Voor veel mensen is het voeren van brood aan vogels een gewoonte geworden, vooral als ze in de buurt van water leven. Het lijkt misschien een leuke en vriendelijke manier om de vogels te voeren, maar het is eigenlijk niet goed voor ze. Een klein beetje is natuurlijk geen probleem, maar je moet er geen gewoonte van maken.

Waarom Brood Niet Goed is voor Papegaaien

Brood bevat veel koolhydraten, maar weinig voedingsstoffen die vogels nodig hebben om gezond te blijven. Vogels hebben voeding nodig die rijk is aan eiwitten, vitamines en mineralen, en brood levert daar niet genoeg van. Als vogels te veel brood eten, zitten ze vol en hebben ze geen honger meer.

Hierdoor eten ze geen voedingsrijk voedsel meer en kunnen ze uiteindelijk ondervoed raken. Vogels die ondervoed zijn, zijn vatbaarder voor ziekten en hebben een kortere levensverwachting. Brood kan snel schimmelen, vooral als het nat wordt. Vogels die besmet brood eten, kunnen ziek worden door de schimmel. Als vogels brood eten dat schimmel bevat, kunnen ze last krijgen van ademhalingsproblemen en kunnen ze zelfs sterven.

Brood kan ook ongedierte aantrekken, zoals ratten en muizen. Deze dieren kunnen de vogelvoederplekken in de buurt van wateren overnemen en ziektes verspreiden die gevaarlijk zijn voor zowel de vogels als mensen.

Gezondere Alternatieven voor Papegaaien

Er zijn tal van alternatieven voor brood die veel gezonder zijn voor vogels. In plaats van brood kun je vogelzaad, fruit, zaden en noten geven. Zorg er wel voor dat het eten dat je geeft, niet te zout is.

Het Ideale Dieet voor Papegaaien

Papegaaien hebben het liefst een gevarieerd dieet bestaande uit pellets, vruchten, groenten, zaden en noten. Ze houden heel erg van zaden en fruit, maar je kunt ze ook blij maken met nectar en stuifmeel. Fruit kun je dagelijks geven. Zaden en noten kun je als beloning of snack geven aan je papegaai.

Bij de plaatselijke dierenwinkel of online kun je eenvoudig papegaaienvoer bestellen. Papegaaienvoer bevat alle vitaminen en mineralen die je papegaai nodig heeft. Papegaaienvoer is gevarieerd samengesteld en is voorzien van verschillende soorten zaden en graden zodat je papegaai van zijn natuurlijke voedingsbehoefte voorzien kan worden.

Verzorging en Aandacht voor Papegaaien

Als je een papegaai aanschaft, moet je natuurlijk denken aan een papegaaienkooi. Je kunt je papegaai natuurlijk niet voortdurend los laten vliegen in je huis. Papegaaien kunnen binnen en buiten leven. Maar wanneer je ervoor kiest om je papegaai buiten te laten leven, moet er gezorgd worden voor een verwarmd binnenverblijf. Papegaaien kunnen erg luidruchtig worden, dus denk hieraan als je in een een dichtbevolkt gebied woont!

Een papegaaienkooi kun je ook eenvoudig in je woonkamer plaatsen. Een ruime kooi is aangeraden, zodat je papegaai voldoende bewegingsruimte en afleiding heeft. Wist je trouwens dat papegaaien graag in een groep leven en een vaste partner willen hebben? Je kunt dus meerdere papegaaien samen in een kooi zetten. Bespreek dit wel met de fokker. Niet alle papegaaien kunnen ineens samengezet worden, vaak moeten ze eerst aan elkaar wennen!

Als je je papegaai in een volière of kooi zet, denk er dan om dat je papegaaien voldoende te doen hebben. Je kunt je papegaai los laten in de kamer, denk er dan wel aan dat de deuren en ramen gesloten zijn, zodat je papegaai niet kan ontsnappen. Je papegaai vindt het heerlijk om wat rond te kunnen vliegen. Ook kun je ervoor kiezen om een klimboom in de woonkamer te zetten, zo kan je vogel zich prima vermaken.

Gezonde Snacks en Voedingssupplementen

Je papegaai heeft een scherpe snavel, waarmee hij de zaden open kan breken. Het houden van een papegaai is niet voor iedereen weggelegd. Net zoals het houden van andere dieren hebben papegaaien, aandacht, liefde en een goede verzorging nodig. Wanneer een papegaai zijn eigen veren eruit zal plukken, zegt dit meer iets over de eigenaar dan over de papegaai. De papegaai is dan niet goed genoeg verzorgd.

Het is vanaf het begin van de aanschaf zeer goed om op de hoogte te zijn van alle informatie over de juiste verzorging van papegaaien. Het is belangrijk om voldoende speeltjes voor je papegaai te hebben, want als een papegaai zich verveelt, gaat het verenplukken. Vers drinkwater en gevarieerd dieet. Verwen je papegaai niet te veel, wanneer je je papegaai enkel de ‘lekkere’ zaden eet en de ‘minder lekkere’ laat liggen, laat hem dan de minder lekkere ook opeten!

Je kunt je papegaai aanvullend gezond voedsel geven. Dit zijn bijvoorbeeld: appels, peren, kersen, bramen, eikels, komkommer, kool. Geef geen grondnoten. Leer je papegaai grenzen. Wanneer je je papegaai teveel verwend, zal je papegaai om die aandacht blijven vragen. Stel, je laat je papegaai van je drinken drinken, dan zal je papegaai waarschijnlijk vaker blijven vragen om drinken. In het begin is dit misschien schattig, maar na verloop van tijd kan dit zeer vervelend worden!

Veelvoorkomende Ziekten en Gezondheidsproblemen

Misschien verwacht je het niet meteen, maar ook papegaaien kunnen allerlei ziekten oplopen. Het is daarom belangrijk om je papegaai goed in de gaten te houden en om je goed in te lezen over alle informatie die beschikbaar is over jouw papegaaisoort. Een papegaai kan je niet naar een ‘normale’ dierenarts brengen.

Papegaaien die je als huisdier houdt worden gemiddeld rond de 20 jaar oud, een papegaai heeft natuurlijk gedurende zijn hele leven liefde en verzorging nodig. Oppassen met kaas, ze lusten het wel, maar papegaaien kunnen geen lactose verteren. Enkel zoogdieren kunnen dat. Meestal gaat het goed, maar ze kunnen er diarree van krijgen. Aardappel kan je perfect geven, er is niets mis mee, aardappels zijn trouwens een goede bron van vitamine C.

Ei moet je ook niet te vaak geven, te veel eiwitten kan zwaar zijn voor hun lever. Een ei bevat niet te veel eiwitten (proteïne). Mensen verwarren vaak de term eiwit (het wit van het ei) met de voedingsstof eiwit (proteïne). Ter vergelijking, de gemiddelde pellet bevat zo'n 18% eiwit/proteïne, wat dus percentagegewijs meer is dan een ei bevat.

Het Belang van Variatie in het Dieet

Ik heb het niet op pellets, ik gun hem veel variatie. Tenzij hij tekort heeft en lijdt, maar hij beweegt, leeft en ziet eruit als een goudhaantje ook wat gezondheid betreft.

In het Xtra Vital Premium zaadmengsel van het merk Beaphar zitten ook soortgelijke pellet-achtige bolletjes als in African Parrot van Versele Laga. In die bolletjes stopt de fabrikant de noodzakelijke toevoegingen (vitamines/mineralen) die in een standaard zaadmengsel ontbreken. Als je vogel die bolletjes niet laat liggen heb je een prima basisvoer.

Met die ene pelletmaaltijd garandeer ik in ieder geval een bepaalde inname van alle essentiële vitamines en mineralen. Ik doe het liever zo dan iedere morgen kaas moeten voeren voor de calcium.

Vitaminen en Mineralen: Een Overzicht

Het is belangrijk dat vogels alles krijgen wat nodig is en dat ze al het voedsel, dat ze nodig hebben, ook opnemen. Als de vogels van de t.t. dagen alleszins verantwoord met de t.t. temperatuur en niet te vergeten totaal andere lichturen.

Vitamine D is een vetoplosbaar vitamine. We moeten vit.D bij voeren. Overbodige extra hoeveelheid wordt weer met de urine uitgescheiden. Vitamine A, is één van de vitamines die het lichaam zelf kan aanmaken. Heeft het wel bètacaroteen nodig. Vit. A is ook een antioxidant. Het beperkt radicalen in het lichaam. Het is belangrijk voor het aanpassen aan het donker. Vitamine A is niet bestand tegen licht invloed, dus het nut er van verdwijnt als het er aan blootgesteld wordt.

Vitamine A is belangrijk voor de ogen, bek en luchtwegen spijsverterings kanaal en geslachtsklieren. Een tekort kan leiden tot problemen met huid, darmkanaal en de ademhaling. Vitamine A wordt in de lever opgeslagen, maar de voorraad is gauw uitgeput. Vitamine B1 draagt bij tot de peristaltiek van de darmen en bevordert de eetlust. Bij het behandelen van de vogels met een coccidiostatieum (=anti vit. B1) dient extra vit. B1 verstrekt te worden.

Vitamine B2 is belangrijk voor de gezondheid van het darmslijmvlies. Vitamine B6 komt voor in Gist in kiemen en de zemelen van zaden. Vitamine B12 wordt evenals vit. A en D in de lever opgeslagen. Een tekort kan de uitkomst van de eieren beïnvloeden door embryo sterfte. Vitamine B12 komt uitsluitend voor in dierlijke producten. Vitamine C komt voor in verschillende groentesoorten. Vitamine E heeft uitwerking op de geslachtsorganen (vruchtbaarheid) en is belangrijk bij het bloedstollingproces.

Parkieten en papegaaien hebben vaak een tekort aan vit. K. Vogels hebben een zeer geringe darmflora. Vit. K komt voor In groenten. Niacine wordt ook wel antipellagra vitamine genoemd en het dient voor de ademhaling van de cellen. Biotine wordt door de kropflora aangemaakt. Een tekort kan optreden als men vogels rouwe eieren voert.

Voedingsmiddelen: Wat is Geschikt voor Papegaaien?

Slachtafval levert geen moeilijkheden op en dit is voor insecteneters een uitstekend voedsel. Een aanbeveling verdient niet meer dan voor een dag gelijk te maken. De variatie van insecten is hier natuurlijk ook van groot belang. Meloen, druiven en peren zijn goede opties, maar let op de hoeveelheid gif die daar misschien op zit. De wortel heeft aan het hoge gehalte caroteen flavonoïden en etherische olie, ijzer.

Spaanse pepers bevatten ongeveer 1,3% capsicine en zijn een goede bron van vitamine. Knoflook is rijk aan vit. Knoflookpoeder en essentiële knoflookolie zijn belangrijk om te gebruiken, maar deze producten moeten biologisch zuiver zijn. Broccoli hoort tot de familie van de kruisbloemige. Bètacaroteen wordt ook wel pro-vitamine A genoemd en fungeert als antioxidant.

Gedroogde zaden van peulgewassen zijn rijk aan voedingsvezel en eiwitgehalte. Rozenbottel bevat vitaminen B en C, caroteen waaruit de vogel zijn vitaminen A kan maken, en is een vet oplosbare stof, die de vogel nodig heeft voor de celopbouw van o.a. bloedvaten. Rozenbottel en heeft een darmreinigende werking. Rozenbottels zijn goed in te vriezen zodat ze het hele jaar te voeren zijn. Gedroogde rozenbottels kunnen ook gebruikt worden om thee zetten en confituur maken.

De appel behoort tot de familie Malus en is over het algemeen niet-toxisch. Kersen-, abrikozen- en perzikpitten zijn potentieel dodelijk omdat ze cyanide kunnen bevatten. Tijdens de rijping wordt zetmeel omgezet in suiker. Rozijnen zijn rijk aan voedingswaarden. Maïs bevat vezels en suikers. Avocado is niet geschikt om aan een papegaai te voeren. Spinazie is rijkst aan vitamine C en bevat ook ijzer.

Birdiebread: Een Gezonde Traktatie voor Papegaaien

Birdiebread kan zowel een snack als een gezonde onderdeel van de voeding voorstellen. Omdat het product geen ingrediënten mag bevatten die niet goed zijn voor papegaaien wordt er geen bakpoeder of gist gebruikt; het resultaat is dan geen luchtige brood maar een soort van dikke, dichte cake. Het is een lekkere en gezonde aanvulling van het dieet van je papegaai en de zoveelste handige manier om ook de goede (en dus vaak: met macht en kracht geweigerde) groenten het buikje in te krijgen.

Omdat het vermengt wordt met andere ingrediënten die misschien lekkerder zijn, wordt het gezonde als het ware 'verborgen' in het lekkere en kan het ook niet eruit gehaald worden. Op die manier kan birdiebread helpen om kieskeurige eters de eerste kennis te laten maken met gezondere voeding, of de laatste uitkomst voor papegaaien die (bepaalde soorten groente) helemaal weigeren te eten.

Recept voor Birdiebread

Voor de birdiebread zijn de volgende ingrediënten nodig:

  • 1 kopje speciaal meel (bvb. roggemeel, maïsmeel)
  • 1 kopje volkoren tarwemeel
  • ½ kopje (gemalen) muesli
  • ½ kopje gehakte noten en gedroogd fruit
  • 2 eetlepels gehakte peterselie
  • 1,5 kopje groente (bvb. broccoli, wortel, spruitjes, pompoen)
  • 1 kopje bladgroente (bvb. boerenkool, andijvie, groene kool, brandnetels, paardenbloemen)
  • ½ kopje zoete aardappel
  • 1 kopje fruit (bvb. mango, papaya, bessen, appel, banaan)
  • verse vruchtensap of puree
  • eventueel: palmolie en kruiden (kaneel, Cayenne peper)

Vermeng beide soorten meel met de overige droge ingrediënten in een kom en voeg de fijngehakte peterselie toe. Maak de groente en fruit schoon en snij of rasp het fijn. De noten, gedroogd fruit en muesli kunnen heel makkelijk gemalen worden in de blender.

Verreweg de belangrijkste stap is het toevoegen van de vruchtensap. Het mengsel moet niet te droog zijn, maar ook zeker niet te nat: voeg daarom beetje bij beetje de sap of het puree toe tot er een hele dikke deeg ontstaat. Giet het mengsel in een grote platte ovenschotel met bakpapier en plaats het in een voorverwarmde oven. Afhankelijk van de gebruikte soorten groente en fruit wordt de cake in ongeveer 25 tot 40 minuten op 200 graden gebakken. Je kunt een saté prikker gebruiken om te controleren of het deeg nog plakt.

Snijd de birdiebread na afkoelen in porties en vries in wat niet meteen gebruikt wordt. Ontdooien kan in de koelkast of magnetron, maar zoals altijd geldt: wees voorzichtig en controleer goed dat de birdiebread niet te warm is voor het gevoerd wordt!

Algemene Voedingstips voor Papegaaien

Het is goed om te weten dat bij je gevleugelde vriend liefde ook door de maag gaat. Over het algemeen geldt dat papegaaiachtigen zaadeters zijn, maar zij pikken ook graag met hun snavels in noten, fruit en plantaardig materiaal zoals scheuten of bloemen. Bij gehouden papegaaien bestaat over het algemeen een goede en gevarieerde voeding voor de helft uit korrelvoer (pellets) met daarbij groenten, fruit, zaden en/of noten. Uit dit soort voeding haalt je papegaai de belangrijkste stoffen oftewel hier wordt ie groot en sterk van.

In de praktijk wordt bij de voeding van papegaaien daarentegen wel snel fouten gemaakt. Bij kromsnavels hangen veel gezondheidsproblemen nauw samen met voeding. Daarom is het belangrijk om actief bezig te zijn met het voeren van voeding waarin vitamines (voornamelijk vitamine A) en calcium zitten, want dit komen papegaaien vaak tekort.

Voedingstips voor een Uitdagende en Hygiënische Voeding

  • Plaats het voer op verschillende hoogtes in zijn kooi. Hierdoor moet jouw papegaai moeite doen voor zijn eten en blijft ie mentaal en fysiek fit.
  • Laat ontlasting niet zijn eetplaatsen bevuilen. Plaats dus geen voer onder plekken waar jouw kromsnavel zijn behoefte doet. Ondergepoept voer wordt namelijk niet meer gegeten.
  • Breng variatie in hoe jouw papegaai zijn eten moet opeten. Dit kan door middel van speeltjes.
  • Houd groenten en fruit eerst onder de kraan voordat ze gevoerd worden.

Voedingsmiddelen die Papegaaien Niet Mogen Eten

Het lijstje met wat wél op je boodschappenlijst mag is dus ontzettend lang, daarom is het overzichtelijker om een lijstje op te stellen met wat papegaaien absoluut niet mogen eten:

  • Avocado
  • Cafeïne
  • Chocolade
  • Pitjes van appels, abrikozen, peren, kersen en pruimen.

Heeft je papegaai gezondheidsproblemen die mogelijk komen door zijn voeding? Of heeft hij iets gegeten wat giftig voor hem is? Dan is het belangrijk dat je contact opneemt met je dierenarts.

Speciale Voeding voor Lori's

Lori’s zijn gespecialiseerd in het eten van pollen (stuifmeel) uit bloemen. Ze hebben daarvoor een borstelig uiteinde aan hun tong. Lori’s hebben een veel lagere dagelijkse eiwitbehoefte dan andere papegaaiachtigen.

Energiebehoefte en Overgewicht

De energiebehoefte van papegaaien is net als bij andere dieren niet constant. Ook de huisvestingsomstandigheden spelen mee. Papegaaien die binnen gehouden worden hebben bijvoorbeeld minder energie nodig dan vogels die buiten leven in relatief koud weer. Een aantal soorten kromsnavels is extra gevoelig voor het ontwikkelen van overgewicht: verschillende amazonepapegaaien, kaketoes (vooral de rosé kaketoe), grasparkieten en valkparkieten vervetten snel. Let daarom bij hen extra op dat hun voeding niet te veel energie bevat en wees voorzichtig met het geven van vette snacks.

Papegaaien die te dik zijn mogen niet op een streng dieet worden gezet, omdat dan nog meer vet in de lever terecht komt doordat de vetvoorraad die verdeeld is over het lichaam wordt aangesproken en in het bloed gaat circuleren. Het afvallen moet langzaam gebeuren: een gewichtsverlies van 1% van het gewicht per week is daarbij aangeraden.

Body Condition Score (BCS)

Een handige manier om te controleren of uw papegaai of parkiet goed op gewicht is, is om gebruik te maken van een Body Condition Score (BCS) kaart. Hierbij vergelijkt u de lichaamsvorm van de papegaai met afbeeldingen en omschrijvingen. U krijgt dan een score die een goede aanwijzing geeft over of uw vogel te dun, te dik of goed op gewicht is.

Essentiële Aminozuren en Rui

Voor vogels geldt dat zij de aminozuren arginine, isoleucine, leucine, lysine, methionine, phenylalanine, valine, tryptofaan en threonine niet zelf kunnen aanmaken. Ook de rui vraagt extra aminozuren. Een aanzienlijk deel van de aminozuren in het lichaam van een vogel zit in de veren. In veren zit vooral veel cysteine en daarnaast stikstof die uit eiwitten wordt gehaald.

Calcium, Fosfor en Vitamine D3

Om calcium in het lichaam op te kunnen nemen, is bovendien vitamine D3 nodig. Dit wordt gemaakt in de huid onder invloed van UV-B straling in direct zonlicht. Daglicht is daarom belangrijk voor papegaaien. U kunt speciale UV-B lampen kopen voor vogels. Zorg dat er geen glas of ander materiaal tussen de lamp en de kooi is, anders komt het UV licht er alsnog niet doorheen.

Jodium en Schildklier

Jodium is nodig voor een goede werking van de schildklier, die diverse processen in het lichaam (zoals de rui of de stofwisseling) regelt via schildklierhormonen. Bij te weinig jodium-inname wordt de schildklier vergroot. Een vergrote schildklier wordt regelmatig gezien bij grasparkieten. Een aantal voedingsmiddelen bevordert struma, onder andere milletzaad, pinda’s en koolsoorten en ook een overmaat aan kalk. Milletzaad, een veel gebruikt bestanddeel van zaadmengsels voor bijvoorbeeld parkieten, bevat bovendien weinig jodium. Ook trosgierst bestaat uit milletzaad.

Ijzerstapeling

Een teveel aan ijzer kan leiden tot ijzerstapeling in de lever. Dit kan komen doordat er veel ijzer in het voer zit of doordat ijzer erg goed wordt opgenomen uit het bloed. Lori’s lijken hiervoor gevoelig te zijn, waarschijnlijk doordat ze gemakkelijk ijzer opnemen en de vitamine C in hun dieet de opname van ijzer nog eens bevordert. Ook andere fruiteters lijken gevoelig, zoals de edelpapegaai.

Pellets en Korrels: Complete Papegaaienvoeding

Er bestaat tegenwoordig compleet papegaaienvoer in de vorm van pellets of korrels. Dit wordt gemaakt door alle benodigde voedingsstoffen te mengen. Vervolgens kan zo’n mengsel geëxtrudeerd worden, waarbij krokante korrels ontstaan, of geperst worden, waardoor stevige staafjes (pellets) ontstaan. Deze korrels bevatten de voedingsstoffen die de papegaai nodig heeft. Bovendien gaan pellets of korrels selectief eten tegen: de papegaai kan niet meer de lekkerste (vaak ongezondste) stukjes uit het voer eten en de rest laten liggen.

Vermijd Deze Voedingsmiddelen

Een aantal voor de hand liggende dingen zijn tabak, rietsuiker, alcohol en cafeïne. Parkieten vinden veel van de voedingsmiddelen op onderstaande lijst lekker, dus om te weten wat goed en slecht is voor uw vogels kunt u ze niet vertrouwen! Citrusvruchten zoals citroenen en limoenen bevatten veel citroenzuur en hoewel dit niet giftig is, kan het wel voor maagklachten zorgen. Andere producten op onderstaande lijst zijn zo giftig dat ze een parkiet kunnen doden. Kersen-, abrikozen- en perzikpitten zijn potentieel dodelijk omdat ze cyanide bevatten (net als appel- en perenpitjes). Brood of toast is niet iets dat vogels regelmatig mogen eten. Vermijd brood uit de winkel omdat dit zout bevat dat de nieren van parkieten kan beschadigen.

Harrison's Bird Bread Mix

Wil je jouw gevederde vriendje graag eens wat extra’s geven? Bak dan een papegaaien brood! Je hoeft er geen keukenprins(es) voor te zijn, het namelijk heel eenvoudig m.b.v. Harrison's Bird Bread Mix. Wij geven onze vogels als dagelijkse voeding pellets van Harrison’s Bird Food, deze voeding bevat alle voedingsstoffen die ze nodig hebben en daarnaast zijn de ingrediënten biologisch geteeld, dus vrij van enge pesticides waar onze vriendjes ziek van kunnen worden. Met deze voeding voorkom je héél veel gezondheidsproblemen en bovendien krijgt de vogel prachtige veren.

Recept met Harrison's Bird Bread Mix

Je hebt er maar een paar ingrediënten voor nodig:

  • 1 pak Harrison's Bird Bread Mix
  • 1 eetlepel palmnoot olie
  • 2 eieren
  • 235 ml water

Die ingrediënten mix je door elkaar, doe je vervolgens in een ovenschaal, cake- of muffinvorm (let op dat je géén teflon houdende vorm of schaal gebruikt) en bak je daarna 25-35 minuten, op 180 graden Celsius in de oven. En dat was het! Je kunt het brood vervolgens in kleine porties verdelen en in de vriezer bewaren.

labels: #Brood

Zie ook: