De axolotl (Ambystoma mexicanum), ook wel bekend als de Mexicaanse watersalamander, is een fascinerende amfibie die populair is geworden als huisdier vanwege zijn unieke uiterlijk en interessante gedrag. Deze salamander behoudt zijn larvale kenmerken gedurende zijn hele leven, een fenomeen dat bekend staat als neotenie. Dit artikel duikt in de wereld van de axolotl en onderzoekt hoe lang ze zonder eten kunnen, hun natuurlijke habitat, verzorgingseisen en meer.

De Axolotl: Een Introductie

De axolotl is een salamander die zijn hele leven uiterlijk in het larvenstadium blijft. Ze leven altijd in het water en hebben een brede, afgeplatte kop met kleine oogjes. Net achter de kop zitten drie paar uitwendige kieuwen. Axolotls hebben vier korte, zwakke pootjes zonder zwemvliezen. Ze hebben een compact lichaam en een vinachtige staart. Een volwassen axolotl kan 30 centimeter lang worden. De gevoelige huid heeft een fluweelachtige structuur.

In het wild leeft een axolotl tien tot twaalf jaar, in gevangenschap kunnen ze ongeveer 25 jaar oud worden. Axolotls zijn er in verschillende kleuren. In het wild zijn ze grijs of bruin. In gevangenschap komt de gekweekte witte variant veel voor.

Natuurlijke Habitat

De axolotl komt van nature alleen voor in Mexico. Om precies te zijn het Chalco-meer en Xochimilco-meer en de aanliggende waterwegen rondom deze meren. Beide meren liggen enkele honderden meter van elkaar verwijderd en zijn inmiddels volledig omringd door Mexico stad. Helaas is de axolotl nu een ernstig bedreigde diersoort, omdat hun oorspronkelijke leefgebied verdwenen is. De meren waarin ze leefden, zijn bijvoorbeeld drooggelegd om overstromingen in dat gebied te voorkomen.

In het wild geld de axolotl als zeer ernstig bedreigd of zelfs uitgestorven.

Uiterlijk en Kenmerken

Axolotls vertonen neotenie, een verschijnsel waarbij de dieren altijd het uiterlijk van larve blijven behouden, ook als ze geslachtsrijp zijn geworden. Van de kop tot de staartpunt loopt een rugvin langs het gehele lichaam. Als gevolg van de neotenie blijven de dieren hun gehele leven in bezit van 3 paar kieuwen en blijven de ogen en ledematen onderontwikkeld. Naast de kieuwen voor de ademhaling hebben de dieren ook rudimentaire longen waarmee ze zuurstof uit de lucht kunnen halen.

Het Ongelooflijke Regeneratieve Vermogen

Axolotls hebben het ongelofelijke vermogen tot het regenereren van verloren ledematen en organen. Tenen, pootjes en delen van de staart die afgebeten worden tijdens gevechten groeien zonder littekenvorming weer volledig terug. Dit regeneratief vermogen heeft er voor gezorgd dat de axolotl gebruikt word als “modelorganisme” in laboratoria. De dieren worden vooral gebruikt voor onderzoek naar geneeswijzen voor verschillende soorten kanker.

Verzorging van Axolotls in Captiviteit

Axolotls brengen hun gehele leven onder water door. Axolotls houden van stilstaand, of zeer langzaam stromend, water. De watertemperatuur kan het beste onder de 20 graden Celsius gehouden worden. In sommige omstandigheden is het wijs om en koeler op het aquarium te monteren om de temperatuur beheersbaar te houden voor de dieren. Verstopplaatsen, zoals schuilgrotten, stukken hout of kurk, mogen absoluut niet ontbreken. De dieren zijn ietwat verlegen en houden niet van fel licht. Het combineren van axolotls en vis is een slecht idee.

Om de dieren in gevangenschap te mogen houden moet men wel in het bezit zijn van een verklaring van herkomst.

Aquarium Vereisten

Een aquarium van 90 x 40 x 50 centimeter met een waterhoogte van minimaal 25 Centimeter volstaat voor 1 of 2 dieren. Het beste is om axolotls alleen, of hooguit per paartje te houden. Een pomp om het water enigszins te filteren is aan te raden, maar zorg er voor dat deze geen al te sterke stroming veroorzaakt. Temperaturen hoger dan 24 of 25 graden zijn voor axolotls absoluut gevaarlijk, veroorzaken stress en kunnen in sommige gevallen de dieren doden. Wekelijks moet minimaal een derde tot de helft van het water in het aquarium worden ververst. Axolotls zijn vrij gevoelig voor chloor in ons kraanwater, er zijn speciale middelen te koop om chloor uit het water te verwijderen. Als bodembedekking kan het beste fijn zand, of helemaal niets gebruikt worden. Waterplanten (gewone en drijvende) zijn aan te raden.

Omgaan met Axolotls

Axolotls hebben een fluweelachtige, zachte, slijmerige huid die makkelijk kan beschadigen. Als de dieren gevangen of verplaatst moeten worden is dit het handigste om te doen met een fijnmazig netje. De dieren kunnen in grofmazige netjes hun teentjes afstropen tijdens hun ontsnappingspogingen. (Deze teentjes groeien weer aan uiteraard, maar voorkomen is beter dan genezen) Als een axolotl gefixeerd moet worden, om bijvoorbeeld het dier te controleren op gezondheidsproblemen, is het verstandig om latex of vinyl handschoenen te dragen.

Voeding

Axolotls zijn carnivoor. De dieren scharrelen in het wild over de waterbodem op zoek naar kleine kreeftachtigen en ongewervelden die ze door een snelle opening van hun bek opzuigen. Geef volwassen axolotls om de dag voeding. Jonge dieren kunnen gevoerd worden met watervlooien en rode muggelarven. Het voeren van diepvriesvoer heeft de voorkeur. Tubifex, een wormachtige die veel als visvoer gebruikt word, kan ook gegeven worden.

Voor het voeren moet tubifex goed gespoeld worden, om te zorgen dat alle vervuiling en eventuele parasieten van de wormen af gespoeld zijn.

Hoe lang kan een axolotl zonder eten?

Goed gevoede axolotls kunnen meestal tot drie weken zonder eten en hebben geen langetermijneffecten, op voorwaarde dat de watertemperatuur niet boven de 15 graden is. Probeert de axolotl nog steeds te eten? Als dat zo is, is dat een goed teken.

Kweken met Axolotls

Om te kweken met axolotls is uiteraard op zijn minst een paartje van de dieren nodig. Om axolotls tot voortplanting te brengen moet men eerst de temperatuur van het aquariumwater een tijdje verlagen naar ongeveer 8 tot 10 graden. De beste tijd om dit te doen is aan het einde van de winter, medio Februari en Maart. Na een week of 4 kan de temperatuur weer genormaliseerd worden en zal het mannetje beginnen met de hofmakerij van het vrouwtje. Na 12 tot 72 uur legt het vrouwtje pakketjes met eieren, soms wel tot meer dan 1000 stuks. Afhankelijk van de watertemperatuur komen de eitjes na ongeveer 15 tot 20 dagen uit.

Kleurvarianten

Naast de gewone “wildkleur” axolotl, (een grijsbruin gevlekt diertje met donkere ogen) zijn er ook albino dieren beschikbaar, deze dieren zijn goudgeel tot wit van lichaamskleur met helderrode ogen en soms zwarte vingertopjes. De bijzonderste kleurvariant van de axolotl is de zogenaamde “GFP axolotl” (Green Fluorescent Pigment) Als deze dieren onder UV licht gehouden worden gloeien ze lichtgevend groen op.

Gezondheidsproblemen

Vlekken op de huid, die kunnen wijzen op schimmel, bacteriële infecties, of zeer slechte waterkwaliteit. Ziektes kunnen zich ook op andere manieren manifesteren.

Axolotls in de Wetenschap

Dit regeneratief vermogen heeft er voor gezorgd dat de axolotl gebruikt word als “modelorganisme” in laboratoria. De dieren worden vooral gebruikt voor onderzoek naar geneeswijzen voor verschillende soorten kanker.

Conclusie

De axolotl is een fascinerend en uniek huisdier dat de juiste zorg en aandacht vereist. Met de juiste kennis over hun behoeften en gedrag, kan het houden van axolotls een lonende ervaring zijn.

labels:

Zie ook: