Een gemiddelde snee brood weegt ongeveer 35 gram. Dikke plakken wegen 45 gram en dunne 28 gram. Een héél dun gesneden boterham kan zelfs maar 24 gram wegen. De dikte van een snee brood is 9 millimeter, dus bijna 1 cm. Roggebrood wordt meestal op 4mm gesneden en stevig brood heeft vaak een dikte van 12 tot 14 millimeter. Brood in restaurants is met 16 à 18 millimeter vaak nog wat dikker.

De dikte van een snee kan variëren van 4 millimeter tot 2,4 centimeter. Er is zelfs een bakker in België die zijn klanten zelf de dikte laat bepalen. Albert Heijn heeft volgens RADAR in 2009 de dikte van de sneetjes brood aangepast. Hierdoor gingen er 3 - 4 sneden minder in een brood, wat weer goed was voor de omzet.

Wanneer twee sneetjes brood op elkaar worden gelegd, spreekt men van een dubbele boterham.

Bruin versus Wit Brood

Het verschil in voedingswaarde tussen een sneetje bruin of wit brood is kleiner dan je zou denken. Opvallend is dat de nutritionele verschillen tussen een sneetje bruin of wit brood gering zijn. Het grote verschil zit voornamelijk in de vezels: bruinbrood bevat tweemaal zoveel vezels en is daarmee een stuk gezonder.

Vezels hebben namelijk veel voordelen voor de gezondheid. Allereerst worden ze niet verteerd, maar wel gefermenteerd door onze dikke darmbacteriën. Vezels hebben een positieve invloed op de darmflora. Ook geven vezels langer een verzadigd gevoel, waardoor je minder snel grijpt naar tussendoortjes. Vezels vertragen de opname van suikers, wat de bloedsuikerspiegel stabiliseert. Ook trekken vezels vocht aan, waardoor de ontlasting in volume toeneemt en meer drukt op de darmwand. De darmen worden hierdoor aangezet tot het maken van kneedbewegingen (peristaltiek), wat obstipatie tegengaat. Vezels in brood behoren tot de FODMAP’s. Dit type vezels bezorgt sommige mensen problemen.

Gezond Broodbeleg

Een boterham blinkt niet uit in voedingswaarde. Een snee brood kun je beter beschouwen als een vervoersmiddel om gezond beleg mee te nuttigen. Veel Nederlanders gebruiken ongezond broodbeleg, denk hierbij aan hagelslag, mierzoete jams, chocopasta, kokosbrood of bewerkte vleeswaren.

Waarom Smeren We Boter op Onze Boterham?

Van oudsher wordt een boterham besmeerd met boter. Toen de mensen duizenden jaren geleden geen beleg (of geld voor beleg) hadden, werd brood voorzien van een laagje boter om het zo meer te laten lijken op een volledige maaltijd. De extra calorieën waren in deze tijd welkom, want we hadden nog geen kachel die ons warm hield. Toen we het later beter kregen en beschikte over een ruime keuze aan beleg, is de gewoonte om boter op brood te smeren gebleven. Sommige mensen gebruiken boter omdat ze het lekker vinden, anderen omdat het praktisch is: je hagelslag blijft beter aan je boterham plakken.

De Herkomst van het Woord "Boterham"

Het is niet helemaal duidelijk waar het woord boterham precies vandaan komt. ‘Boter’ verwijst duidelijk naar het gelijknamige smeersel. Het tweede gedeelte, ‘ham’, roept vraagtekens op. Zowel het Etymologisch woordenboek van het Nederlands (EWN) als het Woordenboek der Nederlandsche Taal (WNT) zien geen verband met een plakje ham. De WNT vermoedt dat ‘ham’ een verbastering is van ‘boteram’. De EWN noemt dat de herkomst van het woord ‘hamme / amme’ te vinden is in de Killiaan van 1599, dat aangeeft dat het ‘een afgesneden stuk voedsel’ betreft. Het woord ‘boterham’ komt in veel Nederlandse uitdrukkingen terug.

Wetenschappelijke Informatie over een Boterham

Veel mensen kiezen ervoor om hun brood te roosteren in een broodrooster. Het roosteren van brood zorgt er volgens wetenschappers voor dat er een ruime verdubbeling plaatsvindt van de hoeveelheid acrylamide (1).

Handige Weetjes

  • Je sneetjes brood kun je prima in de vriezer bewaren en dan telkens eruit kunt pakken wat je nodig hebt. Zo heb je altijd de beschikking over een ‘vers’ sneetje brood. Je kunt dit bevroren beleggen en meenemen naar je werk; tegen de tijd dat je het wilt eten is het ontdooid.
  • Je brood kun je prima op de verwarming ontdooien. Zo voorkom je ook nog eens de aanmaak van acrylamide, dat wel vrijkomt bij het roosteren van brood.
  • Sommige mensen korten het woord boterham af en noemen dit een ‘bammetje’.

Broodconsumptie in Nederland

In Nederland eten we per persoon per jaar gemiddeld zo’n 50,9 kilogram brood, zowel thuis als buitenshuis. Volgens de aanbevelingen van het Voedingscentrum ligt onze huidige broodconsumptie te laag. Wie meer brood eet dan vier sneetjes per dag, krijgt namelijk op een heel natuurlijke manier meer voedingsvezels, vitamines en andere belangrijke voedingsstoffen binnen. Na de Tweede Wereldoorlog lag het broodverbruik per persoon per jaar in Nederland ver boven de tachtig kilo.

Voedingsstoffen in Brood

Calorieën in brood zijn voor zestig tot tachtig procent afkomstig uit koolhydraten. Afhankelijk van het soort brood komen de overige calorieën uit eiwitten (15-20%) en vetten (5-20%). Je hebt minimaal vijftig tot honderd gram koolhydraten per dag nodig om je hersenen en je zenuwstelsel goed te laten werken. Eén gram koolhydraten levert vier kcal (17 kJ).

Brood is een belangrijke bron van ijzer. Maar liefst 22 procent van het ijzer dat we binnenkrijgen, is afkomstig uit brood. IJzer zorgt voor het vervoer van zuurstof in ons bloed en maakt ook deel uit van enkele enzymen.

Het meeste brood bevat 0,7 tot 1,2 gram suiker per boterham. Deze suiker zit van nature in het meel van het graan waarvan het brood wordt gemaakt. Ter vergelijking: de jam die je op een boterham smeert, bevat 18,6 gram suiker.

Brood eten is belangrijk om voldoende jodium binnen te krijgen. Negentig procent van alle bakkers in Nederland gebruikt jodium verrijkt zout voor het bakken van brood. Dit doen zij op verzoek van het Ministerie van Volksgezondheid, dat wil voorkomen dat mensen een tekort aan jodium krijgen. Jodium zit namelijk maar in heel weinig voedingsmiddelen die wij in Nederland regelmatig eten. Bij een te lage jodiuminname kan een vergroting van de schildklier ontstaan.

Gluten en Desem

Gluten is een eiwit dat voorkomt in granen als tarwe, rogge, gerst en spelt. Mede dankzij gluten krijgt brood volume en structuur. Gluteneiwitten zorgen namelijk voor een sterk, elastisch netwerk in het deeg, dat gasbellen vasthoudt tijdens het rijzen en bakken.

Brood krijgt haar luchtige structuur doordat het deeg rijst. Meestal zorgt gist hiervoor. Een aantal broodsoorten kent een natuurlijk gistmiddel: desem. Desem is een verzuurd beslag van water en bloem. Door dit mengsel een paar dagen te laten staan, treedt fermentatie op. De melkzuurbacteriën van de bloem ontwikkelen zich, waardoor een natuurlijk gistingsproces op gang komt. Doordat de rijstijd van deeg met desem vele malen langer is, wordt het brood malser en voller van smaak.

Brood voor Kinderen

Kinderen kunnen al heel vroeg beginnen met brood eten. Vanaf het moment dat ze ongeveer zes maanden oud zijn, mag je ze een boterham voorzetten.

labels: #Brood

Zie ook: