Een kaasplank samenstellen lijkt eenvoudig, maar het maken van de perfecte kaasplank komt heel nauw. Het is een harmonie van geuren, smaken en texturen die zorgvuldig op elkaar zijn afgestemd. Laten we eerlijk zijn: een avond is - als het aan ons ligt - nóóit compleet zonder kaasplank.

De Basis van een Goede Kaasplank

Om je eigen kaasplateau samen te stellen is het belangrijk om voor minimaal vijf verschillende kazen te kiezen. Met deze vijf kazen wordt jouw kaasplateau zeker een succes: geitenkaas, witflorakaas, roodflorakaas, harde zilte kazen of kazen met een bijzondere smaak en tenslotte blauwflora kaas.

Basisregel nummer 1: kies één kaas uit iedere ‘kaasfamilie’ en je zit eigenlijk altijd goed. De kaas in zijn algemeenheid is onderverdeeld in 7 ‘families’, maar voor een klassieke kaasplank worden slechts 5 soorten gebruikt. Verse kaas zoals ricotta en mozzarella wordt namelijk nooit geserveerd op een dergelijke plank.

Kaasfamilies voor de Perfecte Kaasplank

  • Witschimmelkaas: Een kaas die voor veel mensen niet te sterk is en lekker romig. Bekenden in deze categorie zijn brie en camembert.
  • Schapen- en Geitenkaas: Vaak niet mega sterk, maar wel erg uitgesproken.
  • Roodflora: Deze is onder te verdelen in twee soorten: de natte en de sterk- ruikende. Voorbeelden zijn Port salut en Chaumes.
  • Half-harde Kazen: Deze kazen slaan een perfecte brug qua smaak en structuur richting de meest intense kaasfamilie: de blauwschimmel.
  • Blauwschimmel: De blauwschimmel - of blauwaderkaas wordt vaak gezien als het hoogtepunt van de kaasplank. Vaak geziene kazen zijn de roquefort, gorgonzola en Blue stilton.

Kaas kiezen: Tips en suggesties

Voor een goede mix van smaken is het belangrijk dat je uit iedere categorie één kaas kiest.

Zachte kazen

Een naturel stuk zachte geitenkaas doet het altijd goed op de kaasplank, vanwege de frisheid en het kleine zuurtje dat erin zit. Dit zijn kazen met een volle, romige structuur en een wit, donzig schimmellaagje. Liever iets originelers serveren? Ga dan voor de Chaource, een rond kaasje met een nootachtige smaak die qua structuur superzacht is. Of probeer een Brin de paille, een romige en lichtpittige kaas uit Frankrijk, of een rijpe, lichtzoete Vacherin Mont d’Or.

Harde kazen

Er zijn tal van half harde en harde kazen. Sommigen zijn mild van smaak en andere soorten juist weer wat pittiger. We kennen natuurlijk allemaal de pittige Old Amsterdam, met korreltjes zout erin. Een populaire milde, half harde kaas is de Zwitserse Emmenthaler. Gruyere lijkt erop, maar heeft net wat meer pit. Of de Comté. Dat is een wat zwaardere harde kaas, met een diepe smaak. Maar probeer ook eens de Spaanse kaas Manchego, een harde kaas uit Spanje, die naarmate hij rijpt steeds complexer wordt.

Roodkorstkazen

De bekendste voorbeelden van een rode korstkaas zijn Port salut en Chaumes: beiden mild en romig, met een roodoranje korst. Wil je liever een iets pittigere kaas, kies dan voor een Morbier of een Epoisses, die zo heerlijk uitloopt zodra je hem op de plank legt.

Blauwe kazen

Blauwe aderkazen hebben stuk voor stuk een hele intense smaak. Een klassieker uit deze familie is natuurlijk de Gorgonzola: zacht, romig en boterachtige blauwe kaas. Een andere beroemde soort is de Roquefort, een stevige, sappige en lichtzoute blauwaderkaas uit Frankrijk van schapenmelk. Bleu d’Auvergne lijkt er een beetje op, maar is net wat romiger omdat deze wordt gemaakt van koemelk. Liever een iets mildere variant? Kies dan voor een Gormas.

De Perfecte Presentatie

Scoor met een mooie presentatie. Is delen het idee? Presenteer de kaas dan in flinke stukken op een stoere plank. Leg bij elke soort een mesje en zorg voor servetten. Gebruik bij voorkeur een houten plank voor het opdienen van je kaas, daarop kun je de harde kazen makkelijker aansnijden.

Snijtechnieken

Elke kaassoort en -vorm heeft zijn eigen ideale manier van aansnijden. In elk geval geldt: altijd vanuit het midden, naar de korst toe snijden. Je wil kazen altijd van binnen naar buiten snijden, want op die manier kun je het smaakverloop van de kaas proeven.

Volgorde van serveren

Wil je het echt helemaal perfect doen? Leg de kazen dan in de juiste volgorde: van zacht en mild naar pittig en sterk. Maak je een kaasplank voor een dessert en niet voor de borrel: dan hoor je de kazen in diezelfde volgorde op te eten.

Garnituren en Extra's

Garnituren worden vaak te pas en te onpas bij een kaasplateau geserveerd zonder dat er een reden toe is. Zonde, want het kan de smaak van je kaas maken of breken. Jie kiest je garnituur uit aan de hand van je gasten. Weet je toevallig dat ze sommige kazen spannender zullen vinden dan de ander? Let hierbij altijd op de structuur van de kaas en de garnituur. Je kies namelijk voor tegenhangers. Heb je een ‘natte’ kaas?

Zoete Toevoegingen

Serveer altijd iets zoets bij de kazen. Druiven zijn altijd lekker erbij, maar ook een schaaltje vijgenjam of -compote, een gelei van kweepeer, honing of appelstroop doen het altijd goed op een plank. Het zoete verzacht de ziltige smaak van vrijwel iedere kaas. Overdrijf het niet, want dan verdwijnt de kaassmaak naar de achtergrond. Ook vijgenbrood smaakt goddelijk bij de meeste kazen.

Hartige Toevoegingen

Wil je meer dan alleen kaas op je plank? Kies dan voor één of twee hartige dingen. Denk aan olijven of zongedroogde tomaten, of een bakje mosterd om oudere kazen in te dippen. Ook vlees kan erbij op de plank.

Brood en Crackers

Een combi van vers stokbrood en toastjes zijn top. Er zijn tig soorten en varianten, kies daarom gewoon voor wat jij het lekkerst vindt: een naturel toastje, eentje met zeezout, oregano of sesam. Vermijd alleen varianten met ui of knoflook. Die zijn qua smaak te overheersend en zorgen ervoor dat je de kaas niet goed meer proeft. De wat zachtere kazen zijn lekker op dungesneden plakjes stokbrood. Zuurdesem, met een noot of olijf erin of gewoon wit.

Noten

Voor de extra biteop de plank mogen noten niet ontbreken. Pecannoten zijn van nature een beetje zoet en combineren daarom altijd goed met kaas, terwijl cashewnoten de smaak van blauwe kazen bijvoorbeeld versterken.

Drankcombinaties

Het meest geschonken drankje bij een kaasplateau is Port. Zonde, want deze wijn heeft vaak een zware smaak en afdronk die over de smaak van de kaas heen walst. Hetzelfde geldt voor sherry, dat hetzelfde effect heeft.

Wijn

Bij een kaasplank hoort witte wijn. Vooral als er geitenkazen bijzitten. Wat veel mensen niet weten is dat bijna alle rode wijn de kaasaroma’s overstemt. Als je toch per se rood wilt drinken, kies dan voor een hele lichte rode wijn, zoals een rode Loire-wijn of een Beaujolais. Witte wijnen die goed passen bij kaas zijn: Sauvignon-blanc, Sancerre, Chardonnay of Gewurztraminer (als je veel pittige kaasjes hebt). En roquefort is weer erg lekker met een zoete witte dessertwijn, zoals sauternes.

Thee

Volgens Betty Koster van fromagerie l’Amuse kun je veel beter voor thee kiezen, want volgens haar blaast port de meeste kazen finaal van tafel. Terwijl thee je palet opschoont waardoor je meer proeft. Daarnaast opent de temperatuur van thee de deur wagenwijd naar kaasparadijs. Nog een voordeel volgens Koster: ’thee heeft geen zuren, maar haalt allerlei fruitige, hartige, en notige smaken in kaas naar boven’.

Belangrijke Tips

  • Haal de kaas een half uurtje van tevoren uit de koelkast, zo komen vooral de zachte kaasjes beter tot hun recht. Op kamertemperatuur zijn de meeste kazen een stuk beter op smaak.
  • Niet vergeten om ze 1 tot 2 uur van tevoren uit de koelkast halen als je je kaasplankje gaat samenstellen.
  • Zorg ervoor dat je de kaasjes ruim van te voren uit de koelkast haalt zodat deze op kamertemperatuur zijn.

Kaas Etiquette

Niet wijzen, een stevige handdruk geven en je ellebogen van tafel. Als-je-blieft! Zomaar wat algemene regels van de etiquette die bij een ieder wel bekend zijn. Echter, als ‘echte kaaskoppen’ zondigen we wat af. Zodra het ‘plateau de fromages’ op tafel komt, wisselen onze verkeerde kaasgewoonten elkaar immers in een rap tempo af.

Wat je niet moet doen

  • Zeggen dat een kaas stinkt
  • Enorme grote stukken van de kaasjes afsnijden

Hoeveelheid kaas per persoon

Bang om teveel kaas te serveren? Je kunt 75-125 gram per persoon rekenen in totaal. Qua hoeveelheid reken je op ca. 75 gram kaas per persoon als je de kaasplank als nagerecht serveert. Reken bij de borrel op in totaal ongeveer 150 gram kaas per persoon.

Overgebleven Kaas

Tot slot: is er kaas over? Wikkel de overgebleven kazen weer in hun vetvrije papier en stop ze samen in een slordig dichtgedraaide plastic zak terug in de ijskast. Zo’n zak zorgt voor een perfect klimaat: de kazen blijven een klein beetje vochtig terwijl de licht openstaande zak wel ‘ademt’.

labels:

Zie ook: