Naar schatting worden er dagelijks wereldwijd 1,6 miljard kopjes koffie gedronken. Dat zijn er iedere vijf minuten bijna 2 miljoen! Vergis je niet, koffie is een vorm van kunst voor velen. Sommige mensen nemen hun koffie ontzettend serieus en zijn continue op zoek naar manieren om de perfecte koffie te maken. Wil jij meer weten over je dagelijkse bakkie pleur?

De Ontdekking en Verspreiding van Koffie

1. Koffie is in de 9e eeuw ontdekt toen een herder van de Ethiopische geit genaamd Khaldi merkte dat zijn geiten meer prikkelbaar waren nadat ze de rode bessen van een boom hadden geknabbeld.

2. Pas in 1100 werd koffie populair in Mocha en Jemen. Vanaf Mocha werden bonen verscheept naar India, Java, en uiteindelijk Europa in 1515. In 1675 had Engeland meer dan 3.000 koffiehuizen.

6. ’s Werelds eerste koffiehuis werd geopend in Constantinopel (tegenwoordig Istanbul) in 1475.

8. Koffie werd vanuit Arabië via Venetië naar Europa geïmporteerd in de jaren 1600. Sommige monniken drongen bij paus Clemente VIII aan dat de Arabische drank verboden zou moeten worden, maar de paus vond de drank zo goed dat het zich door Europa begon te verspreiden.

9. In 1652 werd het eerste koffiehuis in Engeland geopend. Vrouwen waren er verboden.

11. De Arabieren hebben koffie ontdekt en waren daar zo trots op dat vruchtbare koffiezaden het land niet mochten verlaten. Een 17e-eeuwse islamistische pelgrim smokkelde zeven zaden uit Arabië en plantte ze in India. Er wordt gezegd dat de koffie van de hele wereld voortkomt uit deze zeven zaden.

13. De Nederlanders waren de eerste Europeanen die koffie verhandelden. Ze hebben koffiestruiken uit de Malabarkust van India geïmporteerd naar hun toenmalige kolonies in Nederlands-Indië.

14. In 1715 gaven Nederlandse kooplieden een koffieplant aan de invloedrijke Franse koning Louis XIV. Miljoenen en miljoenen struiken zijn ontstaan uit die ene plant, mede dankzij Chevalier Gabriel Mathieu de Clieu, die stekken van de struik stal en op Martinique plantte. Binnen 50 jaar waren er meer dan 20 miljoen struiken op Martinique en naburige eilanden.

Koffieproductie en Handel

4. Na ruwe olie is koffie ’s werelds meest verhandelde grondstof en er worden jaarlijks meer dan 500 miljard koppen koffie gedronken.

5. De enige plaatsen in Noord-Amerika waar ze koffie verbouwen zijn Hawaii en Puerto Rico.

15. Hoewel de opbrengst van oogst tot oogst varieert, levert een enkele koffiestruik in een jaar tijd slechts genoeg koffiebonen om een halve zak koffie te vullen.

16. Een koffiestruik heeft 3 tot 4 jaar nodig voor hij groot genoeg is om bessen te dragen.

20. Met meer dan vier miljard koffiestruiken is Brazilië ’s werelds meest toonaangevende producent van koffie. Brazilië produceert ongeveer een derde van de totale koffie. Vietnam, Indonesië, Colombia en India volgen.

21. Koffiestruiken worden in meer dan 70 landen geteeld, vooral in Afrika, Zuid-Azië, Zuidoost-Azië en Latijns-Amerika.

25. Amerikanen zijn ’s werelds toonaangevende koffieconsument. Ze verbruiken 450 miljoen kopjes koffie per dag en meer dan 150 miljard koppen per jaar.

1. Één enkele hectare van koffie bomen kan tienduizend kilo koffiebessen opleveren.

3. Een koffieplant geeft tussen de 1,4 en 2,5 kilo bessen per jaar.

Alle koffie op de wereld wordt geproduceerd in een bepaald gebied dat de Coffee belt genoemd wordt. Koffieplanten hebben dagelijks veel zonlicht en warmte nodig, waardoor groei alleen mogelijk is in tropische gebieden die voldoen aan dit klimaat.

2. De gehele koffieproductie komt voor 99% van twee soorten koffieplanten: de Coffea Arabica (Arabica) of Coffea Canepohra (Robusta).

Koffiebonen en Variëteiten

1. Koffiebonen zijn in werkelijkheid de pitten van de koffiebes. Deze bes bestaat uit een schil, vruchtvlees, pergamino (harde schil die de koffieboon beschermt) én meestal twee koffiebonen.

2. Binnen de koffieplant families komen weer heel veel verschillende soorten koffieplanten voor. Eén van deze koffieplant families is Arabica, dit is de populairste koffieplant. Op de tweede plaats staat Robusta. Robusta geeft niet de branding aan, maar de soort koffieboon. Robusta is lange tijd gezien als vlak en bitter in vergelijking met Arabica en wordt daardoor vooral aan blends (combinatie van Arabica en Robusta) toegevoegd. Nu met de opkomst van Fine Robusta/Specialty Canephora, zien we dit veranderen. Ook Robusta kan een heel veelzijdig smaakprofiel hebben, mits het dezelfde goede behandeling krijgt als onze geliefde Arabica. Naast Arabica en Robusta bestaan ook nog Excelsa en Liberica. Deze koffiesoorten worden eigenlijk niet verkocht voor consumptie.

5. Bij koffie denk je vast niet meteen aan sinaasappel, rabarber, nootmuskaat of chocola. Maar dat zijn toch echt aroma’s die je kunt ruiken en proeven in een goed gezette espresso. Het smakenpalet van koffie is zelfs groter dan het smakenpalet van wijn. Je moet echter wel een ervaren proever zijn om de exacte aroma’s te kunnen omschrijven. Onze koffiebonen uit Guatemala hebben chocola, hazelnoot en karamel als aroma’s. Dit komt onder andere door het land waar ze vandaan komen, de grond waar ze op groeien en het proces dat ze hebben doorgemaakt.

7. Aroma, zuurgraad, body en smaak zijn de belangrijkste factoren waarop koffie beoordeeld wordt bij het koffieproeven.

9. Dit maakt het een van de meest aromatische dranken ter wereld, vergelijkbaar met wijn.

Cafeïnegehalte en Effecten

3. Arabica bevat ongeveer 1,5 - 2% cafeïne. Robusta bevat ongeveer 2,5 - 3,5%.

4. Zoals je hierboven hebt gelezen bevat Robusta behoorlijk wat meer cafeïne dan Arabica. Dit komt door de groeiomstandigheden. Cafeïne heeft onder andere de functie de aanvaller te verlammen en hierdoor de plant te beschermen.

17. Licht geroosterde koffie bevat meer cafeïne dan donker geroosterde koffie.

4. Een gemiddelde kop koffie bevat rond de 90 mg cafeïne. Cafeïne begint na 15-20 min te werken.

Al binnen 10 minuten na de eerste slok is cafeïne merkbaar in uw lichaam. Snel een boost nodig? Cafeïne verhoogt uw adrenalinegehalte en zorgt ervoor dat vette zuren losse laten van vetweefsel.

Gezondheidsvoordelen en Risico's

3. Koffie was vroeger echt een wondermiddel. In Jemen dronk men het alleen op het advies van een arts.

24. Studies tonen aan dat koffie drinken het risico van de ziekte van Alzheimer, de ziekte van Parkinson, hart-en vaatziekten, diabetes mellitus type 2 en cirrose van de lever vermindert.

29. Studies tonen aan dat mannen die zes of meer koppen koffie per dag drinken het risico op prostaatkanker met 20% verminderen.

Koffie staat in de Schijf van Vijf van het Voedingscentrum waarbij is bewezen dat twee tot vier koppen zwarte koffie per dag 10% minder kans geeft op een coronaire hartziekte en een beroerte.

Verschillende wetenschappelijke studies hebben aangetoond dat koffiedrinkers 65% minder kans op Alzheimer hebben.

Echter, het is belangrijk om te onthouden dat veel koffiedrinkers ook slechte gewoontes hebben zoals roken, het drinken van alcohol en het eten van rood vlees. Het risico op ziekten neemt fors af wanneer er dagelijks 1 tot 5 koppen koffie gedronken worden.

Op de een na laatste plaats van de lijst met koffieweetjes staat wel een héle leuke: koffiedrinken helpt bij het verbranden van vet! Cafeïne verhoogt het metabolisme met wel 10%.

Weer een gezondheidsfeitje over koffie: het is goed voor je lever.

Overige Interessante Feiten

7. Toen Khair Bey, de gouverneur van Mekka, in 1511 koffie verbood omdat hij vreesde dat het weerstand tegen zijn beleid zou kunnen aanmoedigen, liet de sultan hem afzetten.

10. Een Belg genaamd George Washington vond in 1906 in Guatemala instant koffie uit.

19. De Turken noemen hun koffiehuizen “scholen voor de wijzen.”

22. Het woord “koffie” komt van het Arabische “qahwah” dat eigenlijk wijn betekent. Het Turkse woord voor koffie, “kahve”, is afgeleid van het Arabische woord en is gerelateerd aan het woord café.

23. Een derde van het kraanwater in Noord-Amerika wordt gebruikt om koffie mee te zetten.

26. De andere twee grootste drinkers van koffie zijn de Fransen en de Duitsers. Deze drie landen drinken ongeveer 65% van de totale koffie in de wereld.

27. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden de Amerikaanse soldaten G.I. Joes genoemd. Omdat zij grote hoeveelheden koffie dronken, kreeg de drank spoedig de populaire bijnaam “een kopje van Joe.”

28. De hoeveelheid cafeïne in koffie is afhankelijk van het soort bonen, hoe ze worden geroosterd, en hoe de koffie wordt gebrouwen.

30. De eerste Starbucks werd 1971 in Seattle geopend.

In 1991 had een groep wetenschappers van Cambridge University een webcam op hun koffiepot gericht. De beelden werden live via internet gestreamed zodat de wetenschappers konden zien of de koffiepot vol of leeg was.

10. De meest gedronken drank in Nederland is, je raadt het al, koffie!

De Engelse koning van die tijd, Koning Charles II, verbood koffiehuizen.

Decafé Koffie

6. Decaf koffie groeit niet aan een plant, de cafeïne moet handmatig verwijderd worden uit de boon. De Swiss Water Process (SWP) is een methode die geen chemicaliën vereist om cafeïne te verwijderen. Deze methode wordt eigenlijk alleen toegepast bij biologische koffiebonen. SWP is de natuurvriendelijkste methode, maar kan ook niet alle cafeïne uit de koffiebonen verwijderen.

Koffie moet je bewaren op een (donkere) plek waarbij de temperatuur niet te veel schommelt. Dat is bij een koelkast wel het geval doordat deze dagelijks vaak wordt geopend. Daarnaast kunnen sterk geurende producten ook geur afgeven aan je koffie. Het belangrijkste bij het bewaren van koffie is dat het luchtdicht verpakt zit, want zuurstof is de grootste boosdoener voor je koffie. Maak je een nieuwe zak koffie open? Dan is het beste om deze binnen twee weken op te maken. Lukt dat niet, dan kun je de overige koffie goed verpakken in een coffeevac, zodat het luchtdicht en donker verpakt is. Belangrijk om deze bus dan ook op een donkere plek te bewaren.

Duurste Koffie ter Wereld

3. De duurste koffie ter wereld is Kopi Loewak. Deze koffie kost tussen de 90 en 450 euro per 500 gram. Deze koffie is zo prijzig door het ietwat opvallende productieproces. De rode koffiebessen worden namelijk opgegeten door een katachtige dier afkomstig uit Indonesië; de Loewak. De pitten van de koffiebes worden door de Loewak niet verteerd en worden dus weer uitgepoept. Koffieboeren scheiden deze pitten van de ontlasting om ze vervolgens te wassen en licht te branden.

Oké, misschien niet een van de meest aantrekkelijke weetjes over koffie, maar wel waarheid! De duurste koffie ter wereld wordt gemaakt van olifantenpoep en kost 45 euro per kopje! Deze koffie heet Black Ivory. Een andere dure koffie, de Luwak, wordt ook op een bijzondere manier gemaakt: de koffiebonen worden eerst gevoerd aan de civetkat en daarna weer uit de ontlasting gefilterd. In het lichaam van de civetkat zorgen processen ervoor dat de koffie meer smaak krijgt.

Overige weetjes

  • Je kunt een hele dure espressomachine kopen, maar dit maakt je espresso niet lekkerder wanneer de maler niet goed is.
  • Wanneer je aan een barista vraagt voor een gewone normale koffie, krijg je een zwarte koffie op basis van espresso. Het spreekt misschien een beetje voor zich, maar een espressomachine kan alleen koffie zetten op basis van espresso. Een americano is een espresso en wordt daarna aangelengd met heet water. Een lungo is een espresso met een lange doorlooptijd.
  • Het vak van een barista wordt vaak gebagatelliseerd. Het is niet alleen koffie zetten en serveren, het is het koffieproces snappen en dit omzetten in een lekkere kop koffie. De smaak van de koffieboon verandert namelijk met de dag. Het is de taak van de barista om rekening te houden met alle omgevingsfactoren en altijd de optimale smaak uit de koffieboon te halen.
  • Mensen die vlak voor het werk hun koffie bij een drive-through zaak halen, zijn gemiddeld 45 uur per jaar aan het wachten in de rij voor hun koffie.
  • Koffie is ontdekt door geiten. Een geitenhouder uit Ethiopië merkte dat zijn geiten energieker werden na het eten van bepaalde bessen. Dit heeft hij toen thuis geprobeerd en hier kwam hij erachter dat dit ook voor mensen geldt.

Koffieverbruik in Nederland

Koffie is erg populair in Nederland. Per dag worden er namelijk gemiddeld 2,4 kopjes per persoon gedronken. Op jaarbasis is dat ongeveer 150 liter koffie!

Wekelijks drinkt zo’n tachtig procent van de Nederlanders koffie en dagelijks ligt dat ruim boven de zestig procent.

Wetenschappelijke onderzoeken

In Brazilië tijdens de Grote Depressie bleef er veel koffie over in het land. Daardoor zochten de Brazilianen naar mogelijkheden voor andere toepassingen van koffie. Ze ontdekten dat er droge witte wijn van koffiepul gemaakt kan worden. Helaas is de productie niet doorgezet, omdat het een vrij duur proces is.

Tabel: Vergelijking van Arabica en Robusta Koffiebonen

Kenmerk Arabica Robusta
Cafeïnegehalte 1,5 - 2% 2,5 - 3,5%
Smaak Complex en aromatisch Sterk en bitter
Populariteit Hoog Minder hoog, vaak in blends
Groeiomstandigheden Specifieke en veeleisende omstandigheden Bestand tegen verschillende omstandigheden

labels:

Zie ook: