De kans is groot dat mensen wel eens bedorven kip hebben gegeten. Maar is dat erg? Word je daar ziek van? Voorop staat dat kip een stuk vlees is wat je altijd zorgvuldig moet bereiden.
Waarom is kip zo bederfelijk?
"Kip in het bijzonder is een product waar bacteriën graag op zitten, daar zitten alle voedingsstoffen in waar bacteriën van houden", zegt Wieke van der Vossen van het Voedingscentrum. "Kip bederft snel, het is meestal maar een paar dagen goed. Daarom krijgt het ook 'te gebruiken tot' (TGT) - in plaats van 'ten minste houdbaar tot' (THT) - de meest strenge indicatie. Ons advies is om het daarna echt niet meer te gebruiken."
Het verschil tussen bederf en ziekteverwekkers
Niet alle bacteriën die ervoor zorgen dat kip bederft, zijn dezelfde bacteriën waar je ziek van wordt. Levensmiddelenmicrobioloog van de Wageningen Universiteit, Wilma Hazeleger, legt uit wat het verschil is: "Bacteriën die er voor zorgen dat kip bederft zorgen er voor dat er stoffen vrijkomen waar het vlees van verkleurt en gaat stinken. Dat vinden wij niet lekker, ons lichaam zegt dan eigenlijk 'eet dit niet'."
Hazeleger gaat verder: "Het is vies, maar als je het goed klaarmaakt en goed doorbakt dan zal je er niet ziek van worden." Maar juist dat bereiden van kip is iets waar het vaak mis gaat, zegt Van der Vossen. "We weten dat mensen kip niet altijd goed bereiden." Op de site van het voedingscentrum staan tips om kip veilig te gebruiken. Zorg bijvoorbeeld dat rauwe kip niet in aanraking komt met andere producten en was keukengerei dat voor kip gebruikt is meteen af.
Risico's en Richtlijnen
Dit kipschandaal levert volgens de microbioloog niet meteen een gevaar voor de volksgezondheid op. "Maar de regels zijn er niet voor niets. Hoe langer je iets bewaart, hoe groter het risico wordt dat andere ziekteverwekkende bacteriën zich aan de kip gaan hechten."
Houdbaarheidsdata: THT versus TGT
Er bestaan nogal wat misverstanden over houdbaarheidsdata. Een houdbaarheidsdatum is een wettelijk verplichte vermelding op een voedingsproduct die de klant informatie geeft over de houdbaarheid van dat product. Er zijn twee bekende termen: THT en TGT.
- THT (Ten minste Houdbaar Tot): De THT-datum staat op minder bederfelijke producten. Tot die datum garandeert de producent de kwaliteit van het product. Daarna kan de smaak en/of het uiterlijk (kleur) langzaam achteruit gaan. Maar je kunt de producten na die datum zeker nog eten.
- TGT (Te Gebruiken Tot): Je moet je echt aan de TGT-datum houden. Die datum staat op producten die snel kunnen bederven. Hieronder vallen verse producten zoals zuivel, vlees, vis, kip, gebak en verpakte groenten en fruit.
De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) bewaakt de voedselkwaliteit in Nederland. Ze hebben richtlijnen voor houdbaarheidsdata. Hieruit blijkt dat voedsel maanden, soms zelfs jaren, na de THT-datum nog zonder problemen gegeten kan worden. En dat betekent dat voedselbanken deze producten na deze datum mogen uitdelen. Dit geldt echter niet voor producten met een TGT-datum. Deze mogen na deze datum niet meer in de winkel liggen. Een uitzondering vormen vlees, vis en kip die, als ze onder de juiste omstandigheden zijn ingevroren en voorzien zijn van een speciale sticker, tot twee maanden na de datum mogen worden verstrekt.
Wanneer moet je kip weggooien?
Over het algemeen zijn er twee dingen waar je je aan vast kunt houden als je twijfelt of je iets nog kunt eten of niet. Het eerste is de tenminste houdbaar tot-datum. Het tweede is het gebruik van je zintuigen: door te zien (zie je schimmel of ondefinieerbare plekken? Niet eten) , dan te ruiken (ruikt het muf of overheersend? Gooi het weg) en eventueel te proeven kom je erachter of eten nog vers genoeg is of niet.
Kijk maar eens naar het kipproduct in je koelkast: dan zie je dat het een te gebruiken tot-datum heeft. Dat betekent dat je het product kunt eten vóór de datum is verstreken. Ook geldt voor verse producten als kip dat je het na het openen dezelfde dag moet bereiden en/of opeten. Wil je niet alle kip gebruiken?
Bewaaradvies voor kipfilet
Hieronder vind je het bewaaradvies voor een open en gesloten verpakking van kipfilet, onbereid. De kip heeft een afwijkende geur, is grauw verkleurd, uitgedroogd of plakkerig. Bewaar vlees goed afgedekt onderin de koelkast zodat vleessappen niet op andere producten kan lekken. Invriezen van vlees kan ook. Ontdooi het vlees door het één dag voor gebruik op een afgedekt bord of in een schaal onderin de koelkast te leggen of laat het ontdooien in de oorspronkelijke verpakking waarin het vlees is ingevroren. Het vlees kan dan de vleessappen geleidelijk opnemen waardoor het lekker sappig blijft.
Na ontdooien houdt men voor kip en vlees meestal een dag of 3 houdbaarheid in de koelkast aan.
Antibiotica in kip
Antibiotica mag gebruikt worden bij kippen, en dat gebeurt dan ook op grote schaal, in de reguliere, maar ook in de biologische pluimveehouderij. Dit geldt voor bijna alle kippen in de pluimveesector 99,9% (!). Meestal worden ze preventief behandeld met antibiotica. Pluimveehouders doen dit omdat de dieren dan sneller groeien, en om te voorkomen dat ze ziek worden. De ziektedruk in de pluimveehouderij is hoog, omdat er veel dieren dicht op elkaar worden gehouden.
Waarom is die antibiotica nou zo gevaarlijk? Omdat bacteriën door het gebruik van antibiotica resistent kunnen worden voor antibiotica. Als je ziek wordt van zulke bacteriën dan kan antibiotica je dus niet meer helpen. Resistente bacteriën zijn bijvoorbeeld MRSA en ESBL-producerende bacteriën. Vrijwel alle kip in de supermarkt en bij de slager is helaas besmet met ESBL bacterie. Door te kiezen voor antibioticavrije kip verklein je het risico op een besmetting aanzienlijk.
Zie ook:
- Is Het Veilig Om Eieren Te Eten Na De Houdbaarheidsdatum? Ontdek De Feiten!
- Kwark Eten na Houdbaarheidsdatum: Wat Je Moet Weten voor Veiligheid!
- Koolhydraatarme Soep: Heerlijke Recepten & Wat Je Eet Ebij!
- Ontdek Dit Verrukkelijke Recept voor Vegetarische Lasagne met Linzen – Smaakvol en Gezond!
- Bakkerij Koning Avenhorn: Vers Brood & Gebak!




