Al een tijdje stond het op mijn kook-to-do lijstje: zelf patat maken. Maar dan wél echt lekkere, knapperige patat. Ik heb het wel eens eerder geprobeerd, maar echt lekker knapperig werden ze niet. Een beetje slap eigenlijk en dat ondanks het feit dat ik ze twee keer frituurde.

Met de drie van de vier was ik zelf al bekend, maar de derde, het toevoegen van de maizena was een schot in de roos. En jawel, knapperige patat was het resultaat. Ein-de-lijk die knapperige, waanzinnig lekkere zelfgemaakte patat, yum! Ik kan je één ding vertellen: nadat je deze patat zelf hebt gemaakt, wil je eigenlijk niets anders meer.

Er zijn eigen 4 gouden regels bij het bakken van patat.

De Basis: Aardappelen en Voorbereiding

Goede friet begint met een goede aardappel. Kies een mooie iets kruimige aardappel en het liefst mooie grote aardappels zodat je mooie lange patat krijgt. Vroeger werd de oerhollandse aardappel Bintje hiervoor gebruikt. Die kom je niet zo heel veel meer tegen. Kwaliteit is hierbij belangrijk.

De frietenindustrie gebruikt vaak rassen als Challenger, of Asterix. Of Innovator. Die laatste klinkt ook al zo industrieel, vind je niet? Zelf maak ik mijn frieten het liefst met aardappels van het ras Agria. Daar is niet altijd makkelijk aan te komen. Koop je je aardappels namelijk in de supermarkt, dan kun je kiezen uit vastkokend of (iets) kruimig.

Mijn aardappels haal ik meestal gewoon bij de Albert Heijn, maar wel altijd de biologische ‘iets kruimig’-variant. Ook ik weet dus eigenlijk nooit wat ik krijg. Toevallig had ik geluk: er zaten Agria aardappels uit Spanje in. Overigens kwam ik daar pas vlak voor het bakken achter - dus het was pure mazzel. Tip, voor wie zijn aardappels ook bij de Appie koopt: neem een grote 3kg zak. Niet omdat je anders niet genoeg friet zou hebben (al is dat een goede reden), maar meer nog omdat de aardappels daarin een stuk groter zijn. Van kleine aardappeltjes kun je nooit echt mooie friet maken, tenslotte.

Schil de aardappels. Ga uit van een kilo of anderhalf tot twee. Hangt er vanaf hoeveel friet je wilt (moet) maken. Reken er op dat je met schillen, afsnijdsels en verdamping tijdens het bakken van zo’n 750 gram aardappels zo’n 400 gram voorgebakken friet overhoudt, en dat is dan afgebakken een goede portie voor twee personen. Goed, schil die aardappels dus. En daarna moet je ze in frieten snijden. Dat kun je met de hand doen, maar ik gebruik altijd een frietensnijder.

Goed, je hebt je aardappels geschild, door de frietensnijder gejaagd, en nu mag je de frieten gaan wassen. Het is de bedoeling dat je al het lossen zetmeel er vanaf spoelt. Ik begin meestal gewoon met een bak water waar ik ze goed in omspoel. Later vervang ik dat water door schoon water, zodat ik kan zien dat er geen zetmeel meer vrij komt. Bij het snijden van de friet heb je namelijk ook allemaal losse flubbertjes en dunne stukjes gekregen.

Sorteer de frietjes dus op maat: alles wat dunner is dan standaard haal je er uit. Tel daar de kromming van de aardappel niet bij mee, dus die uiteinden mogen best rond aflopen. Maar alles wat in het algemeen niet de goeie dikte heeft, haal je er uit. Let op: die kun je gewoon bewaren! We gooien niks weg natuurlijk. Als je de mooie frieten er uit hebt gezocht mag je ze te drogen leggen op een schone theedoek.

Het Bakproces: Voorbakken en Afbakken

Frituur in twee keer op twee temperaturen. Schoon frituurolie. Het liefst gebruik je schone en verse olie om je patat in te frituren. Last but not least: bedek je patat met maizena voor je het gaat bakken. Gewoon ongeveer 1 eetlepeltje erbij per ruime hand ongebakken patat.

Als de frieten droog zijn dan wordt het tijd voor de eerste bakronde. Nu komt die laatste van de Drie Gouden G’s om de hoek kijken (geduld had je al, en de goede aardappels heb je zelfs al gesneden). Die laatste G was van ‘Goed Vet’. Dat betekent goede kwaliteit, en dat betekent niet goedkoop. De lekkerste frieten bak je eigenlijk gewoon in Ossewit. Ossewit is een dierlijk vet, en wordt (of werd) in België veel gebruikt.

Je vindt Ossewit niet overal in de winkels, maar de beter gesorteerde Albert Heijn en Jumbo hebben het wel liggen. Goed, back to the action, smelt je Ossewit op lage temperatuur. Mijn frituurpan gaat niet lager dan 150 graden, en dat is een prima temperatuur om op voor te bakken. Als je vet gesmolten en op temperatuur is, doe je een kleine portie in je frituur.

Bak de frieten op 150 graden gedurende 5 minuten. Tijden kunnen dus afwijken bij lagere temperaturen en andere hoeveelheden. Haal je mandje na die 5 minuten uit het vet en laat je frieten even goed uitlekken. Leg dus wat keukenpapier klaar om je frieten (in één laag) op te gooien zodat ze verder uit kunnen lekken. Bak je frieten per portie tot je al je frieten hebt voorgebakken, en laat deze nu goed afkoelen. Als ze op kamertemperatuur zijn dan gooi ik de portie voor die dag meteen even in de koelkast zodat ze goed afkoelen.

Laatste stap. Belangrijkste stap, want je zult nu wel een partij honger hebben. Afbakken. Zet die frituurpan met Ossewit maar weer aan, of zet hem hoger, nu op 190 graden. Als het vet heet is, gooi je frieten er in. Ik reken voor twee personen zo’n 375 tot 400 gram. Bak je voor 6 personen, dan wil je misschien niet alles tegelijk doen, want dan koelt je vet te veel af.

Dus, 190 graden, 400 gram friet, uit de koelkast. Reken daarvoor 4 minuten, dan zijn je frietjes mooi goed van kleur en lekker krokant. Dat kan iets eerder zijn, dat kan iets later zijn, dat heeft te maken met het suikergehalte van de aardappels (de suikers karameliseren en zorgen voor die mooie goudbruine kleur). Zijn je frieten afgebakken, dan is het nog even uitlekken, zout er over strooien, en serveren.

Friet Bakken in een Airfryer

Ben je op de gezonde tour, maar heb je toch zin in een lekker frietje? Geen probleem! Vervang de frituurpan gewoon door een airfryer. Het duurt iets langer, maar het proces blijft in principe hetzelfde. Besprenkel de rauwe frietjes met wat olijfolie en bak ze af op 160 graden Celsius voor ongeveer 10 minuten. Laat ze vervolgens afkoelen op de bakplaat.

Wil je de frietjes bakken in een Airfryer? Sprenkel dan een theelepel olie over de rauwe friet en schud ze goed om.

Serveertips

Tada! Er staat een bord met heerlijke frietjes op je te wachten. Je kunt er mayonaise bij doen. Als je ze bakt in Ossewit, dan zijn ze lekker romig van smaak en heb je de mayo helemaal niet nodig. Aldus Danny Jansen in Vet Lekker. Ik serveer ze graag met een flinke klodder mayonaise, maar gebruik vooral een saus die je zelf lekker vindt. Deze zelfgemaakte frietjes uit de airfryer zijn trouwens ook heerlijk als basis voor deze homemade kapsalon.

labels:

Zie ook: