‘bite’ en geven textuur aan je gerecht. Spoel ze voor gebruik even af onder de koude kraan in een vergiet en voeg ze toe aan salades, soepen, curry’s en stoofschotels.
Stevige Linzensoorten
Zoals ik eerder vertelde zijn er verschillende linzensoorten. Je hebt de stevige linzen die na het koken een ‘bite’ houden. Deze linzen zijn geschikt als toevoeging in salades, als hoofdingrediënt van een salade, en in stoofschotels.
- Groene linzen: Kooktijd 20 tot 25 minuten.
- Puy linzen (een kleinere groene linzensoort): Kooktijd 25 tot 30 minuten.
- Zwarte linzen: Omdat deze linzen qua uiterlijk lijken op ‘kaviaar’ worden deze linzen ‘Beluga linzen’ genoemd. Kooktijd 25 tot 30 minuten.
- Bruine linzen: Deze hebben iets minder bite, maar behouden wel hun vorm tijdens het koken. Kooktijd 25 tot 30 minuten.
Deze linzen kunnen ook gekookt worden in de multicooker. Voor deze stevige soorten houd je een kooktijd tussen de 10 á 15 minuten aan onder hoge druk, afhankelijk van je persoonlijke smaak en voorkeur qua bite. Een natural release is bij de linzen aan te raden, zodat ze gelijkmatig doorgaren.
Zachte Linzensoorten
Deze linzen gebruik je het liefst in soepen en curry’s. Tijdens het koken vallen ze volledig uit elkaar waardoor je een romige consistentie krijgt. Ze zorgen er ook voor dat gerechten indikken.
- Rode (split)linzen, de meest bekende linzensoort: Kooktijd 15 tot 20 minuten.
- Gele (split)linzen zijn vergelijkbaar met rode linzen: De kooktijd is 15 tot 20 minuten.
Ook deze linzen kun je koken in de multicooker voor een soep of een curry. Hou dan een kooktijd aan tussen de 5 á 10 minuten onder hoge druk. Bij zachte linzen kun je beter een quick release toepassen, dus je opent handmatig het ventiel zodat de pan zijn stoom loslaat.
Stap voor Stap Linzen Koken (voor Stevige Linzen)
- Spoel de linzen af onder de koude kraan tot het witte schuim verdwenen is en het water helder is.
- Doe de linzen in een pan en voeg water (of bouillon) toe. Neem 1 deel linzen op 2 delen water en breng het aan de kook.
- Voeg smaakmakers toe zoals laurierblad, ui en knoflook (dit is optioneel). Voeg zout pas achteraf toe om de linzen op smaak te brengen.
- Laat de linzen zachtjes koken tot ze gaar zijn.
- Giet ze af en spoel ze af onder de koude kraan. Je kunt ze nu toevoegen aan gerechten.
Bovenstaand stappenplan is voor stevige linzen. Zachte soorten voeg je meestal rechtstreeks toe aan bijvoorbeeld een soep. Ook hier spoel je eerst de linzen af tot het schuim is verdwenen. Daarna voeg je ze direct toe aan je gerecht. Laat ze meekoken voor ongeveer 15 tot 20 minuten of tot ze volledig uit elkaar zijn gevallen en je een romige consistentie hebt. Als je daarna nog met een pureestamper door je gerecht gaat, wordt het geheel nog romiger.
Recepten met Linzen
Hier zijn enkele ideeën voor heerlijke gerechten met linzen:
- Maak een simpele linzencurry met maar een paar ingrediënten. Klaar binnen een half uurtje.
- Curry (dahl) kun je ook prima maken in de slowcooker in 6 uur op low.
- Gebruik linzen in plaats van bonen in een chili voor een lekkere gevulde linzenchili.
- Met gele (split)linzen maak je een heerlijke romige linzensoep. Lekker met rijst en/of naan.
- Voeg gekookte bruine linzen toe aan pompoensoep voor extra vulling en eiwitten.
- Bruine linzen geven een heerlijke ‘bite’ aan deze pittige linzensoep met krokante topping.
- Groene linzen zijn perfect te bereiden in de slowcooker, ideaal voor een stevige soep.
- Je kunt van linzen lekkere ‘burgers‘ maken voor op een broodje.
- Van geweekte linzen maak je een soja-vrije tofu variant.
- Maak een beslag van geweekte linzen en water en bak hier pannenkoekjes of wraps van.
- Voeg linzen toe aan rijst om het voedzamer te maken. Ook lekker in bijvoorbeeld gevulde paprika’s.
- Gekookte stevige linzen kun je prima aan salades toevoegen zoals deze salade Griekse stijl.
- Linzen zijn net als edemame boontjes een lekkere topping voor op brood en toast, zoals in dit recept.
Tips voor Mealpreppen
Als je net als ik ook houdt van mealpreppen, kook dan een keer per week een grotere hoeveelheid linzen. Bewaar deze in een bak of pot in de koelkast en voeg ze gedurende de week toe aan allerlei gerechten. Het is een snelle toevoeging aan een salade of een salade in een pot.
In een pot of bak zijn ze in hun vocht ongeveer 3 tot 5 dagen houdbaar in de koelkast. Je kunt ze ook invriezen, zowel in het vocht als zonder vocht. Zorg er dan wel voor dat de verpakking goed luchtdicht is.
Groene Linzen Curry Recept
Groene linzen zijn van nature een bron van vezels en eiwitten, en vormen een stevige basis voor deze kruidige curry.
Spoel de groene linzen af en kook deze 20 minuten. Voeg de groenten en curry paste toe aan de hapjespan en bak het 10 minuten. Voeg aan de hapjespan de kokosmelk en groene linzen toe.
Verdeel de groene linzen curry met naanbrood over twee borden en eet smakelijk!
Gedroogde Groene Linzen: Een Diepgaande Gids
Linzen, en in het bijzonder groene linzen, zijn een voedzame en veelzijdige toevoeging aan elk dieet. Ze zitten boordevol eiwitten, vezels, ijzer en andere essentiële voedingsstoffen. In tegenstelling tot sommige andere peulvruchten, vereisen groene linzen geen lange inweektijd, wat ze een snelle en gemakkelijke optie maakt voor doordeweekse maaltijden. Deze gids biedt een diepgaand overzicht van het koken van gedroogde groene linzen, van voorbereiding tot toepassingen, en behandelt alle aspecten om ervoor te zorgen dat je perfect gekookte linzen krijgt, elke keer weer.
Wat zijn Groene Linzen? Een Introductie
Voordat we duiken in het kookproces, is het belangrijk om te begrijpen wat groene linzen precies zijn. Groene linzen zijn een type peulvrucht, behorend tot de familie van de vlinderbloemigen. Ze variëren in kleur van lichtgroen tot bruin-groen en behouden, in tegenstelling tot rode linzen, hun vorm na het koken, wat ze ideaal maakt voor salades, bijgerechten en stoofschotels. Er zijn verschillende soorten groene linzen, waaronder de "French Green" (ook bekend als "Le Puy" linzen) die bekend staan om hun stevige textuur en peperige smaak.
Voedingswaarde van Groene Linzen
Groene linzen zijn een uitstekende bron van plantaardige eiwitten, wat ze tot een belangrijk onderdeel van een vegetarisch of veganistisch dieet maakt. Ze zijn ook rijk aan vezels, wat de spijsvertering bevordert en een verzadigd gevoel geeft. Bovendien bevatten ze essentiële mineralen zoals ijzer, magnesium, fosfor en kalium. De lage glycemische index van linzen helpt bij het reguleren van de bloedsuikerspiegel, wat gunstig is voor mensen met diabetes of insulineresistentie. Door hun hoge voedingswaarde en relatief lage caloriegehalte, zijn groene linzen een gezonde en verantwoorde keuze voor een gebalanceerd dieet.
Voorbereiding: Spoelen en Wel of Niet Weken?
Hoewel het weken van gedroogde groene linzen niet strikt noodzakelijk is, kan het de kooktijd verkorten en de verteerbaarheid verbeteren. Het spoelen van de linzen is echter een cruciale stap. Spoel de linzen grondig af onder koud stromend water om eventueel vuil, stof of beschadigde linzen te verwijderen. Dit zorgt voor een schoner eindproduct en voorkomt ongewenste smaken.
Het Wel of Niet Weken van Linzen
- Niet weken: Groene linzen kunnen direct gekookt worden zonder te weken. Dit is een groot voordeel ten opzichte van andere gedroogde peulvruchten zoals kikkererwten of kidneybonen, die vaak een lange inweektijd vereisen. De kooktijd is iets langer als je de linzen niet weekt, maar het scheelt aanzienlijk in de voorbereidingstijd.
- Weken: Als je ervoor kiest om de linzen te weken, doe dit dan in koud water gedurende minimaal 30 minuten, of idealiter 2-4 uur. Het weken helpt de linzen te hydrateren, wat de kooktijd verkort en ze mogelijk beter verteerbaar maakt. Giet het weekwater weg voordat je de linzen kookt.
Het Kookproces: Stap-voor-Stap
Hier is een gedetailleerde uitleg van het kookproces, waarbij we uitgaan van het koken zonder weken, voor de snelste methode:
Benodigdheden
- 1 kop gedroogde groene linzen
- 3 koppen water of bouillon (voor extra smaak)
- Een snufje zout (na het koken)
- Optioneel: laurierblaadje, knoflookteentje, ui (voor extra smaak tijdens het koken)
Stappen
- Spoel de linzen: Spoel de linzen grondig af onder koud stromend water.
- Doe de linzen in een pan: Plaats de gespoelde linzen in een middelgrote pan.
- Voeg water of bouillon toe: Giet 3 koppen water of bouillon over de linzen. De verhouding van linzen tot water is ongeveer 1:3.
- Voeg optionele smaakmakers toe: Voeg een laurierblaadje, een gehalveerd knoflookteentje of een stuk ui toe voor extra smaak.
- Breng aan de kook: Breng het water aan de kook op hoog vuur.
- Zet het vuur lager en laat sudderen: Zodra het water kookt, zet je het vuur laag, doe de deksel op de pan en laat de linzen zachtjes sudderen.
- Kooktijd: Kook de linzen gedurende 25-35 minuten, of tot ze zacht zijn maar nog wel hun vorm behouden. De kooktijd kan variëren afhankelijk van de versheid van de linzen.
- Controleer de gaarheid: Proef de linzen om te controleren of ze gaar zijn. Ze moeten zacht zijn, maar niet papperig.
- Giet af: Giet de linzen af in een vergiet om overtollig water te verwijderen.
- Voeg zout toe: Voeg een snufje zout toe naar smaak. Het is belangrijk om zout pas na het koken toe te voegen, omdat zout de kooktijd kan verlengen en de linzen harder kan maken.
- Verwijder smaakmakers: Verwijder het laurierblaadje, knoflookteentje of ui voordat je de linzen serveert.
Variaties en Smaakmakers
Het koken van groene linzen biedt een uitstekende basis voor creativiteit en experimenteren met verschillende smaken. Hier zijn enkele ideeën:
- Bouillon in plaats van water: Het gebruik van kippen-, groente- of runderbouillon in plaats van water voegt een diepere smaak toe aan de linzen. Kies een bouillon die past bij het gerecht dat je wilt bereiden.
- Aromatische groenten: Voeg fijngehakte uien, wortelen, selderij of prei toe aan de pan tijdens het koken voor extra smaak en textuur. Fruit de groenten eerst even aan in wat olie voordat je de linzen en het water toevoegt.
- Kruiden en specerijen: Experimenteer met verschillende kruiden en specerijen, zoals komijn, koriander, kurkuma, gerookt paprikapoeder, tijm, rozemarijn of oregano. Voeg de kruiden en specerijen toe aan het water of de bouillon tijdens het koken.
- Zure elementen: Een scheutje citroensap, limoensap of azijn na het koken kan de smaken ophalen en een frisse toets toevoegen. Dit is vooral lekker in salades.
- Knoflook: Knoflook is een klassieke smaakmaker die goed samengaat met linzen. Je kunt een hele knoflookteen toevoegen tijdens het koken en deze verwijderen voor het serveren, of fijngehakte knoflook toevoegen aan het begin van het kookproces.
Toepassingen van Groene Linzen
Groene linzen zijn ongelooflijk veelzijdig en kunnen in een breed scala aan gerechten worden gebruikt. Hier zijn enkele ideeën:
- Salades: Gekookte groene linzen zijn een heerlijke en voedzame toevoeging aan salades. Combineer ze met groenten, kruiden, feta kaas, geitenkaas en een vinaigrette dressing.
- Soepen en stoofschotels: Linzensoep is een klassieker, en groene linzen zijn een uitstekende keuze. Ze kunnen ook worden toegevoegd aan stoofschotels voor extra textuur en voeding.
- Bijgerechten: Gekookte groene linzen kunnen worden geserveerd als een eenvoudig bijgerecht, op smaak gebracht met kruiden, specerijen of een beetje olijfolie.
- Vleesvervanger: Groene linzen kunnen worden gebruikt als een vleesvervanger in gerechten zoals burgers, gehaktballen of chili. Ze bieden een goede bron van eiwitten en vezels.
- Vullingen: Gekookte groene linzen kunnen worden gebruikt als vulling voor groenten zoals paprika's, courgettes of aubergines.
Tips voor het Bewaren
Gekookte groene linzen kunnen tot 3-4 dagen in de koelkast worden bewaard in een luchtdichte container. Ze kunnen ook worden ingevroren voor langere bewaring. Laat de linzen volledig afkoelen voordat je ze invriest. Om te ontdooien, plaats je de linzen in de koelkast of verwarm je ze direct in een pan of magnetron.
Veelvoorkomende Fouten en Hoe Ze te Vermijden
Hoewel het koken van groene linzen relatief eenvoudig is, zijn er enkele veelvoorkomende fouten die je kunt maken:
- Te veel of te weinig water: Het is belangrijk om de juiste verhouding van linzen tot water te gebruiken. Te veel water resulteert in papperige linzen, terwijl te weinig water kan leiden tot aangebrande linzen. De aanbevolen verhouding is 1 kop linzen tot 3 koppen water.
- Zout toevoegen voor het koken: Zout kan de kooktijd verlengen en de linzen harder maken. Voeg zout pas toe na het koken.
- Te lang koken: Te lang koken resulteert in papperige linzen. Controleer de gaarheid regelmatig en haal de linzen van het vuur zodra ze zacht zijn maar nog wel hun vorm behouden.
- Vergeten te spoelen: Het spoelen van de linzen is belangrijk om vuil en stof te verwijderen. Sla deze stap niet over.
Linzen zijn Duurzaam en Goedkoop
De teelt van linzen vereist relatief heel weinig landoppervlak, en weinig water. Daarmee vormen ze een klimaatvriendelijk alternatief voor vlees. Daarnaast kunnen linzen in bulk en ongekoeld (dus ‘langzaam’) vervoerd worden.
Voedingswaarden van Linzen
Linzen bevatten veel eiwitten en voedingsvezels, waardoor ze relatief snel een gevoel van verzadiging opleveren. Verder werken linzen cholesterol- en bloeddrukverlagend. Linzen worden geschaard onder de ‘pre-' of 'pro-biotica’.
Kookwijzen van de Verschillende Soorten Linzen
Zoals bij alle peulvruchten, geldt ook voor linzen: niet rauw eten. Linzen nemen kookvocht op, en nemen dus in volume toe. Van tevoren weken, hoeft niet: zeker de soorten die sneller tot pap koken zijn niet gebaat bij een badje vooraf… groene en zwarte linzen hoeven iets korter te koken als je ze eerst een uurtje weekt - maar nodig?
- Groene en diepbruine linzen blijven heel, die kook je zo’n 45 minuten tot een uur.
- Oranje en gele linzen vallen uiteen en zijn met 20-25 minuten zeker gaar.
- Mini-zwarte linzen (‘Beluga’) hoef je maar 15 minuten te koken.
Smaakmakers voor Linzen
Linzen lenen zich heel goed om lekkere smaakmakers aan toe te voegen: kruiden en specerijen die veel gebruikt worden zijn komijn, kurkuma, gember, kerrie en garam masala.
Verschil tussen Du Puy en Dupuis Linzen
Een speciaal plekje in je hart mag je reserveren voor Du Puy linzen. Eh… niet te verwarren met ’Dupuis’! Ook lekker, maar, vergis je niet, daar gaat een heuse marketingmachine achter schuil ;-) Dupuis linzen zijn een ras, een broertje van de oorspronkelijke groene linzen uit het Franse dorp le-Puy-en-Velay, in de Auvergne. Linzen uit Puy, (‘de Puy’, op z’n Frans) hebben een keurmerk, Application d’Origine Protégée. Dat is een ‘beschermde herkomst’-keurmerk, net zoiets als je vindt op kwaliteitswijnen, die echt alleen uit een bepaalde streek mogen komen.
Wat er zo lekker is aan echte linzen uit Puy? Tja, deels zorgvuldig gekoesterd imago… Maar topkoks zweren erbij - een mooie bite, die zeldzaam is voor linzen. Maar, inmiddels niet makkelijk meer verkrijgbaar. Aan zijn eigen succes ten onder gegaan? De meeste linzen die onder de naam ‘Dupuis’ verkocht worden, of zelfs onder de naam ‘Franse Linzen’, komen niet uit Frankrijk. Maar uit Canada, waar veel peulvruchten vandaan komen.
Tabel: Kooktijden en Kenmerken van Verschillende Linzensoorten
| Linzensoort | Kooktijd | Kenmerken | Gebruik |
|---|---|---|---|
| Groene linzen | 20-25 minuten | Stevige bite, behoudt vorm | Salades, stoofschotels |
| Puy linzen | 25-30 minuten | Kleine groene linzen, stevige textuur | Salades, bijgerechten |
| Zwarte linzen (Beluga) | 25-30 minuten | Lijkt op kaviaar, verfijnde smaak | Salades, garnering |
| Bruine linzen | 25-30 minuten | Minder bite, behoudt vorm | Soepen, stoofschotels |
| Rode (split)linzen | 15-20 minuten | Valt uiteen, romige consistentie | Soepen, curry's |
| Gele (split)linzen | 15-20 minuten | Vergelijkbaar met rode linzen, valt uiteen | Soepen, curry's |
labels: #Ei




