De herfst is begonnen, en dat betekent tijd voor stevige herfstmaaltijden. Stamppot is een favoriet gerecht in Nederland, maar welke aardappel is het meest geschikt? Traditioneel wordt stamppot gemaakt met kruimige aardappelen, maar wist je dat je ook prima stamppot kunt maken met vastkokende aardappelen? In dit artikel ontdek je hoe je dat doet en krijg je handige tips en recepten.

Vastkokende vs. Kruimige Aardappelen

Goede stamppot begint bij een geschikte aardappel. Er zijn vastkokende, iets kruimige en kruimige aardappelen. De kruimige aardappel is perfect voor stamppotgerechten. Onze klassieke stamppotten worden gemaakt met kruimige aardappelen. De naam zegt het al: deze worden na het koken kruimig en vallen makkelijk uit elkaar. Daardoor kun je er perfect mooie puree van maken - een must voor goede stamppot.

In de supermarkt zijn aardappelen vaak ingedeeld op kookeigenschap: vastkokend, iets kruimig en kruimig. Onder deze namen worden wisselend en afhankelijk van het seizoen verschillende aardappelrassen verpakt. De aanduiding zegt dus iets over structuur en niet over smaak.

Voorbeelden van Aardappelsoorten

Hieronder een overzicht van enkele aardappelsoorten en hun eigenschappen:

Aardappelsoort Kookeigenschap Kenmerken
Bintje Kruimig Ideaal voor stamppot, valt makkelijk uit elkaar.
Doré Kruimig Zeer vroege aardappel met een volle aardappelsmaak.
Eigenheimer Extra Kruimig Valt grotendeels uit elkaar tijdens het koken.
Frieslander Kruimig Geschikt voor stamppot.
Santé Kruimig Geschikt voor stamppot.
Agria Vastkokend tot lichtkruimig Goede frietaardappel.

Stamppot Maken met Vastkokende Aardappelen

Kun je van vastkokende aardappelen dan geen stamppot maken? Jawel, je krijgt alleen een stevigere, vastere puree. Let op dat je vastkokende aardappelen goed gaarkookt voor je er puree van maakt. Doe de gaartest: prik met een mes in het midden van een aardappel en til het mes op. Blijft de aardappel aan het mes hangen, dan moet-ie nog even koken. Blijft de aardappel liggen? Dan is-ie gaar - pureren maar!

Ik vind vastkokende aardappels veel lekkerder en ik wil geen twee soorten in huis. Kook ze een paar minuten langer en ook goed droogkoken daarna. Goed stampen en je merkt behalve van de smaak geen enkel verschil met kruimige aardappels. Het kan niet als je gewend bent aan de smaak van kruimige echte stamppot aardappelen. De een proeft het meteen en de ander vindt het minder belangrijk. Smaken verschillen nu eenmaal!

Tips voor het Koken van Aardappelen

  1. Snijd de aardappelen in gelijke stukken, zodat ze gelijkmatig garen.
  2. Zet ze op in krap koud water - ze moeten nét onder staan.
  3. Breng ze aan de kook en kook ze in gemiddeld 20 minuten gaar.
  4. Giet de aardappelen goed af en zet ze kort op het vuur tot het meeste vocht is verdampt (droogstomen).
  5. Verwerk de aardappelen zo heet mogelijk om er het gemakkelijkst puree van maken.
  6. Stamp ze met een stamper fijn. Gebruik geen mixer of keukenmachine, want dan kunnen ze taai worden.

Variaties op de Klassieke Stamppot

Tijden veranderen. Misschien wil ook jij wat minder vlees eten en meer verse groenten op je bord. Als er één gerecht is dat zich daar perfect voor leent, dan is het wel stamppot. Vervang (een deel van) de aardappelen door stevige groenten zoals zoete aardappel, pompoen en wortel of vergeten groenten als knolselderij en pastinaak. Kook ze samen met de aardappelen gaar en maak er dan puree van. Schep er ten slotte de overige groente door. Voor een voedzame stamppot met veel smaak en minder calorieën, maar wel een vertrouwde smaak!

Oorspronkelijk werd stamppot gemaakt op basis van pastinaak. Pas toen de aardappel in de negentiende eeuw populair werd in Nederland, werd die het hoofdingrediënt van stamppot. En vandaag de dag maakt pastinaak weer z’n comeback in stamppot.

Andijviestamppot: Een Populair Recept

Wie is er niet dol op stamppot? Een van de meest geliefde varianten is andijviestamppot. Hier zijn enkele tips en variaties:

  • Neem voor 2 personen 500 gram vastkokende aardappelen in stukjes en kook die 20 minuten.
  • Bak spekblokjes knapperig.
  • Roerbak 400 gram andijvie tot het geslonken is.
  • Stamp de afgegoten aardappelen en doe er een klont boter in en een scheut warme melk.
  • Schep de andijvie in delen erdoor met een houten lepel, zonder het eventuele vocht.

Een variatie hierop is zonder spekjes en uitjes, maar met een ons fijngesneden roquefort en een paar eetlepels kleingesneden augurkjes.

Tips voor Perfecte Andijviestamppot

  • Kies een kruimige aardappel voor een smeuïge puree.
  • Houd de verhouding andijvie-aardappel op 1:1,5.
  • Bak spekjes uit voor een rokerige smaak.
  • Experimenteer met toppings zoals gefruite uitjes en zongedroogde tomaat.

Stamppot rauwe andijvie staat of valt bij een goede aardappelpuree. Die mag lekker smeuïg en glad zijn. Juist dat smaakt goed met de knapperige andijvie. Een kruimige aardappel is daarom de beste keuze. Die valt na het koken uit elkaar, zodat je er makkelijk puree van kunt maken. Maar ook van vastkokende aardappelen kun je prima andijviestamppot maken. En wat dacht je van zoete aardappelen?

Het geheim van goede andijviestamppot? De juiste verhouding andijvie-aardappel. Als richtlijn kun je 1 op 1,5 aanhouden. Als je uitgaat van een zak gesneden andijvie van 400 g, heb je dus ca. 600 g aardappelen nodig. De verhouding kan per recept anders zijn en smaken verschillen. Speel je liever op safe? Maak eerst de puree en schep de andijvie er in porties door. Rauwe andijvie over? Ook lekker als salade! Zo bepaal je hoeveelheden voor stamppot.

10 Heerlijke en Makkelijke Stamppot Recepten

Hier zijn 10 heerlijke, makkelijke en goedkope stamppotrecepten om uit te proberen:

  1. Grieks stamppotje: Met feta en kalamata olijven.
  2. Roze stamppot: Met rode bietjes en rucola.
  3. Crunchy broccolistamppot: Snel en gemakkelijk met broccoli.
  4. Stamppot sla met sojachampignons en seroendang: Een verrassende combinatie.
  5. Stamppot met bospeen, sjalot en grove mosterd: Hutspot met een bijzondere draai.
  6. Boerenkool stamppot met uitgebakken spekjes en piccalilly: De klassieker met een frisje.
  7. Rucola stamppot met gedroogde tomaat en pijnboompitten (vegan): Snel, vegan en smaakvol.
  8. Italiaanse stamppot: Met tomaten, paprika en Italiaanse kruiden.
  9. Robert Kranenborg’s andijviestamppot met groentenjus: Een culinair recept.
  10. Andijviestamppot met spekjes en zilveruitjes: Grootmoeders klassieker.

Stamppot Bewaren

Andijviestamppot over? Je kunt het prima bewaren. Laat het snel afkoelen en zet het in een goed afgesloten bewaardoos in de koelkast. Andijviestamppot (met vlees) blijft zo’n 2 dagen goed. Je kunt andijviestamppot ook invriezen, het blijft dan wel 2 maanden houdbaar. Verdeel de stamppot eventueel in porties, dan heb je altijd een snelle maaltijd op voorraad. Laat de stamppot eerst ontdooien voor het opwarmen. Al omscheppend in een koekenpan gaat dat het makkelijkst, zo kan overtollig vocht snel verdampen. Of ontdooi en verwarm de andijviestamppot in de magnetron.

Alternatieven voor Aardappelen

Aardappelen zijn een belangrijk bestandsdeel van de traditionele stamppotten, maar ze kunnen ook gedeeltelijk of helemaal weggelaten worden. Zo kunt u er bijvoorbeeld voor kiezen om een deel van de aardappelen te vervangen door knolselderij. Zo hoeft u niet zoveel aardappelen te eten en kunt u toch een stamppot klaarmaken. De structuur van knolselderij leent zich immers goed voor dit soort gerechten. U kunt een deel van de aardappelen ook vervangen door bloemkool. Als u helemaal geen ‘reguliere’ aardappelen wilt gebruiken in een stamppot, kunt u zoete aardappel gebruiken.

labels: #Koken #Aardappel

Zie ook: