Bakken is een kwestie van proberen, en zelfs de beste thuisbakker tovert weleens een misbaksel uit de oven. Het is eigenlijk een soort scheikunde. In dit artikel worden veelvoorkomende problemen bij het bakken van een cake besproken, evenals de oorzaken en oplossingen.

Geschifte botercrème

Botercrème is een veelgebruikt en -gemaakt recept in de keuken van thuisbakkers. Je keukenmachine doet z’n werk, je crème ziet er mooi uit. Lekker luchtig, niet te vet. Maar dan gaat het toch mis. Opeens zie je allemaal kleine korreltjes in je crème, de boel is geschift. Hoewel de smaak vaak nog prima is, wil je natuurlijk liever gewoon een mooie crème en geen misbaksel.

Als iets gaat schiften, betekent het dat de ingrediënten zich van elkaar gaan scheiden. Meestal komt dit door te grote temperatuursverschillen tussen de gemengde ingrediënten. Het water en vet in je mengsel scheiden zich vervolgens van elkaar, doordat het eiwit ze niet langer kan binden.

Oorzaken van geschifte botercrème

  • Temperatuurverschil: Botercrème kan schiften door een temperatuurverschil van de ingrediënten. Als je crème op kamertemperatuur is, maar je voegt koude boter toe, dan kan hij schiften.
  • Teveel vocht: Ook door het toevoegen van teveel vocht moet je uitkijken, daardoor kan het soms ook schiften. Dit kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer je gepureerd fruit toevoegt.

Oplossingen voor geschifte botercrème

Ben je al bezig en is je crème toch geschift? Weggooien is niet nodig! Je kunt een geschifte botercrème heel goed redden.

  1. Pak een schaal warm water en zet je kom daarin, zodat de ingrediënten allemaal weer dezelfde temperatuur krijgen. Je kunt ook een föhn gebruiken om de kom te verwarmen.
  2. Wat ook helpt is een flinke portie geduld, laat je keukenmachine heel lang draaien. Na een poos zal hij de crème weer oppakken.
  3. De oplossing is gelukkig simpel, als je botercrème is gaan schiften dan los je dit op door de crème te verwarmen en tegelijkertijd te blijven mixen. Dit kan door een warmwaterbad of door een föhn te gebruiken.

Preventie van geschifte botercrème

Eén ding is heel belangrijk, ‘familie maken’. Zo wordt dat heel mooi genoemd in de kookwereld. Dat doe je op twee verschillende manieren.

  • Zorg ervoor dat al je ingrediënten op dezelfde temperatuur zijn als je ze verwerkt.
  • Voeg de ingrediënten in kleine delen toe.

Problemen met cakebeslag

Overkomt het jou weleens dat cakebeslag schift? Dan is dat natuurlijk erg vervelend, want met een geschift cakebeslag kun je geen lekkere cake bakken. Doorgaans schift cakebeslag, doordat de ingrediënten niet allemaal op kamertemperatuur zijn geweest. Zo kan bijvoorbeeld de boter te koud zijn geweest. Als alle ingrediënten verschillende temperaturen hebben, kunnen ze niet goed met elkaar mengen. Houd er ook rekening mee dat je eieren altijd 1 voor 1 door het beslag moet mixen. Mix eerst het ene ei volledig door, voordat je het volgende ei toevoegt. Voeg je alle eieren in 1 keer toe?

Een geschift beslag kun je redden door de kom - terwijl je blijft kloppen - aan de zijkant te verwarmen met een föhn. Op die manier zorg je ervoor dat alle ingrediënten dezelfde temperatuur worden. Daarnaast is het belangrijk om de eieren 1 voor 1 toe te voegen en de volgende pas toe te voegen als het vorige helemaal is opgenomen.

Oorzaken van geschift cakebeslag

  • Temperatuurverschil: Het schiften van het beslag komt omdat de producten niet op de juiste temperatuur zijn.
  • Te snelle toevoeging van eieren: Of dat je te snel bent met het toevoegen van een ei.

Preventie van geschift cakebeslag

  • Laat alle ingrediënten eerst op kamertemperatuur komen.
  • Voeg de eieren één voor één toe, wacht tot het eerste ei helemaal opgenomen is voor je het volgende toevoegt.

Andere veelvoorkomende cake problemen

Ingezakte cake

Deze vraag krijgen we de laatste tijd vaak binnen bij Heel Holland Bakt. Mensen hebben zichzelf een spiksplinternieuwe keukenmachine cadeau gedaan, maar opeens zakken alle cakes in na het bakken. Eén van de meest voorkomende oorzaken: je beslag is te luchtig.

Oorzaken van een ingezakte cake

  • Te luchtig beslag: Als je een beslag luchtig klopt, klop je als het ware lucht in je beslag. Warme lucht neemt meer ruimte in dan koude lucht. Het is dus niet gek dat je cake een beetje inzakt als je hem uit de oven haalt en laat afkoelen. Hoe luchtiger je beslag, hoe meer hij dus zal inzakken.
  • Niet gaar: De cake was nog niet gaar en daarom zakt hij in.
  • Te veel bakpoeder: Een cake kan ook instorten doordat er te veel bakpoeder is gebruikt. De cake is daardoor te luchtig geworden, kan al die lucht niet vasthouden en stort in.
  • Oven openen: En dan is daar natuurlijk nog de klassieker: het openen van de oven tijdens het bakken van een cake. Doe dit nooit!

Oplossingen voor een ingezakte cake

  • Klop niet langer dan nodig. Als alle ingrediënten goed zijn gemixt ben je klaar (tenzij specifiek anders vermeld in het recept natuurlijk).
  • Je kan de cake nog even terugzetten in de oven. Hij zal niet meer mooi bol worden, maar als je snel bent kan hij nog wel gaar worden.

Droge cake

Als je cake na het bakken erg droog is, heeft dat - logischerwijs - te maken met het vochtgehalte. In de oven verdampt het vocht in je cakerecept. Bij een perfecte cake, haal je hem dus uit de oven als er nog precies genoeg vocht in je cake zit. Hoe langer je cake in de oven staat, hoe meer vocht er kan verdampen. En hoe heter de oven staat, hoe sneller die verdamping gaat. Een droge cake ligt dus vaak aan de temperatuur en oventijd.

Je wilt natuurlijk geen ingezakte cake krijgen. Er zijn verschillende oorzaken waardoor een cake kan inzakken. Het kan zo zijn dat de oven te heet is, de cake te langzaam afkoelt of dat het beslag te veel lucht bevat. Het is ook belangrijk dat je de ovendeur niet tijdens het bakken opendoet.

Oorzaken van een droge cake

  • Te lange baktijd: Dan heeft de cake waarschijnlijk te lang in de oven gestaan.
  • Te hoge temperatuur: Hoe warmer je bakt, hoe meer vocht er tijdens het bakken verdampt.

Oplossingen voor een droge cake

  • Bak hem dus liever wat langer op een langere temperatuur.
  • Verlaag je temperatuur dan met 10-20%.

Verbrande cake

Oorzaken van een verbrande cake

  • Te hoge temperatuur: Dan heb je de cake op een te hoge temperatuur gebakken.
  • Oven te heet: Is je cake van buiten bruin, maar van binnen nog niet gaar? Dan was waarschijnlijk de oventemperatuur te hoog.

Oplossingen voor een verbrande cake

  • Zet je oven de volgende keer iets lager.
  • Verlaag de oventemperatuur de volgende keer en verleng de baktijd.

Gescheurde cake

Bij het bakken van een cake wil je dat hij op alle plekken gelijkmatig gaart. Zet je de oventemperatuur te hoog, dan is de buitenkant eerder gaar dan de binnenkant. Er vormt zich al een krokant laagje, terwijl de cake aan de binnenkant nog verder gaart en rijst. Door dit rijzen, knapt hij letterlijk uit zijn voegen. Resultaat: een scheur in de bovenkant. Dat kan natuurlijk best mooi zijn, maar als je een biscuit gebruikt om je taart mee op te bouwen is een scheur niet ideaal.

Tijdens het bakken kan het weleens voorkomen dat een cake openbarst. Hierdoor krijg je een ongelijkmatige textuur en ziet de cake er minder mooi uit. Een veelvoorkomende oorzaak kan zijn dat de oven te heet is of dat de cake te veel lucht bevat.

Oorzaken van een gescheurde cake

  • Te hoge temperatuur: Dit komt omdat de cake dan te snel en op een te hoge temperatuur gebakken is.
  • Oven te heet: Als je cake barst, was de oventemperatuur te hoog. De bovenkant van de cake was al gaar terwijl het beslag binnenin nog aan het rijzen was.

Oplossingen voor een gescheurde cake

  • Je kunt dit oplossen door de oventemperatuur te verlagen en de cake eventueel wat langer te bakken.
  • Volgende keer de oven een standje lager.
  • Je kunt dit probleem voorkomen door de cake op een lagere temperatuur (en eventueel een langere baktijd) te bakken.

Cake komt niet uit de vorm

Het is natuurlijk hartstikke zonde als je een mooie cake hebt gebakken, dat hij in stukken scheurt als je hem uit de vorm probeert te halen.

Oorzaken van een cake die niet uit de vorm komt

Dit komt bijna altijd door het niet (goed) invetten van de bakvorm.

Oplossingen voor een cake die niet uit de vorm komt

  • Vet je bakvorm goed in, vergeet de hoekjes niet. En bekleed hem ook nog met bakpapier of bestuif met een laagje bloem.
  • Daarnaast moet je een cake niet te warm uit de vorm halen. Laat hem een minuut of 10 afkoelen in de vorm, zodat hij stevig kan worden. Daarna kun je hem veilig lossen.
  • Zelf gebruiken wij altijd een bakspray omdat deze zelfs in de kleinste naadjes komt. Maar gewoon boter werkt ook. Je kan de vorm ook nog met bloem bestuiven na het invetten, maar dit hoeft niet perse.
  • Bekleed bij een langwerpige cakevorm de bodem en twee zijkanten met bakpapier. Bij een tulbandvorm (of een andere gedetailleerde vorm) is het verstandig de vorm na het invetten te bestrooien met wat bloem of paneermeel.

Platte cake

Een platte en compacte cake duidt op problemen met het rijzen.

Oorzaken van een platte cake

  • Verkeerde hoeveelheid bakpoeder: Te veel bakpoeder gebruikt: zorg dat je de hoeveelheden bakpoeder uit mijn recept aanhoudt.
  • Oude bakpoeder: Bakpoeder is niet meer goed: zorg ervoor dat je bakpoeder nog goed houdbaar is.
  • Te heet gebakken: De cake is te heet gebakken: bak de cake niet te heet en bij voorkeur met onder- en bovenwarmte, voor de beste gerezen cake.
  • Te grote vorm: Soms komt een platte cake ook omdat er een te grote vorm gebruikt is.

Tips voor het toevoegen van vulling

Weleens rozijntjes, stukjes noot of kleine stukjes chocolade door je cakebeslag gedaan die na het bakken naar de bodem waren gezakt? Dat overkomt de beste. Gelukkig kun je dit heel makkelijk voorkomen met een beetje bloem.

Oorzaken van het zakken van de vulling

Als je vulling naar de bodem van de cake zakt, komt dit omdat de vulling zwaarder is dan het cakebeslag. Of dit gebeurt, ligt aan het soort cakebeslag en de vulling. In een zwaarder cakebeslag met bijvoorbeeld meer bloem of amandelmeel erin, zal de vulling minder snel zakken dan in een luchtiger cakebeslag. Het is dus niet altijd te voorkomen.

Oplossingen voor het zakken van de vulling

  • Doe je stukjes (gedroogd) fruit, chocolade, nootjes of andere vulling in een kommetje, strooi er wat bloem overheen, roer door zodat de stukjes volledig zijn bedekt met een klein laagje bloem en voeg de vulling dan pas toe aan je beslag.
  • Wentel de vulling van de cake door wat bloem, voordat je het door het beslag mengt.

Algemene tips voor het bakken van een cake

  • Een cake krijgt het beste resultaat als je ingrediënten op kamertemperatuur zijn. Haal dus op tijd de eieren en boter uit de koelkast.
  • Daarnaast kun je het beste een oventhermometer in de oven hangen, zodat je de exacte temperatuur kan meten. De daadwerkelijke temperatuur in de oven, kan namelijk afwijken van de temperatuur die door de oven wordt aangegeven.
  • Laat je cake overigens niet volledig afkoelen in de vorm. De condens van de warmte blijft dan namelijk in de vorm hangen en trekt weer in je baksel.
  • Leer jouw oven goed kennen, speel met de tijd en temperatuur en onthoud: meten is weten!

Bewaren van een cake

Je kunt een cake (zonder topping) het beste buiten de koelkast in aluminiumfolie bewaren. Dan droogt hij niet uit. Heb je een topping of vulling (na het bakken) met zuivel gebruikt, dan moet hij wel in de koelkast bewaard worden.

Overzicht van problemen, oorzaken en oplossingen

Probleem Mogelijke oorzaken Oplossingen
Geschifte botercrème Temperatuurverschil van ingrediënten, teveel vocht Verwarmen van de crème met een warmwaterbad of föhn, langzaam mixen
Geschift cakebeslag Ingrediënten niet op kamertemperatuur, te snelle toevoeging van eieren Ingrediënten op kamertemperatuur laten komen, eieren één voor één toevoegen
Ingezakte cake Te luchtig beslag, niet gaar, te veel bakpoeder, oven openen tijdens het bakken Niet te luchtig kloppen, cake langer bakken, juiste hoeveelheid bakpoeder, oven niet openen
Droge cake Te lange baktijd, te hoge temperatuur Korter bakken, lagere temperatuur
Verbrande cake Te hoge temperatuur Lagere temperatuur
Gescheurde cake Te hoge temperatuur Lagere temperatuur, langere baktijd
Cake komt niet uit de vorm Niet goed invetten van de bakvorm Bakvorm goed invetten en eventueel bekleden met bakpapier of bestrooien met bloem
Platte cake Verkeerde hoeveelheid bakpoeder, oude bakpoeder, te heet gebakken Juiste hoeveelheid bakpoeder, verse bakpoeder, lagere temperatuur
Vulling zakt naar de bodem Vulling is zwaarder dan het cakebeslag Vulling wentelen in bloem

labels: #Bakken

Zie ook: