Misschien heb je het bij jezelf al gemerkt: je krijgt trek in specifiek eten wat je eerst amper at en moet aan sommige gerechten of producten niet denken. Je bent niet de enige, want echt bijna elke zwangere vrouw merkt een verandering in haar reuk- en smaakvermogen. Dit is niet voor niks, maar heeft echt een biologische reden!
Je Reuk- en Smaakzin Veranderen Als Je Zwanger Bent
Je merkt waarschijnlijk al in de eerste weken van je zwangerschap dat je bepaalde geuren niet kunt verdragen. Aan de ene kant kan dit grappig zijn, omdat je sommige geuren eigenlijk wel heel lekker vindt - en dit komt na je zwangerschap vaak weer terug. Maar het kan ook misselijkheid veroorzaken. De verandering in je reukzin en in die van je smaak heeft te maken met de bescherming van je baby. Je zintuigen zetten zich op scherp om je kindje te beschermen tegen schadelijke stoffen. Aan de andere kant kun je trek hebben in specifieke producten omdat je lichaam voelt dat deze daar behoefte aan heeft. Voedingsstoffen en energie om jouw baby te laten groeien!
Wat gebeurt er in je smaak en reuk?
Je zintuigen worden eigenlijk gewoon heel erg goed. Je gaat dus bijvoorbeeld veel beter ruiken. Je ruikt meer geuren en kunt deze beter van elkaar onderscheiden. Aan de andere kant word je ook gevoeliger voor specifieke geuren en kan je zelfs spontaan misselijk worden. Alles ter bescherming! Dit geldt voor je smaakzin precies hetzelfde. Je proeft beter en hebt zin in specifieke producten. Ook krijg je in smaken een bepaalde afkeer. Je kunt bijvoorbeeld geen koffie meer verdragen of hebt alleen nog maar zin in broccoli.
Veel zwangere vrouwen hebben bijvoorbeeld zin in zure dingen zoals augurken, zuurkool en atjar tjampoer. De behoefte aan zuur komt ook doordat je meer bloed aanmaakt en dus meer behoefte hebt aan natrium. Bijzonder hoe het lichaam werkt!
Rare smaak in je mond tijdens de zwangerschap
Er zijn ook zwangere vrouwen die tijdens de zwangerschap een ijzersmaak in de mond krijgen. Herken je dit? Het is niet een vreemd verschijnsel. Dit kan namelijk ontstaan door een hormonale verandering in je lichaam en blijft ook niet al te lang aanwezig gelukkig. Er is nog geen trucje gevonden om hier iets tegen te doen, maar maak je in ieder geval geen zorgen. Eet gewoon iets lekkers om de smaak te verbloemen!
Blijvende smaakverandering na de zwangerschap
Over het algemeen verdwijnen specifieke smaken of afkeren geleidelijk tijdens de zwangerschap of na de bevalling. Dit geldt ook voor die bijzondere ijzer- of metaalsmaak. Die merk je in het tweede trimester vaak niet meer. Soms zijn het niet alleen je zintuigen die anders reageren op bepaalde producten. Het is ook mogelijk dat je maag en darmen anders reageren dan je gewend bent. Zo’n reactie kan best wel heftig zijn. Ook dit is een gevolg van een veranderende hormoonhuishouding in je lichaam. Je lichaam kan dan een intolerantie of allergie ontwikkelen. Dit gebeurt echter niet vaak.
Waarom anders gaan proeven tijdens je zwangerschap?
Ok, je weet nu dát het verandert, maar wáárom verandert smaak tijdens je zwangerschap? Dat komt omdat je lichaam rekening met jou en je baby houdt. In de wetenschap wordt er namelijk rekening gehouden dat zwangerschap en smaakverandering bij elkaar horen om je te beschermen tegen een (voedsel)vergiftiging.
Een voedselvergiftiging is nooit prettig, maar al helemaal niet tijdens je zwangerschap. Dus; doordat je hormonen veranderen vind je bepaalde smaken niet meer lekker, je eet het niet meer en daarmee bescherm je jezelf en je kindje. Super hoe ons lichaam werkt!
Waarom anders gaan ruiken tijdens je zwangerschap?
Veel vrouwen zijn anders gaan ruiken tijdens hun zwangerschap. Dit komt waarschijnlijk ook door de toename van het hormoon oestrogeen. Daarnaast gaan je bloedvaten wijder openstaan en kan je veel geuren beter opnemen in je neus. Denk hierbij aan geuren zoals sigarettenrook, rottend voedsel en parfum. Doordat je rottend voedsel ruikt, word je misselijk, wat de kans weer vergroot tot overgeven. Zo voorkom je dat je dingen eet die niet goed voor je zijn. Alles staat met elkaar in verbinding!
Vanaf wanneer kun je beter ruiken tijdens je zwangerschap?
Je kunt al beter gaan ruiken vanaf de eerste weken van je zwangerschap. Dat komt doordat je hormonen direct als je zwanger bent een flinke boost krijgen, om je hele lichaam voor te bereiden op de komende 9 maanden. Omdat je aan het begin van je zwangerschap direct meer hormonen aanmaakt, komt je lichaam in de voorbereiding van de zwangerschap. Een van de gevolgen is, dat jij een sterke reuk aan het begin van je zwangerschap krijgt. Dat kan dus echt al na 2 weken na de bevruchting zijn. Daarom weet jij misschien ook al voordat je een test hebt gedaan, dat je zwanger bent.
Nare luchtjes vermijden
Merk je dat je last hebt van nare luchtjes en wil je niet steeds met een wasknijper op je neus rondlopen? Volkomen begrijpelijk! Dit zijn een paar tips die je kunnen helpen:
- Gebruik een milde deo, shampoo en douchegel. Waarschijnlijk merk je dat je gevoelig wordt van parfum in verschillende producten. Je baby is dat ook. Kies daarom voor een neutrale deo, shampoo en douchegel met weinig parfum en zo natuurlijk mogelijk.
- Lucht je huis goed. Zet vaak de ramen open als je gaat koken of hebt gedoucht. Op deze manier trekken alle geurtjes sneller je huis uit en word jij dus minder snel misselijk!
- Kook met ingrediënten waarvan de geur jou aanspreekt. Je wilt natuurlijk niet dat je gaat koken en spontaan ziek op bed ligt of boven de wc hangt.
- Ook heel belangrijk; vraag om begrip van de mensen om je heen. Vraag bijvoorbeeld aan mensen die op de koffie komen om niet teveel parfum op te doen. Deze vraag is totaal niet gek. Denk maar zo; ze hebben liever dat je het vraagt dan dat ze zich schuldig voelen omdat je door hun geurtje misselijk bent.
Zwanger & Voeding: Hoeveel Koffie Mag Je Drinken?
Je mag koffie drinken als je zwanger bent, alleen niet te veel. In koffie zit cafeïne en te veel hiervan kan schadelijk zijn voor jou en je baby. Wist je dat dit goedje al binnen drie tot vier minuten in je bloed terechtkomt?
Hoeveel kopjes koffie mag je drinken?
Het Voedingscentrum raadt aan om je cafeïne-inname te beperken tot 200 milligram per dag als je zwanger bent. Dit komt neer op ongeveer twee kopjes koffie. Dit geldt ook voor cafeïnevrije koffie. Cafeïnevrije koffie is niet volledig vrij van cafeïne. Er blijft altijd een kleine hoeveelheid cafeïne achter, zelfs na het decafeïneringsproces. Hoewel deze hoeveelheid een stuk lager is dan in gewone koffie, kan het bij meerdere kopjes toch bijdragen aan de totale cafeïne-inname.
Cafeïne komt namelijk niet alleen in koffie voor, maar ook in thee, cola, chocolade en sommige medicijnen. Het is dus goed om ook op andere bronnen van cafeïne te letten. Hoeveel kopjes koffie of thee precies 200 milligram cafeïne bevatten, hangt af van het type koffie of thee, de hoeveelheid en de manier waarop het is bereid. Een kopje is 125 milliliter en een beker is 250 milliliter. Met sterke koffie of thee kun je hiermee al snel 200 milligram cafeïne binnenkrijgen. Het Voedingscentrum raadt daarom voor de zekerheid aan om in totaal niet meer dan twee kopjes per dag te drinken.
Hoeveelheid cafeïne per product
In onderstaande tabel zie je hoeveel cafeïne er in een bepaald product zit. Let hierbij goed op de hoeveelheden en verhoudingen.
| Product | Hoeveelheid cafeïne (milligram) |
|---|---|
| Koffie (1 kopje, ongeveer 125 ml) | Ongeveer 60 |
| Cappuccino (1 kopje, 150 ml) | Ongeveer 68 |
| Zwarte thee (1 kopje, ongeveer 125 ml) | Ongeveer 30 |
| Groene thee (1 kopje, ongeveer 125 ml) | Ongeveer 20 |
| Cola (1 glas, ongeveer 200 ml) | Ongeveer 20 |
| Energydrink (blikje van 250 ml) | Ongeveer 90 |
| Pure chocolade (2 blokjes, ongeveer 14 gram) | Ongeveer 7 |
| Melkchocolade (2 blokjes ongeveer 14 gram) | Ongeveer 2 |
Bron: Voedingscentrum
Risico’s van teveel cafeïne tijdens de zwangerschap
Teveel cafeïne kan verschillende risico’s met zich meebrengen tijdens de zwangerschap. Een te hoge inname verhoogd het risico op een miskraam, vroeggeboorte, en een lager geboortegewicht. Cafeïne kan ook de bloedtoevoer naar de placenta verminderen, wat kan leiden tot problemen met de groei en ontwikkeling van je baby.
In één onderzoek is aangetoond dat zwangere vrouwen die drie of meer koppen cafeïnevrije koffie dronken op een dag, ook een hoger risico hadden op een miskraam. Het Voedingscentrum adviseert daarom uit voorzorg om het ook bij twee koppen cafeïnevrije koffie te houden als je zwanger bent.
Risico’s voor je baby
- Lager geboortegewicht
- Kans op een miskraam
- Kans op vroeggeboorte
- Verminderde bloedtoevoer naar de placenta
- Onrustige baby
Risico’s voor jou
- Verhoogde bloeddruk
- Slapeloosheid en hoofdpijn
- Brandend maagzuur
Kan cafeïne de slaap van je baby beïnvloeden?
Cafeïne is een stimulerend middel en kan niet alleen jouw slaap beïnvloeden, maar ook die van je baby. Cafeïne passeert de placenta, en omdat baby’s het veel langzamer afbreken dan volwassenen, kan het langer in hun lichaam blijven. Dit kan leiden tot onrust of slaapproblemen voor de baby na de geboorte.
Zijn er cafeïnevrije alternatieven?
Ja, er zijn veel goede cafeïnevrije alternatieven te vinden in de winkel. Zo wordt cafeïnevrije koffie steeds lekkerder. Je hoeft de smaak van koffie dus zeker niet te missen. Weet wel dat er in cafeïnevrije koffie altijd wel een kleine hoeveelheid cafeïne aanwezig is en geadviseerd wordt om hier niet meer dan twee kopjes per dag van te drinken.
Wil je (decaf) koffie helemaal laten staan, maar wel zin in een warm drankje? Dit zijn goede alternatieven:
- Kop kruidenthee (bijv. rooibos, gember of munt)
- Chai latte
- Warme chocolademelk
- Bambu (koffievervanger)
Cafeïne en borstvoeding
En wat als je straks borstvoeding geeft? Is het dan veilig om koffie te drinken? Het antwoord is ja, maar beperk ook in deze fase je inname. Cafeïne komt in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht. De hoeveelheid cafeïne die de baby binnenkrijgt, is wel veel kleiner dan de hoeveelheid die jij als moeder consumeert.
Hoeveel kopjes koffie als je borstvoeding geeft?
Het advies voor moeders die borstvoeding geven is om hun cafeïne-inname te beperken tot ongeveer 200 milligram per dag, wat overeenkomt met ongeveer twee kopjes koffie en dezelfde hoeveelheid is als je zwanger bent. Op deze manier houd je het verantwoord en zou het geen nadelige effecten op je baby moeten hebben.
Mogelijke effecten op je baby
Hoewel kleine hoeveelheden cafeïne meestal geen problemen veroorzaken, kunnen sommige baby’s gevoeliger zijn voor cafeïne. Symptomen van cafeïnegevoeligheid bij baby’s kunnen prikkelbaarheid, rusteloosheid en slaapproblemen zijn. Als je merkt dat je baby deze symptomen vertoont, kan het helpen om je cafeïne-inname te verminderen.
Vieze smaak in je mond als je zwanger bent
Tijdens je zwangerschap kan de manier waarop je smaken beleeft veranderen. Je vindt bepaald eten niet meer lekker smaken of je proeft steeds een vieze smaak in je mond. Die lekkere appel smaakt bijvoorbeeld ineens heel bitter en gek. Je kan ook een zoute, verbrande of rare smaak in je mond proeven. De medische term voor deze verandering van smaak is dysgeusie. Dysgeusie is een soort smaakstoornis. Tijdens je zwangerschap is dit gelukkig tijdelijk. De vieze smaak in je mond begint meestal in het eerste trimester.
Een ijzersmaak
Vrouwen die last hebben van dysgeusie tijdens de zwangerschap proeven vaak een ijzersmaak in de mond. Alles smaakt alsof je een hap muntjes in je mond hebt. Deze ijzersmaak kan je proeven wanneer je aan het eten bent. Het is ook mogelijk dat je het de hele tijd proeft. Voor sommigen vrouwen is dit zelfs het eerste zwangerschapskwaaltje dat ze ervaren en dus het eerste teken dat ze zwanger zijn.
Hoe ontstaat een vieze smaak tijdens je zwangerschap?
Dysgeusie kan veel verschillende oorzaken hebben. Voorbeelden zijn ontstekingen in de mond, het gebruik van bepaalde medicijnen of het krijgen van chemotherapie. Maar ook je zwangerschap kan dus voor dysgeusie zorgen. Er is nog weinig onderzoek gedaan naar de precieze oorzaak hiervan. Waarschijnlijk spelen hormonale veranderingen een rol.
Het hormoon oestrogeen heeft mogelijk invloed op de manier waarop je smaak en reuk beleeft. Tijdens je zwangerschap gaat je oestrogeen niveau flink omhoog. Dit kan de reden zijn dat je smaak verandert.
Tijdens je zwangerschap verandert niet alleen je smaak, maar ook je reuk. Geuren zoals parfum en koffie worden bijvoorbeeld sterker. Ook hierbij is oestrogeen de ‘boosdoener’.
Wanneer verdwijnt de vieze smaak?
Dysgeusie verdwijn vanzelf weer. Vrouwen die last hebben van een ijzersmaak merken vaak dat dit in het tweede trimester al minder wordt. Het is ook mogelijk dat je er soms wel last van hebt en soms niet. Na je zwangerschap ben je er sowieso van af.
Wat kan je eraan doen?
Dysgeusie is een zwangerschapskwaal die je niet kan voorkomen. Heb je door dysgeusie een ijzersmaak of vieze smaak in je mond? Dan kunnen de volgende tips je helpen om die nare smaak tijdelijk minder te proeven.
- Kauw op suikervrije kauwgom. Hierdoor proef je de vieze smaak minder. Vooral een mint kauwgom kan hierbij helpen.
- Eet zoute crackers. Heb je last van een ijzersmaak? Het eten van zoute producten zorgt ervoor dat je de ijzersmaak minder proeft. De nare smaak valt dan minder op.
- Eet pittig gekruide voedingsmiddelen. Pittig eten kan een vieze smaak in je mond minder maken. Het gekruide eten is namelijk sterker van smaak. Maak het niet te pittig. Dit kan voor maagzuur zorgen.
- Eet zure voedingsmiddelen. Zure voedingsmiddelen, zoals appels, citroendranken of augurken zorgen voor een zure smaak in je mond. De ijzersmaak valt dan weg.
- Drink voldoende. Het is belangrijk dat je genoeg vocht in je lichaam hebt. Anders wordt je mond droog. In een droge mond ontstaan gemakkelijk bacteriën. Dit kan ook voor een vieze smaak zorgen.
- Neem een pepermuntje of poets je tanden. Het kan helpen om je tanden te poetsen of om een pepermuntje te nemen. De sterke, frisse smaak verbloemt de rare smaak.
- Vermijd koffie, thee en koolzuurhoudende dranken. Deze producten kunnen een negatieve invloed hebben op je speekselaanmaak. Hierdoor kan je een droge mond krijgen wat de kans op een vieze smaak groter maakt.
Wanneer naar de huisarts?
Dysgeusie is een onschuldige zwangerschapskwaal. Heb je door de veranderde smaak in je mond moeite om genoeg te eten? Dan is het slim om advies te vragen aan je huisarts. Samen kunnen jullie een dieetplan maken. Het is belangrijk dat je genoeg belangrijke voedingstoffen binnenkrijgt tijdens je zwangerschap.
labels:
