Fruit staat in de Schijf van Vijf en is een verzamelnaam voor eetbare vruchten. Ze worden meestal rauw gegeten en smaken zoet of zuur. Fruit levert weinig calorieën en veel voedingsstoffen.

Gezondheidsvoordelen van Fruit

Fruit is goed voor de gezondheid en hangt samen met een lager risico op hart- en vaatziekten. Daarnaast hangt de consumptie van fruit samen met een lager risico op diabetes en longkanker. Het eten van 200 gram fruit per dag verlaagt het risico op hartziekten en beroerte. Het is nog niet helemaal duidelijk waarom fruit de kans op ziekten verkleint. Waarschijnlijk gaat het om een combinatie van stoffen.

Het advies voor volwassenen is om minimaal 2 porties (200 gram) fruit per dag te eten en fruit niet te vervangen door sap. Voor kinderen tot en met 8 jaar is het advies 1,5 portie fruit (150 gram).

Voedingsstoffen in Fruit

Fruit levert weinig calorieën en veel vitamines, mineralen en voedingsvezels. Daarnaast bevat fruit een groot aantal bioactieve stoffen, zoals carotenoïden, lycopenen en flavonoïden. Fruit levert ook koolhydraten, voornamelijk in de vorm van suiker. De hoeveelheden voedingsstoffen verschillen erg tussen de verschillende fruitsoorten. Ook binnen dezelfde soort kunnen verschillen bestaan. Afhankelijk van het ras, het seizoen, de bodem, de bemesting en het klimaat kunnen de hoeveelheden voedingsstoffen variëren.

Hieronder een overzicht van enkele belangrijke voedingsstoffen in fruit:

  • Vitamine C: Zit vooral in zwarte bessen, papaja, kiwi, citrusfruit en aardbeien. Appels bevatten weinig vitamine C. Gedroogd fruit bevat geen vitamine C.
  • Kalium: Belangrijk voor een normale bloeddruk. Het zit vooral in banaan, meloen, kiwi en gedroogd fruit, zoals krenten en rozijnen.
  • Koolhydraten: Fruit levert dit vooral in de vorm van suiker. Daarnaast bevatten sommige fruitsoorten wat zetmeel, zoals bananen. Ongeveer 5 tot 15% van het gewicht van fruit bestaat uit suiker.
  • Voedingsvezels: Fruit is een goede bron van voedingsvezels.

Soorten Fruit

Sommige vruchten worden tot de groenten gerekend, zoals tomaat, paprika, avocado, aubergine en komkommer. Er zijn verschillende soorten fruit:

  • Citrusfruit, zoals sinaasappels, citroenen en mandarijnen.
  • Ander exotisch fruit, zoals bananen, kiwi’s en ananassen.

In Nederland worden vooral appels, peren, kersen, bessen en aardbeien geteeld. Jonagold komen vooral uit Nederland. Dit fruit wordt vooral geteeld in Limburg en Noord-Holland. Veel fruit wordt ook door geïmporteerd van het zuidelijk halfrond, bijvoorbeeld uit Nieuw-Zeeland.

Bewaren van Fruit

Fruit is een levend product en moet voorzichtig behandeld en goed verpakt worden. De kwaliteit is daarom steeds anders. Bij het ouder worden verliest de vrucht vocht en ziet hij er rimpelig uit. Doordat de stofwisseling blijft doorgaan gebruikt de vrucht zijn reserves op. Het fruit verandert van kleur en structuur. De kans op beschadiging wordt groter. Daardoor is het fruit extra vatbaar voor gisten, schimmels en andere micro-organismen die bederf veroorzaken.

  • Bewaar fruit in de koelkast, tenzij het gaat om tropisch fruit.
  • Tropische vruchten kun je beter op smaak buiten de koelkast bewaren, dit is belangrijk voor ananas en bananen, mango’s en papaja’s.
  • Bewaren gaat het best in de koelkast in een papieren zak.
  • Fruit en fruitsalades zijn maar kort houdbaar en moeten in de koelkast bewaard worden.

Beschimmeld fruit kun je beter weggooien, ook als er maar één plekje zichtbaar is. Schimmel kan zich namelijk gemakkelijk verspreiden in fruit en is niet altijd zichtbaar. Beurse plekken in het fruit, door vallen of stoten, kunnen wel weggesneden worden. Daarnaast is fruit geschikt om moes, puree, jam, sap of smoothies te maken. Bij het bereiden daarvan is het belangrijk eerst de schillen en de pitten te verwijderen. Er treedt wel altijd verlies op van vitamine C. Bij het maken van sap gaan ook de vezels verloren.

Risico's en Veiligheid

Het meeste fruit hoef je niet te schillen. Als je het fruit wel schilt, is het belangrijk om vooraf het fruit te wassen, dit geldt bijvoorbeeld voor fruit zoals bananen, sinaasappels en mandarijnen. Zacht fruit, zoals frambozen, aardbeien en bosvruchten zijn gevoelig voor virussen. Op en in fruit kunnen resten van bestrijdingsmiddelen achterblijven. De kans dat zo’n rest een gevaar voor de gezondheid vormt is erg klein. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) controleert of er niet meer resten op of in fruit zitten dan wettelijk is toegestaan. De positieve effecten van fruit wegen ruimschoots tegen deze eventuele risico’s op.

Bij biologisch fruit worden minder bestrijdingsmiddelen gebruikt. De middelen die gebruikt worden zijn van natuurlijke oorsprong. Citrusvruchten, zoals sinaasappels en citroenen, zijn gevoelig voor schimmels. Daarom worden ze behandeld met schimmelwerende middelen zoals bifenyl. Daarvan kunnen nog wat resten op de schil voorkomen.

Duurzaamheid

Hoewel de impact van dierlijke producten meestal groter is, belasten ook fruit en groenten het milieu. De teeltfase draagt het meeste bij aan de klimaatbelasting van fruit. Fruit uit verwarmde kassen heeft een hogere broeikasgasemissie dan fruit uit de volle grond, onverwarmde kassen of plastictunnels. Veel fruit is het hele jaar door een klimaat-vriendelijke keuze, uit Nederland, maar ook van verder weg.

Tips voor een duurzamere keuze:

  • Kies voor groente van een Nederlandse akker, tijdens het vollegrondseizoen.
  • Kies seizoensproducten, dan is de kans kleiner dat het product uit een verwarmde kas of uit een ver land komt.
  • Vermijd bederfelijke, kwetsbare producten uit overzeese landen.
  • Let op Topkeurmerken: sommige keurmerken stellen extra duurzaamheidseisen. Het On the way to PlanetProof-keurmerk stelt onder andere eisen aan het watergebruik tijdens de teelt. Biologische teelt houdt onder andere rekening met een goed beheer van de bodem, het type type en de hoeveelheid gewasbeschermingsmiddelen.

Te veel fruit of groente gekocht? Leg het in de vriezer of maak een heerlijke smoothie in de blender.

Groente en Fruit in de Schijf van Vijf

Bijna alle soorten groente en fruit staan in de Schijf van Vijf. Het advies is om elke dag 250 gram groente en 200 gram fruit te eten. Niet in één groente zitten alle voedingsstoffen uit groente die je nodig hebt. En datzelfde geldt voor fruit. Daarom is ook het advies om veel af te wisselen.

Tips om meer groente en fruit te eten:

  1. Kijk hoeveel groente en fruit je eigenlijk eet. Gebruik bijvoorbeeld de gratis app Mijn Eetmeter.
  2. Maak gezond eten een gewoonte. Plan vaste momenten voor groente en fruit, bijvoorbeeld bij het ontbijt, de lunch, tussendoor of bij het avondeten.
  3. Ontdek jouw favoriete groenterecept of fruitsoort. Probeer bijvoorbeeld elke week eens wat nieuws uit!

Alles wat vers in de winkel ligt, alle soorten voorgesneden groente en fruit, groente en fruit uit diepvries, blik en pot zonder toegevoegd suiker of zout, gepureerde groente zonder toegevoegd suiker of zout en een handje gedroogd fruit zonder toegevoegd suiker staan in de Schijf van Vijf. Alles waar wél suiker of zout aan is toegevoegd staat dus niet in de Schijf van Vijf. Dus ook kant-en-klare groentesoepen en veel groente en fruit uit blik en pot. Ook olijven staan niet in de Schijf van Vijf vanwege het zout. Tot slot staat al het sap van fruit en groente niet in de Schijf van Vijf.

Marktinformatie

Een belangrijke taak van GroentenFruit Huis is kennis vergaren en overbrengen naar de leden. Met statistische informatie over groenten en fruit kunnen leden van GroentenFruit Huis hun marktpositie verbeteren. GroentenFruit Huis koopt marktinformatie bij diverse bureaus zoals GfK, Kantar, Circana, Foodstep, NielsenIQ, IGD en AMI. Deze informatie wordt geanalyseerd en verwerkt in het dashboard groenten en fruit. Het koppelen van data leidt tot betere inzichten. Met marktinformatie zijn beslissingen beter te onderbouwen en bent u een goede gesprekspartner voor de afnemer.

labels:

Zie ook: