Heb je wel eens met stoom gekookt? Met zo'n handig stoommandje op de pan bereid je de lekkerste gerechten. Van bapao's tot gestoomde groente, zalm of kip. Garen met stoom is heel makkelijk en je behoudt op die manier alle aroma’s en smaak. Wij stomen je klaar voor het toepassen van deze bijzondere kooktechniek met vijf recepten.

Wat is Stomen?

Om bij het begin te beginnen: stomen is een kooktechniek. Hierbij gebruik je de damp van kokend water (of bouillon, of zelfs wijn!) om ingrediënten te laten garen. Het is eenvoudig, alle voedingsstoffen blijven behouden en de ingrediënten blijven mooi van kleur en intens qua smaak. Daarbij hoef je geen vet toe te voegen om je eten te garen, het is dus ook een heel lichte manier van koken.

Koken met stoom is een gezonde manier van eten garen, waarbij weinig vitaminen en mineralen verloren gaan en de smaak ook nog eens super goed behouden blijft. Een klassieke win-win dus.

Hoe Werkt Stomen?

Eten stomen gebruik je een stoomoven, stoompan of stoommandje. Hieronder leggen we uit hoe je eten stoomt.

Stomen met een Pan

Breng water in een pan met deksel aan de kook. Leg het eten in je mandje/zeef/vergiet en zet deze vervolgens op de pan met kokend water. Dek af met een passende deksel en je eten stoomt gaar. Komt er stoom onder de deksel uit? Zet de warmtebron dan wat lager. Stoom je eten gaar.

Stomen met een Stoomoven

Heb je een stoomoven of oven met stoomfunctie? Dan is het misschien nog makkelijker. Zorg ervoor dat je watertank gevuld is, doe je groenten (en eventueel vlees of vis) allemaal in de gaatjesbak en stel je stoomoven in op 100 graden óf kies het juiste programma voor je gerecht. Hoe lang je moet stomen is afhankelijk van de ingrediënten die je gebruikt.

Stomen met een Magnetron

Je kunt ook groenten stomen in de magnetron. Snijd je groenten hiervoor eerst in stukjes, doe ze in een magnetronbestendige schaal of bak en voeg een scheutje water (1-2 eetlepels per portie) toe. Dek af met een losse deksel, met een bord of met keukenfolie waar je wat gaatjes in hebt geprikt. Het is namelijk belangrijk dat er nog wat stoom kan ontsnappen.

Verschillende Manieren van Stomen

Stomen kun je op een aantal manieren doen.

  • Vergiet: De simpelste stoommanier van allemaal is misschien een vergiet. Je doet een laagje kokend water in een grote pan waarop een vergiet past en zorgt dat de onderkant van het vergiet het water niet raakt. Vervolgens kun je de ingrediënten in het vergiet doen en het deksel erop leggen.
  • Stoompannen: Er bestaan speciale stoompannen die een zelfde soort systeem hebben als wanneer je zelf een stoompan maakt met een vergiet.
  • Stoombloem: Heb je niet zoveel ruimte in je keuken? Een stoombloem is dan een handig alternatief. Een stoombloem is een klein uitvouwbaar ‘vergiet’ voor onderin je pan, waarin je vooral groente gemakkelijk kunt stomen.
  • Bamboe Stoommandje: Bij de toko koop je al voor een paar euro een bamboe stoommandje. Ideaal, want die zet je gewoon op een pan met kokend water en je bent good to go. Je kunt ze bovendien stapelen, zodat je meerdere ‘verdiepingen’ hebt waarin je kunt stomen. Deze mandjes zijn ook handig om bijvoorbeeld dimsum, bao’s en andere deegwaren zoals deze heerlijke broodjes in te stomen. Bamboe stoommandjes hebben wel een specifieke geur, houd daar rekening mee. Ga je bapao’s maken? Kijk dan meteen even voor handige stoommandpapiertjes. Deze zorgen ervoor dat het deeg niet aan het mandje blijft plakken.
  • Couscouspan: De lekkerste couscous die wel je niet, die stoom je! Een couscouspan, of ‘couscousière’, bestaat uit twee delen. Onderin maak je het stoofpotje (vlees, of iets op basis van groente en kikkerererwten bijvoorbeeld) en daarboven stoom je de couscous.
  • Stoomoven: Met een fancy stoomoven kun je je stoomhart helemaal ophalen. Je kunt er niet alleen groente in stomen, maar ook bijvoorbeeld rijst, aardappels, pasta, vlees en vis.
  • En Papilotte: Een oldschool manier van stomen is en papilotte, waarbij je een pakketje maakt van bakpapier, aluminiumfolie of bijvoorbeeld pandan- of bananenblad. Je sluit de ingrediënten - zoals groenten, kip, of vis - hermetisch af, waardoor ze gaar stomen.

Wat Kun Je Stomen?

Als je je methode hebt gekozen, kun je los. Bijna alles kun je stomen, dus laat je fantasie de vrije loop.

  • Groenten: In principe kun je groente stomen als je het ook kunt koken. Aardappels, broccoli, bloemkool, sperziebonen, wortels, spinazie, sugarsnaps, spruitjes en ga zo maar door. Een groente als aubergine, die normaal gesproken véél olie nodig heeft om echt lekker te worden, kun je bijvoorbeeld uitstekend stomen. Daardoor wordt ie helemaal gaar en lekker silky, zonder liters olie. Paksoi leent zich heel goed voor stomen, omdat de groente veel vocht bevat.
  • Vlees en Vis: Je zou er zelfs ook een stukje kip of wat vis bij kunnen stomen. Die blijven dan lekker licht en mals. Kip en vis zijn ook heel geschikt om te stomen, omdat het een vrij ‘zachte’ manier van bereiden is. Door ze te stomen, loop je minder kans dat ze droog worden. Zelfs de meer droge delen van een kip, zoals de kipfilet, houd je lekker juicy als je ze stoomt.
  • Dumplings: Kant-en-klare of zelfgemaakte dumplings kun je ook heel goed stomen. Die van de toko kun je rechtstreeks uit de diepvries in je stoommandje gooien.

Voordelen van Stomen

Stomen is een enigszins ondergewaardeerde bereidingswijze, die binnen de gezonde keuken eigenlijk onmisbaar is!

  • Behoud van Voedingsstoffen: Met het koken van groente verlies je redelijk wat van de vitaminen en mineralen die er in de producten zitten. Voornamelijk omdat het vocht waar deze in zitten in het water beland, en niet in je product blijft zitten. Bij stomen daarentegen gaart het eten door de damp van kokend water, met als grote voordeel dat de smaak en vitamines en mineralen beter intact blijven dan als je het kookt.
  • Pure Smaak: Bij het stomen van eten blijft de authentieke smaak heel goed behouden.
  • Geur, Structuur & Kleur: Niet alleen de smaak, ook de geur en de kleur van je gerechten komen met stomen veel beter tot zijn recht. Zo blijven de kleuren veel feller en mooier wanneer je ze stoomt. Maar, niet alleen de kleur wordt er beter op, ook de structuur blijft intact.
  • Sappig & Zacht: Nog een voordeel, groenten, vlees en vis worden ook nog eens extra sappig door ze te stomen. Dankzij de vochtige hitte van de stoom drogen ze namelijk niet uit. Bovendien blijft elk stukje vis mooi intact. Vlees kun je ook stomen, maar krijgt dan alleen geen krokant korstje.
  • Gezond & Duurzaam: Als je groenten kookt in een pan met kokend water, dan gaan er zo’n 20 tot 50 procent van de vitamines en mineralen verloren. Hoe langer je de groenten kookt, hoe meer vitamines je verliest. En omdat de smaak zo goed behouden blijft, hoef je weinig of geen zout meer toe te voegen. Bovendien heb je ook minder water nodig, en gaart het voedsel door de efficiënte warmteoverdracht op een efficiëntere manier.

Tips voor het Stomen

  • Stomen kun je het beste doen op een temperatuur van 100 - 120 graden, dan komt er het meeste stoom op gang.
  • Alleen stomen geeft een hele pure smaak, maar kan voor sommige mensen wat saai zijn! Ik adviseer je ook vooral om met kruiden, specerijen, sausjes en smaakmakers te werken.

Recepten met Stoom

Tijd om de keuken in te duiken. Wat ga jij maken? Hieronder enkele recept ideeën.

Kabeljauw met Tomatenboter en Peultjes (Stoomoven)

Twee voor de prijs van één: dat is dit recept met kabeljauw en peultjes. Je zet één keer je stoomoven aan het werk en hebt groente én vis. Begin met het maken van de tomatenboter. Hiervoor meng je 50 gram zongedroogde tomaten in olie, een eetlepel grove mosterd, een theelepel paprikapoeder en verse basilicum naar smaak. Is de boter niet smeerbaar? Leg hier de kabeljauwfilets op en verdeel de tomatenboter erover. Stoom het gerecht 25 minuten op 80 graden. Twijfel je over de stoomtijd of -temperatuur? Serveer de kabeljauw met peultjes direct uit de oven.

Gestoomde Groenten met Sesam en Bouillon

  1. Vul je pan met water en zet je stoomgereedschap erin, breng aan de kook
  2. Maak roosjes van de bloemkool en broccoli, halveer de asperges, snijd de radijsjes in kwarten
  3. Stoom de bloemkoolroosjes en radijsjes 10 minuten, doe er na 4 minuten de broccoli, asperges en peultjes bij
  4. Meng de bouillon en sesamzaadjes goed met de gare groenten, voeg peper & zout toe naar smaak
  5. Meng alle ingredienten voor de dressing door elkaar, proef, en breng eventueel op smaak met peper, zout en extra pittig.

Overige Recept Ideeën

  • Gestoomde Sojakip: Kip blijft lekker mals wanneer je hem in een stoommandje gaart.

Stoomtijden Tabel

Hoe lang het precies duurt, is afhankelijk van je smaak. Houd je je broccoli bijvoorbeeld liever wat steviger? Dan heeft ‘ie minder lang nodig dan wanneer je hem helemaal zacht stoomt. Staat jouw groente er niet tussen? Tel dan gewoon 3-5 minuten bij de normale kooktijd op.

Groente Stoomtijd (minuten)
Broccoli 5-7
Bloemkool 8-10
Wortels 10-12
Sperziebonen 7-9

labels: #Koken

Zie ook: