Wortels koken, hoe doe je dat nou eigenlijk? Het hangt natuurlijk ten eerste af van de soort wortel wat je wilt gaan koken. Een bospeentje of een winterwortel? Een bospeentje kook je korter dan winterwortel omdat deze natuurlijk een stuk dikker is. Hieronder zal ik uitleg geven bij de verschillende soorten wortel en hoe je die wortels moet koken.

Winterwortels worden meestal gebruikt in stamppotten zoals hutspot en bospeen of waspeen gebruik je meestal als je “gewoon” worteltjes eet als groente.

Hoe lang wortels koken?

Hoe lang je wortels moet koken hangt af van welke wortels je kookt, maar kort gezegd moet je wortels 10-20 minuten koken afhankelijk van de dikte van de worteltjes.

Beter en nog gezonder groenten koken, kook uw wortels met een snelkookpan.

Wortels koken: Bospeen en Waspeen

Bospeen zijn worteltjes die nog “vuil” zijn, dus niet geschrapt en de worteltjes zitten ook nog aan een bos met het groene loof er nog aan. Om bospeen schoon te maken snijd je eerst het groene loof eraf en dan kun je de bospeen schrappen. Je houdt de bospeen dan aan 1 kant vast en schraapt met een mes in een snelle beweging langs de bospeen, van boven tot onderaan. Hierdoor haal je eventueel grond en donkere plekjes in de schil eraf.

Waspeen zijn worteltjes die al schoon zijn, dus zonder groen loof eraan en deze zijn ook al geschrapt. Deze worteltjes hoef je alleen nog maar in stukjes te snijden en dan kun je ze zoals onderstaand koken.

Stappen voor het koken van bospeen en waspeen:

  1. Snijd de schoongemaakte bospeen of waspeen in stukjes van ongeveer 1 ½ cm en spoel ze schoon onder koud water.
  2. Doe de bospeen in een pan en doe er koud water bij totdat de worteltjes net onder staan en voeg er een goede snuf zout aan toe.
  3. Breng de worteltjes aan de kook en zet het vuur daarna laag.
  4. Kook de worteltjes nu in 10-20 minuten beetgaar. Afhankelijk van de dikte van de worteltjes.
  5. Prik er zo nu en dan met een vork in, mocht dit redelijk makkelijk gaan dan zijn de worteltjes gaar. (proef er eventueel even eentje om te zien of ze niet nog te hard zijn).
  6. Giet de worteltjes daarna af en doe er een klontje roomboter bij en een schepje suiker en “glaceer” de worteltjes nu.
  7. (de boter met de suiker goed door de worteltjes mengen door de worteltjes zachtjes om te husselen totdat ze overal bedekt zijn met wat boter en suiker).
  8. Dan krijgen de worteltjes een mooie glans en dat heet dan glaceren.
  9. Strooi er op het eind nog wat gehakte peterselie overheen en je hebt heerlijke traditionele gekookte worteltjes.

Heerlijk wortel-recept

Wortels koken: winterpeen

Winterpeen wordt vooral gebruikt in stamppotten en in stoofschotels maar je kunt ze ook gewoon als losse groente eten. De winterpenen moet je eerst schillen met een dunschiller voordat je ze kunt koken. Snijd ze daarna in stukken, afhankelijk van de dikte kun je ze in plakken snijden van een cm dik, maar is de winterpeen erg dik dan zou ik deze eerst in de lengte halveren en dan in halve plakken snijden van ongeveer een cm dik.

Wortels moeten gemiddeld 10 minuten koken voordat ze gaar zijn. Des te groter de wortel des te langer deze moet koken. Als je wilt weten of de wortel gaar is kun je het beste even met een vork in de wortel prikken. Als dat gemakkelijk gaat dan weet je dat de wortel gaar is. Als je wortel uit een blik of potje hebt gekocht hoef je deze alleen maar op te warmen.

Voordat je de wortels gaat koken dien je deze eerst schoon te maken. Je kunt de wortels schillen of goed boenen met een schuursponsje. Vul een pan met koud water en leg de wortels in het water. Voeg wat zout toe aan het water en zet de pan op het vuur. Laat de wortels nu een minuut of 10 koken. Grote wortels moeten langer koken. Ga daar uit van een kooktijd van ongeveer 15-20 minuten.

Het koken van groente lijkt soms heel moeilijk, maar dat is het gelukkig niet. Wortels koken is een stuk makkelijker dan je denkt. Wortels passen in heel veel gerechten. Je kan ze bakken, koken, wokken, noem maar op.

Wortels schoonmaken

Hoe je een wortel schoonmaakt is afhankelijk van het soort wortel dat je hebt gekocht. Grote, grove wortels vergen bijvoorbeeld iets meer voorbereiding dan een bospeen of waspeen. Was de wortels altijd af voordat je verder gaat met de bereiding.

Na het schoonmaken van de wortels kunnen ze direct in de pan. Hiervoor vul je de pan met koud water totdat de wortels onder water staan. Voeg daarna een snuf zout toe en kook de wortels ongeveer 10 tot 20 minuten. De grote wortels hebben iets langer de tijd nodig om gaar te worden, maar ook verse wortels doen er iets langer over. Om te checken of de wortels gaar zijn, kun je met een vork in de wortels prikken. Als de vork er makkelijk uitkomt zijn de wortels gaar.

Andere bereidingswijzen

Wortels kun je ook op andere manieren bereiden. Eén van de manieren om wortels te bereiden, is door de wortels te stoven. Zet de pan met wortels in een klein laagje water op het vuur. Zet het vuur zacht en doe de deksel op de pan. Je kunt de wortels ook grillen, bakken of wokken. Snijd hiervoor de wortels in stukjes.

Wortels moeten ongeveer 15 minuten koken. Hoelang wortels precies moeten koken, hangt af van de soort en van de grootte van de wortels. Bospenen koop je in een bosje met het loof er nog aan. Ze zijn langwerpig en vaak vrij dun, zeker aan het uiteinde. Bospenen kook je in ongeveer 10 minuten beetgaar.

Winterpenen zijn een stuk steviger en dikker. Deze koop je vaak zonder loof en per stuk. Was de wortelen en snijd ze in grove stukken, dan garen ze sneller (en je kunt ze toch niet in één keer eten). Zet een grote pan met ruim water op het vuur en doe de wortels hierin. Breng dit aan de kook. Check de wortels na 5 tot 8 minuten even met een vork. Glijdt ‘ie er makkelijk in, dan is de wortel al redelijk zacht. Voeg een snuf zout toe aan het water voor extra smaak.

Alternatieve bereidingsmethoden:

  1. Rooster wortelen in ongeveer 20-30 minuten goudbruin in de oven op 180 graden. Dat kan in stukken of gewoon zo, in hun geheel. Wortelen uit de oven zijn superlekker met onze Kan Op Alles Kruidenmix (ja die is lekker op echt álles).
  2. Ook in een koekenpan bak je wortelen gaar in een beetje olie of boter. Daar heb je wel wat geduld voor nodig.
  3. Door wortels te stomen behoud je zoveel mogelijk voedingsstoffen. Doe ze 15-20 minuten in een stoommandje op een pan met heet water.

Nadat je de wortels hebt schoongemaakt kunnen ze direct in de pan. Vul deze met koud water tot de worteltjes net onder staan en voeg een flinke snuf zout toe. Houd een kooktijd van 10 tot 20 minuten aan. Hoe lang je ze precies moet koken is afhankelijk van de grootte van de wortelen. Ook erg verse wortels koken net iets langer voordat ze gaar zijn. Je kunt testen of ze gaar zijn door te prikken met een vork.

Als je de wortels voor wortelstamppot wilt gebruiken is het verstandig ze net iets langer te laten staan, omdat al te beetgare wortel daarbij niet altijd in de smaak valt. Het is ook verstandig om de gekookte worteltjes net iets zachter te laten worden bij andere gerechten dan stamppot., bijvoorbeeld wortelpuree, wortelsoep of worteltaart. Het is om die reden een meer geschikte bereiding van jonge, kleine en zoete worteltjes, zoals verse bospeentjes. Houd een kooktijd van 25 tot 30 minuten aan in de stoompan of stoomoven.

Gestoofde wortels kunnen een heerlijk bijgerecht zijn, omdat je bij het stoven veel extra smaken kunt toevoegen. Snijd de wortel in blokjes of in stroken en zet ze op zacht vuur aan in een pan met deksel totdat de wortel beetgaar is (15 tot 20 minuten). Voeg er eventueel wat vocht aan toe, zoals gewoon kraanwater of bouillon. Vervolgens kun je de gestoofde worteltjes voor een extra mooi en smakelijk resultaat karamelliseren of glaceren. Als er nog veel vocht aanwezig is moet je dat eerst afgieten. Voeg dan voor geglaceerde worteltjes een eetlepel honing toe en stoof nog even op iets hoger vuur en zonder deksel door totdat het mooie laklaagje ontstaat.

Wortels kun je ook bakken, wokken of grillen. Snijd voor het bakken of wokken de wortel in blokjes; als je gegrilde wortel wilt zijn plakken langs de lengterichting mooier. Hiervoor moet je eerst de wortel blancheren. Zet een ruime pan met kokend water en een snufje zout op en laat de wortel een minuut of 5 tot 6 koken. Dep daarna de wortel droog en bak, grill of wok ze totdat ze beetgaar zijn.

Ten slotte kun je wortel ook in de oven bereiden. Je kunt hiermee alle kanten op. Snijd bijvoorbeeld wortel in lange plakken, blancheer deze 10 minuten en rooster ze nog 10-15 minuten in een voorverwarmde oven op 180 graden met wat peper en zout. Met een klein beetje honing en olijfolie erover kun je zo ook prachtige geglaceerde wortelen klaarmaken. Voor een zoeter gerecht kun je ze samen met grote stukken paprika roosteren. Of doe hele wortels met een flink glas witte wijn en wat tijm in een ovenschaal die je goed afdekt met aluminiumfolie en stoom de wortels 40 tot 45 minuten in een voorverwarmde oven op 180 graden.

Wortelen bewaren kan tot een maand lang, op een koele en donkere plaats buiten de koelkast. Je kunt ook de wortelen invriezen. Eerst enkele minuten blancheren en daarna zijn ze enkele maanden houdbaar in de vriezer. Dat gaat echter wel ten koste van de smaak, dus adviseren we om dat liever niet te doen.

Als je wilt afvallen zijn wortels een heerlijk gezonde snack met weinig calorieën maar veel vitamines. Als je wortelsoep wilt kan het verstandig zijn de wortel eerst voor te koken, zodat de overige ingrediënten van de soep niet zo lang op hoeven te staan.

Voor de smaak maakt het misschien niet zoveel uit, maar koken met verschillende kleuren (oer)wortels kan heel feestelijk zijn om te zien. Wortel kun je prima samen met andere groenten koken. Bij de stamppot is het tamelijk gebruikelijk om de wortelen met aardappelen in één pan te koken. Als je voor je gerecht erwten en wortelen of peultjes met worteltjes wilt koken kunnen die ook prima samen in één pan.

Wortel kun je uitstekend rauw eten. Voor een gezonde en knapperige toevoeging aan salades kun je schoongemaakte wortels raspen.

Bospeen met Karakter: Boter Peentjes met Citroen en Tijm

Het werden boter peentjes met citroen tijm en verveine. Bospeen komt in verschillende kleuren van wit, geel, rood, roze tot paars en natuurlijk in oranje.

De bospeen komt oorspronkelijk uit Iran. Door de overzeese handel gingen deze wortels de wereld over. De V.O.C bracht bospeen naar Nederland. Dit was een eerbetoon aan Willem van Oranje, die ons bevrijdde van de Spanjaarden.

Dit had een dubbele betekenis. De oranje wortel was bovendien groter en zoeter (beter) van smaak, dan zijn soortgenoten. Door de overzeese handel werd deze oranje bospeen nu de wereld overgebracht. Hij was niet alleen de kleur van onze “vader des vaderland”, maar hij was ook de meest populaire variant. Zo heeft Nederland symbolisch de hele wereld veroverd.

Genoeg geschiedenis, over tot een lekker maaltje! In de lente hebben we sappige bospeen, lekker in de salade of (met een dipsausje) rauw. Tegen de herfst veranderd de sappige bospeen in een karaktervolle variant en in de winter kunnen we nog steeds genieten van de winterwortel! Welke in mijn mening overigens het meest geschikt is voor hutspot.

Het werkt heel prettig om naast je ingrediënten, ook je kookgerei klaar te zetten.

Recept: Boter Peentjes met Citroen en Tijm

Boter peentjes met een vleugje citroen van verveine en citroen tijm. Lekker bij een gebakken aardappeltje en een stukje kipfilet.

  1. Schil de peen en snijd eventuele plekjes eraf.
  2. Was de peen, doe ze over in de pan en zet ze onder water.
  3. Breng de peen aan de kook en laat ze 20 minuten garen.
  4. Ondertussen was je de Verveine en Citroentijm. Snijd de kruiden fijn.
  5. Zet het vuur na 20 minuten op de zachtste stand.
  6. Giet je de peentjes af en zet de pan terug op het vuur.
  7. Voeg nu de kruiden en de boter toe.
  8. Roer het geheel goed door.
  9. Maak het af met peper en zout (naar smaak).

Wortels Bereiden: Koken, Bakken of Roosteren?

Over het algemeen kun je wortels bereiden door ze te koken, (roer)bakken of roosteren in de oven.

Wortels Koken

Wortels koken is misschien wel het allermakkelijkste. Verwijder eventueel groen, maak ze schoon en schil ze (optioneel). Doe de wortels dan in een grote pan en voeg water toe tot ze net onder staan. Breng aan de kook en laat met de deksel op de pan nog ongeveer 10 minuten doorkoken.

Wortels Bakken

Je kunt wortels ook bakken. Snijd ze hiervoor in gelijke stukken, plakjes of dunne reepjes. Verhit een scheutje olie in een koekenpan of wok en voeg de wortel toe. Roer regelmatig om te voorkomen dat ze aanbakken. Kleine stukjes en dunne reepjes zijn op die manier vaak al in 6-8 minuten klaar.

Wortels Roosteren in de Oven

Wortels roosteren is misschien wel het lekkerst. Verwarm hiervoor de oven voor op 200°C en snijd de wortelen eventueel in gelijke stukken (minimaal 3 cm, want anders verbranden ze) of rooster ze in hun geheel. Bekleed dan een bakplaat met een bakpapiertje, leg de wortels erop en besprenkel met olie en je favoriete smaakmakers. Bak de wortels nu in ongeveer 30 minuten gaar.

Wortels zijn heel veelzijdige groenten. Je kunt bijvoorbeeld ook wortel bereiden door de groente te stoven in een lekkere saus (10-15 minuten), te smoren in een laagje boter (10-15) minuten of te stomen (15-20 minuten). Of je verwerkt wat rauwe worteltjes in een gerecht. Snijd ze dan in dunne reepjes (julienne).

Wortels hebben van zichzelf vaak een beetje een zoete smaak waarmee je haast eindeloos kunt combineren. Zo doen ze het bijvoorbeeld goed met peultjes of doperwtjes, maar gaan ze ook perfect samen met allerlei kruiden en smaakmakers. Peterselie, tijm en rozemarijn zijn vaak favoriet. Lekker met knoflook en/of een likje honing.

Staat je favoriet er niet tussen, maar wil je vanavond wel wortel bereiden? Check dan al onze wortel recepten en laat je verrassen door de lekkerste salades, stoofschotels en roerbakschotels.

Hoe Lang Moeten Wortels Koken?

Zoals gezegd hangt de kooktijd van wortels af van het soort en de grootte van de wortels die je gebruikt. Hoe groter de wortels, hoe langer de kooktijd. Bospeen kook je in ca. 10 minuten beetgaar en in 15 minuten zacht. Reken voor winterpeen, wanneer je deze in z’n geheel kookt, ca. 20 minuten.

Geglaceerde Wortels

Glaceren betekent eigenlijk niets anders dan ‘van een glanzend laagje voorzien’. Het is dus kooktechniek waarbij je een product een glanzende laag geeft. Dit product kan een stuk vlees of gevogelte zijn, maar ook groente zoals worteltjes. Je gaart het product langzaam zodat het lekker zacht van binnen wordt en een glanzende laag van buiten krijgt.

labels: #Koken

Zie ook: