Leren koken en nieuwe recepten uitproberen kan een uitdagende maar lonende activiteit zijn, zeker voor mensen met een beperking. Er zijn diverse hulpmiddelen en methoden die dit proces kunnen vereenvoudigen en toegankelijker maken.

De Kookapp: Een hulpmiddel voor zelfstandig koken

De Kookapp is speciaal ontworpen voor mensen met een licht verstandelijke beperking en mensen met een andere hulpvraag. Het ondersteunt hen bij het zelfstandig en met plezier bereiden van gezonde maaltijden. De app helpt bij het boodschappen doen en bij het koken binnen een passend budget.

De Kookapp neemt je in heldere, eenvoudige stappen mee in het proces van inkopen en koken. Aan de hand van afbeeldingen en video's krijgen de gebruikers meer uitleg over kookgerei, ingrediënten en bereidingswijze.

Jolanda Broers (44) gebruikt de Kookapp voor haar favoriete gerechten, zoals pasta in romige saus. Ze kreeg de tip van de voedingsdeskundige van Reinaerde waar ze woont. ‘Voor het recept gebruik ik de Kookapp. Er staan lekkere recepten in. Stap voor stap zie je hoe je de maaltijd moet klaarmaken. Er staan ook filmpjes in de app en een kookwekker. Dat is makkelijk.’

De Kookapp is een gratis initiatief van zorgmedewerkers van Reinaerde, Amerpoort en Humanitas DMH.

Menu's en voorraadbeheer

Het basisweekmenu en het lunchmenu kunnen je helpen om makkelijk een gezonde maaltijd op tafel te zetten. Hiernaast vind je een richtlijn voor de boodschappen voor 1 persoon voor 1 week. Zo kan je handig een boodschappenlijstje maken. En je bespaart doordat je niet snel extra produkten koopt.

Kookboek voor jongeren en volwassenen met ASS of een andere beperking

Dit kookboek is ontwikkeld voor jongeren en volwassenen met ASS of een andere beperking die graag willen koken en wel wat extra hulp kunnen gebruiken. Iedere handeling is in beeld gebracht zodat nauwelijks tekst nodig is.

Het kan een geweldig kookhulpmiddel zijn voor zowel jongeren met een autistische stoornis als mensen die begeleid wonen. Het biedt de mogelijkheid om het plezier en de voldoening te ervaren van een zelfstandig bereide maaltijd, de zelfredzaamheid te verhogen en om sociale contacten te kunnen vergroten. Want lekker eten is natuurlijk fijn voor jezelf, maar het is ook een geweldige manier om je vrienden en familie te verwennen.

De rol van een kookcoach

Sandra is een hele goede kok en ze verzint heerlijke recepten. Ze is de extra hulp in de keuken, legt alles goed uit, geeft goede tips én straalt vertrouwen uit. Sandra heeft jarenlange ervaring in de hulpverlening en geeft kookles aan jongeren met een stoornis in het autistisch spectrum.

Koken met niet-aangeboren hersenletsel (NAH)

Voor mensen met niet-aangeboren hersenletsel (NAH) kan koken lastig zijn. Dat komt doordat zij lichamelijke of cognitieve gevolgen kunnen ervaren van hun letsel, zoals bijvoorbeeld moeite met dingen vasthouden, evenwicht bewaren, plannen, voorbereiden, overzicht houden, problemen oplossen en meerdere dingen tegelijk doen.

Ergotherapie kan helpen

Ergotherapie helpt mensen met lichamelijke of psychische beperkingen als gevolg van ziekte of handicap om hun dagelijkse activiteiten weer mogelijk te maken. Een ergotherapeut kan nuttig advies geven om het klaarmaken van een maaltijd makkelijker te maken.

De problemen die iemand ervaart zijn afhankelijk van de persoon en de plek waar het hersenletsel zit. Het begint met een gesprek om kennis te maken.

Ergotherapie richt zich op:

  • Zelfredzaamheid (zoals wassen, aankleden en koken)
  • Productiviteit (zoals werk of school)
  • Vrije tijd (zoals hobby's en sport)
  • Wonen (bijvoorbeeld aanpassingen in de leefomgeving)
  • Mobiliteit (bijvoorbeeld looptraining of rolstoelgebruik)

Het 'Ikkookkratje'

Stap voor stap gezond en lekker koken? Dat kan met het 'Ikkookkratje'. Middin ontwikkelde deze menukaart voor begeleiders om cliënten (zelfstandig) te leren koken en hun kookkunsten te verbeteren. De menukaart is bedoeld voor begeleiders van mensen met een verstandelijke beperking (VG, LVB(+) en laaggeletterden).

Het Ikkookkratje is een kratje met boodschappen en daarbij een recept. Maar dan op zo’n manier dat mensen met een verstandelijke beperking er direct mee aan de slag kunnen. Het biedt een helder recept en begeleidingsvideo over hoe het recept gemaakt wordt. Ook benoemt het afgepaste en gesneden ingrediënten.

Je kan ook eerst in gesprek gaan met de cliënt, met hulp van de verschillende praatplaten. Dit helpt hen bewuster te worden van het belang van gezond eten.

De menukaart helpt je om deze methode in te zetten binnen jouw organisatie.

Middin startte het project 'Gastvrij eten en drinken'. Dit deden zij na een onderzoek vanuit de centrale cliëntenraad (CCR) en omdat cliënten dit graag wilden. De menukaart, de methode en het Ikkookkratje helpen begeleiders doordat alles goed is uitgedacht en voorbereid. De ondersteuning is duidelijk en toegankelijk.

Casus van Joost en Janna

Joost werkt als begeleider in de verstandelijk gehandicaptenzorg. Janna is een cliënt van hem en wil graag zelfstandig leren koken. Maar in de dagelijkse praktijk lukt het Joost niet om haar hier altijd bij te helpen. Daardoor eet Janna ongezond. Zij begrijpt niet goed waarom een gezonde leefstijl belangrijk is.

Ervaringen met het Ikkookkratje

Cliënten en begeleiders delen hun ervaringen:

  • Dominique (cliënt): 'Ik vind het heel leuk dat we hiermee zijn begonnen. Ik ben trots dat ik nu zelf roti en risotto maak.'
  • Erik (cliënt): 'Ik vind het echt helemaal top. Het is voor cliënten zoals mij heel fijn om zelf te leren koken, met alle filmpjes erbij.'
  • Susanne (begeleider): 'Cliënten vinden het fijn dat ze op hun eigen tijd kunnen gaan koken. Ze vinden het ook prettig dat ze gezond eten en dat ze leren om zelf een maaltijd te maken. Het geeft ze een gevoel van trots.'

Deze aanpak is ontwikkeld in het vernieuwingstraject 'Begeleiding à la carte van Volwaardig leven' van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Het traject liep van 2019 tot 2021.

labels: #Koken

Zie ook: