De mythische figuur Prometheus speelt een belangrijke rol in de Griekse mythologie. Het is niet Zeus die de mens schiep, maar Prometheus. Hij was de zoon van de Titaan Japetos.
Japetos trouwde met Klymene of volgens andere mythografen met Themis, beiden dochters van Oceanos, zijn broer. Zij kregen vier Titanenzonen: Prometheus (wat ‘hij die vooruit denkt' betekent), Epimtheus (wat ‘hij die achteraf denkt' betekent), Atlas en Menoitios.
Atlas, de oudste van de broers, leidde de Titanen in hun opstand tegen Zeus. Zeus veroordeelde hem om eeuwig het uitspansel op zijn schouders te torsen. Herakles ontmoet Atlas in de tuin der Hesperiden. Prometheus was de verstandigste van de Titanen.
Hij raadde ook zijn broer Epimetheus aan dat te doen, wat hij dan ook deed. Prometheus had Zeus ooit bijgestaan bij de geboorte van Athena uit Zeus' hoofd; ‘toen het moment van de geboorte aanbrak, sloeg Prometheus, of zoals anderen zeggen Hephaestus, met een bijl op zijn hoofd, waarna Athena uit zijn kruin gewapend te voorschijn sprong'.
Athena leerde Prometheus ‘de kunsten van de architectuur, de rekenkunde, de navigatie, de geneeskunde, de metallurgie en andere nuttige kunsten.' Prometheus gaf zijn kunsten door aan de mensen. Prometheus had de mens gekneed uit klei; ‘as a master-craftsman, he was able to mould the figures, and Athena helped to breathing life into them.'
Prometheus toonde de figuurtjes aan Zeus en die kregen zijn goedkeuring. ‘Op een keer maakten de goden ruzie over het offeren van ossen en stieren. Welk deel van het offerdier moesten de mensen aan de goden offeren en welk deel mochten zij voor zichzelf houden?' Prometheus slachtte een stier en maakte van de huid twee zakken.
In de ene zak stak hij alle ontvleesde botten waar hij een laagje vet op smeerde. In de tweede zak stak hij de onsmakelijk uitziende ingewanden die hij vulde met het vlees. Toen liet hij Zeus kiezen. Zeus koos voor de zak die er het lekkerste uitzag; die met het laagje vet. Zeus was razend om deze valstrik.
‘Toen hij Zeus aanbood tussen beide zakken te kiezen, koos Zeus, die men nu eenmaal makkelijk bedroog, de zak die de botten en het vet bevatte (wat nog steeds het deel van de goden is), maar strafte Prometheus, die hem achter zijn rug stond uit te lachen, door de mensheid het vuur te onthouden.'
Hij ontnam de mens het vuur zodat ze voortaan het vlees rauw moesten eten. Zeus wilde immers de mensheid straffen omwille van hun kwaadaardigheid, hun hybris en vernuft. Hij wilde de mensheid uithongeren door het lekkerste deel van het offerdier op te eisen. Prometheus voorzag dit en stak daar een stokje voor.
Andere mythografen blijven volharden in de visie dat Zeus heel goed wist wat hij koos toen hij de zak met botten nam: ‘De blanke botten belichamen het kostelijkste, het onvergankelijkste dat een dier of mens bezit; die botten zijn niet aan bederf onderhevig, ze vormen het gestel van het lichaam. Vlees vergaat, het gaat in ontbinding over, maar het skelet blijft.'
‘Prometheus kreeg spijt van de grap die hij had uitgehaald en besloot de mensen te helpen. Hij zou het vuur brengen.' Prometheus vroeg Athena hem te helpen. Zij liet Prometheus via de achterdeur de Olympos binnen.
‘Toen hij binnen was, ontstak hij aan de vurige strijdwagen van de Zon een toorts waarvan hij even later een stuk gloeiende kool afbrak, dat hij in de holle kern van een gigantische venkelsteel wierp.' Waarom venkel? Takken en bomen zijn droog aan de buitenkant, maar vochtig, vol sap, binnenin.
‘Venkel is juist vochtig en groen vanbuiten, maar kurkdroog binnenin.' De Grieken noemden het vuur dat Prometheus van Zeus stal ‘sperma puros', dat letterlijk ‘zaad van vuur' betekent. ‘Zeus zwoer wraak.'
Zeus gaf Hephaistos de opdracht om uit klei een vrouw te boetseren ‘en de vier Winden er leven in te blazen en alle godinnen van Olympos beval hij haar op te smukken.' Haar naam was Pandora, wat ‘die alles geeft' betekent. ‘Ze was de mooiste vrouw die er ooit had geleefd.'
Zeus zond Pandora onder begeleiding van Hermes als geschenk naar Epimetheus, de broer van Prometheus. Maar Epimetheus was door zijn broer gewaarschuwd geen geschenken van Zeus aan te nemen en weigerde het geschenk te aanvaarden. Zeus werd nu nog kwader op Prometheus die hem blijkbaar steeds een stapje voor was.
‘Hij liet hem door een adelaar wegvoeren naar de Kaukasus en daar moest Hephaistos hem vastketenen aan een steile bergwand,'waar een gier de hele dag aan zijn lever pikte. Eeuwigdurend, jaar in, jaar uit; ‘er kwam geen einde aan de pijn, omdat iedere nacht (gedurende welke Prometheus aan vinnige vorst en koude werd blootgesteld) zijn lever weer aangroeide.'
De Olympiërs vroegen zich af waarom Prometheus zo wreed werd gestraft. Toen Epimetheus zag hoe vreselijk zijn broer werd gestraft, haastte hij zich om zo snel mogelijk met Pandora te trouwen. Prometheus had Epimetheus een goed afgesloten kruik in bewaring gegeven. Daarin had hij alle kwellingen die zijn schepping, de mens, konden aantasten weggestopt (ziekte, ouderdom, alle zonden van de wereld...).
Pandora, zij die alles geeft, had wat ze gaf gekregen van de goden van de Olympos. Haar naam betekent ook ‘zij die van alle (goden) heeft gekregen'. Athena leerde haar naaien en weven en gaf haar prachtige kleren. Aphrodite gaf haar gratie waardoor al wie haar zag naar haar ging verlangen.
‘Zeus heeft voorzien wat er zou gebeuren. Dat Pandora, zodra ze een keer alleen in huis was, het deksel van dat ene vat zou tillen om er eventjes in te gluren.' Uit dat vat ontsnapten toen alle plagen die de mensen kunnen kwellen: ziekte, ouderdom, krankzinnigheid, zware arbeid, hartstocht, verslaving, enz...
De Straf van Prometheus
De Titaan Prometheus werd door de oppergod Zeus gestraft, omdat hij aan de mensen het vuur had teruggegeven. Hij werd aan een rotswand in de Kaukasus vastgeketend, waar hij dagelijks werd bezocht door een adelaar die een deel van zijn lever opat. Omdat de lever ’s nachts weer aangroeide, was hij gedoemd deze straf tot in eeuwigheid te ondergaan.
Na driehonderd eeuwen bevrijdde de held Heracles de Titaan Prometheus uiteindelijk uit zijn benarde positie. Heracles schoot de roofvogel uit de lucht met zijn pijl en boog waardoor Prometheus eindelijk kon ontkomen.
Het Bedrog van Prometheus
Prometheus stond bekend als een grote helper van de mensheid. Toen hij merkte dat de stervelingen veel van hun goede vlees aan de goden schonken, waardoor er nauwelijks wat voor henzelf overbleef, besloot de Titaan te hulp te schieten. Prometheus adviseerde de mens om het afval en de beenderen van de geofferde dieren te verpakken in een laag blank vet.
Opnieuw schoot Prometheus de mensheid echter te hulp. Speciaal voor de mens sloop hij op een dag de berg van de goden op en nam een klein beetje vuur mee naar de aarde. Al snel werd het vuur onder de mensen verspreid en zag Zeus op allerlei plekken rookwolken opstijgen.
De Straf van Erysichthon
Volgens dit bekende verhaal uit de Griekse mythologie was Erysichthon de zoon van koning Triopas. De eigenwijze man hechtte weinig aan de goden en de godenverering en dat kwam hem uiteindelijk duur te staan.
De godin is hevig geschokt door deze gebeurtenis, neemt de gedaante van een priesteres aan en waarschuwt de koning. Erysichthon is echter niet erg onder de indruk en bedreigt de priesteres zelfs met zijn bijl. De godin besluit de koning dan zwaar te straffen.
De lompe koning had hout nodig voor een banketzaal zodat hij nog feestelijkere maaltijden kon houden; de godin zorgt er nu voor dat hij zo’n eetzaal écht nodig heeft. Ze straft de koning namelijk met een onstilbare honger. Nooit heeft de koning genoeg. De honger blijft altijd. Om aan eten te komen verkoopt de koning uiteindelijk al zijn bezittingen, tot hij vrijwel niets meer heeft en aan de bedelstaf raakt.
En nog is het leed niet geleden. De kwelling duurt voort en de koning is uiteindelijk zo hongerig dat hij besluit zichzelf maar op te eten. Arme man: hij vrat zich op om zich te vullen!
Andere Figuren en Goden in Relatie tot Eten
Arista, kort voor Aristaeus, is een god uit de Griekse mythologie. Aristaeus was de zoon van Apollo en de jageres Cyrene, opgegroeid met nectar en bijenproducten. De Mirte-nimfen leerden hem een aantal vaardigheden met betrekking tot de bereiding van voedsel, jacht, vee- en bijenteelt.
In een van zijn reizen, belaagt Aristaeus, volgens de mythe, Eurydice (vrouw van Orpheus) waarbij ze werd gebeten door een slang en stierf. Verantwoordelijk voor haar dood, werd Aristaeus gestraft. Aristaeus’ bijen werden ongezond en begonnen te sterven.
Maak hier kennis met de 12 Griekse Olympische goden: Waar waren ze god van? Wat was de interne hiërarchie tussen hen? Wat zijn de namen van de Romeinse goden die overeenkomen met de 12 Griekse goden?
De Twaalf Olympische Goden
- Zeus - heerser van de Olympus
- Hera - Godin van de Griekse vrouwen
- Poseidon - de zeegod van de Grieken
- Demeter - Godin van de vruchtbaarheid
- Athena - godin van de wijsheid
- Apollo - god van de wijsheid
- Artemis - godin van de jacht
- Ares
- Hephaistos - Griekse god van smeedkunst en vulkanen
- Aphrodite - godin van de liefde
- Hermes - Boodschapper van de Griekse goden
- Hades - god van de dood
Demeter was een van de belangrijkste goden voor de Grieken die grotendeels - voor zo’n 80 procent - van de landbouw leefden. Als godin van de vruchtbaarheid en de oogst leerde zij de Grieken de landbouw.
In de Griekse mythologie is er een verhaal over koning Midas. Een god uit de Griekse oudheid had volgens dit verhaal aan koning Midas toegezegd dat hij een wens mocht doen. Lang hoefde Midas niet na te denken over wat hij wilde. “Ik wens dat alles wat ik aanraak verandert in goud”, zei hij.
De wens werd onmiddellijk vervuld, tot vreugde van Midas. Alles wat hij aanraakte veranderde in goud. Waardeloze takjes of steentjes werden ineens glinsterende gouden voorwerpen. Het was prachtig! Al snel kwam Midas erachter dat het minder geweldig was dan hij van tevoren had uitgedacht. De eerste problemen ontstonden wanneer hij wilde eten.
Zowel ons assortiment als onze logistieke zijn ingericht op verkoop via retail aan de consument. Wij zijn GS1 DAS gecertificeerd. Diverse groothandels worden dagelijks voorzien van een breed assortiment, waaronder olijfolie en olijven in grootverpakkingen.
De internationale voedselveiligheidsaudits van SGS zorgen dat u voldoet aan IFS Broker - de International Featured Standard-regulering die van toepassing is op voedselverwerkende en -verpakkingsindustrie.
| God | Romeinse Equivalent | Domein |
|---|---|---|
| Zeus | Jupiter | Hemel, Onweer |
| Hera | Juno | Huwelijk, Vrouwen |
| Poseidon | Neptunus | Zee, Aardbevingen |
| Demeter | Ceres | Vruchtbaarheid, Oogst |
| Athena | Minerva | Wijsheid, Oorlog |
| Apollo | Apollo | Muziek, Genezing |
| Artemis | Diana | Jacht, Natuur |
| Ares | Mars | Oorlog |
| Hephaistos | Vulcanus | Smeedkunst, Vuur |
| Aphrodite | Venus | Liefde, Schoonheid |
| Hermes | Mercurius | Boodschapper, Handel |
| Hades | Pluto | Onderwereld |
labels:
Zie ook:
- Koolhydraatarme Soep: Heerlijke Recepten & Wat Je Eet Ebij!
- Eten voor de TV: Snelle & Gemakkelijke Recepten voor een Gezellige Avond
- Taart Eten Utrecht: De Beste Adressen voor een Zoete Verwennerij
- Gezond Eten Zonder Koken: Snelle, Makkelijke & Voedzame Ideeën!
- Karin Luiten Recepten: Eenvoudig, Smaakvol & Altijd een Succes!
- Ontdek Heerlijke Toetjes met Walnoten: Verrukkelijke Recepten om Direct te Proeven!
