Hoe simpel het ook klinkt, gestoomde rijst tot in perfectie bereiden wil nog wel eens lastig zijn. Want hoeveel vocht is er precies nodig? En hoelang moet de rijst stomen? Rijst is een heerlijke basis voor allerlei recepten, van Aziatische gerechten tot zoete desserts, met rijst kun je alle kanten op. In dit artikel lees je drie verschillende manieren om rijst te koken.

Verschillende Methoden om Rijst te Bereiden

Rijst kan op verschillende manieren worden klaargemaakt. Je kunt kiezen tussen rijst koken of rijst stomen. Stomen, zoals dat in Zuidoost-Azië wordt gedaan is eenvoudig, maar duurt vrij lang. Een van de makkelijkste manieren om rijst te koken is in ruim water. Bij het afgieten gaat dan wel wat smaak verloren. Droog koken met net genoeg water dat door de rijst geheel wordt opgenomen kan ook, maar moet even afgemeten worden. Hierbij blijft alle smaak behouden. Droog koken kan in een rijstkoker, in een pan op het vuur en in de oven.

Rijst Koken in Ruim Water

De klassieke - en de makkelijkste - manier om rijst klaar te maken is om de rijst te koken in ruim water. Pak een grote pan en vul deze met water, ten minste drie keer zoveel als de hoeveelheid rijst die je gaat koken. Breng het water aan de kook en voeg de rijst toe. Wacht nu totdat het water weer kookt en zet het vuur op een laag pitje. Leg het deksel half op de pan en laat de rijst zachtjes koken. Houd je aan de kooktijd op de verpakking. Als de rijst klaar is giet je het water af in een zeef of vergiet en schep het weer terug in de pan. Laat de rijst nog 5 minuten staan met het deksel op de pan (zonder vuur eronder). Schep de rijst voor het serveren nog even om.

Het is heerlijk om rijst te koken met een smaakmaker. Giet de rijst af en roer citroen- of limoenrasp of een beetje chilivlokken erdoor.

Rijst Droog Koken

Wil jij de rijst gaan droogkoken? Gebruik dan precies de hoeveelheid water die de rijst nodig heeft om gaar te worden, zonder dat je de rijst nog moet afgieten of de rijst te plakkerig is. Goed afmeten is hier heel belangrijk: te veel én te weinig zijn allebei niet goed. Ga uit van een 1:2 ratio rijst-water. Voor iedere hoeveelheid rijst gebruik je dus een dubbele hoeveelheid water. Breng het water met de rijst aan de kook, zet het vuur lager en laat zachtjes doorkoken met de deksel op de pan. Kooktijd verstreken? Haal de pan van het vuur en laat de rijst nog een paar minuten nastomen.

Rijst Stomen: De Gezonde Optie

Door jouw rijst te stomen hoeft je geen water meer af te gieten én hoef je niet bang te zijn dat de rijst aanbrandt, niet gaar wordt of droog kookt. Rijst koken in een stoompan is een gezonde en efficiënte manier om je maaltijd te bereiden. Door de stoom blijft de rijst luchtig en behoudt het zijn natuurlijke smaak. Vul de onderste pan met water, voeg rijst toe aan het stoommandje en dek de pan af. Na 20-30 minuten is je rijst perfect gaar. Experimenteer met bouillon in plaats van water voor extra smaak, of voeg specerijen zoals kaneel of laurier toe aan het water.

Rijst Stomen in een Stoompan

Een stoompan is een veelzijdig keukenhulpmiddel waarmee je op een gezonde en efficiënte manier kunt koken. Door ingrediënten te stomen, blijven voedingsstoffen, smaken en kleuren beter behouden in vergelijking met koken in water. Stoompannen bestaan meestal uit meerdere lagen, waarbij de onderste pan water bevat dat verdampt en stoom genereert. De bovenste lagen hebben gaatjes, zodat de stoom de ingrediënten bereikt. Het is een ideale keuze voor wie gezonder wil koken zonder gebruik van olie of boter.

Rijst Stomen in een Stoommandje

Snelkookrijst stoom je gemakkelijk klaar in een stoompan of -mandje. Vul de onderste helft van de pan met water en breng het aan de kook. Zet de afgesloten stoompan erbovenop en stoom de rijst in 20-30 minuten klaar.

Verhit een pan met ruim water en zet een mandje met de (gewassen) rijst erop als het water kookt. Zorg ervoor dat de bodem van het mandje boven het water hangt en het water niet raakt.

Rijst Stomen in de Stoomoven

Naast vis, vlees en groente is de stoomoven ook handig om rijst te stomen, zo hoef je geen rijststomer aan te schaffen. De oven doet namelijk al het werk en in 25 minuten heb je perfect gestoomde rijst. Rijst stomen is niet alleen zo gedaan maar heeft ook nog eens veel voordelen. Zo hoef je je bij het stomen van rijst bijvoorbeeld geen zorgen te maken over het afgieten van water en zal gestoomde rijst nooit aanbranden wanneer je de stoomoven op de juiste tijd en temperatuur instelt. Daarbij blijven de voedingsstoffen bij het stomen van rijst behouden.

Je kunt ook je rijst in een stoomoven bereiden. Heel makkelijk. Ook hier kan de rijst namelijk niet aanbakken of overkoken. Doe eerst de gewenste hoeveelheid rijst in een ovenbestendige schaal, kom of pannetje. Voeg 1,5 keer zoveel kokend of heet water toe en hups, zo je stoomoven in. That’s it. Houd er wel rekening mee dat de kooktijd misschien wat langer duurt dan je gewend bent. Voor zo’n 100 gram rijst heb je al gauw 25 minuten nodig. Je kunt voor wat extra smaak het water ook vervangen door bouillon of kokosmelk of een stukje gember, knoflook of stengel citroengras toevoegen. En stoom ook meteen je groenten of vis mee.

Jazeker! En dat is best handig, want diezelfde stoomoven krijgt je sushirijst perfect gaar. Iedere keer opnieuw. Doe hiervoor ook weer de sushirijst in een schaal, voeg anderhalf keer zoveel water toe en zet je stoomoven op 99 graden. In 25 minuutjes zijn de korrels gaar.

Rijst Wassen: Wel of Niet?

Vroeger werd rijst altijd gewassen, omdat er nog wel eens viezigheid en kleine steentjes tussen de korrels te vinden was. Nu zijn de productieprocessen zo verfijnd, dat je rijst in principe niet meer schoon hoeft te maken. Wat maakt dan het water zo troebel? Nou, dit heeft alles te maken met het laagje zetmeel dat van nature op de rijstkorrel zit. Door het schuren van de korrels tegen elkaar tijdens het vervoeren, laat een deel van het zetmeel los, wat de rijst een beetje 'stoffig' maakt. Door de korrels even te spoelen, verwijder je het stof. Wel heeft het wassen van rijst invloed op de structuur die je overhoudt na het koken.

Plakkerig of Luchtig?

Door rijst te wassen, spoel je naast het stof ook de rest van het zetmeel van de korrel af. Het zetmeel zorgt er juist voor dat de rijst na het koken aan elkaar plakt. Bij sushi of risotto wil je dit, maar bij andere gerechten misschien niet. Bedenk dus wat voor rijst het beste bij het gerecht past dat je wilt maken. Wil je plakkerige rijst? Dan kan je de rijst dus beter niet spoelen.

Hoe Rijst Wassen

Om rijst te wassen, doe je de rijst in een vergiet en spoel je het af met koud water. Schep voorzichtig met je hand de korrels een beetje om. Je kunt de rijst ook in een pannetje doen, koud water erbij, even roeren en afgieten in een zeef of vergiet. Herhaal de stappen net zo lang totdat het water niet meer troebel is.

Geen zeef of vergiet bij de hand? Doe dan net als bovenstaande stap de rijst in een pannetje, koud water erbij, even roeren en giet af met een deksel. Hou de deksel een klein beetje schuin, zodat het water langs een klein gleufje eruit kan lopen en de rijst achterblijft. Op deze manier blijft er wel zetmeel achter op de rijst, dus moet je deze stappen een paar keer herhalen tot het water niet meer troebel is.

De Rijstkoker: Een Handig Hulpmiddel

Laten we eerst even kennismaken met de rijstkoker (voor degenen die het niet kennen). Het is een handig apparaatje dat precies doet wat zijn naam al doet vermoeden: rijst koken. Maar dan wel tot in perfectie. Niet te droog, niet te nat en altijd mooi gaar. Precies goed. Iedere set bestaat uit een koker, binnenpan en een deksel. Al dan niet met kunststof lepeltje en maatbeker om zonder problemen de rijst door te kunnen roeren en de juiste hoeveelheid rijst af te kunnen meten. Rijst koken in de rijstkoker is dus hartstikke simpel. En je hoeft daarbij niet bang te zijn dat het aanbrandt, want de meeste rijstkokers gaan uit of schakelen over op een ‘warmhoudstand’ zodra de rijst klaar is.

Op het fornuis kun je je rijst koken in een pan met (ruim) water en afgieten. Rijst koken in de rijstkoker werkt anders. Daar moet je de hoeveelheid water wel redelijk precies meten. Doorgaans zit je met 1,5 keer zoveel water als rijst helemaal gebakken. Of in dit geval gekookt. In principe kun je iedere soort rijst koken in de rijstkoker. Hoelang de rijst moet koken verschilt wel echter per korrel. Zilvervliesrijst of bruine rijst doet er immers wat langer over om gaar te worden dan bijvoorbeeld sushi-, pandan- of basmatirijst. Het is overigens niet aan te raden om paella- of risottorijst in de rijstkoker te bereiden.

Houd er rekening mee dat een rijstkoker er over het algemeen wat langer over doet dan wanneer je rijst kookt in een pan. Voor de meeste (voorgekookte) rijstsoorten doet de rijstkoker er ongeveer 25 minuten over. Kook je meer rijst? Bijvoorbeeld voor 4 personen? Dan duurt het nog iets langer.

Hoeveel Rijst Per Persoon?

Hoeveel gram rijst eet je per persoon? Je kunt ongeveer 75-100 gram ongekookte rijst per persoon rekenen, veel mensen gebruiken een kopje om dit af te meten. Je moet +- 50 gram ongekookte rijst per persoon koken als je de rijst als bijgerecht bij je hoofdgerecht eet en 75 gram ongekookte rijst per persoon als je de rijst in je hoofdgerecht verwerkt. Na het koken heb je dan ongeveer 150-200 gram rijst per persoon. Nasi goreng is zo’n gerecht waarbij je de rijst in je hoofdgerecht verwerkt.

Kooktijden van Verschillende Rijstsoorten

Per rijstsoort zijn er tal van verschillen. Zo kan de tijdsduur langer zijn en is de verhouding van de hoeveelheid rijst en vocht van groot belang. Een handig trucje om te onthouden is dat rondkorrelige rijstsoorten, zoals voor risotto of sushi, veel meer vocht opnemen dan rijst met een lange korrel. Hierbij geldt dat je voor de eerste soort 2,5 keer zoveel vocht als rijst nodig hebt en voor langkorrelige rijst 1,5 keer zoveel vocht.

In dit handige overzicht zie je precies hoe lang verschillende soorten rijst moeten koken:

  • Pandanrijst: 8-10 minuten
  • Snelkookrijst: 8 minuten
  • Zilvervliesrijst: 15 minuten
  • Basmatirijst: 10-12 minuten

Voor alle soorten rijst gelden verschillende instructies. Kijk daarom altijd eerst op de verpakking en volg de aanwijzingen zoals ze hier staan uitgelegd. Wist je dat pandan een plant is? Het blad geeft pandanrijst zijn heerlijke aromatische smaak en is daarom extra lekker om desserts mee te maken.

Tips voor Extra Smaak

Tip: Voeg voorafgaand aan het stomen smaakmakers toe, zoals een stukje verse gember, gekneusde stengels citroengras, knoflook of prei. Zo wordt de rijst gegarandeerd een succes!

Geef ook eens een creatieve draai aan de gestoomde rijst en vervang het water voor bouillon of kokosmelk. Je kunt ook groenten, kruiden, vis en vlees toevoegen.

Overgebleven Rijst Opnieuw Verwarmen

De overgebleven rijst van gisteren kan met een beetje vaardigheid, vandaag zo maar weer tot een nieuw gerecht omgetoverd worden. Rijst opnieuw verwarmen? Easy. Zelfs de meest fluffy rijst zal de dans niet kunnen ontspringen: het droogt uit in de koelkast en wordt één harde, droge brok. Rijst- en pastagerechten kunnen besmet raken met de Baccillus Cereus-bacterie.

Maak de rijst los met een vork zodat er geen klonten meer in zitten. Stop de rijst in een stoommandje en voeg per 200 gram rijst 1 eetlepel water toe. Roer goed door. Doe de deksel op de pan en laat het geheel 2 tot 5 minuten stomen.

Wil jij extra ingrediënten toevoegen aan de rijst? Gebruik dan deze methode. Giet olie in een wok of pan en verhit op hoog vuur. Voeg de rijst toe en roerbak het geheel zo'n 3 minuten.

Psst... Rijst kun je ook opwarmen in de magnetron. Dit is niet de lekkerste, maar wel de snelste manier. Stop de rijst in een bak met deksel en voeg hier een eetlepel water aan toe. Roer goed door. Laat 2 minuten verwarmen in de magnetron.

labels:

Zie ook: